Günəşdə bronzlaşma dərimizdə sağlam sümüklərin və ümumi toxunulmazlığın qorunması üçün vacib olan D vitamininin əmələ gəlməsini stimullaşdıran təbii prosesdir. Bununla belə, dərimizi ultrabənövşəyi şüaların zərərli təsirlərindən qorumaq üçün bir çoxumuz günəşdən qoruyucu vasitələrdən fəal şəkildə istifadə edirik.
Ucnoqta.az xəbər verir ki, bu barədə əczaçılıq üzrə ekspert İrina Ulyanova danışıb.
"Bu günə qədər müxtəlif tədqiqatlar günəşdən qoruyucu vasitələrin D vitamini sintezinə necə təsir etdiyi ilə bağlı ziddiyyətli nəticələr göstərib. Bəzi təcrübələr günəşdən qoruyucu kremlərin istifadəsi ilə D vitamini istehsalının azaldığını göstərsə də, digər tədqiqatlar, xüsusən də çöl sınaqları və müşahidə tədqiqatları bunun əksini iddia edir", – ekspert deyir.
Süni ultrabənövşəyi radiasiya: Bir çox laboratoriya tədqiqatları süni şəkildə yaradılan ultrabənövşəyi radiasiyadan istifadə etmişdir. Təcrübələrin nəticələrini təhrif edə bilən günəş işığının spektrini tam əks etdirmir.
İstifadəçi davranışı: İnsanlar tez-tez günəş kremini qeyri-kafi miqdarda və ya uyğunsuz şəkildə tətbiq edirlər ki, bu da onun vitamin D sintezini qorumaq və bloklamaqda effektivliyinə böyük təsir göstərə bilər.
Dəyişənlər: Bir insanın D vitamini səviyyələri, tətil dövrü başlamazdan əvvəl onların əsas vitamin səviyyələri də daxil olmaqla, bir çox amillərdən təsirlənə bilər.
Tədqiqatlar göstərir ki, SPF 15 ilə günəşdən qoruyucu vasitələrdən istifadə edildikdə belə, yanmağın qarşısını almaq üçün kifayət qədər miqdarda tətbiq edildikdə, serum 25-hidroksivitamin D3 konsentrasiyası artır. Bu onu göstərir ki, günəşdən qoruyucu vasitələr real şəraitdə D vitamini səviyyəsini azaltmır.
– Eksperimental tədqiqatlar: Günəşdən qoruyucu vasitələrin sintetik UV şüalarından istifadə edərkən vitamin D sintezini azalda biləcəyini təsdiq etdilər.
– Təsadüfi sınaqlar və müşahidə tədqiqatları: Bunların əksəriyyəti günəş kreminin istifadəsi ilə D vitamini səviyyəsinin aşağı olması arasında heç bir əhəmiyyətli əlaqə tapmadı.
Mövcud sübut bazası göstərir ki, orta və ya yüksək günəşdən qorunma faktoru (SPF) olan günəşdən qoruyucu vasitələrdən istifadə dəri xərçənginin qarşısının alınması ilə bağlı tövsiyələri pozmamalıdır, çünki D vitamini səviyyələrinə faktiki təsir azdır.
Günəşə qarşı artan həssaslığı olan, ciddi fotomühafizə tələb edən insanlar ayrı dayanırlar. Onların D vitamini səviyyələrini mütəmadi olaraq yoxlamaları və lazım olduqda əlavələr qəbul etmələri vacibdir.
– Geniş spektrli günəşdən qoruyucu vasitələrdən ağıllı istifadə sağlam insanlarda vitamin D səviyyəsini azaltmadan günəş yanığından qorunmağın açarıdır.
– Vitamin D skrininqi yalnız çatışmazlığı riski olanlara tövsiyə olunur.
Nəhayət, günəş kremindən ağıllı şəkildə istifadə etmək bizə günəş işığının bizə təqdim edə biləcəyi bütün müsbət faydaları itirmədən dərimizi elementlərdən qorumağa imkan verir.