{"id":244111,"date":"2026-05-25T10:04:33","date_gmt":"2026-05-25T06:04:33","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=244111","title":{"rendered":"D\u00fcnya bu virusdan dan\u0131\u015f\u0131r:"},"content":{"rendered":"<p><strong>Argentinadan yola d&uuml;\u015f\u0259n s\u0259yah\u0259t g\u0259misind\u0259 &ouml;l&uuml;m v\u0259 \u0259laq\u0259li hallardan sonra Hantavirus hallar\u0131 yenid\u0259n ortaya &ccedil;\u0131x\u0131b. COVID-19-dan sonra yeni bir pandemiya il\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131qlar artsa da, m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r m&ouml;vcud m\u0259lumatlar\u0131n qlobal riskin a\u015fa\u011f\u0131 oldu\u011funu g&ouml;st\u0259rdiyini bildirirl\u0259r. Virusun x&uuml;susil\u0259 g\u0259miricil\u0259rl\u0259 t\u0259mas\u0131n ba\u015f verdiyi qapal\u0131 v\u0259 z\u0259if havaland\u0131r\u0131lan m\u0259kanlarda risk yaratd\u0131\u011f\u0131 vur\u011fulan\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, d&uuml;nyan\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 COVID-19 pandemiyas\u0131ndan sars\u0131nt\u0131 ke&ccedil;irdiyi bir vaxtda, Hantavirus yenid\u0259n m\u0259rk\u0259zi m&ouml;vqe tutub. Argentinadan yola d&uuml;\u015f\u0259n kruiz g\u0259misind\u0259 &ouml;l&uuml;m v\u0259 t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f hallar &quot;Yeni bir pandemiya g\u0259lirmi?&quot; sual\u0131n\u0131 do\u011furub. M&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259rin fikrinc\u0259, panikaya he&ccedil; bir s\u0259b\u0259b yoxdur, lakin virusun &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259 yollar\u0131 v\u0259 a\u011f\u0131r f\u0259sadlar riski s\u0259b\u0259bind\u0259n ehtiyatl\u0131 olmaq laz\u0131md\u0131r. Doktor Furkan Burak &quot;H&uuml;rriyet&quot; q\u0259zetind\u0259ki k&ouml;\u015f\u0259sind\u0259 d&uuml;nyan\u0131 silk\u0259l\u0259y\u0259n hantavirusla ba\u011fl\u0131 insanlar\u0131n maraqland\u0131\u011f\u0131 \u015feyl\u0259r haqq\u0131nda yaz\u0131b&#8230;<\/p>\n<p>Son zamanlar sosial mediada, x\u0259b\u0259r saytlar\u0131nda v\u0259 televiziya ekranlar\u0131nda eyni sual dola\u015f\u0131r: &quot;Yeni bir pandemiya g\u0259lirmi?&quot; COVID-19 pandemiyas\u0131n\u0131n izl\u0259ri h\u0259l\u0259 d\u0259 t\u0259z\u0259 olsa da, insanlar indi yeni bir virus x\u0259b\u0259rini e\u015fid\u0259nd\u0259 karantin, maska, reanimasiya \u015f&ouml;b\u0259l\u0259ri v\u0259 qeyri-m&uuml;\u0259yy\u0259nliyi xat\u0131rlay\u0131rlar. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259, &quot;hantavirus&quot; s&ouml;z&uuml; e\u015fidil\u0259n kimi yaranan narahatl\u0131q \u0259slind\u0259 olduqca ba\u015fa d&uuml;\u015f&uuml;l\u0259ndir.&nbsp;<\/p>\n<p>\u018fslind\u0259, hantavirus tibb d&uuml;nyas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n yeni bir anlay\u0131\u015f deyil. S&ouml;hb\u0259t ill\u0259rdir m\u0259lum olan v\u0259 \u0259sas\u0259n g\u0259miricil\u0259r vasit\u0259sil\u0259 insanlara &ouml;t&uuml;r&uuml;l\u0259n bir virus ail\u0259sind\u0259n gedir. Virus insanlara si&ccedil;anlar\u0131n v\u0259 ox\u015far g\u0259miricil\u0259rin sidiyi, n\u0259cisi v\u0259 ya t&uuml;p&uuml;rc\u0259yi il\u0259 &ccedil;irkl\u0259nmi\u015f m&uuml;hitl\u0259rd\u0259n &ouml;t&uuml;r&uuml;l\u0259 bil\u0259r. Qapal\u0131, tozlu v\u0259 z\u0259if havaland\u0131r\u0131lan yerl\u0259r x&uuml;susi risk yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Normalda bu virus insandan insana yay\u0131lm\u0131r. Lakin son h\u0259ft\u0259l\u0259rd\u0259 diqq\u0259ti c\u0259lb ed\u0259n bir inki\u015faf Argentinadan yola d&uuml;\u015f\u0259n s\u0259yah\u0259t g\u0259misind\u0259 a\u015fkar edil\u0259n &quot;Andes&quot; variant\u0131d\u0131r. Bunun s\u0259b\u0259bi, dig\u0259r hantavirus n&ouml;vl\u0259rind\u0259n f\u0259rqli olaraq, bu variant\u0131n insandan insana &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259 potensial\u0131n\u0131n m\u0259hdud olmas\u0131d\u0131r. H\u0259r \u015fey t\u0259xmin\u0259n 150 s\u0259rni\u015finl\u0259 Argentinadan yola d&uuml;\u015f\u0259n kruiz g\u0259misind\u0259 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259 70 ya\u015fl\u0131 hollandiyal\u0131 s\u0259rni\u015finin &ouml;ld&uuml;y&uuml; bildirildi. Daha sonra \u0259laq\u0259li hallar ortaya &ccedil;\u0131xma\u011fa ba\u015flad\u0131. M&ouml;vcud m\u0259lumatlara g&ouml;r\u0259, t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f hallar\u0131n say\u0131 9-dur. M&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259rin fikrinc\u0259, ilk infeksiyan\u0131n g\u0259miy\u0259 minm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l g\u0259miricil\u0259rin m&ouml;vcud ola bil\u0259c\u0259yi Argentinada bir \u0259razid\u0259 ba\u015f ver\u0259 bil\u0259c\u0259yi d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;l&uuml;r. \u0130lk hallar\u0131n qu\u015f m&uuml;\u015fahid\u0259si zaman\u0131 virusa m\u0259ruz qalma ehtimal\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke&ccedil;irilir.<\/p>\n<p>\u0130lkin simptomlar &ccedil;ox vaxt olduqca adi olur: q\u0131zd\u0131rma, hals\u0131zl\u0131q, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, \u0259z\u0259l\u0259 a\u011fr\u0131lar\u0131&#8230; B\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 &ouml;sk&uuml;r\u0259k, &uuml;r\u0259kbulanma, qusma, ishal v\u0259 n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131 da simptomlarla m&uuml;\u015fayi\u0259t oluna bil\u0259r. \u018fslind\u0259, bir &ccedil;ox insan \u0259vv\u0259lc\u0259 bunu sad\u0259 bir qrip infeksiyas\u0131 il\u0259 s\u0259hv sal\u0131r. Virusun inkubasiya d&ouml;vr&uuml; bir ne&ccedil;\u0259 g&uuml;nd\u0259n h\u0259ft\u0259l\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r d\u0259yi\u015f\u0259 bildiyind\u0259n, ilk g&uuml;nl\u0259rd\u0259 simptomlar &ccedil;ox n\u0259z\u0259r\u0259 &ccedil;arpmaya bil\u0259r. Lakin, b\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259ziyy\u0259t bird\u0259n pisl\u0259\u015f\u0259 bil\u0259r. X&uuml;susil\u0259 Andes variant\u0131 &quot;Yeni D&uuml;nya hantaviruslar\u0131&quot; kimi tan\u0131nan qrupa aiddir v\u0259 a\u011f\u0131r &uuml;r\u0259k-a\u011fciy\u0259r a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir. X\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 s&uuml;r\u0259tl\u0259 ir\u0259lil\u0259y\u0259n n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131, qan t\u0259zyiqinin d&uuml;\u015fm\u0259si v\u0259 reanimasiyaya ehtiyac ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>B\u0259zi seriyalarda &ouml;l&uuml;m nisb\u0259tl\u0259rinin 40-45%-\u0259 &ccedil;ata bilm\u0259si virusun niy\u0259 ciddi q\u0259bul edilm\u0259li oldu\u011funu a&ccedil;\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 g&ouml;st\u0259rir. Lakin burada vacib bir f\u0259rq qoymaq vacibdir: Hantavirus v\u0259 COVID-19 eyni deyil. COVID-19-un qlobal pandemiyaya &ccedil;evrilm\u0259sinin \u0259n b&ouml;y&uuml;k s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri virusun insanlar aras\u0131nda asanl\u0131qla yay\u0131lmas\u0131 idi. Hantavirusla ba\u011fl\u0131 v\u0259ziyy\u0259t olduqca f\u0259rqli g&ouml;r&uuml;n&uuml;r. M&ouml;vcud m\u0259lumatlar g&ouml;st\u0259rir ki, Andes variant\u0131n\u0131n &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259 uzun v\u0259 yax\u0131n t\u0259mas t\u0259l\u0259b olunur.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, biz supermarketd\u0259 q\u0131sa g&ouml;r&uuml;\u015fl\u0259r vasit\u0259sil\u0259 asanl\u0131qla yay\u0131lan virus variant\u0131ndan dan\u0131\u015fm\u0131r\u0131q. Harvard epidemioloqu Uilyam Hanaj bu n&uuml;mun\u0259y\u0259 i\u015far\u0259 edir: G\u0259mid\u0259 yoluxan bir s\u0259hiyy\u0259 i\u015f&ccedil;isinin a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259 bir insanla qapal\u0131 m\u0259kanda uzun m&uuml;dd\u0259t yax\u0131n t\u0259masda oldu\u011fu bildirilir.<\/p>\n<p>Bu v\u0259ziyy\u0259t bir daha qoruyucu vasit\u0259l\u0259rin istifad\u0259sinin, x&uuml;sus\u0259n d\u0259 s\u0259hiyy\u0259 i\u015f&ccedil;il\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n n\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n vacib oldu\u011funu g&ouml;st\u0259rir. &Uuml;mumd&uuml;nya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 m&ouml;vcud v\u0259ziyy\u0259ti qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259rk\u0259n vacib bir m\u0259qama da diqq\u0259t &ccedil;\u0259kir: Haz\u0131rda COVID-19-a b\u0259nz\u0259r &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259 n&uuml;mun\u0259si yoxdur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Argentinadan yola d&uuml;\u015f\u0259n s\u0259yah\u0259t g\u0259misind\u0259 &ouml;l&uuml;m v\u0259 \u0259laq\u0259li hallardan sonra Hantavirus hallar\u0131 yenid\u0259n ortaya &ccedil;\u0131x\u0131b. COVID-19-dan sonra yeni bir pandemiya il\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131qlar artsa da, m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r m&ouml;vcud m\u0259lumatlar\u0131n qlobal riskin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-244111","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/244111","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=244111"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/244111\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=244111"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=244111"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=244111"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}