{"id":97180,"date":"2020-05-02T10:40:18","date_gmt":"2020-05-02T06:40:18","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=97180","title":{"rendered":"V\u00fcsal Qas\u0131ml\u0131: <font color=red><b>&#8220;Faiz d\u0259hlizi parametrl\u0259ri tarazla\u015fd\u0131r\u0131c\u0131 olmal\u0131d\u0131r&#8221;<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><strong>&nbsp;M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n q\u0259rar\u0131na \u0259sas\u0259n u&ccedil;ot d\u0259r\u0259c\u0259si 7.25% v\u0259 faiz d\u0259hlizinin a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259ddi 6.75% s\u0259viyy\u0259sind\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259z saxlan\u0131lmaqla, faiz d\u0259hlizinin yuxar\u0131 h\u0259ddi 9%-d\u0259n 8%-\u0259 endirilib.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bu q\u0259rar\u0131 \u015f\u0259rh ed\u0259n \u0130qtisadi \u0130slahatlar\u0131n T\u0259hlili v\u0259 Kommunikasiya M\u0259rk\u0259zinin icra&ccedil;\u0131 direktoru V&uuml;sal Qas\u0131ml\u0131 bildirib ki, faiz d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259ri d\u0259hlizinin maksimal h\u0259ddi bir g&uuml;nl&uuml;k v\u0259saitl\u0259rin yerl\u0259\u015fdirm\u0259 (\u018fks-REPO) faiz d\u0259r\u0259c\u0259sini m&uuml;\u0259yy\u0259n edir: &ldquo;Bel\u0259likl\u0259, M\u0259rk\u0259zi Bank v\u0259saitl\u0259ri 1 faiz ucuz yerl\u0259\u015fdirm\u0259kl\u0259 bazarda orta faiz d\u0259r\u0259c\u0259sini a\u015fa\u011f\u0131 salmaq v\u0259 ucuz likvidlikl\u0259 t\u0259minetm\u0259k niyy\u0259ti bar\u0259d\u0259 siqnal verir. &Ccedil;&uuml;nki banklararas\u0131 pul bazar\u0131nda faiz d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259ri art\u0131rd\u0131 ki, bu da n\u0259tic\u0259 etibar\u0131 il\u0259 kreditl\u0259rin bahala\u015fmas\u0131na g\u0259tirib &ccedil;\u0131xara bil\u0259rdi. Ba\u015fqa t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259, banklaras\u0131 bazarda pulun bahala\u015fmas\u0131 y\u0131\u011f\u0131m\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n siqnald\u0131r ki, bunu h\u0259l\u0259lik reall\u0131qda g&ouml;rm\u0259k m&uuml;mk&uuml;n deyil.&rdquo;<\/p>\n<p>V.Qas\u0131ml\u0131n\u0131n s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, pul bazas\u0131n\u0131n t\u0259kc\u0259 bu ilin mart-aprel aylar\u0131nda 2 milyard manatdan &ccedil;ox v\u0259 ya 17 faiz daralmas\u0131 manatla faizl\u0259rin y&uuml;ks\u0259lm\u0259sin\u0259 r\u0259vac verir: &ldquo;Manatla na\u011fd pul k&uuml;tl\u0259sinin v\u0259 bank ehtiyatlar\u0131n\u0131n azalmas\u0131, kredit resurslar\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131r v\u0259 faizl\u0259r\u0259 art\u0131r\u0131c\u0131 t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir. Eyni zamanda pul multiplikatoru &ndash; bank sisteminin pul yaratmaq qabiliyy\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015f&uuml;r. Banklaras\u0131 REPO bazar\u0131ndada orta faiz bu ilin mart-aprel aylar\u0131nda iki d\u0259f\u0259y\u0259 yax\u0131n y&uuml;ks\u0259lib. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 faiz d\u0259hlizinin maksimal h\u0259ddinin a\u015fa\u011f\u0131 endirilm\u0259si faizl\u0259r\u0259 cilovlay\u0131c\u0131 t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flayacaq.&rdquo;<\/p>\n<p>V&uuml;sal Qas\u0131ml\u0131 hesab edir ki, t\u0259diyy\u0259 balans\u0131nda yaranm\u0131\u015f k\u0259sir fonunda investisiya f\u0259all\u0131\u011f\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n faiz d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259rinin a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131nmas\u0131 arzuolunand\u0131r: &nbsp;&ldquo;Ucuz v\u0259 \u0259lveri\u015fli maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259 m\u0259nb\u0259l\u0259rinin olmas\u0131 b&ouml;hranla m&uuml;bariz\u0259d\u0259 \u0259sas \u015f\u0259rtdir.&rdquo;<\/p>\n<p>V.Qas\u0131ml\u0131n\u0131n s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, t\u0259diyy\u0259 balans\u0131n\u0131n k\u0259sirinin yaranmas\u0131 u&ccedil;ot d\u0259r\u0259c\u0259sinin a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015fm\u0259sin\u0259 imkan vermir: &ldquo;Bir yandan biz\u0259 ucuz maliyy\u0259 laz\u0131m oldu\u011fu kimi, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 manat\u0131n sabitliyini qorumaq v\u0259 inflyasiyan\u0131 n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlamaq &uuml;&ccedil;&uuml;n u&ccedil;ot d\u0259r\u0259c\u0259sini a\u015fa\u011f\u0131 salmaq olmur. Bel\u0259likl\u0259, faiz d\u0259hlizi parametrl\u0259ri makro iqtisadiyyat &uuml;&ccedil;&uuml;n tarazla\u015fd\u0131r\u0131c\u0131 olmal\u0131d\u0131r. \u0130ndiki halda prioritet maliyy\u0259 sabitliyi, inflyasiyan\u0131n n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131 v\u0259 real sektorun maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sidir.&rdquo;<\/p>\n<p>\u0130\u0130TKM-in r\u0259hb\u0259rinin fikrinc\u0259, M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n bundan \u0259vv\u0259lki q\u0259rar\u0131 il\u0259 faiz d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259ri d\u0259hlizinin minimal h\u0259ddi, y\u0259ni bir g&uuml;nl&uuml;k v\u0259saitl\u0259rin c\u0259lb olunma (REPO) faiz d\u0259r\u0259c\u0259sid\u0259 y&uuml;ks\u0259ldilib: &ldquo;Haz\u0131rda faiz d\u0259r\u0259c\u0259si d\u0259hlizi son bir ild\u0259 \u0259n dar &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259d\u0259dir, &ccedil;&uuml;nki m&uuml;t\u0259madi olaraq d\u0259hlizin yuxar\u0131 h\u0259ddi azal\u0131r v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259ddi is\u0259 y&uuml;ks\u0259lir, bir s&ouml;zl\u0259, bir-birin\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, 1 il qabaq faiz d\u0259r\u0259c\u0259si d\u0259hlizinin a\u015fa\u011f\u0131 v\u0259 yuxar\u0131 h\u0259dl\u0259ri 4% f\u0259rql\u0259nirdis\u0259, indi bu g&ouml;st\u0259rici 1,25%-\u0259 enib. T\u0259qdir\u0259layiq hald\u0131r ki, parallel olaraq kredit v\u0259 depozit faizl\u0259ri aras\u0131nda spredd\u0259 ki&ccedil;ilir.&rdquo;<\/p>\n<p>V.Qas\u0131ml\u0131 bildirib ki, bir g&uuml;nl&uuml;k v\u0259saitl\u0259rin c\u0259lbi v\u0259 yerl\u0259\u015fdirm\u0259sini ehtiva ed\u0259n faiz d\u0259hlizinin a\u015fa\u011f\u0131 v\u0259 yuxar\u0131 h\u0259dl\u0259ri vasit\u0259sil\u0259 M\u0259rk\u0259zi Bank bazarda likvidliyi &ccedil;evik t\u0259nziml\u0259y\u0259 bilir: &ldquo;B&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyada oldu\u011fu kimi, bizim M\u0259rk\u0259zi Bank da &ccedil;al\u0131\u015f\u0131r ki, onun t\u0259klif etdiyi faiz d\u0259hlizi il\u0259 orta bazar faizi aras\u0131nda spred ki&ccedil;ilsin v\u0259 transmissiya g&uuml;c&uuml; arts\u0131n. Bu m\u0259qamda Az\u0259rbaycanda da beyn\u0259lxalq metodikaya uy\u011fun orta bazar faizini &ndash; ben&ccedil;mark\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k yerin\u0259 d&uuml;\u015f\u0259rdi. &Ccedil;&uuml;nki bu al\u0259t istinad n&ouml;qt\u0259si olmaqla pul bazar\u0131nda faizl\u0259rin m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 v\u0259 monetar siyas\u0259td\u0259 istifad\u0259 oluna bil\u0259r. &nbsp;Banklararas\u0131 q\u0131sa m&uuml;dd\u0259tli faiz d\u0259r\u0259c\u0259sini t\u0259qdim etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n Avrozonada EON\u0130A, Rusiyada RUONIA v\u0259 Qazax\u0131standa TON\u0130A kimi indeksl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 olunur.&rdquo;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n q\u0259rar\u0131na \u0259sas\u0259n u&ccedil;ot d\u0259r\u0259c\u0259si 7.25% v\u0259 faiz d\u0259hlizinin a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259ddi 6.75% s\u0259viyy\u0259sind\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259z saxlan\u0131lmaqla, faiz d\u0259hlizinin yuxar\u0131 h\u0259ddi 9%-d\u0259n 8%-\u0259 endirilib. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bu q\u0259rar\u0131 \u015f\u0259rh&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-97180","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97180","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97180"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97180\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97180"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97180"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97180"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}