{"id":97569,"date":"2020-05-09T18:31:28","date_gmt":"2020-05-09T14:31:28","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=97569","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda sosial m\u00fcdafi\u0259 sisteminin inki\u015faf\u0131 ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><strong>M&uuml;st\u0259qil Az\u0259rbaycan d&ouml;vl\u0259tinin memar\u0131 v\u0259 qurucusu, &uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin respublikam\u0131za r\u0259hb\u0259rlik etdiyi h\u0259r iki d&ouml;vr quruculuq v\u0259 inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259ri kimi tariximizin q\u0131z\u0131l s\u0259hif\u0259l\u0259ridir.<\/strong><\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259 Ucnoqta.az-a \u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin Sosial M&uuml;dafi\u0259si Nazirliyind\u0259n m\u0259lumat verilib.<br \/>\nH\u0259l\u0259 &ouml;t\u0259n \u0259srin 70-80-ci ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycana r\u0259hb\u0259rliyi d&ouml;vr&uuml;nd\u0259 ulu &ouml;nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev sosial sah\u0259nin inki\u015faf\u0131n\u0131 t\u0259min edib. Qeyd edil\u0259n d&ouml;vrd\u0259 Az\u0259rbaycanda b&ouml;y&uuml;k sayda i\u015f&ccedil;i tutumuna malik y&uuml;zl\u0259rl\u0259 m&uuml;\u0259ssis\u0259 yarad\u0131l\u0131b. M\u0259\u015f\u011ful \u0259halinin say\u0131, \u0259m\u0259k haqlar\u0131 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 art\u0131r\u0131l\u0131b, \u0259halinin rifah s\u0259viyy\u0259si y&uuml;ks\u0259ldilib. H\u0259min d&ouml;vrd\u0259 respublikam\u0131zda yarad\u0131lan g&uuml;cl&uuml; iqtisadi v\u0259 sosial infrastruktur, y&uuml;ks\u0259k ixtisasl\u0131 m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r ordusu Az\u0259rbaycan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k m&uuml;st\u0259qilliyi &uuml;&ccedil;&uuml;n h\u0259rt\u0259r\u0259fli potensial formala\u015fd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>1993-c&uuml; ilin iyun ay\u0131nda g&ouml;rk\u0259mli d&ouml;vl\u0259t xadimi Heyd\u0259r \u018fliyevin xalq\u0131n &ccedil;a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 il\u0259 yenid\u0259n respublika r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131 m\u0259hv\u0259 aparan t\u0259hl&uuml;k\u0259li prosesl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ald\u0131.<br \/>\nM&uuml;st\u0259qil&nbsp; Az\u0259rbaycan d&ouml;vl\u0259tinin qurulmas\u0131n\u0131 v\u0259 ild\u0259n-il\u0259 inki\u015faf etdirilm\u0259sini y&uuml;ks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259min ed\u0259n &uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev b&uuml;dc\u0259 imkanlar\u0131n\u0131n z\u0259if oldu\u011fu h\u0259min vaxtlarda bel\u0259 \u0259halinin sosial m&uuml;dafi\u0259sinin g&uuml;cl\u0259ndirilm\u0259sini d&ouml;vl\u0259t qar\u015f\u0131s\u0131nda \u0259sas v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259n biri kimi m&uuml;\u0259yy\u0259n etdi v\u0259 Az\u0259rbaycanda v\u0259t\u0259nda\u015f rifah\u0131n\u0131n t\u0259minat\u0131na xidm\u0259t ed\u0259n sosial d&ouml;vl\u0259t modelinin \u0259saslar\u0131n\u0131 formala\u015fd\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>&ldquo;Sosial y&ouml;n&uuml;ml&uuml; bazar iqtisadiyyat\u0131 bizim iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n \u0259sas prinsipi olmal\u0131d\u0131r&rdquo; dey\u0259 b\u0259yan ed\u0259n ulu &ouml;nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev planl\u0131 t\u0259s\u0259rr&uuml;fatdan bazar iqtisadiyyat\u0131na ke&ccedil;id, s\u0259rb\u0259st qiym\u0259tl\u0259rin t\u0259tbiqi \u015f\u0259raitind\u0259 \u0259halinin sosial rifah\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;h&uuml;m add\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259min etdi. \u0130\u015fl\u0259m\u0259y\u0259n pensiya&ccedil;\u0131lara kompensasiya verilm\u0259si, &ccedil;&ouml;r\u0259yin v\u0259 &ccedil;&ouml;r\u0259k m\u0259mulatlar\u0131n\u0131n qiym\u0259tl\u0259rinin t\u0259nziml\u0259nm\u0259si, \u0259m\u0259khaqlar\u0131n\u0131n, m&uuml;avin\u0259t v\u0259 pensiyalar\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131, azt\u0259minatl\u0131 \u0259hali qruplar\u0131n\u0131n sosial m&uuml;dafi\u0259sinin g&uuml;cl\u0259ndirilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n m\u0259qs\u0259dy&ouml;nl&uuml; t\u0259dbirl\u0259r g&ouml;r&uuml;ld&uuml;. Ulu &ouml;nd\u0259rimizin u\u011furlu neft strategiyas\u0131n\u0131n m&uuml;h&uuml;m nailiyy\u0259ti olaraq 1994-c&uuml; ilin 20 sentyabr\u0131nda imzalanan &ldquo;\u018fsrin m&uuml;qavil\u0259si&rdquo; respublikada iqtisadi inki\u015fafa ciddi t\u0259kan verm\u0259kl\u0259, sosial rifah\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli ir\u0259lil\u0259yi\u015fl\u0259r\u0259 imkan yaratd\u0131.<\/p>\n<p>&Uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin q\u0259bul etdiyi q\u0259rarlar\u0131n n\u0259tic\u0259si olaraq sosial m&uuml;dafi\u0259 sisteminin m&uuml;t\u0259madi g&uuml;cl\u0259nm\u0259si, h\u0259ssas kateqoriyalar\u0131n, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n \u015f\u0259hid ail\u0259l\u0259rinin, \u0259lilliyi olan \u015f\u0259xsl\u0259rin, Milli Q\u0259hr\u0259manlar\u0131n, onlardan h\u0259lak olanlar\u0131n ail\u0259l\u0259rinin, qa&ccedil;q\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k&ouml;&ccedil;k&uuml;nl\u0259rin, m&uuml;harib\u0259 veteranlar\u0131n\u0131n v\u0259 b. d&ouml;vl\u0259tin qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 \u0259hat\u0259 olunmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 &ouml;n\u0259mli add\u0131mlar at\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>&laquo;Biz sosial c\u0259h\u0259td\u0259n k&ouml;m\u0259y\u0259 ehtiyac\u0131 olan insanlar\u0131n sosial t\u0259minat\u0131n\u0131 g&uuml;nd\u0259n-g&uuml;n\u0259 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rma\u011fa &ccedil;al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131q&raquo;, dey\u0259 qeyd ed\u0259n ulu &ouml;nd\u0259rin tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131 il\u0259 sosial m&uuml;dafi\u0259 t\u0259dbirl\u0259rinin, sosial &ouml;d\u0259ni\u015fl\u0259rin \u0259hat\u0259 dair\u0259si getdikc\u0259 art\u0131r\u0131ld\u0131, sosial t\u0259minat v\u0259 reabilitasiya m\u0259qs\u0259dli bir &ccedil;ox yeni proqramlara ba\u015fland\u0131. O c&uuml;ml\u0259d\u0259n \u015f\u0259hid ail\u0259l\u0259ri v\u0259 m&uuml;harib\u0259 \u0259lill\u0259rinin m\u0259nzill\u0259rl\u0259, m&uuml;harib\u0259 \u0259lill\u0259rinin&nbsp; avtomobill\u0259rl\u0259 t\u0259minat\u0131, reabilitasiya infrasrukturunun t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 \u015f\u0259b\u0259k\u0259sinin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si, yeni b\u0259rpa m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin yarad\u0131lmas\u0131, fiziki m\u0259hudiyy\u0259tli insanlar\u0131n qabiliyy\u0259t v\u0259 istedadlar\u0131n\u0131n tan\u0131d\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n &uuml;mumrespublika t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259\u015fkili&nbsp; v\u0259 s. i\u015fl\u0259r\u0259 ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda sosial d&ouml;vl\u0259tin m&ouml;hk\u0259m t\u0259m\u0259lini formala\u015fd\u0131ran ulu &ouml;nd\u0259rimizin m&uuml;\u0259llifi oldu\u011fu u\u011furlu sosial-iqtisadi inki\u015faf strategiyas\u0131 milli iqtisadiyyat\u0131n t\u0259r\u0259qqisind\u0259, eyni zamanda rifah hal\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda, yoxsullu\u011fun azald\u0131lmas\u0131nda m&uuml;h&uuml;m u\u011furlara nail olma\u011fa imkan verdi.<br \/>\n1993-2003-c&uuml; ill\u0259rd\u0259 &Uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 m&uuml;st\u0259qil Az\u0259rbaycan d&ouml;vl\u0259tinin qurulmas\u0131 v\u0259 uzunm&uuml;dd\u0259tli inki\u015faf yoluna s\u0259f\u0259rb\u0259r olunmas\u0131 t\u0259min edilm\u0259kl\u0259, d&ouml;vl\u0259tin g&uuml;cl&uuml; sosial siyas\u0259ti formala\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. Pensiya v\u0259 m&uuml;avin\u0259tl\u0259rin 8 d\u0259f\u0259, muzdla i\u015fl\u0259y\u0259nl\u0259rin orta ayl\u0131q \u0259m\u0259khaqq\u0131n\u0131n 6 d\u0259f\u0259d\u0259n &ccedil;ox art\u0131r\u0131lmas\u0131, MDB m\u0259kan\u0131nda ilk d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycanda yeni sosial-iqtisadi m&uuml;nasib\u0259tl\u0259r d&ouml;vr&uuml;n\u0259 uy\u011fun \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sinin, Demoqrafik \u0130nki\u015faf Konsepsiyas\u0131n\u0131n, m\u0259\u015f\u011fulluq, \u0259m\u0259k miqrasiyas\u0131 v\u0259 s. sah\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 qanunlar\u0131n q\u0259bulu t\u0259min edildi. \u018flilliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 v\u0259 reabilitasiya &uuml;zr\u0259 ilk d&ouml;vl\u0259t proqram\u0131 q\u0259bul olundu, pensiya t\u0259minat\u0131 sisteminin m&uuml;t\u0259r\u0259qqi beyn\u0259lxalq t\u0259cr&uuml;b\u0259 \u0259sas\u0131nda t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n islahatlara ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>D&ouml;vl\u0259t m&uuml;st\u0259qilliyimiz Prezident \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 2003-c&uuml; ild\u0259n &ouml;t\u0259n d&ouml;vrd\u0259 b&uuml;t&uuml;n sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259ld\u0259 olunan nailiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 daha da m&ouml;hk\u0259ml\u0259ndi. D&ouml;vl\u0259t ba\u015f&ccedil;\u0131s\u0131n\u0131n u\u011furlu daxili v\u0259 xarici siyas\u0259ti, m&uuml;k\u0259mm\u0259l islahatlar proqram\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 bu g&uuml;n Az\u0259rbaycan&nbsp; g&uuml;cl&uuml; iqtisadiyyata, g&uuml;cl&uuml; orduya, u\u011furlu xarici siyas\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 g&uuml;cl&uuml; beyn\u0259lxalq m&ouml;vqey\u0259 g&uuml;cl&uuml; sosial siyas\u0259t\u0259 malik olan bir &ouml;lk\u0259dir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M&uuml;st\u0259qil Az\u0259rbaycan d&ouml;vl\u0259tinin memar\u0131 v\u0259 qurucusu, &uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin respublikam\u0131za r\u0259hb\u0259rlik etdiyi h\u0259r iki d&ouml;vr quruculuq v\u0259 inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259ri kimi tariximizin q\u0131z\u0131l s\u0259hif\u0259l\u0259ridir. Bu bar\u0259d\u0259 Ucnoqta.az-a \u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-97569","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97569","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97569"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97569\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97569"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97569"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97569"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}