{"id":59680,"date":"2018-02-26T10:00:34","date_gmt":"2018-02-26T06:00:34","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=59680","title":{"rendered":"\u201cBiz ruslar\u0131n zabit \u015f\u0259r\u0259fi l\u0259k\u0259l\u0259ndi!\u201d &#8211; <font color=red><b>Polkovnik Savelyev<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Vladimir Savelyev sovet zaman\u0131nda Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda yerl\u0259\u015fmi\u015f v\u0259 SSR\u0130-nin s&uuml;qutundan sonra n\u0259zar\u0259tsiz qal\u0131b Erm\u0259nistan\u0131n \u0259lin\u0259 ke&ccedil;mi\u015f 366-c\u0131 alaydak\u0131 2270 n&ouml;mr\u0259li h\u0259rbi hiss\u0259nin \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat \u015f&ouml;b\u0259sinin r\u0259isi olub.<\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>&quot;Ucnoqta.az&quot; &ldquo;Qafqazinfo&rdquo;ya istinad\u0259n&nbsp;x\u0259b\u0259r verir ki, &ldquo;Xalq q\u0259zeti&rdquo;nin yazd\u0131\u011f\u0131na g&ouml;r\u0259, Xocal\u0131 faci\u0259sinin ilk m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 toplayan, hadis\u0259l\u0259rin \u015fahidi olan polkovnik 1992-ci il noyabr ay\u0131n\u0131n 26-da, 1994-c&uuml; il mart ay\u0131n\u0131n 19-da, 1998-ci il avqust ay\u0131n\u0131n 22-d\u0259 v\u0259 n\u0259hay\u0259t, 2000-ci ilin iyul v\u0259 dekabr aylar\u0131nda BMT-y\u0259, Avropa \u015euras\u0131na Xocal\u0131da ba\u015f ver\u0259n h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259r bar\u0259d\u0259 &laquo;M\u0259xfi aray\u0131\u015f&raquo;\u0131n\u0131 t\u0259qdim edib. O, son aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 &laquo;zabit Puqa&ccedil;ov&raquo; imzas\u0131 il\u0259 g&ouml;nd\u0259rib.&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>H\u0259min aray\u0131\u015f v\u0259 erm\u0259ni m\u0259nb\u0259l\u0259rinin etiraflar\u0131 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n bir s\u0131ra gizlinl\u0259rin\u0259 d&uuml;nya miqyas\u0131nda ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirib. Polkovnik erm\u0259ni terror t\u0259\u015fkilatlar\u0131 il\u0259 sovet ordusundan qalma qo\u015fun birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rinin Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda ke&ccedil;irdikl\u0259ri h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 izl\u0259y\u0259r\u0259k fakt v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259rd\u0259, &laquo;agentura&raquo; yolu il\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi informasiyalarda b&uuml;t&uuml;n olub ke&ccedil;\u0259nl\u0259rin \u015f\u0259rhini ver\u0259r\u0259k etiraf edib. O yaz\u0131b:&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>&laquo;M\u0259n b&uuml;t&uuml;n bunlar\u0131 yazmaya bilm\u0259r\u0259m. H\u0259r \u015fey g&ouml;zl\u0259rim &ouml;n&uuml;nd\u0259 ba\u015f verib. \u0130nsanlar\u0131n, u\u015faq v\u0259 qad\u0131nlar\u0131n, hamil\u0259 g\u0259linl\u0259rin g&uuml;ll\u0259d\u0259n ke&ccedil;mi\u015f b\u0259d\u0259nl\u0259rini unuda bilmir\u0259m. Qoy az\u0259rbaycanl\u0131lar m\u0259ni ba\u011f\u0131\u015flas\u0131nlar ki, b&uuml;t&uuml;n bu qanl\u0131 v\u0259 amans\u0131z sonlu\u011fu olan hadis\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259limd\u0259n he&ccedil; n\u0259 g\u0259lm\u0259di. T\u0259kc\u0259 on doqquz s\u0259hif\u0259lik m\u0259xfi aray\u0131\u015f\u0131 h\u0259m Kreml\u0259, h\u0259m d\u0259 M&uuml;dafi\u0259 Nazirliyin\u0259, Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin generallar\u0131na g&ouml;nd\u0259rdim. Oxuyun! &ndash; dedim. Biz ruslar\u0131n zabit \u015f\u0259r\u0259fi g&ouml;r&uuml;n nec\u0259 l\u0259k\u0259l\u0259ndi! M\u0259n Bak\u0131dak\u0131 hadis\u0259l\u0259ri d\u0259 izl\u0259yirdim. Hiss olunurdu ki, Prezident Ayaz Niyazovi&ccedil;i aldad\u0131b tora sal\u0131blar. O, k\u0259l\u0259fin ucunu itirmi\u015f, h\u0259r \u015feyi n\u0259zar\u0259td\u0259n &ccedil;\u0131xarm\u0131\u015f, qar\u015f\u0131durman\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 dayanm\u0131\u015f, n&uuml;fuzunu itirmi\u015f ali ba\u015f komandand\u0131r.&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan h\u0259rbi \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat\u0131na g\u0259linc\u0259 bel\u0259 bir qurum iflic olub. Ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u0259lumata g&ouml;r\u0259, bu qurumun \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 giri\u015f\u0259 bilmirdil\u0259r. Prezident Xocal\u0131da n\u0259yin ba\u015f verm\u0259sini d\u0259rk etmirdi. Az\u0259rbaycan ordusunun Ba\u015f Q\u0259rargah\u0131nda da ham\u0131 &ouml;z&uuml;n&uuml; q\u0259rargah r\u0259isi kimi apar\u0131rd\u0131. D&ouml;rd&uuml;nc&uuml; &uuml;mumordu qo\u015fun birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rind\u0259 is\u0259 g\u0259rginlik geni\u015fl\u0259nirdi. Bu qo\u015fun birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259r \u015fey Az\u0259rbaycan \u0259leyhin\u0259 idi. V\u0259ziyy\u0259t n\u0259zar\u0259td\u0259n &ccedil;\u0131xm\u0131\u015fd\u0131. Zabitl\u0259r ba\u015flar\u0131n\u0131 itirmi\u015fdil\u0259r.&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>M\u0259lumat ald\u0131q ki, Az\u0259rbaycanda Prezident Aparat\u0131nda v\u0259 g&uuml;c nazirlikl\u0259rind\u0259 ikitir\u0259lik var. M\u0259qs\u0259d v\u0259 fikirl\u0259r bir-birini tamamlam\u0131rd\u0131. Ham\u0131 siyasi m\u0259qs\u0259dl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n &laquo;M&uuml;harib\u0259 kart\u0131ndan&raquo; yap\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131. Bu kart\u0131 paylayanlara g\u0259linc\u0259, onlar\u0131n bir qismi Az\u0259rbaycan\u0131n ali ba\u015f komandan\u0131n\u0131n, bir qismi d\u0259 m&uuml;xalif\u0259tin v\u0259 n\u0259y\u0259 xidm\u0259t etdikl\u0259rini anlamayan savads\u0131z v\u0259 k&uuml;t generallar\u0131n yan\u0131n\u0131 k\u0259sdirmi\u015fdil\u0259r&raquo;.&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>Fransada &ccedil;\u0131xan &laquo;Frans katolikekklezia&raquo; ayl\u0131q jurnal\u0131nda (1992- ci il,12 mart) &laquo;H&uuml;cumdan &ouml;nc\u0259&raquo; yaz\u0131s\u0131n\u0131 &ccedil;ap etdir\u0259n erm\u0259ni jurnalisti Berain Siracyan is\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131: &laquo;Xocal\u0131n\u0131 g&ouml;zl\u0259riml\u0259 g&ouml;rd&uuml;m. D&ouml;y&uuml;\u015f\u0259n, h\u0259r qar\u0131\u015f torpaq u\u011frunda vuru\u015fan artsaxl\u0131lar\u0131n igidlikl\u0259ri m\u0259ni valeh etdi. Amma m\u0259n torpaq u\u011frunda ged\u0259n vuru\u015fman\u0131n bu t\u0259rzd\u0259 apar\u0131lmas\u0131n\u0131n t\u0259r\u0259fdar\u0131 deyildim. H\u0259r yerd\u0259n qan iyi g\u0259lirdi. Qar &uuml;st&uuml;nd\u0259 qalaqlanm\u0131\u015f kims\u0259siz, sahibsiz c\u0259s\u0259dl\u0259rd\u0259n qorxdum. Qorxdum ki, bu qan &uuml;&ccedil;&uuml;n he&ccedil; vaxt Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259fi, sabahk\u0131 n\u0259sill\u0259r susmas\u0131n. Bu g&uuml;n ruslar biziml\u0259dir. B\u0259s sabah? Biz t\u0259nha qala bil\u0259rik.&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>1992-ci ilin yanvar ay\u0131nda Paris yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda qeyri-leqal m\u0259xfi t\u0259lim d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259si yaratm\u0131\u015f &laquo;ASALA&raquo; erm\u0259ni terror&ccedil;u t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n bir qrup &uuml;zv&uuml; &ndash; 26 n\u0259f\u0259rlik d\u0259st\u0259, mayor A\u015fin Simonyan\u0131n ba\u015f&ccedil;\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 Xank\u0259ndiy\u0259 t\u0259\u015frif g\u0259tirmi\u015fdi. Onlar ba\u015fl\u0131-ba\u015f\u0131na burax\u0131lm\u0131\u015f 366-c\u0131 alay\u0131n i&ccedil;\u0259risind\u0259 asanl\u0131qla &ouml;z dayaqlar\u0131n\u0131 qura bilmi\u015fdil\u0259r. Polkovnik Yevgeni Zarviqarova na\u011fd 36 min AB\u015e dollar\u0131n\u0131 tan\u0131\u015fl\u0131q &uuml;&ccedil;&uuml;n &laquo;h\u0259diyy\u0259&raquo; etmi\u015fdil\u0259r. M\u0259lumata g&ouml;r\u0259, 23-c&uuml; diviziyan\u0131n komandiri, general mayor Boris Budeykin polkovnik Zarviqarovu buna g&ouml;r\u0259 ittiham da edib. D&ouml;rd&uuml;nc&uuml; ordu komandanl\u0131\u011f\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda onun &laquo;zabit \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 x\u0259yan\u0259ti&raquo; &uuml;st&uuml;nd\u0259 azad olunmas\u0131n\u0131, qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edib. Lakin b&uuml;t&uuml;n bu ittiham v\u0259 t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 baxan yox idi. &Ccedil;&uuml;nki qanunlar art\u0131q i\u015fl\u0259mirdi&rdquo;.&nbsp;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>Polkovnik V.Savelyev tarixi aray\u0131\u015f\u0131nda daha sonra yaz\u0131b: &laquo;\u018fslind\u0259 mill\u0259tl\u0259raras\u0131 m&uuml;naqi\u015f\u0259y\u0259 c\u0259lb olunmu\u015f 366-c\u0131 alay \u0259traf\u0131nda h\u0259min probleml\u0259r daha qabar\u0131q n\u0259z\u0259r\u0259 &ccedil;arp\u0131r. H\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlarda alay\u0131n erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259fin\u0259 ke&ccedil;ib az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 q\u0131rmas\u0131, h\u0259rbi texnika v\u0259 silahlar\u0131 erm\u0259nil\u0259r\u0259 verm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259si art\u0131q siyasi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131&raquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Polkovnik 1992-ci ilin aprel ay\u0131n\u0131n 12-d\u0259 M&uuml;dafi\u0259 Nazirliyin\u0259 g&ouml;nd\u0259rdiyi m\u0259ktubunda is\u0259 bildirib: &laquo;&Ouml;ld&uuml;r&uuml;lm&uuml;\u015f, m\u0259hv edilmi\u015f adamlar\u0131n bir qisminin \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rini t\u0259yin ed\u0259n s\u0259n\u0259dl\u0259rd\u0259n 46-s\u0131n\u0131 n&ouml;mr\u0259l\u0259yib Az\u0259rbaycan\u0131n MN-n\u0259, Prezident Aparat\u0131na g&ouml;nd\u0259rdim. M\u0259n\u0259 cavab g\u0259ldi ki, biz h\u0259min s\u0259n\u0259dl\u0259ri ara\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q. Onda m\u0259n Tbilisid\u0259 idim v\u0259 m\u0259ktubu da oradan yola salm\u0131\u015fd\u0131m. Amma d\u0259rk ed\u0259 bilmirdim ki, Az\u0259rbaycan h\u0259rbi k\u0259\u015ffiyyat\u0131 n\u0259yi ara\u015fd\u0131r\u0131r&raquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>T&uuml;rkiy\u0259 erm\u0259ni diasporunun &laquo;Jamanak&raquo; q\u0259zeti 1992-ci ilin fevral hadis\u0259l\u0259rini, qanl\u0131 q\u0131r\u011f\u0131n\u0131 \u015f\u0259rh ed\u0259r\u0259k yaz\u0131b: &laquo;Biz v\u0259cd\u0259 g\u0259ldik. Erm\u0259nil\u0259r\u0259 &ouml;z d\u0259d\u0259-baba torpaqlar\u0131 u\u011frunda vuru\u015fmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n g&uuml;c v\u0259 q&uuml;vv\u0259t verilmi\u015fdi. Bu i\u015fd\u0259 Allah\u0131n raz\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;r&uuml;rd&uuml;k. V\u0259 vuru\u015furduq. Az\u0259rbaycanl\u0131lar is\u0259 bizim q\u0259d\u0259r torpaq ist\u0259y\u0259 bilm\u0259di. M\u0259h\u0259bb\u0259t v\u0259 V\u0259t\u0259n sevgisi oldu\u011fu &uuml;&ccedil;&uuml;n biz qalib g\u0259ldik. Bak\u0131dan da x\u0259b\u0259rdar\u0131q. Orada torpaq u\u011frunda yox, s&uuml;lal\u0259 v\u0259 v\u0259zif\u0259, s\u0259lt\u0259n\u0259t v\u0259 \u015f&ouml;hr\u0259t u\u011frunda daha &ccedil;ox g&uuml;c s\u0259rf olunur. &Ccedil;&uuml;nki Bak\u0131da da bilirdil\u0259r ki, bu torpaqlar bizimdir, bizim d\u0259d\u0259-babalar\u0131nd\u0131r. Bu bar\u0259d\u0259 rus zabiti Vladimir Savelyev adl\u0131 birisi meydanda at\u0131lan toplar\u0131n yan\u0131nda bizd\u0259n sor\u011fu etdi. O, bizim m&uuml;xbird\u0259n t\u0259l\u0259b edirdi ki, bu yerl\u0259rd\u0259n &ccedil;\u0131x\u0131b getsin&raquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>V.Savelyev daha sonra yaz\u0131b: &laquo;Xocal\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131nda, &ouml;l&uuml;m v\u0259 k&uuml;tl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131n hadis\u0259l\u0259rind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 zabitl\u0259ri d\u0259 g&uuml;nahland\u0131r\u0131b ittiham edir\u0259m. Bu nec\u0259 V\u0259t\u0259ndir? Bu nec\u0259 ordudur? B&uuml;t&uuml;n bunlar\u0131 anlaya bilmir\u0259m. Bu oyunlara rus zabitl\u0259rini qo\u015fmaqla onlar\u0131 al&ccedil;altd\u0131lar, \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 l\u0259n\u0259t dam\u011fas\u0131n\u0131 vurdular. M\u0259n on add\u0131ml\u0131\u011f\u0131mda g&uuml;ll\u0259 yaras\u0131ndan can ver\u0259n s\u0259kkiz-doqquz ya\u015fl\u0131 q\u0131zc\u0131\u011faza he&ccedil; c&uuml;r k&ouml;m\u0259k \u0259limi uzada bilm\u0259dim. Allah\u0131n m\u0259n\u0259 l\u0259n\u0259t ed\u0259c\u0259yi g&uuml;nd\u0259n qorxuram.&raquo;&nbsp;<\/p>\n<p>&laquo;&Uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; batalyon Xocal\u0131 i\u015f\u011fal olunan gec\u0259 m&uuml;harib\u0259 zonas\u0131ndan &ccedil;\u0131xar\u0131ld\u0131, amma oran\u0131 t\u0259rk etm\u0259di. 366-c\u0131 alay is\u0259 \u0259razid\u0259n &ccedil;\u0131xar\u0131lmad\u0131. Ordu t\u0259rksilah olundu. Zabitl\u0259r satq\u0131nl\u0131q etdil\u0259r. Silahlara g\u0259linc\u0259, i\u015fl\u0259nm\u0259mi\u015f silahlar\u0131 erm\u0259nil\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n ay\u0131rd\u0131lar. Q\u0259rara al\u0131nd\u0131 ki, erm\u0259nil\u0259rd\u0259n bunun m&uuml;qabilind\u0259 pul v\u0259 zin\u0259t \u015feyl\u0259ri al\u0131ns\u0131n. &laquo;B&ouml;y&uuml;k Erm\u0259nistan&raquo; adl\u0131 b\u0259dnam v\u0259 r&uuml;svay&ccedil;\u0131 plan u\u011frunda vuru\u015fanlara g\u0259linc\u0259, bu, h\u0259l\u0259lik a&ccedil;\u0131q qalm\u0131\u015f bir m\u0259s\u0259l\u0259dir&raquo;.&nbsp;<\/p>\n<p>V.Savelyevin &laquo;M\u0259xfi aray\u0131\u015f\u0131&raquo; haqs\u0131zl\u0131qlarla bar\u0131\u015fmayan bir zabitin ac\u0131 etiraf\u0131d\u0131r. Bu aray\u0131\u015f erm\u0259nil\u0259rin v\u0259 onlar\u0131n havadarlar\u0131n\u0131n Xocal\u0131da planl\u0131, d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;lm&uuml;\u015f h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259r-az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 amans\u0131z soyq\u0131r\u0131m\u0131 t&ouml;r\u0259tdikl\u0259rini t\u0259kzibolunmaz faktlarla bir daha t\u0259sdiql\u0259yir.&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vladimir Savelyev sovet zaman\u0131nda Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda yerl\u0259\u015fmi\u015f v\u0259 SSR\u0130-nin s&uuml;qutundan sonra n\u0259zar\u0259tsiz qal\u0131b Erm\u0259nistan\u0131n \u0259lin\u0259 ke&ccedil;mi\u015f 366-c\u0131 alaydak\u0131 2270 n&ouml;mr\u0259li h\u0259rbi hiss\u0259nin \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat \u015f&ouml;b\u0259sinin r\u0259isi olub. &nbsp; &quot;Ucnoqta.az&quot; &ldquo;Qafqazinfo&rdquo;ya istinad\u0259n&nbsp;x\u0259b\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[86],"tags":[],"class_list":["post-59680","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyaset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/59680","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=59680"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/59680\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=59680"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=59680"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=59680"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}