{"id":70078,"date":"2018-10-23T20:02:03","date_gmt":"2018-10-23T16:02:03","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=70078","title":{"rendered":"<font color=red><b>\u201cD\u0259rslikl\u0259rd\u0259 jarqon ifad\u0259l\u0259r, k\u00fc\u00e7\u0259 s\u00f6zl\u0259ri i\u015fl\u0259dil\u0259 bilm\u0259z\u201d<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Kamran \u018fs\u0259dov: &ldquo;N\u0259 q\u0259d\u0259r tender\u0259 keyfiyy\u0259tli d\u0259rslik qat\u0131l\u0131r, amma na\u015f\u0131 ekspertl\u0259rin ucbat\u0131ndan a\u015fa\u011f\u0131 bal al\u0131r v\u0259 k\u0259narda qal\u0131r&rdquo;<br \/>\nM\u0259lah\u0259t M&uuml;r\u015f&uuml;dl&uuml;: &ldquo;D\u0259rslikl\u0259rin ictimai m&uuml;zakir\u0259y\u0259 m&uuml;tl\u0259q ehtiyac\u0131 var&rdquo;<\/strong><\/p>\n<p>Deputat Aqil Abbas Milli M\u0259clisin iclas\u0131nda &ldquo;U\u015faqlar\u0131n z\u0259r\u0259rli informasiyadan qorunmas\u0131 haqq\u0131nda&quot; qanun layih\u0259sinin m&uuml;zakir\u0259si zaman\u0131 deyib ki, Az\u0259rbaycanda d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 &ccedil;oxlu sayda z\u0259r\u0259rli informasiyalar var. Bunlar haqq\u0131nda q\u0259zetl\u0259r yaz\u0131r, ekspertl\u0259r deyir, amma he&ccedil; bir add\u0131m at\u0131lm\u0131r: &ldquo;Bu g&uuml;n d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 m\u0259nas\u0131z \u015feirl\u0259r yaz\u0131l\u0131r, m\u0259tnl\u0259r yay\u0131l\u0131r. \u0130kinci sinif \u015fagirdin\u0259 &ldquo;Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n qay\u0131d\u0131\u015f\u0131na inan\u0131rs\u0131n\u0131zm\u0131? &rdquo; kimi suallar verilir. U\u015faq is\u0259 &ldquo;yox&rdquo; deyib, ata da &ouml;z u\u015fa\u011f\u0131n\u0131 d&ouml;y&uuml;b. Bu d\u0259rslikl\u0259ri haz\u0131rlayanlar m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131rlar &rdquo;.&nbsp;<br \/>\nDeputat 3-c&uuml; sinif d\u0259rsliyind\u0259 erotikan\u0131n oldu\u011funu da qeyd edib: &ldquo;Amma buna baxan yoxdur. Bundan ba\u015fqa, d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 l\u0259hc\u0259 il\u0259 yaz\u0131l\u0131r. Sonra da deyirl\u0259r ki, insanlar niy\u0259 rusdilli m\u0259kt\u0259b\u0259 meyll\u0259nirl\u0259r? &Ccedil;&uuml;nki rusdilli m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 bel\u0259 hallar yoxdur, orada d&uuml;z \u0259m\u0259lli d\u0259rs ke&ccedil;irl\u0259r&rdquo;.<\/p>\n<p>M&ouml;vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 &ldquo;&Uuml;&ccedil; n&ouml;qt\u0259&rdquo;y\u0259 a&ccedil;\u0131qlama ver\u0259n T\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dov bildirdi ki, haz\u0131rda orta m\u0259kt\u0259b \u015fagirdl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f d\u0259rs v\u0259saitl\u0259ri v\u0259 kitablar\u0131 qavramaq, d\u0259rk etm\u0259k 6-17 ya\u015f\u0131nda olan \u015fagirdl\u0259rin beynin\u0259 g&ouml;r\u0259 deyil: &ldquo;\u0130stifad\u0259 olunan kitablar\u0131n proqramla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131ndan bel\u0259 m\u0259ntiq &ccedil;\u0131x\u0131r ki, ilin sonunda m\u0259zun olmu\u015f h\u0259r \u015fagirdin elmi d\u0259r\u0259c\u0259si olmal\u0131d\u0131r. &Ccedil;&uuml;nki onlar dem\u0259k olar ki, bakalavr, magistr pill\u0259sind\u0259 ke&ccedil;iril\u0259n eyni m&ouml;vzular\u0131 m\u0259nims\u0259yibl\u0259r.<\/p>\n<p>Hesab edir\u0259m ki, bu g&uuml;n d\u0259rslikl\u0259r \u015fagirdl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n yox, m&uuml;\u0259lliml\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n yaz\u0131l\u0131r. &Ccedil;&uuml;nki bu kitablar\u0131 m&uuml;\u0259lliml\u0259r &ouml;z&uuml; g&uuml;cl\u0259 qavray\u0131b ba\u015fa d&uuml;\u015f&uuml;r, o ki qald\u0131, \u015fagirdl\u0259r&#8230;&rdquo;.<\/p>\n<p>K.\u018fs\u0259dov d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r ki, d\u0259rslik siyas\u0259tin\u0259 uy\u011fun olaraq, m\u0259kt\u0259bin 3 istiqam\u0259ti ola bil\u0259r &#8211; pedaqoji, siyasi v\u0259 m&uuml;asir: &ldquo;\u018fg\u0259r m\u0259kt\u0259bin qar\u015f\u0131s\u0131na qoyulan v\u0259zif\u0259 bir q\u0259d\u0259r savadl\u0131, kifay\u0259t q\u0259d\u0259r s&ouml;z\u0259baxan, sosial bax\u0131mdan qeyri-aktiv \u015fagird haz\u0131rlamaqd\u0131rsa, onda d\u0259rslikl\u0259r Sovet d&ouml;vr&uuml;nd\u0259ki kimi olmal\u0131d\u0131r. Orada yaln\u0131z vahid d&uuml;zg&uuml;n ideya, fikir olmal\u0131, art\u0131q-\u0259skik m\u0259tnl\u0259r\u0259 yer verilm\u0259m\u0259li, h\u0259r \u015fey &ouml;l&ccedil;&uuml;l&uuml;-bi&ccedil;ili v\u0259 &ldquo;bir udumluq&rdquo; olmal\u0131d\u0131r. Birm\u0259nal\u0131 suallara birm\u0259nal\u0131 cavablar v\u0259 s. Ancaq \u0259g\u0259r biz m&uuml;asir m\u0259kt\u0259bd\u0259n dan\u0131\u015f\u0131r\u0131qsa, o zaman d\u0259rslik bu g&uuml;n tamam ba\u015fqa funksiyalar\u0131 da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r. \u018fn m&uuml;xt\u0259lif informasiya texnologiyalar\u0131 ortaya &ccedil;\u0131x\u0131b. \u0130nformasiya texnologiyalar\u0131na istinad etm\u0259d\u0259n haz\u0131rlanan d\u0259rslikl\u0259r s\u0259ssiz filml\u0259r kimidir. G&ouml;r&uuml;nt&uuml; var, amma bir d\u0259n\u0259 s\u0259s, s&ouml;z yoxdur. T\u0259dris y&ouml;n&uuml;m&uuml;nd\u0259n baxanda is\u0259 burada pe\u015f\u0259kar ekspertl\u0259r\u0259 ehtiyac var&rdquo;.<\/p>\n<p>Ekspert t\u0259\u0259ss&uuml;f hissi il\u0259 qeyd etdi ki, bu g&uuml;n d\u0259rsliyi yazanlar, t\u0259dris proqramlar\u0131n\u0131 haz\u0131rlayanlar bu d\u0259rsliyi oxuyan u\u015fa\u011f\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yini d&uuml;\u015f&uuml;nm&uuml;rl\u0259r: &ldquo;Onlar bunu d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r: kitabda n\u0259 art\u0131qd\u0131r, n\u0259 yox. D\u0259rsliy\u0259 s\u0259hif\u0259l\u0259rin say\u0131na g&ouml;r\u0259 yana\u015f\u0131rlar. S\u0259hif\u0259l\u0259r bitdi, i\u015fimiz d\u0259 bitdi. Amma sonra ham\u0131 naraz\u0131d\u0131r. Ham\u0131 bilir ki, d\u0259rslik nec\u0259 olmal\u0131d\u0131r, amma he&ccedil; k\u0259s d\u0259rsliyi laz\u0131m oldu\u011fu s\u0259viyy\u0259d\u0259 haz\u0131rlam\u0131r. Etiraf etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, bu g&uuml;n orta m\u0259kt\u0259bl\u0259rin b&uuml;t&uuml;n sinifl\u0259rind\u0259 istifad\u0259 olunan d\u0259rslik deyil, \u0259zab m\u0259nb\u0259yidir. D\u0259rslik \u015fagird &uuml;&ccedil;&uuml;n haz\u0131rlanm\u0131\u015f olsayd\u0131, onun simas\u0131 180 d\u0259r\u0259c\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259rdi. Avropa d\u0259rslikl\u0259rin\u0259 fikir verin. Qal\u0131n, maraql\u0131, c&uuml;rb\u0259c&uuml;r. \u018flav\u0259 m\u0259tnl\u0259r, \u015f\u0259kill\u0259r, yarad\u0131c\u0131 tap\u015f\u0131r\u0131qlar. M&uuml;\u0259llim bunlar\u0131n 100-d\u0259 10-nu istifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259r. Bu d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 q\u0259l\u0259ml\u0259 yazmaq da m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. Bilirsiniz, d\u0259rslik fikir laboratoriyas\u0131d\u0131r. Tap\u015f\u0131r\u0131qlarda \u0259lav\u0259 g&ouml;st\u0259ri\u015fl\u0259r olmal\u0131, \u015fagird\u0259 se&ccedil;im imkan\u0131 verilm\u0259lidir. O zaman \u015fagird riyaziyyat\u0131 yox, riyaziyyat\u0131n k&ouml;m\u0259yi il\u0259 h\u0259yat\u0131 &ouml;yr\u0259n\u0259c\u0259k&rdquo;.<\/p>\n<p>K.\u018fs\u0259dov vur\u011fulad\u0131 ki, m&uuml;\u0259llim \u015fagird\u0259 inki\u015faf etm\u0259k, d\u0259yi\u015fm\u0259k d\u0259rsi &ouml;yr\u0259tm\u0259lidir: &ldquo;M\u0259qs\u0259di v\u0259 mahiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 jarqon ifad\u0259l\u0259r, k&uuml;&ccedil;\u0259 s&ouml;zl\u0259ri i\u015fl\u0259dil\u0259 bilm\u0259z. Bu \u015fagirdl\u0259r\u0259 &ccedil;ox pis n&uuml;mun\u0259 ola bil\u0259r. Ac\u0131nacaql\u0131 hal odur ki, t\u0259hsil nazirliyi problemin h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 \u0259m\u0259li t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke&ccedil;irmir. Qeyri pe\u015f\u0259kar s\u0259viyy\u0259d\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 m&uuml;nasib\u0259t bildirilir, n\u0259zar\u0259t olunur. &Ccedil;&uuml;nki d\u0259rsliyi yoxlayan ekspertl\u0259r baxm\u0131rlar. &Ouml;zl\u0259rinin standartlardan x\u0259b\u0259rl\u0259ri yoxdur. D\u0259rslik yoxlayan ekspert kimins\u0259 vasit\u0259si il\u0259 se&ccedil;ilm\u0259m\u0259lidir. N\u0259 q\u0259d\u0259r tender\u0259 keyfiyy\u0259tli d\u0259rslik qat\u0131l\u0131r, amma na\u015f\u0131 ekspertl\u0259rin ucbat\u0131ndan a\u015fa\u011f\u0131 bal al\u0131r v\u0259 k\u0259narda qal\u0131r. H\u0259r \u015fey\u0259 g&uuml;z\u0259\u015ft etm\u0259k, g&ouml;z yummaq olar, amma d\u0259rsliy\u0259 yox&rdquo;.<\/p>\n<p>T\u0259hsil m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri &uuml;zr\u0259 ekspert M\u0259lah\u0259t M&uuml;r\u015f&uuml;dl&uuml; mill\u0259t v\u0259kilinin s\u0259sl\u0259ndirdiyi fikirl\u0259rl\u0259 raz\u0131la\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyir: &ldquo;&Ccedil;&uuml;nki d\u0259rslikd\u0259 el\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r yer almay\u0131b. H&ouml;rm\u0259tli mill\u0259t v\u0259kill\u0259ri d\u0259rslikd\u0259n x\u0259b\u0259rl\u0259ri olmadan fikir s&ouml;yl\u0259yirl\u0259r. T\u0259kc\u0259 ibtidai sinif d\u0259rslikl\u0259rind\u0259 deyil, \u0259d\u0259biyyat, xarici-dil, fizika, biologiya v\u0259 s. dem\u0259k olar ki b&uuml;t&uuml;n d\u0259rslikl\u0259rd\u0259 n&ouml;qsanlar var. V\u0259 bunun ictimai m&uuml;zakir\u0259y\u0259 m&uuml;tl\u0259q ehtiyac\u0131 var. T\u0259hsil Nazirliyinin \u015e&ouml;b\u0259 m&uuml;diri Elvin R&uuml;st\u0259mov d\u0259rsliyin ictimai m&uuml;zakir\u0259sinin h\u0259yata ke&ccedil;irildiyini bildirib. Amma praktikada biz bunu g&ouml;rm&uuml;r&uuml;k. D\u0259rslikl\u0259rin ictimai m&uuml;zakir\u0259sinin m&uuml;xt\u0259lif modell\u0259ri var. Bu Nazirliyin sayt\u0131nda yerl\u0259\u015fdirilir v\u0259 bunu ictimai m&uuml;zakir\u0259 adland\u0131r\u0131rlar. Bu ictimai m&uuml;zakir\u0259 deyil. \u0130ctimai m&uuml;zakir\u0259 t\u0259cr&uuml;b\u0259li m&uuml;\u0259lliml\u0259rin v\u0259 ictimaiyy\u0259tin bu sah\u0259d\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n t\u0259cr&uuml;b\u0259y\u0259 malik olan insanlar\u0131n, t\u0259hsil i\u015f&ccedil;il\u0259ri &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda h\u0259yata ke&ccedil;irilir. Bu m&uuml;bahis\u0259l\u0259rd\u0259n sonra Elmi Metodiki \u015eura d\u0259rslikl\u0259ri qiym\u0259tl\u0259ndirib, onu n\u0259\u015fr\u0259 g&ouml;nd\u0259rm\u0259lidir. Bu zaman deyil\u0259n n&ouml;qsanlar aradan qald\u0131r\u0131la bil\u0259r. \u0130ctimaiyy\u0259t qar\u015f\u0131s\u0131nda d\u0259rslik haz\u0131rlay\u0131b &ccedil;ap etdirm\u0259k b&ouml;y&uuml;k bir m\u0259suliyy\u0259tdir. \u0130ctimaiyy\u0259tl\u0259 m&uuml;zakir\u0259l\u0259rin apar\u0131lmas\u0131 Nazirliyin m\u0259suliyy\u0259tinin b&ouml;l&uuml;\u015fd&uuml;r&uuml;lm\u0259si dem\u0259kdir. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 m&uuml;tl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r\u0259m ki, g\u0259l\u0259n t\u0259dris ill\u0259rind\u0259 d\u0259rslikl\u0259rin ictimai m&uuml;zakir\u0259si nec\u0259 laz\u0131md\u0131rsa t\u0259\u015fkil edilm\u0259lidir&rdquo;.&nbsp;<\/p>\n<p><strong>K&ouml;n&uuml;l Oruc<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kamran \u018fs\u0259dov: &ldquo;N\u0259 q\u0259d\u0259r tender\u0259 keyfiyy\u0259tli d\u0259rslik qat\u0131l\u0131r, amma na\u015f\u0131 ekspertl\u0259rin ucbat\u0131ndan a\u015fa\u011f\u0131 bal al\u0131r v\u0259 k\u0259narda qal\u0131r&rdquo; M\u0259lah\u0259t M&uuml;r\u015f&uuml;dl&uuml;: &ldquo;D\u0259rslikl\u0259rin ictimai m&uuml;zakir\u0259y\u0259 m&uuml;tl\u0259q ehtiyac\u0131 var&rdquo; Deputat Aqil Abbas Milli&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-70078","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=70078"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70078\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=70078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=70078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=70078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}