{"id":252808,"date":"2026-08-04T07:05:27","date_gmt":"2026-08-04T03:05:27","guid":{"rendered":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=252808"},"modified":"2026-08-04T00:10:28","modified_gmt":"2026-08-03T20:10:28","slug":"niy%c9%99-abs-v%c9%99-avropada-polis-sirenalari-f%c9%99rqli-s%c9%99sl%c9%99nir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=252808","title":{"rendered":"Niy\u0259 AB\u015e v\u0259 Avropada polis sirenalar\u0131 f\u0259rqli s\u0259sl\u0259nir?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Bu g\u00fcn polis sirenas\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259 siqnal\u0131 kimi q\u0259bul edils\u0259 d\u0259, onun tarixi musiqi al\u0259ti kimi ba\u015flay\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r evrir ki, ilk sirena 1819-cu ild\u0259 frans\u0131z alimi \u015earl Kanyar de la Tur t\u0259r\u0259find\u0259n s\u0259s tezliyini \u00f6l\u00e7m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlan\u0131b v\u0259 ad\u0131n\u0131 q\u0259dim yunan mifologiyas\u0131ndak\u0131 sirenalardan g\u00f6t\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n<p>Sirena nec\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q vasit\u0259sin\u0259 \u00e7evrildi?<br \/>\nM\u00fch\u0259ndisl\u0259r zamanla m\u00fc\u0259yy\u0259n etdil\u0259r ki, mexanizmd\u0259n ke\u00e7\u0259n hava ax\u0131n\u0131 artd\u0131qca sirena \u00e7ox uzaq m\u0259saf\u0259d\u0259n e\u015fidil\u0259n g\u00fccl\u00fc s\u0259s yarad\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259:<br \/>\n1867-ci ild\u0259 ilk d\u0259f\u0259 mayaklarda duman siqnal\u0131 kimi istifad\u0259 olundu;<br \/>\nXX \u0259srd\u0259 elektrik m\u00fch\u0259rrikl\u0259ri say\u0259sind\u0259 daha g\u00fccl\u00fc sirenalar yarad\u0131ld\u0131;<br \/>\n\u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 Avropada hava h\u00fccumlar\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259halini x\u0259b\u0259rdar etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f t\u0259tbiq edildi.<\/p>\n<p>AB\u015e v\u0259 Avropa sirenalar\u0131n\u0131n f\u0259rqi n\u0259dir?<br \/>\nF\u0259rq \u0259sas\u0259n s\u0259s formas\u0131ndad\u0131r:<br \/>\nAB\u015e-da polis sirenalar\u0131 uzun, fasil\u0259siz y\u00fcks\u0259lib-en\u0259n u\u011fultu yarad\u0131r. Ad\u0259t\u0259n 500\u20131800 Hz diapazonunda i\u015fl\u0259yir ki, bu da insan qula\u011f\u0131n\u0131n \u0259n h\u0259ssas oldu\u011fu tezlikl\u0259rdir.<\/p>\n<p>Avropada is\u0259 iki n\u00f6vb\u0259l\u0259\u015f\u0259n notdan ibar\u0259t m\u0259\u015fhur &#8220;ni-nau&#8221; siqnal\u0131 istifad\u0259 olunur. Tez-tez d\u0259yi\u015f\u0259n ton beynin diqq\u0259tini daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 c\u0259lb edir.<\/p>\n<p>Bu f\u0259rq nec\u0259 yaran\u0131b?<br \/>\nS\u0259b\u0259b yaln\u0131z akustika deyil, h\u0259m d\u0259 tarix v\u0259 standartlard\u0131r.<br \/>\nAB\u015e-da Federal Signal Corporation istehsal\u0131 olan Federal Q mexaniki sirenas\u0131 uzun ill\u0259r standart kimi q\u0259bul edilib. M\u00fcasir r\u0259q\u0259msal sirenalar da onun s\u0259sini t\u0259qlid edir.<br \/>\nAlmaniyada is\u0259 1930-cu ill\u0259rd\u0259 Max B. Martin \u015firk\u0259tinin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 t\u0259zyiqli hava buynuzlar\u0131 iki notlu &#8220;ni-nau&#8221; s\u0259sini formala\u015fd\u0131r\u0131b v\u0259 bu model sonradan Avropada geni\u015f yay\u0131l\u0131b.<br \/>\nBel\u0259likl\u0259, AB\u015e v\u0259 Avropada polis sirenalar\u0131n\u0131n f\u0259rqli s\u0259sl\u0259nm\u0259si texniki \u00fcst\u00fcnl\u00fckd\u0259n \u00e7ox, tarixi inki\u015faf v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 formala\u015fm\u0131\u015f standartlarla ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn polis sirenas\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259 siqnal\u0131 kimi q\u0259bul edils\u0259 d\u0259, onun tarixi musiqi al\u0259ti kimi ba\u015flay\u0131b. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r evrir ki, ilk sirena 1819-cu ild\u0259 frans\u0131z alimi \u015earl Kanyar de la&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":252809,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[99],"tags":[],"class_list":["post-252808","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-avto"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/252808","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=252808"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/252808\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/252809"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=252808"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=252808"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=252808"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}