Kartof soyarkən onun üzərində yaşıl ləkə görənlər çox vaxt tərəvəzi dərhal atırlar. Lakin kartofun yaşıllaşması hər zaman onun xarab olması demək deyil. Bununla belə, yaşıl rəng kartofda orqanizm üçün zərərli ola bilən təbii birləşmələrin miqdarının artdığını göstərən əlamət hesab olunur.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, qida texnologiyası üzrə mütəxəssislərin sözlərinə görə, kartofun yaşıllaşması günəş və ya süni işığın təsiri nəticəsində baş verir. İşığın təsiri altında kartofun qabığında yaşıl rəng verən xlorofil əmələ gəlir. Xlorofilin özü təhlükəli deyil.
Lakin bununla yanaşı, kartofda qlikoalkaloidlərin, o cümlədən solaninin səviyyəsi də arta bilər. Bu maddələr bitkinin özünü zərərvericilərdən qorumaq üçün istehsal etdiyi təbii birləşmələrdir.
Yaşıl kartofu yemək olarmı?
Kartof bərkdirsə, yalnız kiçik bir hissəsində yaşıllıq varsa və ümumi görünüşündə başqa problem yoxdursa, onu mütləq atmaq lazım deyil.
Bu halda yaşıl qabıq hissəsi kifayət qədər qalın şəkildə kəsilməli, onun altındakı yaşıllaşmış ət hissəsi də tamamilə çıxarılmalıdır. Bundan sonra kartofu bişirmək mümkündür.
Lakin kartofun böyük hissəsi yaşıllaşıbsa, yumşalıbsa, büzüşübsə, xoşagəlməz qoxu verirsə və ya çox cücəribsə, onu yemək məsləhət görülmür. Belə kartofun atılması daha təhlükəsizdir.
Xüsusilə yaşıllaşma ilə yanaşı cücərtilərin də yaranması diqqət tələb edir. Çünki qlikoalkaloidlər cücərtilərdə də daha yüksək miqdarda toplana bilər.
Digər mühüm əlamət isə dadıdır. Bişirdikdən sonra kartofun dadı acıdırsa, onu yemək olmaz.
Qaynatmaq və qızartmaq təhlükəni aradan qaldırmır
Yaşıl kartofla bağlı yanlış fikirlərdən biri də uzun müddət bişirməyin zərərli maddələri məhv etməsidir. Mütəxəssislərin bildirdiyinə görə, adi istiliklə qlikoalkaloidlər tamamilə parçalanmır.
Bu səbəbdən çox yaşıllaşmış kartofu qaynatmaq, qızartmaq və ya sobada bişirmək onu təhlükəsiz hala gətirməyə bilər. Ən düzgün yanaşma yaşıllaşmış hissələri bişirməzdən əvvəl tamamilə təmizləmək, kartof ciddi şəkildə yaşıllaşıbsa isə onu atmaqdır.
Kartofu necə saxlamaq lazımdır?
Kartofun yaşıllaşmasının qarşısını almaq üçün onu sərin, qaranlıq və yaxşı havalandırılan yerdə saxlamaq tövsiyə olunur.
Kağız torba, karton qutu və ya səbət bunun üçün daha uyğundur. Havanı keçirməyən plastik torbalarda isə nəmlik toplana və kartof daha tez xarab ola bilər.
Kartofu soğanın yanında saxlamaq da məsləhət görülmür. Bu, cücərmə prosesini sürətləndirə bilər.
Qeyd: Kartofun yalnız kiçik bir hissəsində yaşıllıq varsa, həmin hissəni və ətrafındakı yaşıllaşmış sahəni geniş şəkildə kəsərək istifadə etmək mümkün ola bilər. Güclü yaşıllaşma, çoxsaylı cücərtilər, yumşaqlıq və acı dad müşahidə edilirsə, kartofu yeməmək daha təhlükəsizdir.