{"id":243183,"date":"2026-05-06T15:02:26","date_gmt":"2026-05-06T11:02:26","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=243183","title":{"rendered":"Buxenvald \u0259sir d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259sirl\u0259rin xatir\u0259 l\u00f6vh\u0259sinin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olub &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0130kinci D&uuml;nya m&uuml;harib\u0259si zaman\u0131 Almaniyadak\u0131 \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259yatlar\u0131n\u0131 itir\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirl\u0259rin xatir\u0259sinin ya\u015fad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 g&ouml;r&uuml;l\u0259n i\u015fl\u0259r davam etdirilir. May\u0131n 5-d\u0259 Buxenvald \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirl\u0259rin xatir\u0259sin\u0259 l&ouml;vh\u0259nin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131 olub.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n Almaniyadak\u0131 s\u0259firliyi t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycan v\u0259 alman dill\u0259rind\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259sinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131 m&uuml;nasib\u0259til\u0259 Buxenvald memorial kompleksind\u0259 m\u0259rasim ke&ccedil;irilib.<\/p>\n<p>M\u0259rasimd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n Almaniyadak\u0131 s\u0259firi N\u0259simi A\u011fayev, Buxenvald v\u0259 Mittelbau-Dora Xatir\u0259 Kompleksl\u0259ri Fondunun direktor m&uuml;avini Filip Noyman-Tayn, Az\u0259rbaycan diasporunun &uuml;zvl\u0259ri i\u015ftirak edibl\u0259r.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, Az\u0259rbaycan\u0131n Almaniyadak\u0131 s\u0259firliyi t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s Almaniyadak\u0131 \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259lak olan h\u0259myerlil\u0259rimizin xatir\u0259sinin ya\u015fad\u0131lmas\u0131 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 &ccedil;atd\u0131r\u0131lmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan m&uuml;h&uuml;m &ouml;n\u0259m da\u015f\u0131y\u0131r. Bu, indiy\u0259d\u0259k a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131 olan d&ouml;rd&uuml;nc&uuml; xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259sidir. \u0130ki il \u0259vv\u0259l Daxau, &ouml;t\u0259n il Zaksenhauzen, iki h\u0259ft\u0259 \u0259vv\u0259l is\u0259 Bergen-Belzen d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259l\u0259rinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131ndan sonra bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s Buxenvaldda davam etdirilib.<\/p>\n<p>Buxenvald v\u0259 Mittelbau-Dora Xatir\u0259 Kompleksl\u0259ri Fondunun direktor m&uuml;avini Filip Noyman-Tayn a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimind\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan s\u0259firliyinin t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s&uuml; il\u0259 Buxenvald memorial kompleksind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirl\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259sinin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n y&uuml;ks\u0259k \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulay\u0131b. Bildirilib ki, bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s nasist cinay\u0259tl\u0259rinin qurban\u0131 olmu\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 &ccedil;atd\u0131r\u0131lmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan m&uuml;h&uuml;m rol oynay\u0131r. H\u0259m&ccedil;inin qeyd olunub ki, h\u0259r il y&uuml;z minl\u0259rl\u0259 ziyar\u0259t&ccedil;inin g\u0259ldiyi bu m\u0259kanda xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259sinin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si qurbanlar\u0131n unudulmamas\u0131na t&ouml;hf\u0259 ver\u0259c\u0259k. Eyni zamanda, arxivl\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 qurbanlarla ba\u011fl\u0131 \u0259lav\u0259 m\u0259lumatlar\u0131n m&ouml;vcud oldu\u011fu v\u0259 onlar\u0131n ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n davam etdiril\u0259c\u0259yi diqq\u0259t\u0259 &ccedil;atd\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n Almaniyadak\u0131 s\u0259firi N\u0259simi A\u011fayev m\u0259rasimd\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k bu g&uuml;n&uuml;n h\u0259m az\u0259rbaycanl\u0131lar, h\u0259m d\u0259 d&uuml;nyada \u0259dal\u0259t u\u011frunda m&uuml;bariz\u0259 aparan insanlar &uuml;&ccedil;&uuml;n x&uuml;susi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vur\u011fulay\u0131b. Diplomat \u0130kinci D&uuml;nya m&uuml;harib\u0259si zaman\u0131 700 mind\u0259n &ccedil;ox az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n fa\u015fizm\u0259 qar\u015f\u0131 m&uuml;bariz\u0259d\u0259 i\u015ftirak etdiyini v\u0259 onlar\u0131n yar\u0131dan &ccedil;oxunun h\u0259lak oldu\u011funu qeyd edib.<\/p>\n<p>S\u0259fir Almaniyadak\u0131 \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 &nbsp;saxlan\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 h\u0259lak olmu\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n xatir\u0259sinin ya\u015fad\u0131lmas\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tini x&uuml;susi vur\u011fulayaraq, bu t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;sl\u0259rin m\u0259qs\u0259dinin t\u0259kc\u0259 ke&ccedil;mi\u015fi anmaq deyil, eyni zamanda, &ldquo;bir daha he&ccedil; vaxt&rdquo; prinsipi il\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259ri maarifl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 m\u0259suliyy\u0259t hissini g&uuml;cl\u0259ndirm\u0259k oldu\u011funu bildirib.<\/p>\n<p>&Ccedil;\u0131x\u0131\u015flardan sonra xatir\u0259 l&ouml;vh\u0259sinin &uuml;z\u0259rind\u0259n &ouml;rt&uuml;k g&ouml;t&uuml;r&uuml;l&uuml;b, &ouml;n&uuml;n\u0259 \u0259klil qoyulub.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, Buxenvald \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259si fa\u015fist Almaniyas\u0131 d&ouml;vr&uuml;nd\u0259 &mdash; 1937-ci ild\u0259 Veymar \u015f\u0259h\u0259ri yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yarad\u0131lm\u0131\u015f \u0259n b&ouml;y&uuml;k toplama d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259n biri olub. \u018fsas\u0259n siyasi m\u0259hbuslar, y\u0259hudil\u0259r v\u0259 dig\u0259r t\u0259qib olunan qruplar &uuml;&ccedil;&uuml;n n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan bu d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259d\u0259 \u0130kinci D&uuml;nya m&uuml;harib\u0259si ill\u0259rind\u0259 minl\u0259rl\u0259 sovet \u0259sg\u0259ri d\u0259 daxil olmaqla 280 mind\u0259n &ccedil;ox insan saxlan\u0131l\u0131b, on minl\u0259rl\u0259 m\u0259hbus is\u0259 a\u011f\u0131r \u015f\u0259rait, acl\u0131q v\u0259 zorak\u0131l\u0131q n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131 itirib. Sovet \u0259sg\u0259rl\u0259ri x&uuml;susi q\u0259ddarl\u0131\u011fa m\u0259ruz qal\u0131b, d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259y\u0259 g\u0259tiril\u0259nl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti q\u0259tl\u0259 yetirilib. Apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rmalar n\u0259tic\u0259sind\u0259 bu d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259d\u0259 y&uuml;zl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirin d\u0259 \u0259zab &ccedil;\u0259kdiyi v\u0259 h\u0259lak oldu\u011fu m&uuml;\u0259yy\u0259n edilib. Onlar\u0131n bir qismi &ouml;ld&uuml;r&uuml;ld&uuml;kd\u0259n sonra d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259nin krematoriyas\u0131nda yand\u0131r\u0131l\u0131blar.<\/p>\n<p>D&uuml;\u015f\u0259rg\u0259 1945-ci ilin aprelind\u0259 m&uuml;tt\u0259fiq q&uuml;vv\u0259l\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n azad edilib. Bu g&uuml;n Buxenvald \u0259razisi memorial kompleks kimi f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir v\u0259 nasist cinay\u0259tl\u0259rinin unudulmamas\u0131, h\u0259lak olanlar\u0131n xatir\u0259sinin ya\u015fad\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 burada m&uuml;t\u0259madi an\u0131m m\u0259rasiml\u0259ri v\u0259 ziyar\u0259tl\u0259r t\u0259\u015fkil olunur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130kinci D&uuml;nya m&uuml;harib\u0259si zaman\u0131 Almaniyadak\u0131 \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259yatlar\u0131n\u0131 itir\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirl\u0259rin xatir\u0259sinin ya\u015fad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 g&ouml;r&uuml;l\u0259n i\u015fl\u0259r davam etdirilir. May\u0131n 5-d\u0259 Buxenvald \u0259sir d&uuml;\u015f\u0259rg\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi \u0259sirl\u0259rin xatir\u0259sin\u0259 l&ouml;vh\u0259nin a&ccedil;\u0131l\u0131\u015f\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-243183","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/243183","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=243183"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/243183\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=243183"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=243183"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=243183"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}