{"id":65546,"date":"2018-06-14T19:00:38","date_gmt":"2018-06-14T15:00:38","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=65546","title":{"rendered":"\u201cAz\u0259rbaycan\u0131n valyuta bazar\u0131 \u00e7ox ki\u00e7ikdir\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong>R\u0259\u015fad H\u0259s\u0259nov: &ldquo;B&ouml;y&uuml;k ehtimalla may ay\u0131nda valyutaya t\u0259l\u0259bin azalmas\u0131nda m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r \u015fopinq festival\u0131n\u0131n ke&ccedil;irilm\u0259sinin d\u0259 t\u0259siri var idi&rdquo;<br \/>\nSamir \u018fliyev: &ldquo;Az\u0259rbaycanda dollar bollu\u011funun k&ouml;k&uuml; d&uuml;nya bazar\u0131ndak\u0131 neftd\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r&rdquo;<\/strong><\/p>\n<p>\u018fhali 1 ayda 545 milyon 660 min dollar al\u0131b. Az\u0259rbaycan banklar\u0131 bu ilin aprel ay\u0131nda na\u011fd xarici valyuta il\u0259 m&uuml;badil\u0259 \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 \u0259haliy\u0259 411 milyon 732 min AB\u015e dollar\u0131n\u0131n xalis sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 h\u0259yata ke&ccedil;irib. M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n statistikas\u0131na g&ouml;r\u0259, bu, mart ay\u0131 il\u0259 m&uuml;qayis\u0259d\u0259 15 d\u0259f\u0259 &ccedil;oxdur. Apreld\u0259 \u0259hali banklardan 545 milyon 660 min dollar al\u0131b, banklara 133 milyon 928 min dollar sat\u0131b. Ayl\u0131q m&uuml;qayis\u0259d\u0259 \u0259haliy\u0259 dollar sat\u0131\u015f\u0131 2,7 d\u0259f\u0259 art\u0131b, \u0259halid\u0259n dollar al\u0131\u015f\u0131 is\u0259 24% azal\u0131b. 2018-ci ilin yanvar-fevral aylar\u0131nda aylar\u0131nda \u0259halid\u0259n dollar al\u0131\u015f\u0131 sat\u0131\u015f\u0131 &uuml;st\u0259l\u0259diyi halda, mart v\u0259 aprel aylar\u0131nda \u0259ks proses ba\u015f verib. Maraql\u0131d\u0131r, bu art\u0131m, d\u0259yi\u015fiklik n\u0259 il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r?<\/p>\n<p>M&ouml;vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 &ldquo;&Uuml;&ccedil; n&ouml;qt\u0259&rdquo;y\u0259 a&ccedil;\u0131qlama ver\u0259n iqtisad&ccedil;\u0131 R\u0259\u015fad H\u0259s\u0259nov bildirdi ki, yanvar-fevral aylar\u0131nda maliyy\u0259 bazarlar\u0131nda v\u0259ziyy\u0259t nisb\u0259t\u0259n sabit olub. &ldquo;Bel\u0259 olan halda is\u0259, m\u0259z\u0259nn\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 riskl\u0259r olmad\u0131qda v\u0259t\u0259nda\u015flar &ouml;z \u0259ll\u0259rind\u0259 olan valyutan\u0131 dig\u0259r valyutalara d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259, eyni zamanda konversasiyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 daha rahat q\u0259rar q\u0259bul edirl\u0259r. Prosesl\u0259r v\u0259 Maliyy\u0259 bazarlar\u0131nda i\u015ftirak&ccedil;\u0131lar nisb\u0259t\u0259n aktiv olur. Bel\u0259 \u015f\u0259raitd\u0259 d\u0259 banklara sat\u0131lan valyutan\u0131n h\u0259cmi, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n AB\u015e dollar\u0131n\u0131n h\u0259cmi art\u0131r&rdquo;.<br \/>\n\u0130qtisad&ccedil;\u0131 deyir ki, mart ay\u0131ndan etibar\u0259n situasiya nisb\u0259t\u0259n d\u0259yi\u015fibdir: &ldquo;Biznes n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259 se&ccedil;kil\u0259rd\u0259n sonra m\u0259z\u0259nn\u0259y\u0259 yenid\u0259n bax\u0131lmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar bir q\u0259na\u0259t formala\u015fd\u0131. Bu q\u0259na\u0259t daha &ccedil;ox &ouml;lk\u0259d\u0259 AB\u015e dollar\u0131n\u0131n bahala\u015fmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 dinamika n&uuml;mayi\u015f etdirm\u0259sini g&ouml;st\u0259rirdi. Daha sonra is\u0259 se&ccedil;kil\u0259r \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259, Rusiyaya t\u0259tbiq edil\u0259n sanksiyalar fonunda rus rublunun m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r d\u0259y\u0259r itirm\u0259si, bunun bir ne&ccedil;\u0259 g&uuml;n k\u0259skin hiss olunmas\u0131 daxili bazarlarda bu g\u0259rginliyi daha da art\u0131rd\u0131. Ox\u015far proses h\u0259m T&uuml;rkiy\u0259d\u0259, h\u0259m \u0130randa da ba\u015f verirdi. \u0130ran aprel ay\u0131nda art\u0131q valyuta il\u0259 xarici ticar\u0259t\u0259 m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259rin t\u0259tbiq edilm\u0259si, dollarla ticar\u0259tin dayand\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 avroya ke&ccedil;ilm\u0259si, M\u0259rk\u0259zi Bankda limitl\u0259rin t\u0259tbiq olunmas\u0131 v\u0259 s. kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Bildiyimiz kimi, t&uuml;rk lir\u0259si d\u0259 il \u0259rzind\u0259 s&uuml;r\u0259tl\u0259 ucuzla\u015fma\u011fa do\u011fru ir\u0259lil\u0259yir, &ouml;z d\u0259y\u0259rini itirir. Bel\u0259 bir fonda bazar i\u015ftirak&ccedil;\u0131lar\u0131n\u0131n &ouml;lk\u0259 daxilind\u0259&nbsp; dollar\u0131n bahala\u015fmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 q\u0259na\u0259ti daha da g&uuml;cl\u0259ndi. Hans\u0131 ki, h\u0259min d&ouml;vrd\u0259 proses\u0259 t\u0259sir ed\u0259n dig\u0259r faktlardan biri is\u0259, d&uuml;nya bazar\u0131nda AB\u015e dollar\u0131n\u0131n &ouml;z m&ouml;vqeyini m&ouml;hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259si idi&rdquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;R. H\u0259s\u0259novun s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, AB\u015e dollar\u0131 son iki ay \u0259rzind\u0259 dig\u0259r d&ouml;n\u0259rli valyutalara, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n inki\u015faf etmi\u015f &ouml;lk\u0259l\u0259rin valyutalar\u0131na qar\u015f\u0131 &ouml;z d\u0259y\u0259rini \u0259h\u0259miyy\u0259tli s\u0259viyy\u0259d\u0259 m&ouml;hk\u0259ml\u0259ndirdi: &ldquo;Bu fonda insanlarda m&uuml;\u0259yy\u0259n narahatl\u0131qlar yarand\u0131, t\u0259zyiq artd\u0131. Eyni zamanda bu iki istiqam\u0259td\u0259 t\u0259sir g&ouml;st\u0259rdi &ndash; birincisi, v\u0259t\u0259nda\u015f v\u0259 biznesin dollar t\u0259l\u0259bi y&uuml;ks\u0259lirs\u0259 daha &ccedil;ox dollar al\u0131r v\u0259 y\u0131\u011f\u0131mda daha &ccedil;ox dollara &uuml;st&uuml;nl&uuml;k verir. ikincisi is\u0259 onlar \u0259ll\u0259rind\u0259 olan dollar\u0131n x\u0259rcl\u0259nm\u0259si v\u0259 onun sat\u0131\u015f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 g&ouml;zl\u0259m\u0259 m&ouml;vqeyin\u0259 ke&ccedil;irl\u0259r. Bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 d\u0259 t\u0259bii ki, banklara sat\u0131lan dollar\u0131n h\u0259cmi mart-aprel aylar\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015f&uuml;b. Bu dig\u0259r indikatorlarda da &ouml;z&uuml;n&uuml; g&ouml;st\u0259rir. Amma may ay\u0131nda art\u0131q D&ouml;vl\u0259t Neft Fondu valyuta h\u0259rraclar\u0131na &ccedil;\u0131xard\u0131\u011f\u0131&nbsp; dollar\u0131n h\u0259cmini a&ccedil;\u0131qlay\u0131b. May ay\u0131nda t\u0259xmin\u0259n 422,7 milyon dollar sat\u0131\u015f\u0131 edibdir. Bu aprel ay\u0131 il\u0259 m&uuml;qayis\u0259d\u0259 iki d\u0259f\u0259 azd\u0131r. Bel\u0259 ki, D&ouml;vl\u0259t Neft Fondu aprel ay\u0131nda 802 milyon dollardan art\u0131q sat\u0131\u015f ke&ccedil;irm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalm\u0131\u015fd\u0131. Bu is\u0259 onu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, art\u0131q may ay\u0131n\u0131n indikatorlar\u0131 nisb\u0259t\u0259n daha sabit olacaqd\u0131r. Maliyy\u0259 bazarlar\u0131na v\u0259 monetar siyas\u0259t\u0259 aid olan b&uuml;t&uuml;n indikatorlarda m&uuml;sb\u0259t\u0259 do\u011fru d&ouml;n&uuml;\u015f m&uuml;\u015fahid\u0259 olunacaqd\u0131r&rdquo;.<\/p>\n<p>Burada turizmin d\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r rolunun oldu\u011funu vur\u011fulayan iqtisad&ccedil;\u0131 deyir ki, b&ouml;y&uuml;k ehtimalla may ay\u0131nda valyutaya t\u0259l\u0259bin azalmas\u0131nda m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r \u015fopinq festival\u0131n\u0131n ke&ccedil;irilm\u0259sinin d\u0259 t\u0259siri var idi: &ldquo;Az\u0259rbaycan valyuta bazarlar\u0131 &ccedil;ox ki&ccedil;ikdir. \u018fn kulminasiya hal\u0131nda t\u0259xmin\u0259n 1,5 milyard dollar\u0131n d&ouml;nd&uuml;y&uuml; valyuta bazarlar\u0131d\u0131r. D&uuml;zd&uuml;r, s&ouml;hb\u0259t 2015-ci ild\u0259 ba\u015f ver\u0259nl\u0259rd\u0259n getmir. &Ccedil;&uuml;nki h\u0259min d&ouml;vrd\u0259 proses s&uuml;r\u0259tl\u0259ndi, 2015-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r \u0259halinin b&uuml;t&uuml;n y\u0131\u011f\u0131mlar\u0131n\u0131n t\u0259xmin\u0259n 80 faizi manatla idi. Bird\u0259n-bir\u0259 risk yarand\u0131qda manat bazara y&ouml;n\u0259ldi. Bu ba\u015fqa bir m\u0259s\u0259l\u0259dir. Amma ondan sonrak\u0131 d&ouml;vrd\u0259 y\u0131\u011f\u0131m s\u0259viyy\u0259si azald\u0131, &ccedil;&uuml;nki \u0259halinin g\u0259lirl\u0259ri k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259y\u0259rsizl\u0259\u015fibdir. Bu d\u0259y\u0259rsizl\u0259\u015fm\u0259 d\u0259 y\u0131\u011f\u0131m imkanlar\u0131n\u0131 azald\u0131bd\u0131r. Eyni zamanda ondan qabaqk\u0131 d&ouml;vrd\u0259 \u0259hali &ouml;z aktivl\u0259rinin b&ouml;y&uuml;k hiss\u0259sini xarici valyutalara ke&ccedil;irib. \u0130ndiki halda daha &ccedil;ox cari c\u0259h\u0259td\u0259n yaranm\u0131\u015f bir d&ouml;vriyy\u0259d\u0259n s&ouml;hb\u0259t gedir. Bu &ccedil;ox ki&ccedil;ik, h\u0259tta b\u0259zi hallarda 500 milyona q\u0259d\u0259r d&uuml;\u015f&uuml;r. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir t\u0259dbirl\u0259r &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 t\u0259xmin\u0259n 20-30 milyon AB\u015e dollar\u0131n\u0131n 1 ayda bazara &ccedil;\u0131xar\u0131lmas\u0131 bel\u0259 bazarda m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r t\u0259zyiqi azaltmaqla t\u0259klifi art\u0131r\u0131r. V\u0259 manat\u0131n m\u0259z\u0259nn\u0259sin\u0259 m&uuml;sb\u0259t t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir&rdquo;.<\/p>\n<p>\u0130qtisad&ccedil;\u0131 \u0259lav\u0259 etdi ki, turizmd\u0259 bu il art\u0131mlar var: &ldquo;Bu il &ouml;lk\u0259y\u0259 daxil olan turistl\u0259rin say\u0131nda s\u0259hv etmir\u0259ms\u0259, ilin \u0259vv\u0259li il\u0259 m&uuml;qayis\u0259d\u0259 11 faiz art\u0131m olub. Bu art\u0131mlar\u0131n &ouml;z&uuml; d\u0259 son n\u0259tic\u0259 il\u0259 m&uuml;qayis\u0259d\u0259 &ouml;lk\u0259d\u0259 turist x\u0259rcl\u0259m\u0259l\u0259rinin h\u0259cmin\u0259 v\u0259 dolay\u0131 yolla valyuta bazarlar\u0131nda alternativ m\u0259nb\u0259l\u0259r hesab\u0131na t\u0259l\u0259bin qar\u015f\u0131lanmas\u0131na g\u0259tirib &ccedil;\u0131xar\u0131r. V\u0259 nisbi sabitlik t\u0259min olunur&rdquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130qtisad&ccedil;\u0131 Samir \u018fliyev is\u0259 bildirdi ki, d&uuml;nya bazar\u0131nda neftin qiym\u0259ti bahala\u015f\u0131b: &ldquo;H\u0259min d&ouml;vrd\u0259, y\u0259ni yaz aylar\u0131ndan ba\u015flayaraq neftin qiym\u0259ti art\u0131b. Bu g&uuml;n is\u0259 neftin bir barrelinin qiym\u0259ti 75-77 dollar aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir oynay\u0131r. H\u0259r bir halda Az\u0259rbaycanda dollar bollu\u011funun k&ouml;k&uuml; d&uuml;nya bazar\u0131ndak\u0131 neftd\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. D&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r\u0259m ki, &ouml;lk\u0259y\u0259 dollar g\u0259li\u015finin artd\u0131\u011f\u0131ndan dollar q\u0131tl\u0131\u011f\u0131 hiss olunmur. Mart ay\u0131ndan etibar\u0259n &ouml;lk\u0259y\u0259 xeyli sayda g\u0259l\u0259n turistl\u0259rin d\u0259 burda rolu oldu. M\u0259nim fikrimc\u0259, manat\u0131n dollarla nisb\u0259td\u0259 sabit qalmas\u0131 ona g\u0259tirib &ccedil;\u0131xar\u0131r ki, banklar v\u0259 \u0259hali art\u0131q manata m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r &ouml;n\u0259m verm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r. &Ccedil;&uuml;nki dollarla \u0259man\u0259t qoyma\u011f\u0131n faizi a\u015fa\u011f\u0131 oldu\u011funa g&ouml;r\u0259 s\u0259rf etmir. Amma manatla 10 faizd\u0259n y&uuml;ks\u0259kdir&rdquo;.<\/p>\n<p><strong>K&ouml;n&uuml;l \u018fhm\u0259dova<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>R\u0259\u015fad H\u0259s\u0259nov: &ldquo;B&ouml;y&uuml;k ehtimalla may ay\u0131nda valyutaya t\u0259l\u0259bin azalmas\u0131nda m&uuml;\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r \u015fopinq festival\u0131n\u0131n ke&ccedil;irilm\u0259sinin d\u0259 t\u0259siri var idi&rdquo; Samir \u018fliyev: &ldquo;Az\u0259rbaycanda dollar bollu\u011funun k&ouml;k&uuml; d&uuml;nya bazar\u0131ndak\u0131 neftd\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r&rdquo; \u018fhali 1&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-65546","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65546","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=65546"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65546\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=65546"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=65546"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=65546"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}