{"id":38387,"date":"2016-10-03T16:24:15","date_gmt":"2016-10-03T12:24:15","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=38387","title":{"rendered":"<b><font color=red>Ekspertl\u0259r: <\/font>\u201cYax\u0131n 5-10 ild\u0259 Az\u0259rbaycanda yerli \u00fcz\u00fcm n\u00f6vl\u0259ri tap\u0131lmayacaq\u201d<\/b>"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"line-height: 1.6em;\">Yax\u0131n 5-10 ild\u0259 Az\u0259rbaycanda m\u0259\u015fhur yerli &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259rini tapmaq m&uuml;mk&uuml;n olmayacaq. Avropan\u0131n \u0130spaniya, \u0130taliya, Fransa kimi &uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k sah\u0259sind\u0259 ixtisasla\u015fan &ouml;lk\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan &uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k genofondunu, onun biom&uuml;xt\u0259lifliyini y&uuml;ks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirs\u0259l\u0259r d\u0259, &ouml;lk\u0259d\u0259 bu problemin h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 z\u0259ruri add\u0131mlar at\u0131lm\u0131r.&nbsp;<\/span><span style=\"line-height: 1.6em;\">Bu sah\u0259 &uuml;zr\u0259 ixtisasla\u015fm\u0131\u015f m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r &quot;Report&quot;a bildiribl\u0259r ki, yerli &uuml;z&uuml;ml&uuml;kl\u0259rd\u0259 filloksera kimi t\u0259hl&uuml;k\u0259li x\u0259st\u0259liyin yaranmas\u0131 &uuml;z&uuml;m genofondunun s&uuml;r\u0259tl\u0259 m\u0259hvin\u0259 aparan \u0259sas amill\u0259rd\u0259n biridir. Onlar hesab edirl\u0259r ki, bu problemin h\u0259lli &uuml;&ccedil;&uuml;n ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 m&uuml;asir tipli, x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 davaml\u0131 &uuml;z&uuml;m-calaq kolleksiyas\u0131n\u0131 &ouml;z&uuml;nd\u0259 ehtiva ed\u0259c\u0259k &uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k-tinglik t\u0259s\u0259rr&uuml;fatlar\u0131 yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r: &quot;X\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 davaml\u0131, sa\u011flam &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259rinin olmamas\u0131 bu sah\u0259d\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan f\u0259rdi sahibkarlar\u0131, i\u015f adamlar\u0131n\u0131 xaricd\u0259n yeni &uuml;z&uuml;m sortlar\u0131n\u0131 alma\u011fa m\u0259cbur edir. Onlar\u0131n da bu add\u0131m\u0131 ba\u015fad&uuml;\u015f&uuml;l\u0259ndir. &Ccedil;&uuml;nki insanlar bu i\u015f\u0259 b&ouml;y&uuml;k s\u0259rmay\u0259 yat\u0131r\u0131rlar v\u0259 Az\u0259rbaycanda he&ccedil; bir \u015f\u0259kild\u0259 qorunmayan &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259ri d\u0259 onlar\u0131n yat\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u0259rmay\u0259l\u0259rin &ouml;z&uuml;n&uuml; do\u011frultmas\u0131n\u0131 g&ouml;zl\u0259yirl\u0259r. Bu proses is\u0259 yerli &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259rinin t\u0259dric\u0259n yox olmas\u0131na t\u0259sir g&ouml;st\u0259r\u0259n dig\u0259r bir amildir&quot;.<\/span><\/p>\n<p>M&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r qeyd edirl\u0259r ki, h\u0259tta &quot;&Uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k v\u0259 \u015f\u0259rab&ccedil;\u0131l\u0131q haqq\u0131nda&quot; q\u0259bul edilmi\u015f qanunda bel\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 x\u0259st\u0259lik v\u0259 z\u0259r\u0259rvericil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 d&ouml;z&uuml;ml&uuml; &uuml;z&uuml;m sortlar\u0131n\u0131 yeti\u015fdirm\u0259k, tinglik t\u0259s\u0259rr&uuml;fatlar\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259k, rayonla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f &uuml;z&uuml;m sortlar\u0131n\u0131 &ccedil;oxaltmaq, calaqalt\u0131 v\u0259 calaq&uuml;st&uuml; anacl\u0131qlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 v\u0259 z\u0259r\u0259rvericil\u0259r\u0259 davaml\u0131 \u0259kin materiallar\u0131 m&uuml;vafiq elmi-t\u0259dqiqat m&uuml;\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 ya m&uuml;qavil\u0259 \u015f\u0259rtl\u0259ri il\u0259 elmi-t\u0259dqiqat m&uuml;\u0259ssis\u0259l\u0259rinin n\u0259zar\u0259ti alt\u0131nda ixtisasla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f tinglik t\u0259s\u0259rr&uuml;fatlar\u0131nda istehsal etm\u0259k n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. B&uuml;t&uuml;n bu i\u015fl\u0259rin g&ouml;r&uuml;lm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 z\u0259ruri t\u0259klifl\u0259r K\u0259nd T\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131 Nazirliyi v\u0259 \u0130qtisadiyyat Nazirliyin\u0259 d\u0259 t\u0259qdim edilib, lakin bu t\u0259klifl\u0259rin b\u0259y\u0259nildiyi deyils\u0259 d\u0259, indiy\u0259d\u0259k he&ccedil; bir \u0259m\u0259li i\u015f g&ouml;r&uuml;lm\u0259yib.<\/p>\n<p>Ekspertl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n yerli &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259rin\u0259 dair maraql\u0131 tendensiyan\u0131n yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131 da a&ccedil;\u0131qlay\u0131blar. Bel\u0259 ki, Az\u0259rbaycanda yerli &uuml;z&uuml;m sortlar\u0131n\u0131n genofondunun yarad\u0131lmas\u0131na v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131na laqeyd m&uuml;nasib\u0259t oldu\u011fu halda, &ouml;lk\u0259nin bu c&uuml;r t\u0259bii s\u0259rv\u0259t\u0259 malik olmas\u0131n\u0131 avropal\u0131 m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r y&uuml;ks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirirl\u0259r. Onlar yaratd\u0131qlar\u0131 &ouml;z\u0259l &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259ri kolleksiyalar\u0131na Az\u0259rbaycan\u0131n &uuml;z&uuml;m genl\u0259rini d\u0259 daxil etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131blar: &quot;Avropal\u0131 \u015f\u0259rab&ccedil;\u0131lar h\u0259tta hesab edirl\u0259r ki, d&uuml;nyada s&uuml;fr\u0259 konyak\u0131n\u0131n \u0259sl material\u0131 m\u0259hz &quot;Bayan \u015fir\u0259&quot; &uuml;z&uuml;m n&ouml;v&uuml;d&uuml;r. Lakin m&ouml;vcud \u015f\u0259raitd\u0259n g&ouml;r&uuml;n&uuml;r ki, tezlikl\u0259 Az\u0259rbaycan &ouml;z&uuml;n&uuml;n nadir &uuml;z&uuml;m sortlar\u0131n\u0131 xarici m\u0259hsul ad\u0131 alt\u0131nda pul &ouml;d\u0259y\u0259r\u0259k xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259n almal\u0131 olacaq&quot;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yax\u0131n 5-10 ild\u0259 Az\u0259rbaycanda m\u0259\u015fhur yerli &uuml;z&uuml;m n&ouml;vl\u0259rini tapmaq m&uuml;mk&uuml;n olmayacaq. Avropan\u0131n \u0130spaniya, \u0130taliya, Fransa kimi &uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k sah\u0259sind\u0259 ixtisasla\u015fan &ouml;lk\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan &uuml;z&uuml;m&ccedil;&uuml;l&uuml;k genofondunu, onun biom&uuml;xt\u0259lifliyini y&uuml;ks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirs\u0259l\u0259r d\u0259, &ouml;lk\u0259d\u0259 bu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[88],"tags":[],"class_list":["post-38387","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomika"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38387","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38387"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38387\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}