Məktəblərin başlaması ilə yay tətilində dəyişən yuxu rejimini bərpa etmək bir çox ailə üçün çətin olur. Gec yatmağa alışan uşaqlar dərs dövründə erkən yuxuya getməkdə çətinlik çəkə bilərlər. Mütəxəssislər isə uşağı birdən-birə erkən yatmağa məcbur etmək əvəzinə, rejimə tədricən keçməyi tövsiyə edirlər.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, Uşaq Nevrologiyası üzrə mütəxəssis, həkim Afşin Dezhakam tətil müddətində gec saatlara qədər ekran qarşısında qalan uşaqların bioloji saatının dəyişə biləcəyini bildirib.
Onun sözlərinə görə, gecə saat 23:00–00:00-da yatmağa öyrəşmiş uşağı birdən-birə saat 21:00-da yatağa göndərmək hər zaman nəticə vermir. Çünki orqanizmin yeni rejimə uyğunlaşması müəyyən vaxt tələb edir.
Yuxusuzluq həmişə yuxululuqla özünü göstərmir
Mütəxəssislərin fikrincə, uşaqlarda yuxu çatışmazlığı yalnız əsnəmə və yorğunluqla müşahidə olunmur. Bəzi uşaqlarda bunun əksinə, həddindən artıq hərəkətlilik, narahatlıq və diqqət problemləri yarana bilər.
Yuxu çatışmazlığının əsas əlamətləri:
həddindən artıq hərəkətlilik;
diqqəti toplamaqda çətinlik;
dərs və ya ev tapşırığı qarşısında uzun müddət qala bilməmək;
əsəbilik və səbirsizlik;
gün ərzində narahat davranışlar.
Kifayət qədər yatmamaq uşaqların öyrənmə, yaddaş və emosiyalarını idarə etmə proseslərinə də mənfi təsir göstərə bilər.
Yuxu saatını tədricən erkənə çəkin
Mütəxəssislər məktəbəqədər və məktəb dövründə yuxu rejiminin bir neçə gün ərzində deyil, mərhələli şəkildə dəyişdirilməsini məsləhət görürlər.
Uşağın yuxu rejimini qaydaya salmaq üçün:
yatmaq və oyanmaq vaxtını bir neçə gündən bir tədricən erkənə çəkin;
səhərlər gün işığı almasına şərait yaradın;
gün ərzində fiziki aktivliyini artırın;
axşam saatlarında işıqlandırmanı və aktiv oyunları azaldın;
yatmazdan əvvəl kitab oxumaq kimi sabit rutin yaradın.
Ekranlar yuxunu gecikdirir
Telefon, planşet və kompüterdən istifadə uşaqların yuxuya getməsini çətinləşdirə bilər. Buna görə mütəxəssislər ekranlardan yatmazdan ən azı bir saat əvvəl uzaqlaşmağı tövsiyə edirlər.
Bu qaydaya valideynlərin də əməl etməsi uşağın rejimə uyğunlaşmasını asanlaşdıra bilər.
Səhərlər çətin oyanırsa, diqqətli olun
Uşaq müntəzəm yatmasına baxmayaraq səhərlər çətin oyanırsa, gün ərzində həddindən artıq yuxulu olursa, yüksək səslə xoruldayırsa və ya yuxu zamanı nəfəsində fasilələr yaranırsa, mütəxəssis tərəfindən qiymətləndirilməsi vacibdir.
Keyfiyyətli yuxu uşağın yalnız səhər daha rahat oyanması üçün deyil, dərsə diqqətini toplaması, öyrənməyə hazır olması və gün ərzində emosional baxımdan daha balanslı qalması üçün də böyük əhəmiyyət daşıyır.