Uzun bir gəzintidən sonra belə itinizin sizi səhvsiz şəkildə evə necə apardığını görmüsünüzmü? Bəzən elə görünür ki, onların başında məhəllənin əsl xəritəsi var. Telefonunuza baxıb hara dönəcəyinizi anlamağa çalışarkən, itiniz tanış yolları inamla izləyir.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, alimlər bu fenomeni uzun müddət araşdırıblar və itlərin həqiqətən insanlardan fərqli şəkildə hərəkət etdiyi və hətta evlərinə gedən yollarını özləri tapa bildikləri qənaətinə gəliblər. Onların beyinləri marşrutlar haqqında məlumatları tamamilə fərqli prinsiplərdən istifadə edərək emal edir. Və buna görə də dördayaqlı yoldaşlar çox vaxt daha yaxşı naviqator olduqlarını sübut edirlər.
İtlər marşrutları necə xatırlayır və evlərinə gedən yollarını necə tapırlar
İnsanlar bir marşrutu əzbərlədikdə, əksər hallarda vizual əlamətlərə: evlərə, işarələrə, kəsişmələrə etibar edirlər. Lakin itlər məkanın daha mürəkkəb mənzərəsini yaradırlar.
Onlar üçün təkcə obyektlər deyil, həm də qoxular, səslər və hətta küləyin istiqaməti vacibdir.
Gəzinti zamanı it daim çoxlu sensor məlumat toplayır. Digər heyvanların qoxuları, torpaq nəmliyi və küçənin xarakterik səsləri bir növ "xəritənin" bir hissəsinə çevrilir. Buna görə də, adi marşrut bir qədər sapsa belə, it yenə də öz yolunu tapa bilər.
Maraqlı fakt: itlərin qoxu hissi insanlardan on minlərlə dəfə daha həssasdır. Bu, onlara öz kimyəvi imzaları da daxil olmaqla, bizim üçün tamamilə görünməyən qoxu izlərini sözün əsl mənasında "oxumağa" imkan verir.
Niyə itlər insanlardan daha yaxşı naviqasiya edirlər
Tədqiqatlar göstərir ki, itlərdə xüsusilə aktiv hipokampus var – beynin məkan yaddaşından məsul olan bölgəsi. Bu, onlara sabit marşrutlar yaratmağa və tanış yerləri tez tanımağa kömək edir.
Amma bu, yalnız beyin anatomiyası məsələsi deyil. İtlər dünyanı daha çox duyğu ilə qavrayırlar. İnsan sadəcə küçəni gördüyü yerdə, it ətraf mühitin qoxuları, səsləri və mikrosiqnalları şəbəkəsini hiss edir.