Neyrobioloq Qlen Ceffri LED lampaların yaydığı mavi işığın hüceyrələrə mümkün təsiri ilə bağlı narahatlığını ifadə edib. Bununla belə, mütəxəssislər məişətdə istifadə olunan LED işıqlandırmanın xərçəngə səbəb olduğunu təsdiqləyən kifayət qədər elmi sübutun olmadığını bildirirlər.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, Macarıstanın “Egészség Kalauz” nəşrinin məlumatına görə, Ceffri LED lampaların yaydığı qısadalğalı mavi işığın hüceyrələrin enerji istehsalında mühüm rol oynayan mitoxondrilərin fəaliyyətinə təsir göstərə biləcəyini iddia edir.
Heyvanlar üzərində aparılan bəzi tədqiqatlarda mavi işığın mitoxondrial aktivliyi azaltdığı, maddələr mübadiləsinə və qaraciyərin fəaliyyətinə təsir etdiyi müşahidə olunub. Lakin bu nəticələrin insanlara da eyni şəkildə aid olduğunu təsdiqləyən kifayət qədər sübut yoxdur.
Avropa Komissiyasının Sağlamlıq, Ətraf Mühit və Yeni Risklər üzrə Elmi Komitəsinin (SCHEER) mövqeyinə görə, LED lampaların sağlam insanlarda birbaşa orqan zədələnməsinə səbəb olduğunu göstərən inandırıcı sübutlar mövcud deyil.
Bununla yanaşı, mavi işığın həddindən artıq təsiri göz yorğunluğu və narahatlıq yarada, xüsusilə axşam saatlarında melatonin hormonunun ifrazına təsir göstərərək yuxu rejimini poza bilər.
LED işıqlandırmanın mümkün təsirlərindən qorunmaq üçün nə etmək olar?
Mütəxəssislər axşam saatlarında parlaq işıqdan və ekranlardan istifadəni azaltmağı, yataq otağında daha zəif və isti rəngli işıqlandırmaya üstünlük verməyi tövsiyə edirlər. Gün ərzində təbii işıqda vaxt keçirmək də yuxu və oyaqlıq ritminin tənzimlənməsinə kömək edə bilər.
Qeyd edək ki, LED lampaların xərçəngə səbəb olması elmi baxımdan təsdiqlənməyib. Buna görə də bu işıqlandırma növünü xərçəng yaradan məişət əşyası kimi təqdim etmək düzgün deyil.