{"id":44648,"date":"2017-03-14T13:50:58","date_gmt":"2017-03-14T09:50:58","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=44648","title":{"rendered":"<font color=red><b>Prezident \u0130lham \u018fliyev Fransa \u015eirk\u0259tl\u0259r H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n biznes \u015furas\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259ri il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcb<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"line-height: 1.6em;\">Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin mart\u0131n 13-d\u0259 Parisd\u0259 Fransa \u015eirk\u0259tl\u0259r H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n (MEDEF) biznes \u015furas\u0131n\u0131n &uuml;zvl\u0259ri il\u0259 g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml; olub.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Fransa \u015eirk\u0259tl\u0259r H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n vitse-prezidenti xan\u0131m Mari-Anj Debon Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyevi salamlad\u0131, bel\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin Az\u0259rbaycan il\u0259 Fransa \u015firk\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda \u0259laq\u0259l\u0259rin inki\u015faf\u0131nda m&uuml;h&uuml;m rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi. O, bu g&ouml;r&uuml;\u015fd\u0259 onlarla \u015firk\u0259tin n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259rinin t\u0259msil olundu\u011funu vur\u011fulad\u0131, t\u0259dbirin s\u0259m\u0259r\u0259li ke&ccedil;\u0259c\u0259yin\u0259 \u0259minliyini ifad\u0259 etdi.<\/span><\/p>\n<p>T\u0259dbirin apar\u0131c\u0131s\u0131 dedi:<\/p>\n<p>&#8211; Zati-alil\u0259ri, m&ouml;ht\u0259r\u0259m c\u0259nab Prezident. H&ouml;rm\u0259tli nazirl\u0259r, s\u0259firl\u0259r, n&uuml;may\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin &uuml;zvl\u0259ri. Bu g&uuml;n Sizi &ouml;z aram\u0131zda g&ouml;rm\u0259k bizim &uuml;&ccedil;&uuml;n \u015f\u0259r\u0259fdir, biz bundan m\u0259mnunuq. Hesab edir\u0259m ki, bu, bizim birinci g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml;m&uuml;z deyil. Sizin MEDEF il\u0259 uzunm&uuml;dd\u0259tli \u0259laq\u0259l\u0259riniz var. Bu, Sizin MEDEF il\u0259 doqquzuncu g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;zd&uuml;r. Bel\u0259likl\u0259, bu, &ccedil;ox t\u0259sirl\u0259ndirici hald\u0131r.<br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">M\u0259nim may ay\u0131nda n&uuml;may\u0259nd\u0259 hey\u0259tin\u0259 r\u0259hb\u0259rlik etm\u0259k imkan\u0131m olmu\u015fdu v\u0259 Siz bizi q\u0259bul etmi\u015fdiniz. May ay\u0131ndak\u0131 g&ouml;r&uuml;\u015fd\u0259 i\u015ftirak etmi\u015f n&uuml;may\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin b\u0259zi &uuml;zvl\u0259ri indi bu otaqdad\u0131rlar. Hesab edir\u0259m ki, bu g&ouml;r&uuml;\u015fl\u0259rin ke&ccedil;irilm\u0259si &ccedil;ox faydal\u0131, s\u0259m\u0259r\u0259li v\u0259 m\u0259hsuldar olmu\u015fdur.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Bu g&uuml;n, c\u0259nab Prezident, g&ouml;r\u0259 bil\u0259rsiniz ki, Sizin s\u0259f\u0259riniz bir &ccedil;ox insanlar\u0131n diqq\u0259tini c\u0259lb edib. Bir &ccedil;ox \u015firk\u0259tl\u0259r &#8211; Fransa iqtisadiyyat\u0131n\u0131n \u0259ks\u0259r sektorlar\u0131n\u0131 t\u0259msil ed\u0259n faktiki olaraq yetmi\u015fd\u0259n &ccedil;ox \u015firk\u0259t bu g&ouml;r&uuml;\u015fd\u0259 i\u015ftirak &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;raci\u0259t etmi\u015fdir. Bu, onu g&ouml;st\u0259rir ki, Sizin &ouml;lk\u0259niz bir &ccedil;ox frans\u0131z \u015firk\u0259tl\u0259rini c\u0259lb edir. Eyni zamanda, bu onu da g&ouml;st\u0259rir ki, h\u0259r iki &ouml;lk\u0259 &ouml;z iqtisadiyyat\u0131n\u0131 daha da inki\u015faf etdirm\u0259k ist\u0259yir. Bel\u0259likl\u0259, bu g&uuml;n b&uuml;t&uuml;n bu \u015firk\u0259tl\u0259r\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;skar\u0131 oldu\u011funuz b&uuml;t&uuml;n layih\u0259l\u0259r v\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;sl\u0259r bar\u0259d\u0259 suallarla Siz\u0259 m&uuml;raci\u0259t etm\u0259k imkan\u0131 verilir. Bu imkan\u0131 yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131z &uuml;&ccedil;&uuml;n Siz\u0259 bir daha t\u0259\u015f\u0259kk&uuml;r&uuml;m&uuml; bildirir\u0259m.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Biz\u0259 art\u0131q h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259kd\u0259 olan b&uuml;t&uuml;n bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;sl\u0259r yax\u015f\u0131 t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir v\u0259 biz Az\u0259rbaycanda iqtisadiyyat\u0131n \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 nail olmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n &ouml;lk\u0259nizd\u0259 realla\u015fd\u0131r\u0131lmaqda olan v\u0259 realla\u015fd\u0131rmaq ist\u0259diyiniz b&uuml;t&uuml;n layih\u0259l\u0259r bar\u0259d\u0259 Sizin il\u0259 fikir m&uuml;badil\u0259sini aparmaq ist\u0259yirik. Daha vaxt\u0131n\u0131z\u0131 &ccedil;ox almaq ist\u0259mir\u0259m. Biz ham\u0131m\u0131z burada Sizi dinl\u0259m\u0259k v\u0259 icaz\u0259nizl\u0259 Sizinl\u0259 fikir m&uuml;badil\u0259si aparmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n topla\u015fm\u0131\u015f\u0131q. Bel\u0259likl\u0259, bir daha &ccedil;ox sa\u011f olun, c\u0259nab Prezident. \u0130caz\u0259 vers\u0259ydiniz, auditoriyadan da Siz\u0259 sualla m&uuml;raci\u0259t etm\u0259k imkan\u0131n\u0131 yaradard\u0131q. Lakin ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 s&ouml;z&uuml; Siz\u0259 verir\u0259m. Bir daha &ccedil;ox sa\u011f olun. M\u0259n bizim h\u0259r iki s\u0259firimiz\u0259 d\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk&uuml;r&uuml;m&uuml; bildirir\u0259m. Onlar diplomatiyan\u0131n v\u0259 iqtisadiyyat\u0131n iki ciddi m&ouml;vzu oldu\u011funu &ccedil;ox yax\u015f\u0131 bilirl\u0259r v\u0259 bir yerd\u0259 daha da yax\u015f\u0131 i\u015fl\u0259m\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n bir &ccedil;ox \u015firk\u0259tl\u0259r\u0259 d\u0259st\u0259k g&ouml;st\u0259rirl\u0259r. &Ccedil;ox sa\u011f olun, c\u0259nab Prezident.<\/span><\/p>\n<p>D&ouml;vl\u0259timizin ba\u015f&ccedil;\u0131s\u0131 g&ouml;r&uuml;\u015fd\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f etdi:<\/p>\n<p>&#8211; D\u0259v\u0259tiniz\u0259 g&ouml;r\u0259 &ccedil;ox sa\u011f olun. M\u0259n bir daha MEDEF n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259ri il\u0259 g&ouml;r&uuml;\u015fm\u0259y\u0259 &ccedil;ox \u015fadam. Sizin d\u0259 art\u0131q qeyd etdiyiniz kimi, bu, m\u0259nim art\u0131q doqquzuncu g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml;md&uuml;r. Fransaya ilk r\u0259smi s\u0259f\u0259r etdikd\u0259 m\u0259nim Fransan\u0131n biznes ictimaiyy\u0259ti il\u0259 g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml;m olmu\u015fdur. Bu g&ouml;r&uuml;\u015f iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n inki\u015faf\u0131 bax\u0131m\u0131ndan &ccedil;ox vacib idi. M\u0259n ikit\u0259r\u0259fli iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259\u015fviqind\u0259 MEDEF-in v\u0259 MEDEF &uuml;zvl\u0259rinin &ccedil;ox vacib rolunu vur\u011fulamaq ist\u0259yir\u0259m.<br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Hesab edir\u0259m ki, bu g&uuml;n bizim &ccedil;ox y&uuml;ks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi \u0259laq\u0259l\u0259rimiz var. Bir &ccedil;ox layih\u0259l\u0259r icra olunmu\u015fdur, bir &ccedil;ox Fransa \u015firk\u0259tl\u0259ri Az\u0259rbaycanda u\u011furla f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rirl\u0259r. Fransaya s\u0259f\u0259rimd\u0259n &ouml;nc\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyim m\u0259lumata g&ouml;r\u0259, 50-d\u0259n &ccedil;ox frans\u0131z \u015firk\u0259ti Az\u0259rbaycanda u\u011furla f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir. \u0130qtisadiyyat\u0131m\u0131za yat\u0131r\u0131lan investisiyalar\u0131n h\u0259cmi 2 milyard dollardan &ccedil;oxdur. Bu s\u0259rmay\u0259l\u0259r \u0259sas\u0259n enerji sektoruna qoyulmu\u015fdur, lakin qeyri-neft sektoruna da b\u0259zi s\u0259rmay\u0259l\u0259r yat\u0131r\u0131l\u0131r. Bu is\u0259 haz\u0131rki m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 bizim &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox m&uuml;h&uuml;m \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Az\u0259rbaycan\u0131n h&ouml;kum\u0259t qurumlar\u0131 v\u0259 Fransa \u015firk\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n imzalanm\u0131\u015f m&uuml;qavil\u0259l\u0259rin d\u0259y\u0259ri 2 milyard dollara yax\u0131nd\u0131r. Bel\u0259likl\u0259, bu, ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 &ouml;lk\u0259mizin potensial\u0131n\u0131 n&uuml;mayi\u015f etdirir, bu, frans\u0131z biznes dair\u0259l\u0259rinin Az\u0259rbaycandak\u0131 f\u0259aliyy\u0259t\u0259 mara\u011f\u0131n\u0131n g&ouml;st\u0259ricisidir. Eyni zamanda, bu, Az\u0259rbaycanda yerli v\u0259 \u0259cn\u0259bi biznes qruplar\u0131na i\u015f g&ouml;rm\u0259k, s\u0259rmay\u0259 yat\u0131rmaq v\u0259 yax\u015f\u0131 podrat&ccedil;\u0131 olmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox \u0259lveri\u015fli \u015f\u0259raitin yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131na d\u0259lal\u0259t edir. Az\u0259rbaycanda f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259r\u0259n Fransa \u015firk\u0259tl\u0259ri biz\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n m&uuml;xt\u0259lif sektorlar\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259y\u0259 k&ouml;m\u0259k g&ouml;st\u0259ribl\u0259r. &Ouml;lk\u0259miz &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n\u0259n\u0259vi say\u0131lan neft v\u0259 qaz sektorunda bizim &ccedil;ox g&uuml;cl&uuml; \u0259laq\u0259l\u0259rimiz var. \u0130cra edilm\u0259kd\u0259 olan layih\u0259l\u0259r qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 faydalara g\u0259tirib &ccedil;\u0131xar\u0131r.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Bizim, eyni zamanda, infrastruktur, n\u0259qliyyat, ictimai n\u0259qliyyat, metro, d\u0259mir yolu n\u0259qliyyat\u0131, suyun idar\u0259 edilm\u0259si v\u0259 bu sektorlara investisiyalar\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131 sah\u0259sind\u0259 g&uuml;cl&uuml; \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z var. H\u0259m&ccedil;inin kosmik sah\u0259ni qeyd etm\u0259k ist\u0259rdim. Bu, bizim &ouml;lk\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n nisb\u0259t\u0259n yeni sah\u0259dir. Lakin Az\u0259rbaycan bir ne&ccedil;\u0259 il bundan &ouml;nc\u0259 beyn\u0259lxalq kosmik kluba qo\u015fulmu\u015fdur v\u0259 &ouml;lk\u0259mizin art\u0131q iki peyki f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir. &Uuml;mid edirik ki, Fransa \u015firk\u0259tl\u0259rinin f\u0259al i\u015ftirak\u0131 il\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml;s&uuml; d\u0259 olacaq.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">K\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131 sah\u0259sind\u0259 yax\u015f\u0131 perspektivl\u0259rimiz var. \u015eadam ki, &ouml;t\u0259n bir ne&ccedil;\u0259 il \u0259rzind\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n bu sektoru da &ccedil;evik inki\u015faf etm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r v\u0259 bu, h\u0259m&ccedil;inin Fransa \u015firk\u0259tl\u0259rinin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 ba\u015f vermi\u015fdir. X&uuml;susil\u0259 &uuml;z&uuml;m ba\u011flar\u0131m\u0131z\u0131n inki\u015faf\u0131n\u0131 qeyd etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. K\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131nda m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 iqlim \u015f\u0259raitimizd\u0259n maksimum d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 istifad\u0259 olunmu\u015fdur.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Bizim t\u0259hsil sah\u0259sind\u0259 yax\u015f\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z var. Art\u0131q &uuml;&ccedil; ildir ki, f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259r\u0259n Frans\u0131z Liseyi bu \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yax\u015f\u0131 n&uuml;mun\u0259sidir. Bundan sonra is\u0259 biz Frans\u0131z-Az\u0259rbaycan Universitetinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 etdik. Bu, n\u0259inki t\u0259kc\u0259 bizim t\u0259hsil potensial\u0131m\u0131z\u0131 g&uuml;cl\u0259ndirir, eyni zamanda, h\u0259min t\u0259hsil ocaqlar\u0131nda t\u0259hsil alan u\u015faqlar v\u0259 g\u0259nc n\u0259sil art\u0131q, bir s&ouml;zl\u0259, bu iki &ouml;lk\u0259nin ictimai s\u0259firl\u0259rin\u0259 &ccedil;evrilirl\u0259r. &Ccedil;&uuml;nki onlar\u0131n h\u0259yat\u0131 Fransa il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131 olacaqd\u0131r.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Biz Az\u0259rbaycanda &ccedil;ox \u0259sasl\u0131 islahatlar paketini h\u0259yata ke&ccedil;irdik. Bu, \u0259sas\u0259n &ouml;t\u0259n il oldu. &Ouml;t\u0259n il &ccedil;ox d\u0259rin iqtisadi islahatlar ili olmu\u015fdur. Bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s\u0259 beyn\u0259lxalq maliyy\u0259 institutlar\u0131 &ccedil;ox g&uuml;cl&uuml; d\u0259st\u0259k g&ouml;st\u0259rmi\u015fdir. Bu, iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 aparan bir yoldur. \u018fslind\u0259, biz neft v\u0259 qazdan as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaltmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n bunun &uuml;z\u0259rind\u0259 uzun ill\u0259r idi ki, &ccedil;al\u0131\u015f\u0131rd\u0131q v\u0259 bunu etm\u0259y\u0259 nail olduq. Haz\u0131rda neft v\u0259 qaz &uuml;mumi daxili m\u0259hsulun t\u0259qrib\u0259n 30 faizd\u0259n art\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edir. Qalan hiss\u0259 qeyri-neft sektorunun pay\u0131na d&uuml;\u015f&uuml;r. \u0130ndi is\u0259 biz ixrac\u0131m\u0131z\u0131 \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n f\u0259al &ccedil;al\u0131\u015f\u0131r\u0131q. Neftin qiym\u0259tinin &uuml;&ccedil;-d&ouml;rd d\u0259f\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015fd&uuml;y&uuml; bir d&ouml;n\u0259md\u0259 buna indi x&uuml;susil\u0259 ehtiyac var v\u0259 art\u0131q biz\u0259 \u0259vv\u0259ll\u0259r oldu\u011fu kimi, \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilm\u0259diyimiz g\u0259lirl\u0259ri qeyri-enerji ixrac potensial\u0131 il\u0259 kompensasiya etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Buna g&ouml;r\u0259, biz \u0259sas\u0259n k\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131, s\u0259naye sektorlar\u0131na s\u0259rmay\u0259 yat\u0131rd\u0131q v\u0259 eyni zamanda, bazarlar\u0131n axtar\u0131\u015f\u0131nday\u0131q. Bizim regionda \u0259n\u0259n\u0259vi bazarlar\u0131m\u0131z var, lakin Avropa bazar\u0131 da bizim &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox c\u0259lbedicidir.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">&Ouml;t\u0259n ay t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q raz\u0131la\u015fmas\u0131 &uuml;zr\u0259 Avropa Komissiyas\u0131 il\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlara ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, &#8211; yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, bu, bir &ccedil;ox sah\u0259l\u0259ri, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u0259hat\u0259 ed\u0259c\u0259k &ccedil;ox h\u0259rt\u0259r\u0259fli bir s\u0259n\u0259d olmal\u0131d\u0131r, &#8211; hesab edir\u0259m ki, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n vacib bir elementi d\u0259 ikit\u0259r\u0259fli ticar\u0259tin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ola bil\u0259r. Z\u0259nnimc\u0259, bu g&uuml;n bu, bir milyard avrodan azd\u0131r. Lakin ticar\u0259timizin strukturuna baxsan\u0131z g&ouml;r\u0259rsiniz ki, bu, \u0259sas\u0259n bizim Fransaya neft ixracat\u0131m\u0131zd\u0131r. Bel\u0259likl\u0259, biz bunu \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259liyik, daha &ccedil;ox al\u0131b, daha &ccedil;ox satmal\u0131y\u0131q.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Hesab edir\u0259m ki, iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n &ccedil;ox yax\u015f\u0131 mexanizmi var. Bu, birg\u0259 iqtisadi komissiyad\u0131r. Bu komissiyan\u0131n iclas\u0131 bu yax\u0131nlarda ke&ccedil;irilmi\u015fdir. Bu komissiya \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n b&uuml;t&uuml;n vacib sah\u0259l\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olur. \u0130slahatlar biz\u0259 uzunm&uuml;dd\u0259tli dayan\u0131ql\u0131 inki\u015fafa, iqtisadi art\u0131ma, &ouml;lk\u0259mizin v\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n m&uuml;asirl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 nail olmaq imkan\u0131 ver\u0259c\u0259k. &Ccedil;&uuml;nki art\u0131q bir ne&ccedil;\u0259 d\u0259f\u0259 qeyd etdiyim kimi, Az\u0259rbaycanda post-neft d&ouml;n\u0259mi ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. Bu, bizim ehtiyatlar\u0131m\u0131z\u0131n t&uuml;k\u0259nm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259li deyil. Xeyr, bizim b&ouml;y&uuml;k neft v\u0259 qaz ehtiyatlar\u0131m\u0131z var. Biz onlar\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259k bir ne&ccedil;\u0259 on ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bazara &ccedil;\u0131xaraca\u011f\u0131q. Lakin indi biz\u0259 sanki t\u0259bii ehtiyatlara malik olmadan g\u0259l\u0259c\u0259yimizi planla\u015fd\u0131rmaq laz\u0131md\u0131r. \u0130qtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 r\u0259qab\u0259tlilik, d&uuml;zg&uuml;n idar\u0259etm\u0259 \u0259sas\u0131nda qurmal\u0131y\u0131q.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">\u018flb\u0259tt\u0259 ki, biz islahatlar\u0131m\u0131zda inki\u015faf etmi\u015f &ouml;lk\u0259l\u0259rin t\u0259cr&uuml;b\u0259sind\u0259n d\u0259 istifad\u0259 edirik. Eyni zamanda, bizim &ccedil;ox yax\u015f\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259t&ccedil;il\u0259rimiz var. Onlar biz\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259r bir sektoru &uuml;&ccedil;&uuml;n strateji yol x\u0259rit\u0259l\u0259ri haz\u0131rlama\u011fa k&ouml;m\u0259k edirl\u0259r. Az\u0259rbaycanda iqtisadi inki\u015faf sabitdir. \u018fvv\u0259lki ill\u0259rd\u0259 &uuml;mumi daxili m\u0259hsulun g&ouml;st\u0259ricisi &ccedil;ox y&uuml;ks\u0259k olmu\u015fdur v\u0259 bu da \u0259sas\u0259n neft v\u0259 qaz sektorunun say\u0259sind\u0259 ba\u015f vermi\u015fdir. Lakin art\u0131m t\u0259kc\u0259 bu sektorla ba\u011fl\u0131 deyildi. Bu g&uuml;n Az\u0259rbaycanda sabit iqtisadi v\u0259 siyasi v\u0259ziyy\u0259t &ouml;lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n c\u0259lbedici olmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n ilkin \u015f\u0259rtl\u0259rd\u0259n biridir. Biz bu n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 &ccedil;ox a\u011f\u0131r bir \u015f\u0259raitd\u0259 nail olduq. Bu, humanitar f\u0259lak\u0259t idi. Biz b&uuml;t&uuml;n beyn\u0259lxalq h&uuml;quq normalar\u0131n\u0131 pozan Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 t\u0259cav&uuml;z&uuml; v\u0259 torpaqlar\u0131n\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 evl\u0259rini v\u0259 \u0259mlak\u0131n\u0131 itirmi\u015f y&uuml;z minl\u0259rl\u0259 qa&ccedil;q\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k&ouml;&ccedil;k&uuml;n&uuml; yerl\u0259\u015fdirm\u0259li olduq. Bel\u0259likl\u0259, bu t\u0259cav&uuml;z n\u0259tic\u0259sind\u0259 bir milyondan &ccedil;ox qa&ccedil;q\u0131n\u0131m\u0131z v\u0259 m\u0259cburi k&ouml;&ccedil;k&uuml;n&uuml;m&uuml;z var. Onlar\u0131n da qeydin\u0259 qalmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;oxlu pul t\u0259l\u0259b olunur. Biz \u0259sas\u0259n bu insanlar\u0131n sosial m&uuml;dafi\u0259sin\u0259 s\u0259rmay\u0259 yat\u0131rd\u0131q v\u0259 &ouml;t\u0259n ill\u0259rd\u0259 onlar\u0131n aras\u0131ndan iki y&uuml;z \u0259lli min n\u0259f\u0259r\u0259 yeni m\u0259nzill\u0259r v\u0259 evl\u0259r verildi. Bel\u0259likl\u0259, biz b&uuml;t&uuml;n m&uuml;asir infrastruktur il\u0259 t\u0259chiz olunmu\u015f b&ouml;y&uuml;k \u015f\u0259h\u0259r miqyas\u0131nda evl\u0259r tikdik.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">M\u0259n m&uuml;naqi\u015f\u0259 bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fark\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f v\u0259 \u0259traf \u0259razil\u0259rd\u0259 Avropadan, h\u0259m&ccedil;inin t\u0259\u0259ss&uuml;f ki, Fransadan olan b\u0259zi \u015firk\u0259tl\u0259rin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259n narahatl\u0131\u011f\u0131m\u0131 ifad\u0259 etm\u0259k ist\u0259rdim. &Ccedil;&uuml;nki t\u0259kc\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f deyil, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259traf\u0131ndak\u0131 7 rayon da i\u015f\u011fal alt\u0131ndad\u0131r. B\u0259zi \u015firk\u0259tl\u0259r bu \u0259razil\u0259rd\u0259 qanunsuz f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir ki, bu da q\u0259buledilm\u0259zdir. Bu, beyn\u0259lxalq h&uuml;ququ, bizim qanunvericiliyimizi pozur v\u0259 Az\u0259rbaycan bu m\u0259s\u0259l\u0259ni beyn\u0259lxalq m&uuml;st\u0259vid\u0259 qald\u0131rmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n ciddi add\u0131mlar at\u0131r, h\u0259m&ccedil;inin beyn\u0259lxalq m\u0259hk\u0259m\u0259 institutlar\u0131na m&uuml;raci\u0259t edir. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259 m\u0259n bu narahatl\u0131\u011f\u0131 ifad\u0259 etm\u0259k v\u0259 torpaqlar\u0131m\u0131zda qanunsuz f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259r\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259ri bu f\u0259aliyy\u0259td\u0259n &ccedil;\u0259kinm\u0259y\u0259 &ccedil;a\u011f\u0131rmaq ist\u0259rdim. Bu f\u0259aliyy\u0259t &ccedil;oxlu g\u0259lir g\u0259tirm\u0259y\u0259c\u0259k, lakin &ccedil;oxlu &ccedil;\u0259tinlikl\u0259r yarada bil\u0259r. Bu, &ouml;lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131ndak\u0131 &ccedil;ox yax\u015f\u0131, dost m&uuml;nasib\u0259tl\u0259rin\u0259 uy\u011fun deyil. M\u0259n ba\u015fa d&uuml;\u015f&uuml;r\u0259m ki, bu \u015firk\u0259tl\u0259r bunu &ouml;z riskl\u0259ri hesab\u0131na edirl\u0259r, lakin m\u0259nim borcum sad\u0259c\u0259 onlara bundan &ccedil;\u0259kinm\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q etm\u0259kdir. Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m&uuml;naqi\u015f\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 s&ouml;z&uuml;m&uuml;n yekununda, h\u0259m&ccedil;inin bildirm\u0259k ist\u0259rdim ki, bir ne&ccedil;\u0259 g&uuml;n \u0259vv\u0259l Erm\u0259nistan prezidentinin MEDEF-d\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f ed\u0259rk\u0259n investorlar\u0131 &ouml;z &ouml;lk\u0259sin\u0259 investisiya yat\u0131rma\u011fa inand\u0131rmaq \u0259v\u0259zin\u0259, tamamil\u0259 \u0259sass\u0131z iddialarla Az\u0259rbaycan\u0131, onun iqtisadiyyat\u0131n\u0131 n&uuml;fuzdan salma\u011fa &ccedil;al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u0259n\u0259 dey\u0259nd\u0259 t\u0259\u0259cc&uuml;bl\u0259ndim. O, innovasiyalar bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131, deyirdi ki, Erm\u0259nistan innovasiyalar &ouml;lk\u0259sidir. A&ccedil;\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyim, biz Az\u0259rbaycanda buna g&uuml;l&uuml;rd&uuml;k, &ccedil;&uuml;nki &ccedil;ox m\u0259\u015fhur bir deyim var &#8211; \u0259g\u0259r bu q\u0259d\u0259r a\u011f\u0131ll\u0131sansa, niy\u0259 bu q\u0259d\u0259r kas\u0131bsan. Erm\u0259nistan\u0131n t\u0259bii ehtiyatlara malik olmamas\u0131 fakt\u0131 o dem\u0259k deyil ki, xalq bundan \u0259ziyy\u0259t &ccedil;\u0259km\u0259lidir. Fransa da daxil olmaqla, d&uuml;nyan\u0131n \u0259ks\u0259r inki\u015faf etmi\u015f &ouml;lk\u0259l\u0259rinin t\u0259bii ehtiyatlar\u0131 yoxdur. Lakin onlar d&uuml;zg&uuml;n idar\u0259&ccedil;ilik, \u015f\u0259ffafl\u0131q, etibarl\u0131l\u0131q, standartlar, t\u0259hsil, bilik v\u0259 innovasiya say\u0259sind\u0259 &ouml;z &ouml;lk\u0259l\u0259rini inki\u015faf etdirirl\u0259r. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259 Erm\u0259nistan prezidenti frans\u0131z \u015firk\u0259tl\u0259rin\u0259 na\u011f\u0131l dan\u0131\u015fmaq \u0259v\u0259zin\u0259, yax\u015f\u0131 olard\u0131 ki, diqq\u0259ti \u0259halisinin yar\u0131s\u0131ndan &ccedil;oxu g\u0259l\u0259c\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n he&ccedil; bir perspektivi olmayan, yoxsulluq h\u0259ddind\u0259n d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 ya\u015fayan &ouml;lk\u0259d\u0259ki d\u0259h\u015f\u0259tli iqtisadi v\u0259ziyy\u0259t\u0259 c\u0259ml\u0259sin. Onlar\u0131n r\u0259smi statistikas\u0131na g&ouml;r\u0259, h\u0259r il Erm\u0259nistan\u0131 60 min insan t\u0259rk edir, bizd\u0259 olan m\u0259lumata g&ouml;r\u0259 is\u0259 bu r\u0259q\u0259m 100 min\u0259 yax\u0131nd\u0131r. \u018fg\u0259r bu &ouml;lk\u0259 bel\u0259 yax\u015f\u0131 v\u0259 c\u0259lbedici olsayd\u0131, ola bilsin ki, insanlar qalma\u011f\u0131 t\u0259rk etm\u0259kd\u0259n &uuml;st&uuml;n tutard\u0131lar.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Az\u0259rbaycana g\u0259linc\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 bizim &ccedil;\u0259tinlikl\u0259rimiz, probleml\u0259rimiz var. Biz h\u0259l\u0259 d\u0259 islahatlar\u0131n h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259si prosesind\u0259yik. Lakin m\u0259n x&uuml;susil\u0259 neftd\u0259n \u0259ld\u0259 olunan g\u0259lirl\u0259rimizin 3-4 d\u0259f\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015fm\u0259sini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, Az\u0259rbaycan\u0131n neft istehsal ed\u0259n &ouml;lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda \u0259n yax\u015f\u0131 g&ouml;st\u0259ricil\u0259rd\u0259n birin\u0259 malik oldu\u011funu g&ouml;st\u0259rm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n b\u0259zi r\u0259q\u0259ml\u0259ri diqq\u0259tiniz\u0259 &ccedil;atd\u0131rmaq ist\u0259rdim. Davos D&uuml;nya \u0130qtisadi Forumu Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131n\u0131 r\u0259qab\u0259t qabiliyy\u0259tliliyin\u0259 g&ouml;r\u0259 d&uuml;nyada 37-ci yer\u0259 layiq g&ouml;r&uuml;b. Bu, &ccedil;ox yax\u015f\u0131 reytinqdir. Bel\u0259likl\u0259, biz d&uuml;nyan\u0131n 40 \u0259n r\u0259qab\u0259t\u0259davaml\u0131 &ouml;lk\u0259si s\u0131ras\u0131nday\u0131q. Bu, \u0259n son reytinqdir. Bu reytinq biz\u0259 neftin qiym\u0259ti y&uuml;ks\u0259k olanda verilm\u0259yib. Davosun ba\u015fqa bir reytinqind\u0259 Az\u0259rbaycan inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan &ouml;lk\u0259l\u0259rin inki\u015faf s\u0259viyy\u0259sin\u0259 g&ouml;r\u0259 1-ci v\u0259 2-ci yerl\u0259ri payla\u015f\u0131r. Bizim xarici borcumuz &ccedil;ox a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r, bu, &uuml;mumi daxili m\u0259hsulumuzun 20 faizin\u0259 b\u0259rab\u0259rdir. Bizim konvertasiya oluna bil\u0259n valyuta ehtiyatlar\u0131m\u0131z xarici borcumuzdan be\u015f d\u0259f\u0259d\u0259n d\u0259 &ccedil;oxdur. Ba\u015fqa s&ouml;zl\u0259, \u0259g\u0259r ist\u0259s\u0259k, biz xarici borcumuzu bir ne&ccedil;\u0259 aya &ouml;d\u0259y\u0259 bil\u0259rik v\u0259 xarici borcumuz s\u0131f\u0131r olar. Biz i\u015fsizliyi 5 faiz\u0259, yoxsullu\u011fu is\u0259 6 faizd\u0259n a\u015fa\u011f\u0131 endirm\u0259y\u0259 nail olmu\u015fuq. Az\u0259rbaycanda m\u0259\u015f\u011fullu\u011fun s\u0259viyy\u0259si \u0259sas\u0259n &ccedil;ox \u0259lveri\u015fli biznes m&uuml;hiti v\u0259 investisiya m&uuml;hiti say\u0259sind\u0259 qalx\u0131b. Son 20 ild\u0259 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131na 200 milyard dollardan art\u0131q investisiya yat\u0131r\u0131l\u0131b. Bu proses davam edir v\u0259 &uuml;midvar\u0131q ki, bu il d\u0259 &ccedil;ox sayda \u015firk\u0259t investisiya yat\u0131racaq. &Ccedil;ox yax\u015f\u0131 hald\u0131r ki, indi onlar t\u0259kc\u0259 neft v\u0259 qaz sah\u0259sin\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 xidm\u0259t, turizm, otel biznesin\u0259, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131na investisiya yat\u0131r\u0131rlar. Xarici v\u0259 yerli \u015firk\u0259tl\u0259rin b&uuml;t&uuml;n investisiyalar\u0131 laz\u0131mi \u015f\u0259kild\u0259 qorunur. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259, bu, Az\u0259rbaycana investisiya yat\u0131rmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259lav\u0259 stimul v\u0259 maraq yarad\u0131r. Eyni zamanda, regionda g&uuml;cl&uuml; iqtisadi m&ouml;vqey\u0259, qon\u015fularla yax\u015f\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r\u0259 v\u0259 g&uuml;cl&uuml; maliyy\u0259 ehtiyatlar\u0131na malik olaraq biz strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb etdiyini d&uuml;\u015f&uuml;nd&uuml;y&uuml;m&uuml;z sektorlara podrat&ccedil;\u0131lar c\u0259lb ed\u0259 bil\u0259rik.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">Qar\u015f\u0131dak\u0131 ill\u0259rd\u0259 bizim \u0259sas diqq\u0259t yetir\u0259c\u0259yimiz sah\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n qeyri-neft sektoru, \u0259sas\u0259n d\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131 olacaq. M\u0259n Fransan\u0131n n&uuml;fuzlu \u015firk\u0259tl\u0259rini Az\u0259rbaycana g\u0259lm\u0259y\u0259 &#8211; m&uuml;asirl\u0259\u015fm\u0259 v\u0259 m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 layih\u0259l\u0259ri h\u0259yata ke&ccedil;irm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n Az\u0259rbaycan h&ouml;kum\u0259ti il\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 d\u0259v\u0259t edir\u0259m. Suvarma bizim \u0259sas diqq\u0259t yetirdiyimiz sah\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. T\u0259kc\u0259, bu il biz &ccedil;oxlu investisiya c\u0259lb ed\u0259r\u0259k \u0259vv\u0259ll\u0259r suvar\u0131lmam\u0131\u015f az\u0131 100-150 min hektar sah\u0259ni su il\u0259 t\u0259min ed\u0259c\u0259yik. Bu, \u0259lav\u0259 b&ouml;y&uuml;k h\u0259cmd\u0259 m\u0259hsullar\u0131n istehsal\u0131na g\u0259tirib &ccedil;\u0131xaracaq.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">\u0130nformasiya texnologiyalar\u0131 &ccedil;ox s&uuml;r\u0259tl\u0259 inki\u015faf edir v\u0259 bizim bu sektorun inki\u015faf\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 x&uuml;susi proqram\u0131m\u0131z var. M&uuml;asir texnologiyalar, s\u0259naye potensial\u0131, tikinti, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, n\u0259qliyyat &#8211; d&uuml;nyan\u0131n h\u0259r yerind\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259rin Az\u0259rbaycanda f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;oxlu imkanlar var.<\/span><br \/>\n<span style=\"line-height: 1.6em;\">H\u0259yata ke&ccedil;irdiyimiz strateji layih\u0259l\u0259r aras\u0131nda m\u0259n ikisini qeyd etm\u0259k ist\u0259rdim. Birincisi, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizidir. Bu, haz\u0131rda Avropada \u0259n b&ouml;y&uuml;k infrastruktur layih\u0259si hesab olunur. Layih\u0259nin d\u0259y\u0259ri 40 milyard dollara yax\u0131nd\u0131r. Bu, 6 &ouml;lk\u0259d\u0259n ke&ccedil;m\u0259kl\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 Bak\u0131dan \u0130taliya sahill\u0259ri il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n inteqrasiya olunmu\u015f k\u0259m\u0259r sistemidir. Avropa Komissiyas\u0131 bu layih\u0259y\u0259 g&uuml;cl&uuml; d\u0259st\u0259k verir v\u0259 Az\u0259rbaycan bu layih\u0259d\u0259 apar\u0131c\u0131 rola malikdir. Bu layih\u0259 Avropan\u0131n enerji x\u0259rit\u0259sini d\u0259yi\u015fir v\u0259 Avropa istehlak&ccedil;\u0131lar\u0131na yeni alternativ t\u0259bii qaz m\u0259nb\u0259l\u0259ri g\u0259tir\u0259c\u0259k. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, bu layih\u0259nin h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259sind\u0259 bir &ccedil;ox \u015firk\u0259tl\u0259r i\u015ftirak edir. Bu, enerji \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259si, enerji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyi layih\u0259sidir v\u0259 bu, h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 XXI \u0259srin layih\u0259sidir. &Ccedil;&uuml;nki layih\u0259nin h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259k n\u0259 texniki, n\u0259 d\u0259 maliyy\u0259 n&ouml;qteyi-n\u0259z\u0259rind\u0259n asan m\u0259s\u0259l\u0259 deyildi. Bu layih\u0259 beyn\u0259lxalq maliyy\u0259 institutlar\u0131, \u0259sas\u0259n d\u0259 D&uuml;nya Bank\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nir v\u0259 m\u0259n \u015fadam ki, Fransa banklar\u0131 da bu layih\u0259nin h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259sinin maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259sini t\u0259min edir.<\/span><\/p>\n<p>Bizim diqq\u0259t yetirdiyimiz ba\u015fqa bir strateji istiqam\u0259t Az\u0259rbaycanda n\u0259qliyyat qov\u015fa\u011f\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bizim co\u011frafi m&ouml;vqeyimiz \u0259lveri\u015flidir. Biz Asiya il\u0259 Avropan\u0131n aras\u0131nda yerl\u0259\u015firik v\u0259 art\u0131q sahib oldu\u011fumuz m&uuml;asir n\u0259qliyyat infrastrukturu il\u0259 b&ouml;y&uuml;k maraq c\u0259lb edirik. Bizim h\u0259r n&ouml;v t\u0259yyar\u0259, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n \u0259n b&ouml;y&uuml;k y&uuml;k t\u0259yyar\u0259l\u0259ri q\u0259bul ed\u0259 bil\u0259n 6 beyn\u0259lxalq hava liman\u0131m\u0131z var. Biz art\u0131q region &uuml;&ccedil;&uuml;n hava n\u0259qliyyat\u0131 il\u0259 y&uuml;kda\u015f\u0131malar qov\u015fa\u011f\u0131na &ccedil;evrilmi\u015fik. Bizim b&uuml;t&uuml;n qon\u015fu &ouml;lk\u0259l\u0259rl\u0259 d\u0259mir yolu \u0259laq\u0259l\u0259rimiz var. Az\u0259rbaycan\u0131n G&uuml;rc&uuml;stan vasit\u0259sil\u0259 T&uuml;rkiy\u0259 il\u0259 d\u0259mir yolu \u0259laq\u0259si bu il yarad\u0131lacaq. Bu, X\u0259z\u0259r d\u0259nizi, Az\u0259rbaycan vasit\u0259sil\u0259 &Ccedil;ind\u0259n Avropaya d\u0259hliz a&ccedil;\u0131r. Bu, y&uuml;kl\u0259rin da\u015f\u0131nmas\u0131 vaxt\u0131n\u0131 iki d\u0259f\u0259 azald\u0131r. \u0130lk s\u0131naq qatar\u0131 art\u0131q bizim \u0259razimizd\u0259n ke&ccedil;ib. &Ouml;t\u0259n il biz, h\u0259m&ccedil;inin Hindistandan Pakistan, Fars k&ouml;rf\u0259zi, \u0130ran, Az\u0259rbaycan, Rusiya, \u015eimali Avropaya uzanan C\u0259nub-\u015eimal n\u0259qliyyat d\u0259hlizinin yarad\u0131lmas\u0131na &ccedil;oxlu investisiya yat\u0131rmaqla, bizi \u0130ranla birl\u0259\u015fdir\u0259n d\u0259mir yolu x\u0259ttinin &ccedil;at\u0131\u015fmayan hiss\u0259sini tamamlam\u0131\u015f\u0131q. Biz bir ne&ccedil;\u0259 m&uuml;h&uuml;m beyn\u0259lxalq toplant\u0131 v\u0259 t\u0259dbir t\u0259\u015fkil etmi\u015fik. Biz &uuml;z\u0259rimiz\u0259 d&uuml;\u015f\u0259n h\u0259r \u015feyi etmi\u015fik. Bel\u0259likl\u0259, bu d\u0259hlizin &ccedil;at\u0131\u015fmayan hiss\u0259si tikil\u0259n kimi biz Hindistandan \u015eimali Avropaya y&uuml;kl\u0259rin indiki 40-45 g&uuml;n \u0259v\u0259zin\u0259 14 g&uuml;n\u0259 da\u015f\u0131nmas\u0131na imkan ver\u0259n yeni mar\u015frut a&ccedil;aca\u011f\u0131q. \u015eimaldan C\u0259nuba, \u015e\u0259rqd\u0259n Q\u0259rb\u0259 olan bu d\u0259hlizl\u0259rin h\u0259r ikisi t\u0259kc\u0259 co\u011frafi m&ouml;vqeyimiz say\u0259sind\u0259 deyil, bizim siyas\u0259timiz say\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259n ke&ccedil;ir.<\/p>\n<p>\u0130nfrastruktursuz co\u011frafiya &ccedil;ox da b&ouml;y&uuml;k m\u0259na k\u0259sb etmir. Haz\u0131rda biz X\u0259z\u0259rd\u0259 y&uuml;ka\u015f\u0131rma qabiliyy\u0259ti 25 milyon ton olan \u0259n b&ouml;y&uuml;k d\u0259niz liman\u0131n\u0131 tikirik. Birinci m\u0259rh\u0259l\u0259 bu il tamamlanacaq. Qeyd etdiyim kimi, 6 beyn\u0259lxalq hava liman\u0131, m&uuml;asir y&uuml;k g\u0259mil\u0259ri, h\u0259r n&ouml;v g\u0259mi istehsal ed\u0259 bil\u0259n g\u0259miqay\u0131rma zavodu, d\u0259mir yolu infrastrukturunun m&uuml;asirl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, qon\u015fularla &ccedil;ox yax\u015f\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r. &Ccedil;&uuml;nki qon\u015fularla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q etm\u0259s\u0259n n\u0259qliyyatda h\u0259d\u0259fl\u0259r\u0259 nail ola bilm\u0259zs\u0259n. Bizim b&uuml;t&uuml;n qon\u015fular\u0131m\u0131zla, \u015eimal, C\u0259nub, Q\u0259rb v\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259n o yana \u015e\u0259rq qon\u015fular\u0131m\u0131zla \u0259la siyasi v\u0259 iqtisadi \u0259laq\u0259l\u0259rimiz var, bu, h\u0259m&ccedil;inin regionun sabitliyi &uuml;&ccedil;&uuml;n vacibdir. Daxild\u0259 sabitlik, daxild\u0259 inki\u015faf v\u0259 s\u0259rh\u0259dl\u0259rimizd\u0259n k\u0259narda proqnozla\u015fd\u0131r\u0131labil\u0259n v\u0259ziyy\u0259t, qon\u015fularla yax\u015f\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r &#8211; b&uuml;t&uuml;n bunlar art\u0131q ba\u015f verir. Bu, reall\u0131qd\u0131r. Ba\u015fqa s&ouml;zl\u0259, bizim siyas\u0259timiz regionda yeni reall\u0131q v\u0259 ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259, qeyd etdiyim kimi, qon\u015fular\u0131m\u0131zla yeni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131 yarad\u0131b.<\/p>\n<p>Biz, h\u0259m&ccedil;inin t\u0259kc\u0259 ikit\u0259r\u0259fli deyil, h\u0259m d\u0259 art\u0131q &uuml;&ccedil;t\u0259r\u0259fli regional \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131 yaratm\u0131\u015f\u0131q. M\u0259s\u0259l\u0259n, Az\u0259rbaycan-G&uuml;rc&uuml;stan-T&uuml;rkiy\u0259, Az\u0259rbaycan-T&uuml;rkiy\u0259-\u0130ran v\u0259 son olaraq Az\u0259rbaycan-\u0130ran-Rusiya &uuml;&ccedil;t\u0259r\u0259fli iqtisadi v\u0259 siyasi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131. Bu, regionda &ccedil;ox m&uuml;sb\u0259t siyasi v\u0259 iqtisadi m&uuml;hit yaradan &uuml;&ccedil;t\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131d\u0131r. Qeyd etdiyim kimi, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi d\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131 bax\u0131m\u0131ndan &ccedil;ox c\u0259lbedicidir. &Ccedil;&uuml;nki burada Az\u0259rbaycan, G&uuml;rc&uuml;stan, T&uuml;rkiy\u0259, Avropa \u0130ttifaq\u0131 &uuml;zvl\u0259ri Yunan\u0131stan, \u0130taliya, Bolqar\u0131stan v\u0259 h\u0259m&ccedil;inin Albaniya i\u015ftirak edir. Art\u0131q 3 ildir ki, h\u0259r il yeddi &ouml;lk\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 g&uuml;cl\u0259ndirm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 d\u0259hlizin m\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015furas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n Bak\u0131da topla\u015f\u0131r. Bu, t\u0259kc\u0259 qazla ba\u011fl\u0131 deyil, bu, biznesdir, investisiya, m\u0259\u015f\u011fulluq, proqnozla\u015fd\u0131r\u0131lma v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qd\u0131r.<\/p>\n<p>Sonda dem\u0259k ist\u0259rdim ki, qeyd etdiyim kimi, &ouml;t\u0259n ay Br&uuml;sseld\u0259 biz Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n yeni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prosesin\u0259 start vermi\u015fik. Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n 9 &uuml;zv &ouml;lk\u0259si il\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q s\u0259n\u0259di imzalay\u0131b. Bu, o dem\u0259kdir ki, Avropa \u0130ttifaq\u0131 &uuml;zvl\u0259rinin &uuml;&ccedil;d\u0259 biri bizim strateji t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131m\u0131zd\u0131r. T\u0259biidir ki, haz\u0131rda biz Avropa Komissiyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rimizi daha da g&uuml;cl\u0259ndir\u0259c\u0259k strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q raz\u0131la\u015fmas\u0131 &uuml;z\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yirik.<\/p>\n<p>\u018flb\u0259tt\u0259 ki, \u0259vv\u0259ld\u0259 dediyim\u0259 qay\u0131d\u0131ram, bizim Fransa il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rimiz b&ouml;y&uuml;k \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Bizim \u0259la siyasi \u0259laq\u0259l\u0259rimiz var. Prezident Olland iki d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycanda s\u0259f\u0259rd\u0259 olub &#8211; 2014-2015-ci ill\u0259rd\u0259. Bundan \u0259vv\u0259l Prezident Sarkozi Az\u0259rbaycanda s\u0259f\u0259rd\u0259 olub. M\u0259n tez-tez sizin &ouml;lk\u0259nizd\u0259 s\u0259f\u0259rd\u0259 oluram. M\u0259nim bug&uuml;nk&uuml; v\u0259 sabahk\u0131 r\u0259smi s\u0259f\u0259rim g&uuml;cl&uuml; \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n daha bir g&ouml;st\u0259ricisidir v\u0259 i\u015fg&uuml;zar \u0259laq\u0259l\u0259r bu \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n ayr\u0131lmaz hiss\u0259sidir.<\/p>\n<p>G&ouml;r&uuml;\u015fd\u0259 Az\u0259rbaycanda d\u0259mir yolu, qlobal n\u0259qliyyat layih\u0259l\u0259ri, metro tikintisi, rabit\u0259 texnologiyalar\u0131, kosmik s\u0259naye, hava n\u0259qliyyat\u0131, energetika, neft-qaz s\u0259nayesi, maliyy\u0259-bank sistemi, \u015f\u0259h\u0259r infrastrukturu layih\u0259l\u0259ri, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131, irriqasiya sistemi, turizm, mehmanxana s\u0259nayesi, b\u0259rpaolunan enerji v\u0259 dig\u0259r sah\u0259l\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan il\u0259 &ccedil;ox u\u011furlu \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n h\u0259yata ke&ccedil;irildiyi bildirildi v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rin inki\u015faf\u0131na dair interaktiv fikir m&uuml;badil\u0259si apar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev bu sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n perspektivl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallara \u0259trafl\u0131 cavab verdi.<\/p>\n<p>Sonda &ldquo;Az\u0259rbaycan Hava Yollar\u0131&rdquo; Qapal\u0131 S\u0259hmdar C\u0259miyy\u0259ti il\u0259 &ldquo;Thales Air Systems SA&rdquo; \u015firk\u0259ti aras\u0131nda Anla\u015fma Memorandumu imzaland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin mart\u0131n 13-d\u0259 Parisd\u0259 Fransa \u015eirk\u0259tl\u0259r H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n (MEDEF) biznes \u015furas\u0131n\u0131n &uuml;zvl\u0259ri il\u0259 g&ouml;r&uuml;\u015f&uuml; olub. Fransa \u015eirk\u0259tl\u0259r H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n vitse-prezidenti xan\u0131m Mari-Anj Debon Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyevi salamlad\u0131,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-44648","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44648","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44648"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44648\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44648"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44648"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44648"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}