Türkiyə həkimləri həyacan siqnalı verirlər. Səbəb uşaqlarda sürətlə yayılan və əldə, ayaqda və ağızda səpkilərlə müşayiət olunan xəstəlikdir. Maraqlı odur ki, bu səpkiləri su çiçəyi ilə qarışdırmaq asandır. Bu da xəstəliyin irəlləməsinə gəritib çıxarır.
Ucnoqta.az “Medicina”a istinadən xəbər verir ki, Dr. Ülkü Tıraşın sözlərinə görə, “Koksaki virus A16” və “enterovirus 71” adlı iki virusun ötürülməsi nəticəsində yaranan əl, ayaq və ağız xəstəliyi böyüklərı də təsir edə bilər, lakin xüsusilə kiçik uşaqlar arasında yayılır.
Əl, ayaq və ağız xəstəliyi – qızılca, məxmərək və kabakulak kimi uşaqlıq peyvəndlərinin edildiyi cəmiyyətlərdə ən çox rast gəlinən səpki xəstəliklərindən biridir.
“Bu xəstəlik xüsusilə yaz-yay aylarında epidemiyalara səbəb olur. Ona görə də bu mövsüm xəstəliklərin daha çox yayıldığı bir dövrdür. Amma bu il sayı bir qədər artıb.
Bu viral xəstəlik ölkəmizdə hər zaman rastlaşdığımız və pandemiya yaratması gözlənilməyən infeksiyalardan biridir. Yay aylarında daha çox yayılır.
Yoluxduqdan sonra ağızda, əl və ayaqların arxasında kiçik qırmızı və irinli şəkldə səpki şəklində özünü göstərir. Dildə, damaqda və diş ətində səpki yoxdur, lakin ağızda xora lezyonları (sızanağa bənzər) kimi aşkar edilir. Ağızda və dəridə səpkilər ağrılıdır. Səpkilər yayıldıqdan sonra qızdırma düşür.
Əl-ayaq xəstəlikləri daha çox uşaqlarda müşahidə olunsa da, evin içərisində valideynlər və böyüklərə də yoluxa bilər və oxşar şəkildə ağız yaralarına səbəb ola bilər. Yetkinlər də əllərdə və ayaqlarda ağrılı yaralara səbəb olan infeksiyadan keçə bilər.
Xəstənin asqırması və öskürməsi ilə, tüpürcəklə, zədələnmiş dəri ilə sıx təmasda, sidik-nəcislə yoluxa bilər.
İnkubasiya dövrü dörd gündür, səpkilər görünməzdən əvvəl, yoluxuculuq başlayır.
Xəstəlikdən qorunmaq üçün əlləri tez-tez yumaq, çirkli əlləri ağız və üzə sürtməmək çox vacibdir.
Lazımi gigiyena və təmizlik qaydalarına əməl olunarsa, əl, Ayaq və Ağız Xəstəlikləri riski azalır. Uşaq xəstədirsə, zədələr quruyana qədər uşaq bağçasına və ya kursa göndərilməməlidir.
Yoluxma riski olan yerlər uşaq meydançaları, parklar, hovuz kimi ərazilərdə diqqətli olmaq lazımdır.
Nəticədə yaranan yaralar öz-özünə sağalır. Qabıqlanana qədər yoluxucu olmağa davam edir. Ancaq ağır formalar ağırlaşmalara səbəb ola bilər. Xüsusi müalicə tələb edən ağırlaşmalara misal olaraq beyin tutulumu, nevroloji iştirak, ağciyər mayesinin yığılması və ağciyər qanaxmaları ola bilər. Bu cür xüsusi və ağır klinik təzahürlərdə ağırlaşmalar üçün xüsusi müalicə tələb oluna bilər”.