{"id":260262,"date":"2026-09-25T06:17:25","date_gmt":"2026-09-25T02:17:25","guid":{"rendered":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=260262"},"modified":"2026-09-25T00:08:47","modified_gmt":"2026-09-24T20:08:47","slug":"gec%c9%99-yarisindan-sonra-beyin-f%c9%99rqli-rejim%c9%99-kecir-maraqli-aciqlama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=260262","title":{"rendered":"Gec\u0259 yar\u0131s\u0131ndan sonra beyin f\u0259rqli rejim\u0259 ke\u00e7ir? \u2013 <span style=\"color:red;\">Maraql\u0131 a\u00e7\u0131qlama <\/span>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Gec\u0259 yar\u0131s\u0131ndan sonra insan\u0131n emosiyalara, riskl\u0259r\u0259 v\u0259 m\u00fckafata m\u00fcnasib\u0259ti d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r. Aliml\u0259r uzun m\u00fcdd\u0259t oyaq qalma\u011f\u0131n insan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rin\u0259 v\u0259 q\u0259rarlar\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259yini bildirirl\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar bunu \u201cgec\u0259 yar\u0131s\u0131ndan sonra beyin\u201d hipotezi il\u0259 izah edirl\u0259r. Ara\u015fd\u0131rma \u201cFrontiers in Network Physiology\u201d jurnal\u0131nda d\u0259rc olunub.<br \/>\nGec\u0259 yar\u0131s\u0131ndan sonra beyind\u0259 n\u0259 ba\u015f verir?<br \/>\n\u0130nsan beyninin f\u0259aliyy\u0259ti g\u00fcn \u0259rzind\u0259 oyaql\u0131q, diqq\u0259t, \u00fcnsiyy\u0259t v\u0259 q\u0259rarverm\u0259y\u0259 uy\u011funla\u015f\u0131r. Gec\u0259 is\u0259 orqanizm t\u0259bii olaraq yuxu rejimin\u0259 ke\u00e7m\u0259y\u0259 haz\u0131rla\u015f\u0131r.<br \/>\nBu vaxt uzun m\u00fcdd\u0259t oyaq qalmaq sirkadiyal\u0131 ritmin z\u0259ifl\u0259m\u0259si il\u0259 yana\u015f\u0131, g\u00fcn \u0259rzind\u0259 toplanm\u0131\u015f yor\u011funlu\u011fun da t\u0259sirini art\u0131r\u0131r. N\u0259tic\u0259d\u0259 davran\u0131\u015fa n\u0259zar\u0259t v\u0259 q\u0259rarlar\u0131n uzunm\u00fcdd\u0259tli n\u0259tic\u0259l\u0259rini qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00e7\u0259tinl\u0259\u015f\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nGec\u0259 niy\u0259 m\u0259nfi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r art\u0131r?<br \/>\nT\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar gec\u0259 saatlar\u0131nda beynin m\u00fcsb\u0259t v\u0259 m\u0259nfi m\u0259lumatlar\u0131 emal etm\u0259 formas\u0131nda d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin ola bil\u0259c\u0259yini qeyd edirl\u0259r.<br \/>\nBioloji gec\u0259 zaman\u0131 m\u00fcsb\u0259t emosiyalar z\u0259ifl\u0259y\u0259, m\u0259nfi emosiyalar is\u0259 daha g\u00fccl\u00fc q\u0259bul edil\u0259 bil\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 g\u00fcnd\u00fcz adi g\u00f6r\u00fcn\u0259n bir problem gec\u0259 daha ciddi v\u0259 a\u011f\u0131r t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flaya bil\u0259r.<br \/>\n\u0130nsan xo\u015fag\u0259lm\u0259z fikirl\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 daha uzun m\u00fcdd\u0259t d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259, narahatl\u0131q ke\u00e7ir\u0259 v\u0259 v\u0259ziyy\u0259ti oldu\u011fundan daha m\u0259nfi qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nGec\u0259 impulsiv q\u0259rarlar niy\u0259 art\u0131r?<br \/>\nUzun m\u00fcdd\u0259t yuxusuz qalmaq beynin m\u00fckafat sistemin\u0259 d\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. Bel\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 insan xo\u015f n\u0259tic\u0259y\u0259 daha \u00e7ox diqq\u0259t yetir\u0259, m\u00fcmk\u00fcn m\u0259nfi n\u0259tic\u0259l\u0259ri is\u0259 daha az n\u0259z\u0259r\u0259 ala bil\u0259r.<br \/>\nBu is\u0259 impulsiv davran\u0131\u015flara meyli art\u0131ra bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, insan gec\u0259 saatlar\u0131nda sa\u011flam olmayan qida yem\u0259k, siqaret \u00e7\u0259km\u0259k v\u0259 ya g\u00fcnd\u00fcz \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 uzaq durdu\u011fu ba\u015fqa bir davran\u0131\u015fa y\u00f6n\u0259lm\u0259k ist\u0259yini daha \u00e7\u0259tin idar\u0259 ed\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nUzun m\u00fcdd\u0259t oyaq qalmaq planla\u015fd\u0131rma, riskl\u0259ri qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 impulslar\u0131n idar\u0259 olunmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynayan prefrontal korteksin f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 d\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. Bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 diqq\u0259t, i\u015f\u00e7i yadda\u015f v\u0259 d\u00fczg\u00fcn q\u0259rarverm\u0259 qabiliyy\u0259ti z\u0259ifl\u0259y\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nVacib q\u0259rarlar\u0131 gec\u0259y\u0259 saxlamaq niy\u0259 yax\u015f\u0131 fikir olmaya bil\u0259r?<br \/>\nAliml\u0259rin fikrinc\u0259, gec\u0259 saatlar\u0131nda insan beyni eyni vaxtda sirkadiyal\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin, yor\u011funlu\u011fun v\u0259 emosional n\u0259zar\u0259tin z\u0259ifl\u0259m\u0259sinin t\u0259siri alt\u0131nda qala bil\u0259r.<br \/>\nBu s\u0259b\u0259bd\u0259n gec\u0259 yaranan b\u0259zi probleml\u0259r s\u0259h\u0259r oldu\u011fundan daha a\u011f\u0131r g\u00f6r\u00fcn\u0259 bil\u0259r. Lakin bu, gec\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u0259n h\u0259r bir fikrin yanl\u0131\u015f oldu\u011fu anlam\u0131na g\u0259lmir.<br \/>\nT\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar vur\u011fulay\u0131rlar ki, gec\u0259 oyaq qalma\u011f\u0131n emosiyalara v\u0259 davran\u0131\u015fa t\u0259siri bar\u0259d\u0259 yekun n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 ara\u015fd\u0131rmalara ehtiyac var. X\u00fcsusil\u0259 bioloji saat\u0131n t\u0259sirini yuxusuzlu\u011fun t\u0259sirind\u0259n ay\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn daha geni\u015f t\u0259dqiqatlar apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gec\u0259 yar\u0131s\u0131ndan sonra insan\u0131n emosiyalara, riskl\u0259r\u0259 v\u0259 m\u00fckafata m\u00fcnasib\u0259ti d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r. Aliml\u0259r uzun m\u00fcdd\u0259t oyaq qalma\u011f\u0131n insan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rin\u0259 v\u0259 q\u0259rarlar\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259yini bildirirl\u0259r. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar bunu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":260263,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-260262","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/260262","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=260262"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/260262\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/260263"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=260262"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=260262"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=260262"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}