Payız aylarında qoz mövsümü başlayır. Lakin qozu toplamaq və sadəcə kisəyə yığmaq onun uzun müddət keyfiyyətli qalacağı anlamına gəlmir. Düzgün qurudulmayan qoz qarala, kiflənə, dadını itirə, acılaşa və həşəratların hədəfinə çevrilə bilər.
Ucnoqta.az qozun nə vaxt yığılmalı, necə qurudulmalı və yaza qədər hansı şəraitdə saxlanılmalı olduğunu təqdim edir.
Qoz nə vaxt yığılmalıdır?
Qozun yığılma vaxtını yalnız təqvimə görə müəyyən etmək düzgün deyil. Ən münasib vaxt yaşıl qabığın çatlamağa başladığı və qozların ağacdan asanlıqla ayrıldığı dövrdür.
Bütün qozların öz-özünə yerə tökülməsini gözləmək məsləhət deyil. Nəm torpaqda uzun müddət qalan qozlar daha tez xarab ola bilər.
Qozu quru havada toplamaq daha məqsədəuyğundur. Yağışdan sonra yığılıbsa, əvvəlcə yaxşıca qurudulmalıdır.
Qozu qurudulmağa necə hazırlamaq lazımdır?
Toplanan məhsul diqqətlə çeşidlənməlidir. Çatlamış, çürümüş, kiflənmiş və ya zərərvericilər tərəfindən zədələnmiş qozlar ayrılmalıdır. Bir neçə xarab qoz belə bütün məhsulun keyfiyyətinə mənfi təsir göstərə bilər.
Qozun üzərindəki yaşıl qabıq təmizlənməli, daha sonra torpaq və digər çirklər yuyulmalıdır. Bundan sonra qozlar mütləq yaxşıca qurudulmalıdır.
Qoz necə düzgün qurudulmalıdır?
Qozları parça, kağız, karton və ya tor üzərinə nazik təbəqə ilə sərmək lazımdır. Onları dərhal vedrəyə və ya kisəyə doldurmaq olmaz. Belə olduqda içəridə nəmlik toplanaraq kif yaranmasına səbəb ola bilər.
İlk günlər qozlar quru, isti və yaxşı havalandırılan yerdə saxlanılmalıdır. Bərabər quruması üçün onları vaxtaşırı çevirmək məsləhətdir.
Qozu günəş altında da qurutmaq mümkündür, lakin uzun müddət güclü günəş şüaları altında saxlamaq tövsiyə edilmir. Uzunmüddətli saxlama üçün yüksək temperaturdan daha çox quru hava və yaxşı havalandırma vacibdir.
Yaxşı qurudulmuş qozun qabığı möhkəm olmalı, üzərində nəmlik hiss edilməməlidir. Ləpəsi isə sıx olmalı, xoşagəlməz qoxu və kif əlamətləri olmamalıdır.
Qozu yaza qədər necə saxlamaq olar?
Uzun müddət saxlamaq üçün quru, sərin və qaranlıq yer daha uyğundur. Qozu qabığı ilə saxlamaq daha məqsədəuyğundur. Qabıq ləpəni xarici təsirlərdən daha yaxşı qoruyur.
Qozları hava keçirməyən polietilen torbalarda saxlamaq məsləhət görülmür. İçəridə az miqdarda belə nəmlik qaldıqda kif əmələ gələ bilər.
Həşəratların yaranmasının qarşısını almaq üçün məhsul saxlanmazdan əvvəl diqqətlə çeşidlənməli, köhnə ehtiyatla yeni məhsul qarışdırılmamalıdır.
Saxlanılan qozlar vaxtaşırı yoxlanılmalı, qoxusu və ya rəngi dəyişən, üzərində ləkə və kif yaranan qozlar dərhal ayrılmalıdır.
Əsas qayda: qozun yaza qədər dadını və keyfiyyətini qoruması üçün onu vaxtında toplamaq, yaxşı qurutmaq və sərin, quru, qaranlıq və havalandırılan yerdə saxlamaq lazımdır.