{"id":261863,"date":"2026-10-06T16:03:00","date_gmt":"2026-10-06T12:03:00","guid":{"rendered":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=261863"},"modified":"2026-10-06T16:03:00","modified_gmt":"2026-10-06T12:03:00","slug":"prezident-t%c9%99dbir-istirakcilarina-muraci%c9%99t-unvanladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=261863","title":{"rendered":"Prezident t\u0259dbir i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na m\u00fcraci\u0259t \u00fcnvanlad\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyev 2026-c\u0131 il Pre-COP Liderl\u0259r T\u0259dbirinin i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na m\u00fcraci\u0259t \u00fcnvanlay\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, m\u0259tnd\u0259 deyilir:<\/p>\n<p>&#8220;Zati-alil\u0259ri,<\/p>\n<p>Xan\u0131mlar v\u0259 c\u0259nablar,<\/p>\n<p>Qlobal ictimaiyy\u0259ti birba\u015fa iqlim b\u00f6hran\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259nin \u00f6n s\u0131ralar\u0131na g\u0259tir\u0259n bu unikal Pre-COP Liderl\u0259r T\u0259dbirini t\u0259\u015fkil etdikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 Fici, Tuvalu v\u0259 Avstraliya h\u00f6kum\u0259tl\u0259rin\u0259 s\u0259mimi-q\u0259lbd\u0259n minn\u0259tdarl\u0131\u011f\u0131m\u0131 bildirm\u0259k ist\u0259yir\u0259m.<\/p>\n<p>COP29-a u\u011furla ev sahibliyi etmi\u015f \u00f6lk\u0259 olaraq, Az\u0259rbaycan davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 v\u0259 qlobal iqlim g\u00fcnd\u0259liyinin ir\u0259lil\u0259dilm\u0259sin\u0259 sars\u0131lmaz sadiqliyini n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259r\u0259k bu y\u00fcks\u0259ks\u0259viyy\u0259li t\u0259dbir\u0259 qo\u015fulur. COP t\u0259dbiri il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259cr\u00fcb\u0259miz iqlim f\u0259aliyy\u0259tinin n\u0259 t\u0259xir\u0259 sal\u0131na, n\u0259 d\u0259 t\u0259crid olunmu\u015f \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259c\u0259yini bir daha t\u0259sdiql\u0259di. Bu g\u00fcn buraya Bak\u0131 COP29-un irsini qar\u015f\u0131dak\u0131 \u0259sas q\u0259rarlarla \u0259laq\u0259l\u0259ndirm\u0259k v\u0259 Az\u0259rbaycanda qurulan dinamikan\u0131n BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n (UNFCCC) T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 31-ci Sessiyas\u0131n\u0131n (COP31) u\u011furla ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 aparan yolu birba\u015fa d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259sini t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn topla\u015fm\u0131\u015f\u0131q.<\/p>\n<p>Bu t\u0259dbirin Sakit okean regionunda, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rinin g\u00fcnd\u0259lik reall\u0131q oldu\u011fu \u00f6lk\u0259l\u0259r Tuvalu v\u0259 Ficid\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si r\u0259mzi m\u0259na da\u015f\u0131y\u0131r. Bu g\u00fcn Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259 he\u00e7 bir region iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rinin t\u0259sirl\u0259rind\u0259n k\u0259narda qalmay\u0131b, lakin Tuvalu kimi b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bu, ekzistensial t\u0259hdid yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin s\u0259viyy\u0259sinin azalmas\u0131, su \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 tez-tez ba\u015f ver\u0259n da\u015fq\u0131nlar kimi iqliml\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flarla \u00fczl\u0259\u015fs\u0259 d\u0259, biz inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin (SIDS) iqlim b\u00f6hran\u0131na \u0259n \u00e7ox m\u0259ruz qald\u0131\u011f\u0131n\u0131 q\u0259bul edirik. Bu d\u00f6vl\u0259tl\u0259r qlobal istixana qazlar\u0131 tullant\u0131lar\u0131na c\u00fczi s\u0259b\u0259b olmalar\u0131na baxmayaraq, iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri onlar\u0131n iqtisadiyyat\u0131na v\u0259 infrastrukturuna qeyri-m\u00fct\u0259nasib \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, dolan\u0131\u015f\u0131q m\u0259nb\u0259l\u0259rini v\u0259 ekosisteml\u0259ri m\u0259hv edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan bu b\u00f6hran\u0131n \u0259n a\u011f\u0131r n\u0259tic\u0259l\u0259ri il\u0259 \u00fczl\u0259\u015f\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259ri s\u0259sl\u0259rinin yaln\u0131z e\u015fidilm\u0259sini deyil, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n qlobal iqlim siyas\u0259tinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na f\u0259al t\u00f6hf\u0259 verm\u0259kl\u0259rinin t\u0259r\u0259fdar\u0131 olaraq \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Bu \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus h\u0259ssasl\u0131qlar\u0131n\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 daha s\u0131x beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilmi\u015f qlobal f\u0259aliyy\u0259t t\u0259l\u0259b edir. \u0130nki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k \u00fcmumi m\u0259suliyy\u0259timiz olmaqla yana\u015f\u0131, he\u00e7 bir d\u00f6vl\u0259tin diqq\u0259td\u0259n k\u0259narda qalmamas\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k u\u011frunda y\u00f6n\u0259lmi\u015f m\u0259n\u0259vi borcumuzdur.<\/p>\n<p>Biz COP29 S\u0259drliyimiz \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin prioritetl\u0259rini \u00f6n plana \u00e7\u0259kdik v\u0259 onlar\u0131n probleml\u0259rini beyn\u0259lxalq al\u0259min diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 saxlama\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131q. COP29-dan \u0259vv\u0259l Baham adalar\u0131, Tonqa v\u0259 Tuvalu liderl\u0259ri Az\u0259rbaycanda bir araya g\u0259ldil\u0259r. Bu s\u0259f\u0259r inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin ehtiyaclar\u0131n\u0131 vur\u011fulayan v\u0259 daha g\u00fccl\u00fc qlobal iqlim t\u0259dbirl\u0259rin\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f ed\u0259n Bak\u0131 Komm\u00fcnikesinin q\u0259bul edilm\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi.<\/p>\n<p>COP29 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimizd\u0259 yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin \u0259sas\u0131n\u0131 qoydu. 2024-c\u00fc ild\u0259 Bak\u0131da COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin \u0130qlim D\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 Liderl\u0259r Sammiti h\u0259min d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u00fczl\u0259\u015fdiyi \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatl\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm platforma rolunu oynad\u0131. Bu Sammitd\u0259 inki\u015faf etmi\u015f b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 ke\u00e7mi\u015fi olan \u00f6lk\u0259l\u0259ri inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 d\u0259st\u0259k olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u00f6hf\u0259l\u0259rini \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131rma\u011fa \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131m.<\/p>\n<p>\u00c7oxt\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131zla yana\u015f\u0131, inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini onlar\u0131n milli prioritetl\u0259rin\u0259 v\u0259 inki\u015faf \u00fczr\u0259 ehtiyaclar\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ikit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q vasit\u0259sil\u0259 d\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259dik. D\u00fcnyada \u0259n \u00e7ox f\u0259lak\u0259tl\u0259 \u00fczl\u0259\u015f\u0259n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 qas\u0131r\u011falar\u0131n, z\u0259lz\u0259l\u0259l\u0259rin v\u0259 da\u015fq\u0131nlar\u0131n t\u0259sirl\u0259rinin azald\u0131lmas\u0131nda d\u0259st\u0259k verdik. H\u0259m\u00e7inin su t\u0259chizat\u0131, \u0259rzaq t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi v\u0259 m\u0259d\u0259ni irsin b\u0259rpas\u0131 layih\u0259l\u0259rini d\u0259st\u0259kl\u0259dik. \u0130nki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan 10-dan \u00e7ox ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tinin T\u0259hsil Qrant\u0131 Proqram\u0131m\u0131zdan faydalanmas\u0131 onlar\u0131n v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na Az\u0259rbaycandak\u0131 universitetl\u0259rd\u0259 t\u0259hsil almas\u0131na imkan yaratd\u0131.<\/p>\n<p>\u0130nki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rin\u0259 dayan\u0131ql\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn daha bir m\u00fch\u00fcm add\u0131m olaraq, 2024-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259 Mill\u0259tl\u0259r Birliyi aras\u0131nda Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259 imzalanm\u0131\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycan bu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 sah\u0259sind\u0259 layih\u0259l\u0259ri d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 5 il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 10 milyon AB\u015e dollar\u0131 m\u0259bl\u0259\u011find\u0259 yard\u0131m g\u00f6st\u0259rir. Mill\u0259tl\u0259r Birliyi il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z, h\u0259m\u00e7inin \u0259traf m\u00fchitin monitorinqi v\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan Kosmik Agentliyi &#8211; Az\u0259rkosmos t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259qdim edil\u0259n peyk m\u0259lumatlar\u0131ndan istifad\u0259ni d\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur.<\/p>\n<p>Zati-alil\u0259ri,<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259rind\u0259n minl\u0259rl\u0259 kilometr m\u0259saf\u0259 ay\u0131rsa da, bizi iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rin\u0259 dayan\u0131ql\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ortaq q\u0259tiyy\u0259t birl\u0259\u015fdirir. Biz h\u0259mi\u015f\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan ki\u00e7ik ada d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri il\u0259 h\u0259mr\u0259y olmu\u015fuq v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015fafa nail olmaq, iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq s\u0259yl\u0259rind\u0259 onlar\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259y\u0259 davam ed\u0259c\u0259yik.<\/p>\n<p>\u00dcmid edir\u0259m ki, bu toplant\u0131 kollektiv s\u0259simizi daha da g\u00fccl\u0259ndir\u0259c\u0259k v\u0259 Antalyada ke\u00e7iril\u0259c\u0259k COP31-\u0259 haz\u0131rl\u0131q \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm add\u0131m olacaq. F\u00fcrs\u0259td\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, T\u00fcrkiy\u0259nin v\u0259 Avstraliyan\u0131n qar\u015f\u0131dan g\u0259l\u0259n COP31 s\u0259drliyin\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n tam d\u0259st\u0259yini ifad\u0259 edir v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif qit\u0259l\u0259ri birl\u0259\u015fdir\u0259n bu unikal t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q format\u0131n\u0131 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirdiyimi bildirir\u0259m.<\/p>\n<p>Bu t\u0259dbir\u0259 u\u011furlar arzulay\u0131ram. T\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr edir\u0259m&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyev 2026-c\u0131 il Pre-COP Liderl\u0259r T\u0259dbirinin i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na m\u00fcraci\u0259t \u00fcnvanlay\u0131b. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, m\u0259tnd\u0259 deyilir: &#8220;Zati-alil\u0259ri, Xan\u0131mlar v\u0259 c\u0259nablar, Qlobal ictimaiyy\u0259ti birba\u015fa iqlim b\u00f6hran\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259nin \u00f6n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":250493,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[34,111],"tags":[],"class_list":["post-261863","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-butun-xeberler","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/261863","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=261863"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/261863\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/250493"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=261863"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=261863"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=261863"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}