Qida zəhərlənməsi hər kəsin başına gələ biləcək xoşagəlməz bir vəziyyətdir. Pis məhsul yemək və ya çirklənmiş su içmək kifayətdir və bədən dərhal ürəkbulanma, qusma və ya ishal ilə reaksiya verir.
Çox vaxt qida zəhərlənməsinin simptomları bir neçə gün ərzində yox olur, lakin bəzən xüsusilə uşaqlarda, yaşlılarda, hamilə qadınlarda və ya toxunulmazlığı zəif olanlarda sağlamlıq üçün təhlükəli ola bilər.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, Klivlend Klinikası məqaləsində qida zəhərlənməsinin tam olaraq nəyə səbəb olduğunu, onun ilk əlamətlərinin nə olduğunu və tez sağalmaq üçün necə düzgün hərəkət etməli olduğunu izah edib.
Qida zəhərlənməsi nədir
Bu, bakteriya, virus, parazit və ya toksinlərlə çirklənmiş qida və ya suyun istehlakı nəticəsində yaranan mədə-bağırsaq traktının kəskin pozulmasıdır. Bədən qusma və ishal yolu ilə təhlükəli maddələrdən qurtulmağa çalışır, bu proseslər həzm sistemini təmizləməyə kömək edir.
Əksər hallarda xoşagəlməz simptomlar 12 saatdan 48 saata qədər davam edir və tam bərpa 2-3 gün çəkir.
Simptomlar
Zəhərlənmənin ilk əlamətləri yeməkdən 2-6 saat sonra görünə bilər, lakin bəzən infeksiyalar daha çox "gözləyir". Ən çox görülən simptomlar bunlardır:
ishal;
qusma;
qarın ağrısı, kramplar;
hərarət;
baş ağrısı;
zəiflik, başgicəllənmə.
Semptomlar 2-3 gün ərzində yox olmazsa və ya güclənirsə, həkimə müraciət etməlisiniz.
Zəhərlənmənin ən ümumi səbəbləri
Dünyada 250-dən çox müxtəlif növ qida zəhərlənməsi var. Ən çox yayılmışlar:
Salmonella – çiy yumurtada, pis bişmiş toyuqda, bəzən süd məhsullarında yaşayır.
E. coli (E. coli-nin bəzi suşları) – çiy ət və ya yuyulmamış tərəvəzlərlə daxil olur.
Listeria – hamilə qadınlar üçün təhlükəlidir; yumşaq pendirlərdə, kolbasalarda, çiy cücərtilərdə olur.
Norovirus – dəniz məhsullarında, göyərtidə tapıla və insandan insana keçə bilər.
Hepatit A – çirklənmiş su, yuyulmamış tərəvəz və meyvələr vasitəsilə.
Campylobacter – çiy quş ətində və pasterizə olunmamış süddə.
Şigella – ən çox mayonez və ya qaymaqlı souslu salatlarda.