{"id":254811,"date":"2026-08-18T09:00:59","date_gmt":"2026-08-18T05:00:59","guid":{"rendered":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=254811"},"modified":"2026-08-18T00:12:03","modified_gmt":"2026-08-17T20:12:03","slug":"aliml%c9%99r-x%c9%99b%c9%99rdarliq-etdi-bu-qida-%c9%99lav%c9%99l%c9%99rin%c9%99-diqq%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=254811","title":{"rendered":"Aliml\u0259r x\u0259b\u0259rdarl\u0131q etdi: <span style=\"color:red;\">Bu qida \u0259lav\u0259l\u0259rin\u0259 diqq\u0259t!<\/span>"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u00a0B\u0259zi qida konservantlar\u0131n\u0131n v\u0259 \u0259lav\u0259l\u0259rin tez-tez q\u0259bul edilm\u0259sinin sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn risk yarada bil\u0259c\u0259yi bildirilir. X\u00fcsusil\u0259 ultraemal olunmu\u015f m\u0259hsullar\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n haz\u0131r yem\u0259kl\u0259r, \u00e7ipsl\u0259r, \u0259t m\u0259hsullar\u0131 v\u0259 \u015firin s\u0259h\u0259r yem\u0259kl\u0259rinin \u00e7ox istifad\u0259si il\u0259 ba\u011f\u0131rsaq x\u0259r\u00e7\u0259ngi aras\u0131nda \u0259laq\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, \u201cDaily Mail\u201d yaz\u0131r ki, son 30 ild\u0259 50 ya\u015fdan a\u015fa\u011f\u0131 insanlarda ba\u011f\u0131rsaq x\u0259r\u00e7\u0259ngi hallar\u0131n\u0131n say\u0131 t\u0259xmin\u0259n 50% art\u0131b.<\/p>\n<p>AB\u015e Milli X\u0259r\u00e7\u0259ng \u0130nstitutunun t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131 ultraemal olunmu\u015f qidalardak\u0131 b\u0259zi \u0259lav\u0259l\u0259rin ba\u011f\u0131rsaq mikrobiotas\u0131n\u0131n t\u0259rkibin\u0259 v\u0259 f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259yini ehtimal edirl\u0259r.<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin diqq\u0259t \u00e7\u0259kdiyi madd\u0259l\u0259r aras\u0131nda nitritl\u0259r v\u0259 nitratlar, titan dioksid (E171), b\u0259zi emulqatorlar v\u0259 s\u00fcni \u015firinl\u0259\u015fdiricil\u0259r var.<br \/>\nNitrit v\u0259 nitratlar \u0259sas\u0259n emal olunmu\u015f \u0259t m\u0259hsullar\u0131nda istifad\u0259 edilir. Onlar\u0131n emal, bi\u015firm\u0259 v\u0259 h\u0259zm zaman\u0131 b\u0259zi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rl\u0259 reaksiyaya gir\u0259r\u0259k h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin DNT-sin\u0259 z\u0259r\u0259r ver\u0259 bil\u0259c\u0259k madd\u0259l\u0259r yarada bil\u0259c\u0259yi bildirilir.<\/p>\n<p>Titan dioksid is\u0259 \u0259vv\u0259ll\u0259r saqq\u0131z, konfet v\u0259 b\u0259zi \u015firniyyatlarda a\u011fard\u0131c\u0131 kimi istifad\u0259 olunurdu. Avropa \u0130ttifaq\u0131 2022-ci ild\u0259 m\u00fcmk\u00fcn genotoksik t\u0259sirl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131qlar s\u0259b\u0259bind\u0259n onun qidalarda istifad\u0259sini qada\u011fan edib.<br \/>\nS\u00fcni \u015firinl\u0259\u015fdiricil\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n aspartam, asesulfam-K, saxarin v\u0259 sukraloza da m\u00fcxt\u0259lif ara\u015fd\u0131rmalarda x\u0259r\u00e7\u0259ng riski v\u0259 ba\u011f\u0131rsaq sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Bununla bel\u0259, bu madd\u0259l\u0259rin h\u0259r birinin x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 birba\u015fa s\u0259b\u0259b oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131ca elmi s\u00fcbutlar\u0131n qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si vacibdir.<br \/>\n\u00dcmumilikd\u0259, m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r ultraemal olunmu\u015f qidalar\u0131n h\u0259ddind\u0259n art\u0131q istehlak\u0131n\u0131 azaltma\u011f\u0131 v\u0259 m\u0259hsullar\u0131n t\u0259rkibini diqq\u0259tl\u0259 oxuma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0B\u0259zi qida konservantlar\u0131n\u0131n v\u0259 \u0259lav\u0259l\u0259rin tez-tez q\u0259bul edilm\u0259sinin sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn risk yarada bil\u0259c\u0259yi bildirilir. X\u00fcsusil\u0259 ultraemal olunmu\u015f m\u0259hsullar\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n haz\u0131r yem\u0259kl\u0259r, \u00e7ipsl\u0259r, \u0259t m\u0259hsullar\u0131 v\u0259 \u015firin s\u0259h\u0259r yem\u0259kl\u0259rinin \u00e7ox&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":254812,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-254811","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-butun-xeberler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/254811","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=254811"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/254811\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/254812"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=254811"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=254811"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=254811"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}