{"id":89102,"date":"2019-11-30T16:17:07","date_gmt":"2019-11-30T12:17:07","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=89102","title":{"rendered":"<font color=red><b>Prezident \u0130lham \u018fliyev TANAP layih\u0259sinin Avropa il\u0259 birl\u0259\u015f\u0259c\u0259k hiss\u0259sinin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimind\u0259 i\u015ftirak edib <\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Noyabr\u0131n 30-da T&uuml;rkiy\u0259nin \u018fdirn\u0259 vilay\u0259tinin \u0130psala q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259 TANAP qaz k\u0259m\u0259rinin Avropa il\u0259 birl\u0259\u015f\u0259n hiss\u0259sinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimi ke&ccedil;irilib.<\/strong><\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259 Prezidentin M\u0259tbuat xidm\u0259tind\u0259n m\u0259lumat verilib.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev m\u0259rasimd\u0259 i\u015ftirak edib.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259 C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin \u0259n m&uuml;h&uuml;m seqmentl\u0259rind\u0259n biri v\u0259 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyind\u0259 m&uuml;h&uuml;m amil olan TANAP &#8211; Transanadolu qaz boru x\u0259tti layih\u0259sinin icras\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f video&ccedil;arx n&uuml;mayi\u015f etdirildi.<\/p>\n<p>SOCAR-\u0131n prezidenti R&ouml;vn\u0259q Abdullayev v\u0259 T&uuml;rkiy\u0259nin Enerji v\u0259 T\u0259bii S\u0259rv\u0259tl\u0259r naziri Fatih D&ouml;nm\u0259z TANAP layih\u0259sinin \u0259h\u0259miyy\u0259tind\u0259n dan\u0131\u015fd\u0131lar.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev m\u0259rasimd\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f etdi.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin &ccedil;\u0131x\u0131\u015f\u0131:<\/p>\n<p>-H&ouml;rm\u0259tli T&uuml;rkiy\u0259 Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti, \u0259ziz qarda\u015f\u0131m R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan.<\/p>\n<p>H&ouml;rm\u0259tli d&ouml;vl\u0259t v\u0259 h&ouml;kum\u0259t ba\u015f&ccedil;\u0131lar\u0131.<\/p>\n<p>\u018fziz dostlar.<\/p>\n<p>\u0130lk n&ouml;vb\u0259d\u0259, qarda\u015f\u0131m R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fana m\u0259ni bu tarixi m\u0259rasim\u0259 d\u0259v\u0259t etdiyi v\u0259 g&ouml;st\u0259rdiyi qonaqp\u0259rv\u0259rlik &uuml;&ccedil;&uuml;n d\u0259rin t\u0259\u015f\u0259kk&uuml;r&uuml;m&uuml; bildirm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. Qarda\u015f T&uuml;rkiy\u0259 torpa\u011f\u0131nda yenid\u0259n olma\u011f\u0131mdan &ccedil;ox m\u0259mnunam.<\/p>\n<p>Bu g&uuml;n tarixi g&uuml;nd&uuml;r. Bu g&uuml;n d&ouml;rd il bundan \u0259vv\u0259l birlikd\u0259 t\u0259m\u0259lini qoydu\u011fumuz TANAP Avropa s\u0259rh\u0259din\u0259 &ccedil;atd\u0131. Bu m&uuml;nasib\u0259tl\u0259 ham\u0131m\u0131z\u0131 &uuml;r\u0259kd\u0259n t\u0259brik edir\u0259m. \u018fmin\u0259m ki, TANAP-\u0131n &ouml;mr&uuml; uzun olacaq, TANAP T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan xalqlar\u0131na, dig\u0259r qon\u015fu xalqlara fayda v\u0259 t\u0259r\u0259qqi ver\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>D&ouml;rd il \u0259vv\u0259l Qars \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 \u0259ziz qarda\u015f\u0131m Prezident \u018frdo\u011fanla birlikd\u0259 TANAP-\u0131n t\u0259m\u0259lini qoyduq. Ancaq TANAP-a aparan yol 2012-ci ild\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. Tarixi \u0130stanbul sazi\u015fi n\u0259tic\u0259sind\u0259 TANAP-\u0131n ya\u015f\u0131l i\u015f\u0131\u011f\u0131 yand\u0131r\u0131ld\u0131. Tarixi \u0130stanbul anla\u015fmas\u0131 T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n birg\u0259 siyasi irad\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 m&uuml;mk&uuml;n olmu\u015fdur. &Ccedil;&uuml;nki TANAP haqq\u0131nda bu q\u0259rar\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131n T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 ondan sonra Avropaya n\u0259ql edilm\u0259si \u0259traf\u0131nda bir ne&ccedil;\u0259 il &ccedil;ox b&ouml;y&uuml;k m&uuml;zakir\u0259l\u0259r apar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r, ancaq he&ccedil; bir n\u0259tic\u0259 verm\u0259mi\u015fdir. Bel\u0259 olan halda \u0259ziz qarda\u015f\u0131m R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fanla birlikd\u0259 q\u0259rara g\u0259ldik ki, biz\u0259 laz\u0131m olan bu n\u0259h\u0259ng layih\u0259ni &ouml;z&uuml;m&uuml;z h\u0259yata ke&ccedil;ir\u0259k v\u0259 bel\u0259 d\u0259 oldu. Bu g&uuml;n bu layih\u0259y\u0259 qo\u015fulan BP \u015firk\u0259ti bizim t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131m\u0131zd\u0131r. Ancaq \u0259sas texniki v\u0259 maliyy\u0259 y&uuml;k&uuml;n&uuml; Az\u0259rbaycan v\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 &ouml;z &uuml;z\u0259rin\u0259 g&ouml;t&uuml;rm&uuml;\u015fd&uuml;r.<\/p>\n<p>TANAP-a q\u0259d\u0259r apard\u0131\u011f\u0131m\u0131z birg\u0259 i\u015fl\u0259r TANAP-a yol a&ccedil;d\u0131. &Ccedil;&uuml;nki \u0259g\u0259r 2006-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan neft k\u0259m\u0259ri istismara verilm\u0259s\u0259ydi, bu g&uuml;n TANAP haqq\u0131nda dan\u0131\u015fmaq m&uuml;mk&uuml;n olmazd\u0131. Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan neft boru x\u0259ttinin t\u0259m\u0259lini &ccedil;a\u011fda\u015f Az\u0259rbaycan d&ouml;vl\u0259tinin lideri Heyd\u0259r \u018fliyev &ouml;z \u0259ll\u0259ri il\u0259 qoymu\u015fdur v\u0259 2006-c\u0131 ild\u0259 \u0259ziz qarda\u015f\u0131m, Prezident \u018frdo\u011fanla birlikd\u0259 Ceyhanda Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan neft boru x\u0259ttini istismara verdik. Bu g&uuml;n\u0259 q\u0259d\u0259r Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan boru x\u0259tti il\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 d&uuml;nya bazarlar\u0131na Az\u0259rbaycan\u0131n v\u0259 ba\u015fqa d&ouml;vl\u0259tl\u0259rin 450 milyon tondan &ccedil;ox nefti n\u0259ql edilmi\u015fdir. Bunun b&ouml;y&uuml;k hiss\u0259sini &#8211; 400 milyon tondan &ccedil;oxunu Az\u0259rbaycan, 27 milyon tonunu T&uuml;rkm\u0259nistan\u0131n, 12 milyon tonunu Qazax\u0131stan\u0131n, 7 milyon tonunu Rusiya nefti t\u0259\u015fkil edir. Y\u0259ni, bir s&ouml;zl\u0259, Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan n\u0259inki Az\u0259rbaycan\u0131n, dig\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259rin nefti &uuml;&ccedil;&uuml;n d\u0259 g&ouml;z\u0259l bir infrastruktur layih\u0259si oldu v\u0259 bu g&uuml;n d\u0259 u\u011furla f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir. 2007-ci ild\u0259 yen\u0259 d\u0259 \u0259ziz qarda\u015f\u0131mla Bak\u0131-Tbilisi-\u018frzurum qaz boru x\u0259ttinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 etdik v\u0259 bu da TANAP-a yol a&ccedil;an dig\u0259r layih\u0259 idi. Qeyd etdiyim kimi, 2015-ci ild\u0259 Qarsda TANAP-\u0131n in\u015fas\u0131 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. F&uuml;rs\u0259td\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, TANAP-\u0131n in\u015fas\u0131nda i\u015ftirak etmi\u015f b&uuml;t&uuml;n insanlara d\u0259rin t\u0259\u015f\u0259kk&uuml;r&uuml;m&uuml; bildirm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. Onlar\u0131n f\u0259dakarl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131 bu n\u0259h\u0259ng layih\u0259nin vaxt\u0131nda istismara verilm\u0259sind\u0259 b&ouml;y&uuml;k rol oynam\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>TANAP C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin bir hiss\u0259sidir. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi n\u0259h\u0259ng infrastruktur layih\u0259sidir, maliyy\u0259 d\u0259y\u0259ri 38 milyard dollard\u0131r v\u0259 d&ouml;rd layih\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir. Onlardan &uuml;&ccedil;&uuml; &#8211; &ldquo;\u015eahd\u0259niz&rdquo; v\u0259 C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259ri istifad\u0259y\u0259 verilib, bu g&uuml;n is\u0259 TANAP tam istifad\u0259y\u0259 verilir. D&ouml;rd&uuml;nc&uuml; layih\u0259 olan TAP-\u0131n icras\u0131 art\u0131q 90 faizi ke&ccedil;ib. \u018fmin\u0259m ki, TAP da vaxt\u0131nda istismara veril\u0259c\u0259k. Bel\u0259likl\u0259, Avrasiyada \u0259n b&ouml;y&uuml;k infrastruktur layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi vaxt\u0131nda istismara veril\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>Bildirm\u0259liy\u0259m ki, bu layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259si T&uuml;rkiy\u0259-Az\u0259rbaycan birg\u0259 siyasi irad\u0259sinin m\u0259hsuludur, eyni zamanda, biz bunu dig\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259rin i\u015ftirak\u0131 v\u0259 &ouml;z\u0259l \u015firk\u0259tl\u0259rin maliyy\u0259 d\u0259st\u0259yi il\u0259 realla\u015fd\u0131rd\u0131q. Bu g&uuml;n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi &ouml;z&uuml;nd\u0259 7 &ouml;lk\u0259ni birl\u0259\u015fdirir v\u0259 bu, art\u0131q beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q layih\u0259sidir. Bu layih\u0259 &ouml;lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda k&ouml;rp&uuml;l\u0259r yaradacaq v\u0259 daha b&ouml;y&uuml;k anla\u015fmaya yol a&ccedil;acaq. Bu layih\u0259d\u0259 i\u015ftirak ed\u0259n 7 &ouml;lk\u0259, &#8211; onlardan &uuml;&ccedil;&uuml; Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n &uuml;zv&uuml;d&uuml;r,- bundan sonra uzun ill\u0259r birlikd\u0259 &ccedil;al\u0131\u015facaq v\u0259 bunun faydas\u0131n\u0131 b&ouml;l&uuml;\u015f\u0259c\u0259kl\u0259r. Y\u0259ni, bu layih\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q, sabitlik, uzunm&uuml;dd\u0259tli anla\u015fma g\u0259tirir. Y\u0259ni, bu layih\u0259l\u0259r\u0259, sad\u0259c\u0259 olaraq, enerji layih\u0259l\u0259ri kimi baxmaq d&uuml;zg&uuml;n olmaz. Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, bizim enerji layih\u0259l\u0259rimiz dig\u0259r layih\u0259l\u0259r\u0259 d\u0259 yol a&ccedil;d\u0131. \u0130ki il bundan \u0259vv\u0259l \u0259ziz qarda\u015f\u0131m, Prezident \u018frdo\u011fanla birlikd\u0259 Bak\u0131da Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolunun a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 qeyd etdik. Haz\u0131rda Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolu vasit\u0259sil\u0259 h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131n, h\u0259m Orta Asiya &ouml;lk\u0259l\u0259rinin, h\u0259m d\u0259 \u018ffqan\u0131stan\u0131n v\u0259 &Ccedil;inin y&uuml;kl\u0259ri da\u015f\u0131n\u0131r. Bu d\u0259mir yolu qit\u0259l\u0259ri birl\u0259\u015fdirir. Nec\u0259 ki, bizim boru x\u0259tl\u0259rimiz. Dig\u0259r layih\u0259 elektrik enerjisinin &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259sidir. Art\u0131q Az\u0259rbaycan G&uuml;rc&uuml;stana v\u0259 T&uuml;rkiy\u0259y\u0259 elektrik enerjisini ixrac edir. \u018fg\u0259r enerji layih\u0259l\u0259ri, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z b&ouml;lg\u0259d\u0259 sabitlik, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 d\u0259st\u0259k, anla\u015fma olmasayd\u0131 bunlar\u0131n biri d\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;m\u0259zdi.<\/p>\n<p>T&uuml;rkiy\u0259-Az\u0259rbaycan dostlu\u011fu, qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131 g&uuml;nd\u0259n-g&uuml;n\u0259 m&ouml;hk\u0259ml\u0259nir. M\u0259n bu g&uuml;n d&uuml;nya miqyas\u0131nda ikinci bel\u0259 &ouml;lk\u0259l\u0259r tan\u0131m\u0131ram ki, T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan q\u0259d\u0259r bir-birin\u0259 yax\u0131n olsun. Bizim aram\u0131zdak\u0131 ticar\u0259t d&ouml;vriyy\u0259si art\u0131r. Bu ilin 9 ay\u0131nda ticar\u0259t d&ouml;vriyy\u0259miz 40 faizd\u0259n &ccedil;ox art\u0131b v\u0259 3,4 milyard dollara &ccedil;at\u0131bd\u0131r. Qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 yat\u0131r\u0131mlar bizim qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g&ouml;st\u0259rir v\u0259 eyni zamanda, onu g&ouml;st\u0259rir ki, biz bir-birimiz\u0259 g&uuml;v\u0259nirik. Bir-birimizin iqtisadiyyat\u0131na d\u0259st\u0259k veririk. T&uuml;rkiy\u0259 bu g&uuml;n\u0259 q\u0259d\u0259r Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131na 12 milyard dollardan &ccedil;ox v\u0259sait yat\u0131r\u0131b. Az\u0259rbaycan is\u0259 T&uuml;rkiy\u0259y\u0259 17,5 milyard dollar s\u0259rmay\u0259 qoyub v\u0259 bu yat\u0131r\u0131mlar bizim xalqlar\u0131m\u0131z\u0131n rifah hal\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, T&uuml;rkiy\u0259 bu g&uuml;n xarici s\u0259rmay\u0259l\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n a&ccedil;\u0131q &ouml;lk\u0259dir v\u0259 &ccedil;ox m\u0259qbul yerdir. \u018fziz qarda\u015f\u0131m, Prezident \u018frdo\u011fan\u0131n liderliyi say\u0259sind\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 h\u0259m iqtisadi, h\u0259m d\u0259 siyasi sah\u0259d\u0259 b&ouml;y&uuml;k u\u011furlara imza at\u0131b. Biz \u0259vv\u0259lki d&ouml;vr&uuml; yax\u015f\u0131 xat\u0131rlay\u0131r\u0131q. O vaxt T&uuml;rkiy\u0259 Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondunun v\u0259 ba\u015fqa maliyy\u0259 qurumlar\u0131n\u0131n borcundan yaxa qurtara bilmirdi, as\u0131l\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 idi. \u0130qtisadi as\u0131l\u0131l\u0131q ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z siyasi as\u0131l\u0131l\u0131\u011fa g\u0259tirib &ccedil;\u0131xara bil\u0259r. M\u0259hz Prezident \u018frdo\u011fan t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;lm&uuml;\u015f iqtisadi siyas\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 bu as\u0131l\u0131l\u0131qdan yaxas\u0131n\u0131 qurtara bildi v\u0259 bu g&uuml;n &ccedil;ox g&uuml;cl&uuml; iqtisadiyyat kimi d&uuml;nya miqyas\u0131nda &ouml;z s&ouml;z&uuml;n&uuml; deyir. Bu g&uuml;n T&uuml;rkiy\u0259 d&uuml;nya miqyas\u0131nda g&uuml;c m\u0259rk\u0259zidir. N\u0259inki yerl\u0259\u015fdiyi b&ouml;lg\u0259d\u0259, d&uuml;nyada T&uuml;rkiy\u0259nin s&ouml;z&uuml;n&uuml;n &ccedil;\u0259kisi art\u0131r, imkan\u0131 geni\u015fl\u0259nir v\u0259 h\u0259r k\u0259s bilm\u0259lidir, he&ccedil; kim unutmamal\u0131d\u0131r ki, bu qarda\u015f &ouml;lk\u0259 buna g&ouml;r\u0259 kim\u0259 borcludur.<\/p>\n<p>Tarixd\u0259 liderl\u0259rin rolu haqq\u0131nda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r kitablar yaz\u0131l\u0131b, elmi \u0259s\u0259rl\u0259r yarad\u0131l\u0131b v\u0259 m&uuml;xt\u0259lif f\u0259rziyy\u0259l\u0259r, fikirl\u0259r var. Onlar\u0131n h\u0259r biri q\u0259buldur. Ancaq tarix g&ouml;st\u0259rir ki, liderin rolu bir &ccedil;ox hallarda h\u0259lledici olur, bu, dan\u0131lmazd\u0131r. Bu g&uuml;n m&ouml;hk\u0259m T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 onun lideri inki\u015faf\u0131, sabitliyi t\u0259c\u0259ss&uuml;m etdirir v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 nikbinlikl\u0259 baxmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n imkan yarad\u0131r. Biz buna sevinirik. &Ccedil;&uuml;nki T&uuml;rkiy\u0259nin g&uuml;c&uuml; bizim g&uuml;c&uuml;m&uuml;zd&uuml;r, T&uuml;rkiy\u0259nin u\u011furu bizim u\u011furumuzdur v\u0259 biz birlikd\u0259 bundan sonra da iki qarda\u015f &ouml;lk\u0259 kimi &ccedil;iyin-&ccedil;iyin\u0259 ir\u0259liy\u0259 ged\u0259c\u0259yik. Bizim qar\u015f\u0131m\u0131zda b&uuml;t&uuml;n &uuml;f&uuml;ql\u0259r a&ccedil;\u0131qd\u0131r. H\u0259yata ke&ccedil;irdiyimiz bu n\u0259h\u0259ng layih\u0259l\u0259r bizim g&uuml;c&uuml;m&uuml;z&uuml; g&ouml;st\u0259rir v\u0259 bizim g&uuml;c&uuml;m&uuml;z&uuml; art\u0131r\u0131r. \u0130qtisadi g&uuml;c n\u0259tic\u0259d\u0259 siyasi g&uuml;c\u0259 &ccedil;evrilir.<\/p>\n<p>TANAP v\u0259 C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi, eyni zamanda, enerji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyi layih\u0259sidir. Bu g&uuml;n d&uuml;nya miqyas\u0131nda enerji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyi haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r v\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259 d&uuml;nyan\u0131n g&uuml;nd\u0259liyini z\u0259bt etmi\u015fdir. Hesab edir\u0259m ki, burada &ccedil;ox g&ouml;z\u0259l \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131 yarad\u0131l\u0131b. \u0130stehsal&ccedil;\u0131 &ouml;lk\u0259 Az\u0259rbaycan, tranzit &ouml;lk\u0259l\u0259ri v\u0259 istehlak&ccedil;\u0131 &ouml;lk\u0259l\u0259r birlikd\u0259 &ccedil;al\u0131\u015f\u0131r. Bizim m\u0259nafeyimiz d\u0259 birdir, g\u0259lirimiz d\u0259 \u0259dal\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 b&ouml;l&uuml;n&uuml;r. Bir daha dem\u0259k ist\u0259yir\u0259m ki, b&uuml;t&uuml;n bu layih\u0259l\u0259r b&ouml;lg\u0259d\u0259ki sabitliyi m&ouml;hk\u0259ml\u0259ndirir.<\/p>\n<p>M\u0259n \u0259min\u0259m ki, bundan sonra da birg\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;ir\u0259c\u0259yimiz b&uuml;t&uuml;n layih\u0259l\u0259r TANAP kimi, Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan kimi, Bak\u0131-Tbilisi-\u018frzurum kimi, Bak\u0131-Tbilisi-Qars kimi u\u011furlu olacaq, T&uuml;rkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan birlikd\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 inamla add\u0131mlayacaq.<\/p>\n<p>Ya\u015fas\u0131n T&uuml;rkiy\u0259-Az\u0259rbaycan dostlu\u011fu, qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131!<\/p>\n<p><strong>X X X<\/strong><\/p>\n<p>Sonra T&uuml;rkiy\u0259 Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan &ccedil;\u0131x\u0131\u015f etdi. T&uuml;rkiy\u0259 Prezidenti C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin \u0259sas hiss\u0259si olan Transanadolu x\u0259ttinin TAP x\u0259ttin\u0259 birl\u0259\u015fm\u0259sinin tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259tind\u0259n dan\u0131\u015fd\u0131. &ldquo;Bu, h\u0259m d\u0259 bir s&uuml;lh layih\u0259sidir&rdquo;, &#8211; dey\u0259n R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan &ouml;lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131ndak\u0131 dostlu\u011fun r\u0259mzi olan TANAP-\u0131n h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259sind\u0259 birg\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n m&uuml;h&uuml;m rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi. Bu layih\u0259nin Avropan\u0131n enerji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyind\u0259ki \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulayan T&uuml;rkiy\u0259 Prezidenti Asiya il\u0259 Avropan\u0131 bir-birin\u0259 ba\u011flayan TANAP-\u0131n icras\u0131na verdiyi d\u0259st\u0259y\u0259, liderlik f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 g&ouml;r\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyev\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk&uuml;r etdi.<\/p>\n<p>Daha sonra Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyev, T&uuml;rkiy\u0259 Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan, G&uuml;rc&uuml;stan\u0131n Ba\u015f Naziri Georgi Qaxariya v\u0259 dig\u0259r r\u0259smi \u015f\u0259xsl\u0259rin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 TANAP k\u0259m\u0259rini TAP k\u0259m\u0259ri il\u0259 birl\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259rasimi oldu.<br \/>\nM\u0259rasim xatir\u0259 fotosu &ccedil;\u0259kdirilm\u0259si il\u0259 ba\u015fa &ccedil;atd\u0131.<\/p>\n<p><strong>X X X<\/strong><\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin \u0259sas seqmenti olan TANAP X\u0259z\u0259rin Az\u0259rbaycan sektorundak\u0131 &ldquo;\u015eahd\u0259niz-2&rdquo; qaz-kondensat yata\u011f\u0131ndan &ccedil;\u0131xar\u0131lan qaz\u0131 avropal\u0131 istehlak&ccedil;\u0131lara &ccedil;atd\u0131racaq. TANAP T&uuml;rkiy\u0259nin \u018frdahan vilay\u0259tinin Posof q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259n ba\u015flayaraq qarda\u015f &ouml;lk\u0259nin \u0259razisi boyunca 20 \u015f\u0259h\u0259rd\u0259n, 67 q\u0259s\u0259b\u0259 v\u0259 600 k\u0259ndd\u0259n ke&ccedil;\u0259n v\u0259 \u018fdirn\u0259nin \u0130psala q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259 Avropaya &ccedil;atan 1850 kilometrlik boru k\u0259m\u0259ridir. Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131 T&uuml;rkiy\u0259y\u0259 v\u0259 Avropaya &ccedil;atd\u0131ran TANAP T&uuml;rkiy\u0259-G&uuml;rc&uuml;stan s\u0259rh\u0259dind\u0259 C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259rin\u0259, T&uuml;rkiy\u0259-Yunan\u0131stan s\u0259rh\u0259dind\u0259 is\u0259 TAP qaz boru k\u0259m\u0259rin\u0259 birl\u0259\u015fib. TANAP-\u0131n G&uuml;rc&uuml;stan-T&uuml;rkiy\u0259 s\u0259rh\u0259di-\u018fski\u015f\u0259h\u0259r hiss\u0259sinin uzunlu\u011fu 1350 kilometr, \u018fski\u015f\u0259h\u0259r-T&uuml;rkiy\u0259-Yunan\u0131stan s\u0259rh\u0259di boyunca uzanan hiss\u0259si is\u0259 480 kilometrdir.<\/p>\n<p>TANAP layih\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 Az\u0259rbaycan il\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 aras\u0131nda anla\u015fma memorandumu 2011-ci il dekabr\u0131n 24-d\u0259, Trans-Anadolu t\u0259bii qaz boru k\u0259m\u0259ri sistemin\u0259 dair sazi\u015f 2012-ci il iyunun 26-da \u0130stanbulda imzalan\u0131b v\u0259 h\u0259r iki &ouml;lk\u0259nin m&uuml;vafiq qanunverici orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259sdiql\u0259nib. Layih\u0259 &uuml;zr\u0259 yekun investisiya q\u0259rar\u0131 is\u0259 2013-c&uuml; il dekabr\u0131n 17-d\u0259 q\u0259bul edilib. 2015-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 Prezidentl\u0259rinin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Qarsda ke&ccedil;iril\u0259n t\u0259m\u0259lqoyma m\u0259rasimind\u0259n sonra boru k\u0259m\u0259rinin in\u015fas\u0131na ba\u015flan\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>Boru k\u0259m\u0259rinin quru hiss\u0259sinin diametri 56 v\u0259 48 d&uuml;ym, M\u0259rm\u0259r\u0259 d\u0259nizi boyunca is\u0259 36 d&uuml;ym t\u0259\u015fkil edir. K\u0259m\u0259rin d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n maksimal h&uuml;nd&uuml;rl&uuml;y&uuml; 2700 metr y&uuml;ks\u0259klikd\u0259 yerl\u0259\u015fir. TANAP-dan T&uuml;rkiy\u0259 qazpaylama sistemin\u0259 iki qol ayr\u0131l\u0131b v\u0259 onun maksimum illik &ouml;t&uuml;r&uuml;c&uuml;l&uuml;k qabiliyy\u0259ti 31 milyard kubmetrdir.<\/p>\n<p>&ldquo;Enerjinin \u0130p\u0259k yolu&rdquo; adland\u0131r\u0131lan TANAP-\u0131n birinci fazas\u0131 ke&ccedil;\u0259n il iyunun 12-d\u0259 T&uuml;rkiy\u0259nin \u018fski\u015f\u0259h\u0259r \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 istifad\u0259y\u0259 verilib. T&uuml;rkiy\u0259y\u0259 ilk qaz h\u0259cml\u0259rinin n\u0259qli planla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kimi, h\u0259min il iyunun 30-da ba\u015flay\u0131b.<br \/>\nLayih\u0259nin \u0259vv\u0259lind\u0259 11,7 milyard dollarl\u0131q investisiya n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulurdu. Lakin bu h\u0259cmin 40 faizd\u0259n &ccedil;oxuna, 5 milyard dollara q\u0259na\u0259t edilib. Haz\u0131rda TANAP &uuml;zr\u0259 kapital x\u0259rcl\u0259ri 6,5 milyard dollard\u0131r v\u0259 indiy\u0259d\u0259k layih\u0259y\u0259 t\u0259qrib\u0259n 6,3 milyard dollar x\u0259rcl\u0259nib.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Noyabr\u0131n 30-da T&uuml;rkiy\u0259nin \u018fdirn\u0259 vilay\u0259tinin \u0130psala q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259 TANAP qaz k\u0259m\u0259rinin Avropa il\u0259 birl\u0259\u015f\u0259n hiss\u0259sinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimi ke&ccedil;irilib. Bu bar\u0259d\u0259 Prezidentin M\u0259tbuat xidm\u0259tind\u0259n m\u0259lumat verilib. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev m\u0259rasimd\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-89102","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/89102","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=89102"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/89102\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=89102"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=89102"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=89102"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}