{"id":57184,"date":"2018-01-19T16:16:20","date_gmt":"2018-01-19T12:16:20","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=57184","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda v\u0259r\u0259ml\u0259 ba\u011fl\u0131 ilk epidemioloji x\u0259rit\u0259 yarad\u0131lacaq"},"content":{"rendered":"<p><strong>Elmi-t\u0259dqiqat A\u011fciy\u0259r X\u0259st\u0259likl\u0259ri \u0130nstitutu &ldquo;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259r\u0259m mikobakteriyas\u0131 \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar-genetik mutasiyalar\u0131n\u0131n t\u0259dqiqi&rdquo; layih\u0259si Prezident yan\u0131nda Elmin \u0130nki\u015faf\u0131 Fondunun kompleks elmi-t\u0259dqiqat proqramlar\u0131 &uuml;zr\u0259 qrant m&uuml;sabiq\u0259sinin (E\u0130F-KETPL-2015-1(25)) qalib layih\u0259l\u0259rinin siyah\u0131s\u0131na daxil edilib.<\/strong><\/p>\n<p>&quot;Ucnoqta.az&quot; S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tind\u0259n &quot;&Ouml;lk\u0259.Az&quot;a veril\u0259n m\u0259lumata istinad\u0259n bildirir ki, layih\u0259 &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 apar\u0131lacaq t\u0259dqiqat\u0131n m\u0259qs\u0259di &#8211; Az\u0259rbaycan\u0131n m&uuml;xt\u0259lif regionlar\u0131nda a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 rast g\u0259lin\u0259n v\u0259r\u0259m mikobakteriya \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar genetik spesifikliyinin t\u0259dqiqidir.<\/p>\n<p>Layih\u0259 &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 2017-ci ilin aprel ay\u0131ndan elmi i\u015fl\u0259r ba\u015flan\u0131b v\u0259 davam etdirilir. Layih\u0259nin icras\u0131nda Elmi T\u0259dqiqat A\u011fciy\u0259r X\u0259st\u0259likl\u0259ri institutunun elmi i\u015f&ccedil;il\u0259ri i\u015ftirak edirl\u0259r. F\u0259aliyy\u0259t &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 bir s\u0131ra istiqam\u0259tl\u0259r &uuml;zr\u0259 f\u0259aliyy\u0259tl\u0259r, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 rast g\u0259lin\u0259n v\u0259r\u0259m \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar-genetik t\u0259dqiqi, &ouml;lk\u0259d\u0259 rast g\u0259lin\u0259n v\u0259r\u0259m \u015ftamlar\u0131n\u0131n izolyantlar\u0131 muzeyinin yarad\u0131lmas\u0131, v\u0259r\u0259m mikobakteriyalar\u0131n\u0131n genetik mutasiya x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259ri v\u0259 yay\u0131lma intensivliyi, h\u0259m&ccedil;inin d\u0259rmanlara davaml\u0131l\u0131q spektri g&ouml;st\u0259rilm\u0259kl\u0259 ilk epidemioloji x\u0259rit\u0259nin t\u0259rtibi, v\u0259r\u0259m infeksiyas\u0131n\u0131n d\u0259rmanlara davaml\u0131 formalar\u0131n\u0131n erk\u0259n a\u015fkarlanmas\u0131 v\u0259 v\u0259r\u0259min diaqnostik alqoritminin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n t&ouml;vsiyy\u0259l\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 s. n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub.&nbsp;<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n m&uuml;xt\u0259lif regionlar\u0131nda a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259r\u0259m mikobakteriya \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar genetik spesifikliyinin t\u0259dqiqi vasit\u0259si il\u0259 erk\u0259n diaqnostika v\u0259 epidemioloji n\u0259zar\u0259t t\u0259dbirl\u0259rinin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si layih\u0259nin \u0259sas elimi t\u0259dqiqat ideyas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n m&uuml;xt\u0259lif regionlar\u0131nda a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259r\u0259m mikobakteriya \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar genetik spesifikliyinin t\u0259dqiqi vasit\u0259si il\u0259 erk\u0259n diaqnostika v\u0259 epidemioloji n\u0259zar\u0259t t\u0259dbirl\u0259rinin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si layih\u0259nin \u0259sas m\u0259qs\u0259didir.<\/p>\n<p>Layih\u0259nin v\u0259zif\u0259l\u0259ri s\u0131ras\u0131na, Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 rast g\u0259lin\u0259n v\u0259r\u0259m \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar-genetik t\u0259dqiqi vasit\u0259si il\u0259 &ouml;lk\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n spesifik genotipik v\u0259 mutasiya x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259rin &ouml;yr\u0259nilm\u0259si, laborator t\u0259dqiqatlar\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rinin analitik t\u0259hlili m\u0259qs\u0259dil\u0259 &ouml;lk\u0259 &uuml;zr\u0259 m\u0259lumat bazas\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, m\u0259lumatlar\u0131n m&uuml;xt\u0259lif statistik t\u0259hlil proqramlar\u0131 vasit\u0259si il\u0259 analizi v\u0259 s. daxildir.<br \/>\nLayih\u0259nin \u0259sas elmi ideyas\u0131 Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259r\u0259m mikobakteriya \u015ftamlar\u0131n\u0131n genetik x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259rinin t\u0259dqiqi v\u0259 d\u0259rmanlara davaml\u0131l\u0131q formala\u015fm\u0131\u015f \u015ftamlar\u0131n\u0131n genetik mutasiya xass\u0259l\u0259rinin &ouml;yr\u0259nilm\u0259sidir. Bu t\u0259dqiqatlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 olunmu\u015f m\u0259lumatlar v\u0259 laborator n&uuml;mun\u0259l\u0259r &ouml;lk\u0259d\u0259 ilk d\u0259f\u0259 olaraq v\u0259r\u0259m mikobakteriyalar\u0131n\u0131n d\u0259rmanlara davaml\u0131l\u0131q v\u0259 genotipik x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla, &ouml;lk\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n ilk epidemioloji x\u0259rit\u0259nin t\u0259rtibi &uuml;&ccedil;&uuml;n istifad\u0259 olunacaq v\u0259 &ouml;lk\u0259 \u0259razisind\u0259 v\u0259r\u0259m\u0259 dair epidemioloji n\u0259zar\u0259t t\u0259dbirl\u0259rinin s\u0259m\u0259r\u0259liliyini art\u0131rma\u011fa imkan ver\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 olunacaq g&ouml;st\u0259ricil\u0259r &ouml;lk\u0259d\u0259 v\u0259r\u0259m infeksiyas\u0131n\u0131n genotipi v\u0259 genetik mutasiya xass\u0259l\u0259rini &ouml;yr\u0259n\u0259r\u0259k, epidemioloji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizlik t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k. Eyni zamanda, v\u0259r\u0259m mikobakteriya \u015ftamlar\u0131n\u0131n konkret regional areala xas genetik mutasiaylara dair m\u0259lumatlara \u0259saslanan ilk epidemioloji x\u0259rit\u0259nin yarad\u0131lmas\u0131, &ouml;lk\u0259d\u0259 v\u0259r\u0259min profilaktikas\u0131 v\u0259 erk\u0259n diaqnostikas\u0131, h\u0259m&ccedil;inin epidemioloji salamatl\u0131l\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n b&ouml;y&uuml;k \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat m&uuml;dd\u0259tind\u0259 apar\u0131lacaq laborator m&uuml;ayin\u0259l\u0259rin m&uuml;qayis\u0259li t\u0259hlili m&uuml;xt\u0259lif test sisteminin etibarl\u0131l\u0131q v\u0259 effektivliyini m&uuml;\u0259yy\u0259n etm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259c\u0259k. V\u0259r\u0259m infeksiyas\u0131n\u0131n d\u0259rmanlara davaml\u0131 formalar\u0131n\u0131n erk\u0259n a\u015fkarlanmas\u0131 v\u0259 v\u0259r\u0259min diaqnostik alqoritminin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n t&ouml;vsiyy\u0259l\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 &ouml;lk\u0259 &uuml;zr\u0259 v\u0259r\u0259m infeksiyas\u0131na epidemioloji n\u0259zar\u0259t sisteminin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n t&ouml;vsiyy\u0259l\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131 &ouml;lk\u0259d\u0259 v\u0259r\u0259m\u0259 n\u0259zar\u0259t f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rinin s\u0259m\u0259rililiyini art\u0131rmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259h\u0259miyy\u0259tli rol oynayacaq.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Elmi-t\u0259dqiqat A\u011fciy\u0259r X\u0259st\u0259likl\u0259ri \u0130nstitutu &ldquo;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda a\u011fciy\u0259r v\u0259r\u0259mi olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259r\u0259m mikobakteriyas\u0131 \u015ftamlar\u0131n\u0131n molekulyar-genetik mutasiyalar\u0131n\u0131n t\u0259dqiqi&rdquo; layih\u0259si Prezident yan\u0131nda Elmin \u0130nki\u015faf\u0131 Fondunun kompleks elmi-t\u0259dqiqat proqramlar\u0131 &uuml;zr\u0259 qrant m&uuml;sabiq\u0259sinin (E\u0130F-KETPL-2015-1(25)) qalib&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-57184","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57184","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=57184"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57184\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=57184"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=57184"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=57184"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}