{"id":262948,"date":"2026-10-14T09:06:25","date_gmt":"2026-10-14T05:06:25","guid":{"rendered":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=262948"},"modified":"2026-10-14T00:17:41","modified_gmt":"2026-10-13T20:17:41","slug":"qadinlar-r%c9%99ngl%c9%99ri-kisil%c9%99rd%c9%99n-daha-yaxsi-gorur-elmi-arasdirmalar-n%c9%99-deyir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=262948","title":{"rendered":"Qad\u0131nlar r\u0259ngl\u0259ri ki\u015fil\u0259rd\u0259n daha yax\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcr? <span style=\"color:red;\">Elmi ara\u015fd\u0131rmalar n\u0259 deyir <\/span>"},"content":{"rendered":"<p><strong>B\u0259zi insanlar eyni r\u0259ngi mavi, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 firuz\u0259yi v\u0259 ya g\u00f6y\u00fcmt\u00fcl-ya\u015f\u0131l kimi t\u0259svir edir. Bu f\u0259rql\u0259r qad\u0131nlar\u0131n r\u0259ng \u00e7alarlar\u0131n\u0131 ki\u015fil\u0259rd\u0259n daha yax\u015f\u0131 se\u00e7diyi fikrini yarad\u0131b. Elmi ara\u015fd\u0131rmalar cinsl\u0259r aras\u0131nda m\u00fc\u0259yy\u0259n f\u0259rql\u0259ri t\u0259sdiql\u0259s\u0259 d\u0259, h\u0259r qad\u0131n\u0131n r\u0259ngl\u0259ri ki\u015fil\u0259rd\u0259n daha yax\u015f\u0131 g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u00fc s\u00fcbut etmir.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, \u201cEg\u00e9szs\u00e9gkalauz\u201d n\u0259\u015fri bu m\u00f6vzuda ara\u015fd\u0131rma d\u0259rc edib.<\/p>\n<p><strong>G\u00f6z r\u0259ngl\u0259ri nec\u0259 ay\u0131rd edir?<\/strong><br \/>\nG\u00f6z\u00fcn torlu qi\u015fas\u0131nda i\u015f\u0131\u011fa h\u0259ssas iki \u0259sas h\u00fcceyr\u0259 n\u00f6v\u00fc var: \u00e7ubuqcuqlar v\u0259 kolbac\u0131qlar. \u00c7ubuqcuqlar z\u0259if i\u015f\u0131qda g\u00f6rm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k edir, kolbac\u0131qlar is\u0259 r\u0259ngl\u0259ri v\u0259 detallar\u0131 se\u00e7m\u0259y\u0259 cavabdehdir.<br \/>\n\u0130nsanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 i\u015f\u0131q dal\u011falar\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif uzunluqlar\u0131na h\u0259ssas \u00fc\u00e7 n\u00f6v kolbac\u0131q olur. Beyin bu h\u00fcceyr\u0259l\u0259rd\u0259n g\u0259l\u0259n siqnallar\u0131 m\u00fcqayis\u0259 ed\u0259r\u0259k r\u0259ngli g\u00f6r\u00fcnt\u00fc yarad\u0131r.<br \/>\n<strong>Ki\u015fil\u0259rd\u0259 r\u0259ng korlu\u011fu niy\u0259 daha \u00e7ox yay\u0131l\u0131b?<\/strong><br \/>\nQ\u0131rm\u0131z\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131l r\u0259ngl\u0259ri ay\u0131rd etm\u0259kd\u0259 \u00e7\u0259tinlik yaradan irsi pozuntular ki\u015fil\u0259rd\u0259 daha \u00e7ox m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Bunun s\u0259b\u0259bi h\u0259min r\u0259ngl\u0259ri q\u0259bul ed\u0259n piqmentl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259li b\u0259zi genl\u0259rin X xromosomunda yerl\u0259\u015fm\u0259sidir.<br \/>\nKi\u015fil\u0259rd\u0259 ad\u0259t\u0259n bir X, bir Y xromosomu, qad\u0131nlarda is\u0259 iki X xromosomu olur. Buna g\u00f6r\u0259 X xromosomundak\u0131 genetik d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ki\u015fil\u0259rd\u0259 r\u0259ngl\u0259ri ay\u0131rd etm\u0259 pozuntular\u0131na daha \u00e7ox s\u0259b\u0259b olur.<br \/>\nN\u0259\u015frin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, \u015eimali Avropa m\u0259n\u015f\u0259li insanlar aras\u0131nda q\u0131rm\u0131z\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131l r\u0259ngl\u0259ri ay\u0131rd etm\u0259k pozuntusu ki\u015fil\u0259rin t\u0259xmin\u0259n 8 faizind\u0259, qad\u0131nlar\u0131n is\u0259 0,5 faizind\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Bu g\u00f6st\u0259ricil\u0259r \u0259hali qruplar\u0131na g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nR\u0259ng korlu\u011fu b\u00fct\u00fcn r\u0259ngl\u0259ri g\u00f6rm\u0259m\u0259k dem\u0259k deyil. Bu pozuntusu olan insanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti r\u0259ngl\u0259ri g\u00f6r\u00fcr, sad\u0259c\u0259 b\u0259zi \u00e7alarlar\u0131 bir-birind\u0259n ay\u0131rmaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kir.<br \/>\n<strong>Qad\u0131nlar daha \u00e7ox r\u0259ng \u00e7alar\u0131 g\u00f6r\u0259 bil\u0259rmi?<\/strong><br \/>\nAliml\u0259r bu bax\u0131mdan tetraxromatiya adlanan nadir hadis\u0259ni d\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131rlar. \u0130nsanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti \u00fc\u00e7 n\u00f6v kolbac\u0131q vasit\u0259sil\u0259 r\u0259ngl\u0259ri qavray\u0131r. Tetraxromatiyada is\u0259 r\u0259ng qavray\u0131\u015f\u0131nda d\u00f6rd f\u0259rqli kolbac\u0131q n\u00f6v\u00fc i\u015ftirak ed\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nX\u00fcsusil\u0259 qad\u0131nlarda iki X xromosomunda r\u0259ng piqmentl\u0259rin\u0259 cavabdeh genl\u0259rin f\u0259rqli variantlar\u0131n\u0131n olmas\u0131 bel\u0259 bir imkan yarada bil\u0259r. Lakin \u0259lav\u0259 kolbac\u0131q n\u00f6v\u00fcn\u00fcn m\u00f6vcudlu\u011fu insan\u0131n m\u00fctl\u0259q daha \u00e7ox r\u0259ng \u00e7alar\u0131 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc anlam\u0131na g\u0259lmir. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn beynin h\u0259min siqnallar\u0131 ayr\u0131ca emal etm\u0259si d\u0259 vacibdir.<br \/>\n2010-cu ild\u0259 d\u0259rc olunan ara\u015fd\u0131rmada bir i\u015ftirak\u00e7\u0131n\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259ri funksional tetraxromatiyaya uy\u011fun g\u0259lib. Bununla bel\u0259, bu hadis\u0259nin n\u0259 q\u0259d\u0259r geni\u015f yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259qiq m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259yib.<br \/>\nBuna g\u00f6r\u0259 d\u0259 b\u0259zi qad\u0131nlar\u0131n 100 milyon r\u0259ng \u00e7alar\u0131 g\u00f6r\u0259 bildiyi bar\u0259d\u0259 iddialara ehtiyatla yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. Kolbac\u0131qlar\u0131n say\u0131na \u0259sas\u0259n insan\u0131n \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 ne\u00e7\u0259 r\u0259ngi ay\u0131rd ed\u0259 bildiyini d\u0259qiq hesablamaq m\u00fcmk\u00fcn deyil.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u0259zi insanlar eyni r\u0259ngi mavi, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 firuz\u0259yi v\u0259 ya g\u00f6y\u00fcmt\u00fcl-ya\u015f\u0131l kimi t\u0259svir edir. Bu f\u0259rql\u0259r qad\u0131nlar\u0131n r\u0259ng \u00e7alarlar\u0131n\u0131 ki\u015fil\u0259rd\u0259n daha yax\u015f\u0131 se\u00e7diyi fikrini yarad\u0131b. Elmi ara\u015fd\u0131rmalar cinsl\u0259r aras\u0131nda m\u00fc\u0259yy\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":262949,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-262948","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-butun-xeberler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/262948","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=262948"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/262948\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/262949"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=262948"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=262948"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=262948"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}