Günəşli gün əhvalınızı yaxşılaşdıra bilər – bu ideya həm insanlar, həm də elm tərəfindən dəstəklənir. Bəs günəş həqiqətən zehni sağlamlığa nə qədər təsir edir?
Ucnoqta.az xəbər verir ki, Biodemography and Social Biology jurnalında dərc edilən yeni genişmiqyaslı araşdırma bu suala ən ətraflı cavab verib.
ABŞ və Çin alimləri milli sorğunun bir hissəsi olaraq toplanan təxminən 30.000 insanın məlumatlarını təhlil ediblər. Bu məlumatlar insanların vəziyyətini müsahibə günü və əvvəlki həftədəki günəş işığının miqdarı ilə müqayisə etmək üçün ölkə üzrə 824 stansiyanın gündəlik hava qeydləri ilə birləşdirilib.
Həyatdan məmnunluq – 1-dən (heç razı deyil) 5-ə (çox razı) miqyasda.
Depressiv simptomlar – 0-dan 24-ə qədər miqyasda, burada daha yüksək rəqəm daha ağır vəziyyət deməkdir. Son zamanlar yaşanan kədər, tənhalıq, yuxu pozğunluğu və s. haqqında verilən suallar.
Yaş, gəlir, təhsil, sağlamlıq, hava şəraiti, havanın çirklənməsi, hətta müsahibənin mövsümü kimi faktorlar da nəzərə alınıb.
Əsas tapıntılar:
Müsahibə günü günəş işığı bir az daha yüksək həyat məmnuniyyəti ilə əlaqələndirildi. Məsələn, 11 saatdan çox günəşli bir gün, buludlu günlərlə müqayisədə həyatdan məmnunluq artırdı.
Buludlu günlərdə (günəş 3 saatdan az) insanlar həyatdan məmnunluqda kiçik bir azalma olduğunu bildirdilər.
Təsir xətti idi – günəş nə qədər çox olarsa, məmnuniyyət bir o qədər yüksəkdir, lakin fərq təvazökar idi.
Müsahibə günü günəş işığı depressiya əlamətlərinə az təsir etdi. Bununla belə, müsahibədən bir həftə əvvəl günəşli hava depressiya əlamətlərində statistik əhəmiyyətli azalma göstərdi.
Müəlliflər qeyd edirlər ki, "Bu, bir həftə ərzində günəş işığına ümumi məruz qalmanın psixi sağlamlıq üçün bir yaxşı gündən daha vacib ola biləcəyini göstərir".
Bəzi qruplar günəşə xüsusilə həssas idi:
açıq havada işləyənlər (fermerlər və tikinti işçiləri kimi) günəş və rifah arasında daha güclü əlaqə göstərdilər.
azyaşlı uşaqlı ailələr həyatdan məmnunluq baxımından daha güclü bir əlaqə göstərdi. Tədqiqatçılar bu ailələrin açıq havada daha çox vaxt keçirmələrini təklif edirlər.
yaşlı insanlar günəşli bir həftədən sonra depressiya əlamətlərində daha çox azalma göstərdilər.
Tədqiqatçılar nəticələrin digər amillərlə, məsələn, gələcək günəşə məruz qalmasının (müsahibədən sonra) sağlamlığa təsir edib-etmədiyinə əmin olmaq üçün əlavə testlər apardılar. Səbəb əlaqəsini təklif etmədi.