{"id":43240,"date":"2017-02-02T18:17:46","date_gmt":"2017-02-02T14:17:46","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=43240","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda konfessiyalar aras\u0131nda sars\u0131lmaz h\u0259mr\u0259ylik var"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"line-height: 1.6em;\">D&ouml;vl\u0259tin ir\u0259li s&uuml;rd&uuml;y&uuml; h\u0259r hans\u0131 ideya v\u0259 fikir dinind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, &ouml;lk\u0259nin b&uuml;t&uuml;n \u0259halisinin maraqlar\u0131n\u0131 &ouml;n\u0259 &ccedil;\u0259kir<\/span><\/strong><\/p>\n<p>\nTarix\u0259n d&ouml;z&uuml;ml&uuml;k \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin b\u0259rq\u0259rar oldu\u011fu &ouml;lk\u0259mizd\u0259 haz\u0131rda konfessiyalar aras\u0131nda geni\u015f, m&ouml;hk\u0259m \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259laq\u0259l\u0259ri v\u0259 sars\u0131lmaz h\u0259mr\u0259ylik var. Az\u0259rbaycan polietnik d&ouml;vl\u0259t kimi \u0259razisind\u0259 ya\u015fayan b&uuml;t&uuml;n xalqlar\u0131n v\u0259t\u0259nidir. Bu m\u0259nada &ouml;lk\u0259d\u0259 realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na s\u0259y g&ouml;st\u0259ril\u0259n h\u0259r hans\u0131 ideya t\u0259kc\u0259 milliyy\u0259tc\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n deyil, b&uuml;t&uuml;n etnoslar\u0131n maraqlar\u0131n\u0131 &ouml;z&uuml;nd\u0259 tam ehtiva edir. Y\u0259ni d&ouml;vl\u0259tin ir\u0259li s&uuml;rd&uuml;y&uuml; h\u0259r hans\u0131 ideya v\u0259 fikir etnik m\u0259nsubiyy\u0259tind\u0259n, dinind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, &ouml;lk\u0259nin b&uuml;t&uuml;n \u0259halisinin maraqlar\u0131n\u0131 &ouml;n\u0259 &ccedil;\u0259kir. Az\u0259rbaycanda dinl\u0259raras\u0131 m&uuml;nasib\u0259tl\u0259r bir dinin dig\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259zyiqi ruhunda ba\u015f tutmur, n\u0259 d\u0259 ki, h\u0259yata ke&ccedil;irilmir. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n mill\u0259tl\u0259raras\u0131, multikulturalizm v\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r &uuml;zr\u0259 D&ouml;vl\u0259t m&uuml;\u015favirinin xidm\u0259tinin \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 Etibar N\u0259c\u0259fov bildirib ki, Az\u0259rbaycan tolerantl\u0131q alternativi olmayan m&uuml;t\u0259r\u0259qqi bir siyas\u0259t kimi h\u0259yata ke&ccedil;irilir. Bu siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sind\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 dini etiqad azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min olunub, r\u0259smi f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259r\u0259n b&uuml;t&uuml;n dini icmalar\u0131n qanun qar\u015f\u0131s\u0131nda eyni m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131ylar v\u0259 dini radikalizmin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131b.E.N\u0259c\u0259fov d&ouml;vl\u0259timizin multikulturalizm, tolerantl\u0131q siyas\u0259ti vasit\u0259sil\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 m&ouml;vcud olan etnik-m\u0259d\u0259ni d\u0259y\u0259rl\u0259rin qorundu\u011funu bildirib. Onun s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, etnik toplumlar aras\u0131nda dostluq v\u0259 qarda\u015fl\u0131q m&uuml;hit formala\u015f\u0131b. &ouml;lk\u0259mizd\u0259 ya\u015fayan b&uuml;t&uuml;n xalqlar\u0131n v\u0259 etnik qruplar\u0131n din azadl\u0131q h&uuml;quqlar\u0131n\u0131n m&uuml;dafi\u0259 olunmas\u0131na d&ouml;vl\u0259timizin x&uuml;susi fikir verm\u0259sini qeyd edib. Alban Apostol aftokefal kils\u0259sinin b\u0259rpas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 g&ouml;r&uuml;l\u0259n i\u015fl\u0259r, Alban-Udi, el\u0259c\u0259 d\u0259 pravoslav kils\u0259l\u0259rinin, sinaqoqlar\u0131n b\u0259rpa olunmas\u0131 v\u0259 yenil\u0259rinin tikilm\u0259si, Bak\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 erm\u0259ni kils\u0259sinin b\u0259rpa olunmas\u0131 v\u0259 qorunmas\u0131 buna \u0259yani s&uuml;butdur. Eyni zamanda, m&uuml;st\u0259qillik d&ouml;vr&uuml;nd\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 iki mind\u0259n &ccedil;ox m\u0259scid tikilib, q\u0259dim dini-tarixi abid\u0259l\u0259r b\u0259rpa edilib. &ldquo;\u0130mamzad\u0259&rdquo; kompleksind\u0259, \u015eamax\u0131 C&uuml;m\u0259 m\u0259scidind\u0259 apar\u0131lan t\u0259mir-b\u0259rpa v\u0259 tikinti i\u015fl\u0259ri ba\u015fa &ccedil;atd\u0131r\u0131laraq istifad\u0259y\u0259 verilib. D&ouml;vl\u0259timizin ba\u015f&ccedil;\u0131s\u0131n\u0131n tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 in\u015fa olunan Heyd\u0259r m\u0259scidi is\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259n b&ouml;y&uuml;k m\u0259scididir.&nbsp;<br \/>\nAMEA F\u0259ls\u0259f\u0259 \u0130nstitutunun Din\u015f&uuml;nasl\u0131q v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tin f\u0259ls\u0259fi probleml\u0259ri \u015f&ouml;b\u0259sinin elmi i\u015f&ccedil;isi, f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru \u015e&ouml;l\u0259t Zeynalov is\u0259 bildirib ki, dinl\u0259r tarixin b&uuml;t&uuml;n d&ouml;n\u0259ml\u0259rind\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n ziddiyy\u0259tl\u0259r\u0259 baxmayaraq, son anda h\u0259mi\u015f\u0259 &ouml;z m\u0259zmunlar\u0131ndan &ccedil;\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k tolerantl\u0131q, d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;k, humanizm, s&uuml;lh v\u0259 v\u0259hd\u0259t amill\u0259rin\u0259 h&ouml;rm\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131blar. &Uuml;mummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin qeyd etdiyi kimi, &ldquo;tolerantl\u0131q, d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;k &ccedil;ox geni\u015f anlay\u0131\u015flard\u0131r. O, h\u0259m insani m&uuml;nasib\u0259tl\u0259rin, h\u0259m insan c\u0259miyy\u0259tind\u0259 ged\u0259n prosesl\u0259rin, h\u0259m d\u0259 d&ouml;vl\u0259tl\u0259raras\u0131, mill\u0259tl\u0259raras\u0131, dinl\u0259raras\u0131 m&uuml;nasib\u0259tl\u0259rin bir &ccedil;ox c\u0259h\u0259tl\u0259rin\u0259 aiddir&hellip; O, t\u0259kc\u0259 dinl\u0259rin bir-birin\u0259 d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;y&uuml;n&uuml; deyil, h\u0259m d\u0259 bir-birinin ad\u0259tl\u0259rin\u0259, m\u0259n\u0259viyyat\u0131na d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;k, m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259r\u0259 d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;k dem\u0259kdir.&nbsp;<br \/>\nQeyd ed\u0259k ki, m&uuml;asir d&ouml;vrd\u0259 sivilizasiyalar aras\u0131nda dialoqun \u0259n m&uuml;h&uuml;m vasit\u0259l\u0259rind\u0259n biri tolerantl\u0131q, multikulturalizmdir. Multikulturalizm ham\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nan, m&uuml;xt\u0259lif m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259r\u0259 tolerant m&uuml;nasib\u0259t\u0259 \u0259saslanan dinc, yana\u015f\u0131 ya\u015fama prinsipidir, Az\u0259rbaycan\u0131 milliyy\u0259tind\u0259n v\u0259 dinind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq m&uuml;xt\u0259lif xalqlar\u0131n n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259ri do\u011fma v\u0259t\u0259n hesab edir. Az\u0259rbaycan &uuml;&ccedil;&uuml;n f\u0259rqli bax\u0131\u015flara, ad\u0259tl\u0259r\u0259, v\u0259rdi\u015fl\u0259r\u0259 tolerant m&ouml;vqe b\u0259sl\u0259m\u0259k \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, t\u0259biidir. &Ccedil;&uuml;nki, tarixi \u0130p\u0259k yolunda yerl\u0259\u015f\u0259n Az\u0259rbaycan m&uuml;xt\u0259lif sivilizasiyalar\u0131n qovu\u015fdu\u011fu m\u0259kan olaraq, \u0259srl\u0259r boyu milli-m\u0259d\u0259ni r\u0259ngar\u0259nglik m&uuml;hitinin formala\u015fd\u0131\u011f\u0131, ayr\u0131-ayr\u0131 mill\u0259tl\u0259rin v\u0259 konfessiyalar\u0131n n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259rinin s&uuml;lh, \u0259min-amanl\u0131q, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 anla\u015fma v\u0259 dialoq \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 diyar kimi tan\u0131n\u0131r v\u0259 m&uuml;xt\u0259lif xalqlar\u0131n, mill\u0259tl\u0259rin, dinl\u0259rin x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 d&ouml;z&uuml;ml&uuml; m&uuml;nasib\u0259t az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n mentalitetin\u0259 xasd\u0131r. Bu prinsipin n\u0259dic\u0259sidir ki, &ouml;lk\u0259d\u0259 sabitlik var. Bu anlay\u0131\u015f\u0131n mahiyy\u0259tind\u0259 is\u0259 c\u0259miyy\u0259ti daha &ccedil;ox \u0259dal\u0259t, m\u0259rh\u0259m\u0259t kimi &uuml;mumb\u0259\u015f\u0259ri ideyalara t\u0259\u015fviq etm\u0259k c\u0259hdl\u0259ri var. &quot;Beyn\u0259lxalq m&uuml;nasib\u0259tl\u0259r sisteminin qlobal xarakter ald\u0131\u011f\u0131 m&uuml;asir d&ouml;vrd\u0259 &ouml;lk\u0259l\u0259rin v\u0259 xalqlar\u0131n t\u0259crid olunmu\u015f halda ya\u015famas\u0131 m&uuml;mk&uuml;n deyildir v\u0259 &ouml;t\u0259n ild\u0259 ist\u0259r iqtisadi, ist\u0259r maliyy\u0259, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 dig\u0259r probleml\u0259rin s\u0259rh\u0259dl\u0259ri a\u015faraq bu v\u0259 ya dig\u0259r formada \u0259ks\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259r\u0259 siray\u0259t etdiyi g&ouml;z qaba\u011f\u0131ndad\u0131r. Bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 m&uuml;xt\u0259lif m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259r aras\u0131nda harmoniyan\u0131n t\u0259min edilm\u0259si bir &ccedil;ox probleml\u0259rin h\u0259llind\u0259 m&uuml;st\u0259sna rol oynayacaq&quot;.<br \/>\n&nbsp;Milli M\u0259clisin s\u0259dri Oqtay \u018fs\u0259dov multikultural c\u0259miyy\u0259tl\u0259rin formala\u015fmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n tarixi v\u0259 co\u011frafi faktorlarla yana\u015f\u0131, vacib olan meyarlardan \u0259n \u0259sas\u0131n\u0131n m\u0259hz tolerantl\u0131q oldu\u011funu bildirib: &quot;Tolerantl\u0131q Az\u0259rbaycan multikulturalizminin \u0259sas s&uuml;tunudur. M&uuml;xt\u0259lif m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259r\u0259, dinl\u0259r\u0259 v\u0259 dini konfessiyalara tolerant yana\u015f\u0131lman\u0131n vacib n&uuml;mun\u0259si olan Az\u0259rbaycanda b&uuml;t&uuml;n m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259rin d\u0259y\u0259rl\u0259rin\u0259 vahid kompleks \u015f\u0259klind\u0259 yana\u015f\u0131l\u0131r v\u0259 m\u0259hz qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h&ouml;rm\u0259t\u0259 b&ouml;y&uuml;k &ouml;n\u0259m verilir. Ba\u015fqa s&ouml;zl\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n multikulturalizm n&uuml;mun\u0259si h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n inki\u015faf\u0131n\u0131 v\u0259 rifah\u0131n\u0131 \u0259sas tutaraq daha geni\u015f anlamda regional s&uuml;lh v\u0259 inki\u015faf\u0131 &ouml;z&uuml;nd\u0259 ehtiva edir&quot;.<br \/>\n&Uuml;mumiyy\u0259tl\u0259, Az\u0259rbaycan tolerantl\u0131\u011f\u0131n canl\u0131 n&uuml;mun\u0259sidir v\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 b&uuml;t&uuml;n dinl\u0259rin n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 b\u0259rab\u0259r m&uuml;nasib\u0259t g&ouml;st\u0259rilir. Bu g&uuml;n Az\u0259rbaycan tolerantl\u0131\u011fa alternativi olmayan m&uuml;t\u0259r\u0259qqi bir siyas\u0259t kimi yana\u015f\u0131r, bu siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sind\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 dini etiqad azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min olunub, r\u0259smi f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259r\u0259n b&uuml;t&uuml;n dini icmalar\u0131n qanun qar\u015f\u0131s\u0131nda eyni m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r v\u0259 dini radikalizmin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131b. Bu onu g&ouml;st\u0259rir ki, b&uuml;t&uuml;n tarixi d&ouml;vrl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 etnik v\u0259 dini icmalar aras\u0131nda m&ouml;hk\u0259m d&ouml;z&uuml;ml&uuml;l&uuml;k \u0259laq\u0259l\u0259ri formala\u015f\u0131b, milli, dini v\u0259 irqi z\u0259mind\u0259 he&ccedil; bir ayr\u0131-se&ccedil;kilik fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nmay\u0131b. Ke&ccedil;\u0259n \u0259srin 90-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycandak\u0131 milli-etnik v\u0259 dini m&uuml;xt\u0259liflikd\u0259n &ouml;lk\u0259mizi m&uuml;naqi\u015f\u0259l\u0259r\u0259 c\u0259lb etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n olunan c\u0259hdl\u0259r is\u0259 &Uuml;mummilli liderimiz Heyd\u0259r \u018fliyevin ba\u015flatd\u0131\u011f\u0131 uzaqg&ouml;r\u0259n siyas\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 iflasa u\u011fray\u0131b v\u0259 hal-haz\u0131rda d&ouml;vl\u0259tin milli m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 inc\u0259 siyas\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 milli birliyin tam t\u0259min olunub.<br \/>\n&Uuml;mumiyy\u0259tl\u0259, Az\u0259rbaycanda tolerantl\u0131q, multikulturalizm h\u0259m \u0259halinin mentalitetind\u0259n ir\u0259li g\u0259l\u0259n d\u0259y\u0259rdir, h\u0259m d\u0259 Ulu &ouml;nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevd\u0259n ba\u015flayaraq d&ouml;vl\u0259t ideologiyas\u0131n\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259sidir. &nbsp;Bu g&uuml;n Az\u0259rbaycanda multikulturalizm d\u0259y\u0259rl\u0259ri t\u0259hsil, m\u0259tbuat v\u0259 ictimaiyy\u0259td\u0259 davaml\u0131 olaraq t\u0259\u015fviq olunur v\u0259 dini-m\u0259d\u0259ni m&uuml;xt\u0259liflik m&uuml;hiti d&ouml;vl\u0259t qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 qorunur. B\u0259li bu g&uuml;n &uuml;mumi amallar namin\u0259 &ouml;lk\u0259mizd\u0259 d&ouml;vl\u0259t il\u0259 din aras\u0131nda s\u0131x birlik var. Az\u0259rbaycanda dinl\u0259raras\u0131 dialoq n&uuml;mun\u0259vi xarakter da\u015f\u0131y\u0131r, b&uuml;t&uuml;n mill\u0259tl\u0259rin n&uuml;may\u0259nd\u0259l\u0259ri bir ail\u0259 kimi ya\u015fay\u0131r. &nbsp;G&ouml;r&uuml;l\u0259n i\u015fl\u0259rin n\u0259tic\u0259sidir ki, son ill\u0259rd\u0259 d&uuml;nya xalqlar\u0131 aras\u0131nda dialoqun t\u0259\u015fviqi v\u0259 inki\u015faf\u0131nda Az\u0259rbaycan m&uuml;h&uuml;m rol oynay\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D&ouml;vl\u0259tin ir\u0259li s&uuml;rd&uuml;y&uuml; h\u0259r hans\u0131 ideya v\u0259 fikir dinind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, &ouml;lk\u0259nin b&uuml;t&uuml;n \u0259halisinin maraqlar\u0131n\u0131 &ouml;n\u0259 &ccedil;\u0259kir Tarix\u0259n d&ouml;z&uuml;ml&uuml;k \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin b\u0259rq\u0259rar oldu\u011fu &ouml;lk\u0259mizd\u0259 haz\u0131rda konfessiyalar aras\u0131nda geni\u015f, m&ouml;hk\u0259m \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259laq\u0259l\u0259ri&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-43240","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-esas"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43240","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43240"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43240\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43240"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43240"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43240"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}