{"id":63313,"date":"2018-04-26T17:10:23","date_gmt":"2018-04-26T13:10:23","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=63313","title":{"rendered":"Zorlama x\u0259b\u0259rl\u0259rind\u0259n h\u0259zz alanlar\u2026"},"content":{"rendered":"<p><strong>El&ccedil;in Mirz\u0259b\u0259yli<\/strong><\/p>\n<p>H\u0259r g&uuml;n sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r\u0259, x\u0259b\u0259r saytlar\u0131na n\u0259z\u0259r salanda q\u0131sa m&uuml;dd\u0259t\u0259 d\u0259 olsa t\u0259r\u0259dd&uuml;d edir\u0259m. D&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r\u0259m ki, g&ouml;r\u0259s\u0259n indi hans\u0131 neqativ y&uuml;kl\u0259nmi\u015f x\u0259b\u0259r s\u0131&ccedil;rayacaq g&ouml;zl\u0259rimin i&ccedil;in\u0259? G&ouml;r\u0259s\u0259n &ouml;z h\u0259yat\u0131n\u0131n m\u0259n\u0259vi zibillikl\u0259rind\u0259n \u0259trafa &uuml;fun\u0259t p&uuml;sk&uuml;r\u0259n, h\u0259yata, onun g&ouml;z\u0259llikl\u0259rin\u0259 q\u0259z\u0259bli nak\u0259sl\u0259rin insan l\u0259yaq\u0259tini a\u015fa\u011f\u0131layan, \u0259z\u0259n, s\u0131nd\u0131ran n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 oxuyaca\u011fam? G&ouml;r\u0259s\u0259n &ldquo;zorlama&rdquo; il\u0259 ba\u011fl\u0131 x\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259n manyakcas\u0131na h\u0259zz alan, k&ouml;rp\u0259l\u0259rin g&ouml;z ya\u015flar\u0131ndan, analar\u0131n f\u0259ryad\u0131ndan, atalar\u0131n &ccedil;at-&ccedil;at olmu\u015f q&uuml;rurundan &ouml;z&uuml;n\u0259 g&uuml;zaran qurmaq ist\u0259y\u0259n n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259n\u0259viyyats\u0131z\u0131n \u0259xlaq v\u0259 m\u0259n\u0259viyyat haqq\u0131nda n\u0131qq\u0131ldamalar\u0131yla qar\u015f\u0131-qar\u015f\u0131ya qalaca\u011fam?<\/p>\n<p>\u0130ndi kompyuterl\u0259ri, smartfonlar\u0131 internetd\u0259n s&uuml;z&uuml;l\u0259n viruslardan, c\u0259sus y&uuml;kl\u0259m\u0259l\u0259rd\u0259n qoruya bil\u0259c\u0259k kifay\u0259t q\u0259d\u0259r proqram var. Amma h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131, m\u0259n\u0259viyyat\u0131m\u0131z\u0131, rahatl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, &ouml;vladlar\u0131m\u0131z\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yini, i&ccedil;imizd\u0259ki v\u0259 \u0259traf\u0131m\u0131zdak\u0131 g&ouml;z\u0259llikl\u0259ri say\u0131 g&uuml;nd\u0259n-g&uuml;n\u0259 artan &ldquo;x\u0259b\u0259r saytlar\u0131&rdquo;n\u0131n informasiya terrorundan qoruyacaq &ldquo;proqram&rdquo; k\u0259\u015ff olunmay\u0131b h\u0259l\u0259. Kompyuter\u0259 h\u0259tta virus d&uuml;\u015f\u0259nd\u0259 d\u0259 onu &ldquo;format&rdquo; etm\u0259kl\u0259 yenid\u0259n h\u0259yata qaytarmaq olur. \u0130nsan m\u0259n\u0259viyyat\u0131n\u0131, d&uuml;\u015f&uuml;nc\u0259sini format el\u0259m\u0259k olmur ax\u0131&#8230; Olmur! Tanr\u0131 biz\u0259 bel\u0259 bir \u015fans verm\u0259yib.<\/p>\n<p>Bir ne&ccedil;\u0259 g&uuml;nd&uuml;r x\u0259b\u0259r saytlar\u0131n\u0131, k&uuml;tl\u0259vi informasiya ad\u0131na iddia ed\u0259n soysuz media t&ouml;r\u0259m\u0259l\u0259rinin ki&ccedil;ik ya\u015fl\u0131 bir m\u0259kt\u0259blinin yuxar\u0131 sinif \u015fagirdi t\u0259r\u0259find\u0259n guya zorlanmas\u0131 bar\u0259d\u0259 iyr\u0259nc m\u0259lumatlar\u0131 v\u0259 el\u0259 bu m\u0259lumatlar q\u0259d\u0259r iyr\u0259nc, ba\u015fqalar\u0131n\u0131n b\u0259db\u0259xtliyind\u0259n h\u0259zz almaq as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan m\u0259n\u0259viyyat v\u0259 \u0259xlaq da\u011farc\u0131qlar\u0131n\u0131n \u015f\u0259rhl\u0259rini oxuyuram. M\u0259kt\u0259bin ad\u0131 &ccedil;\u0259kilir, &ldquo;zorlanan&rdquo;\u0131n v\u0259 &ldquo;zorlayan&rdquo;\u0131n h\u0259tta ne&ccedil;\u0259nci sinifl\u0259rd\u0259 oxudu\u011fu da bildirilir. K\u0259s\u0259s\u0259si, indiki halda informasiya terroruna m\u0259riz qalan bu iki zavall\u0131n\u0131n n\u0259inki &ouml;zl\u0259rinin, h\u0259tta valideynl\u0259rinin kimliyini m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n g\u0259r\u0259kli olan b&uuml;t&uuml;n &uuml;nvanlar g&ouml;st\u0259rilir&#8230; Birc\u0259 adlar\u0131n\u0131n a&ccedil;\u0131qlanmas\u0131 qal\u0131r, v\u0259ssalam. R\u0259smi qurumlar &ldquo;ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r&rdquo; dey\u0259 m\u0259lumat yay\u0131rlar. Amma orta m\u0259kt\u0259b \u015fagirdl\u0259rin\u0259, m\u0259kt\u0259b\u0259, t\u0259hsilimiz\u0259, m\u0259n\u0259viyyat\u0131m\u0131za, insanl\u0131\u011f\u0131 insan ed\u0259n b&uuml;t&uuml;n estetik g&ouml;z\u0259llikl\u0259r\u0259, m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259xribat, informasiya terroru davam edir. Susmaq bilmirl\u0259r. Durmadan, n\u0259f\u0259s almadan tirajlay\u0131rlar bu yalan v\u0259 iyr\u0259nc x\u0259b\u0259ri. M\u0259n b&uuml;t&uuml;n bunlar\u0131n arxas\u0131nda sa\u011flam, normal d&uuml;\u015f&uuml;nc\u0259si olan adamlar\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131na inana bilmir\u0259m. Sad\u0259c\u0259 bir \u015fayi\u0259, kimins\u0259 hans\u0131sa m\u0259qs\u0259dl\u0259 uydurdu\u011fu &ccedil;irkin \u0259hvalat &ouml;lk\u0259nin g&uuml;nd\u0259mini d\u0259yi\u015fir. N\u0259inki yeni median\u0131n soysuz t&ouml;r\u0259m\u0259l\u0259ri, h\u0259tta 20-30 illik t\u0259cr&uuml;b\u0259si olan, &ouml;z&uuml;n&uuml; az qala Az\u0259rbaycan m\u0259tbuat\u0131n\u0131n \u0259v\u0259zolunmaz simalar\u0131ndan sayan b\u0259zil\u0259ri d\u0259 bu ucuz, baya\u011f\u0131, ikrah do\u011furan x\u0259b\u0259r alverinin k&ouml;n&uuml;ll&uuml; d\u0259llallar\u0131na &ccedil;evrilirl\u0259r&#8230; Jurnalistikan\u0131n q\u0131z\u0131l qanunlar\u0131n\u0131 bir k\u0259nara qoyuram. Bu x\u0259b\u0259ri yayanlar\u0131n m&uuml;tl\u0259q \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin bu prinsipl\u0259rd\u0259n he&ccedil; x\u0259b\u0259rl\u0259ri d\u0259 yoxdur. B\u0259zil\u0259ri is\u0259 vaxt axar\u0131nda r\u0259ngd\u0259n-r\u0259ng\u0259 d&uuml;\u015f\u0259r\u0259k, qab\u0131q d\u0259yi\u015f\u0259r\u0259k b&uuml;t&uuml;n q\u0131z\u0131l qanunlar\u0131, m&uuml;q\u0259dd\u0259s tabular\u0131 yadda\u015flar\u0131ndan \u0259b\u0259dilik silibl\u0259r.<\/p>\n<p>X\u0259b\u0259r &ouml;z t\u0259sdiqini tapmad\u0131 v\u0259 sanki qurba\u011fa g&ouml;l&uuml;n\u0259 da\u015f atd\u0131lar. He&ccedil; &uuml;zrxahl\u0131q etm\u0259y\u0259 d\u0259 ehtiyac duymad\u0131lar. Sanki bel\u0259 d\u0259 olmal\u0131ym\u0131\u015f. El\u0259 bil bu \u015f\u0259r-b&ouml;htan da\u011farc\u0131qlar\u0131n\u0131n, &uuml;fun\u0259t istehsal&ccedil;\u0131lar\u0131n\u0131n missiyas\u0131 insanlar\u0131n h\u0259yat\u0131n\u0131 z\u0259h\u0259rl\u0259m\u0259kd\u0259n, r\u0259smi qurumlar\u0131n da v\u0259zif\u0259si t\u0259kzib etm\u0259kd\u0259n ibar\u0259tdir. El\u0259 bil bu adamlar b\u0259dxah \u0259m\u0259ll\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259 cavab verm\u0259li, m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131 deyill\u0259r. Oldu, bitdi&#8230; Sonra yen\u0259 olacaq v\u0259 yen\u0259 bit\u0259c\u0259k. L\u0259n\u0259tl\u0259nmi\u015f dair\u0259 kimi&#8230;&nbsp;<\/p>\n<p>Maraql\u0131d\u0131r, g&ouml;r\u0259s\u0259n eyni x\u0259b\u0259r onu yayan v\u0259 tirajlayanlar\u0131n &ouml;vladlar\u0131, ail\u0259 &uuml;zvl\u0259ri bar\u0259d\u0259 yay\u0131lsayd\u0131 hans\u0131 hissl\u0259ri ke&ccedil;ir\u0259rdil\u0259r? M\u0259s\u0259l\u0259n, son &ldquo;zorlama&rdquo; olay\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 x\u0259b\u0259ri uyduran v\u0259 yayan birisi x\u0259b\u0259r saytlar\u0131n\u0131 a&ccedil;\u0131r v\u0259 g&ouml;z&uuml;n\u0259 ki&ccedil;ik ya\u015fl\u0131 o\u011flunun t\u0259hsil ald\u0131\u011f\u0131 m\u0259kt\u0259bd\u0259 ba\u015f ver\u0259n iyr\u0259nc hadis\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259lumat sata\u015f\u0131r. M\u0259kt\u0259b eyni m\u0259kt\u0259b, sinif eyni sinif, &uuml;nvan&#8230; eyni &uuml;nvan&#8230; U\u015fa\u011f\u0131 s\u0259h\u0259r tezd\u0259n m\u0259kt\u0259b\u0259 apar\u0131b v\u0259 h\u0259r g&uuml;n \u015f\u0259r-b&ouml;htan &uuml;y&uuml;td&uuml;y&uuml; &ldquo;i\u015f yerin\u0259&rdquo; g\u0259lib.<\/p>\n<p>U\u015faqla telefon \u0259laq\u0259si saxlamaq m&uuml;mk&uuml;n deyil. M\u0259kt\u0259bl\u0259 i\u015f yeri aras\u0131ndak\u0131 m\u0259saf\u0259 is\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259rdir. &Ouml;vlad\u0131n\u0131n oxudu\u011fu m\u0259kt\u0259b\u0259 &ccedil;atanad\u0259k, t&ouml;v\u015f&uuml;y\u0259-t&ouml;v\u015f&uuml;y\u0259 pill\u0259k\u0259nl\u0259rd\u0259n ke&ccedil;ib &ouml;z&uuml;n&uuml; sinif ota\u011f\u0131na &ccedil;atd\u0131ranad\u0259k hans\u0131 hissl\u0259ri, hans\u0131 sars\u0131nt\u0131lar\u0131 ke&ccedil;ir\u0259rdi g&ouml;r\u0259s\u0259n&#8230;<\/p>\n<p>Jurnalist olmaq sad\u0259c\u0259 \u0259lin\u0259 q\u0259l\u0259m al\u0131b a\u011f v\u0259r\u0259\u011f\u0259 g\u0259li\u015fig&ouml;z\u0259l s&ouml;zl\u0259r d&uuml;zm\u0259k, kompy&uuml;terin &ouml;n&uuml;n\u0259 ke&ccedil;ib x\u0259b\u0259r\u0259 emosional notlar qatmaqdan, diqq\u0259ti c\u0259lb ed\u0259n ba\u015fl\u0131q se&ccedil;m\u0259kd\u0259n ibar\u0259t deyil. Jurnalist olmaq ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 ba\u015fqalar\u0131n\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 hiss etm\u0259kdir! Jurnalist olmaq vicdanl\u0131 olmaqd\u0131! Jurnalist olmaq k&ouml;rp\u0259rin a\u011fr\u0131s\u0131na m\u0259lh\u0259m olmaq, onlar\u0131 qorumaqd\u0131r! Jurnalist olmaq insanl\u0131\u011f\u0131n, m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rin, g&ouml;z\u0259llikl\u0259rin, qanunun, h&uuml;ququn, insan layaq\u0259tinin ke\u015fiyind\u0259 dayanmaqd\u0131r. Jurnalist olmaq \u0259sl \u0130NSAN olmaqd\u0131r!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>El&ccedil;in Mirz\u0259b\u0259yli H\u0259r g&uuml;n sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r\u0259, x\u0259b\u0259r saytlar\u0131na n\u0259z\u0259r salanda q\u0131sa m&uuml;dd\u0259t\u0259 d\u0259 olsa t\u0259r\u0259dd&uuml;d edir\u0259m. D&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r\u0259m ki, g&ouml;r\u0259s\u0259n indi hans\u0131 neqativ y&uuml;kl\u0259nmi\u015f x\u0259b\u0259r s\u0131&ccedil;rayacaq g&ouml;zl\u0259rimin i&ccedil;in\u0259? G&ouml;r\u0259s\u0259n &ouml;z h\u0259yat\u0131n\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-63313","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63313","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=63313"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63313\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=63313"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=63313"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=63313"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}