{"id":240937,"date":"2026-03-30T11:26:00","date_gmt":"2026-03-30T07:26:00","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=240937","title":{"rendered":"Banklarda yeni qayda q\u00fcvv\u0259y\u0259 mindi &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><strong>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesablar\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 qaydas\u0131 t\u0259sdiql\u0259nib.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az&nbsp;Trend-\u0259 istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, bununla ba\u011fl\u0131 M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n s\u0259dri Taleh Kaz\u0131movun 15 dekabr 2025-ci ild\u0259 imzalad\u0131\u011f\u0131 m&uuml;vafiq q\u0259rar 2026-c\u0131 il mart\u0131n 30-dan q&uuml;vv\u0259y\u0259 minib.<\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, bu Qayda kredit t\u0259\u015fkilatlar\u0131nda, investisiya \u015firk\u0259tl\u0259rind\u0259, po&ccedil;t rabit\u0259sinin milli operatorunda, &ouml;d\u0259ni\u015f t\u0259\u015fkilatlar\u0131nda (m&uuml;st\u0259sna olaraq &ouml;d\u0259ni\u015f \u0259m\u0259liyyat\u0131n\u0131n apar\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n vasit\u0259&ccedil;ilik xidm\u0259ti v\u0259 (v\u0259 ya) hesab &uuml;zr\u0259 m\u0259lumat xidm\u0259ti g&ouml;st\u0259r\u0259n &ouml;d\u0259ni\u015f t\u0259\u015fkilatlar\u0131 istisna olmaqla), habel\u0259 elektron pul t\u0259\u015fkilatlar\u0131nda (bundan sonra &#8211; n\u0259zar\u0259t subyektl\u0259ri) m\u0259saf\u0259d\u0259n hesablar\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 qaydas\u0131n\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259n edir.<\/p>\n<p>\u0130ki v\u0259 ya daha &ccedil;ox \u015f\u0259xs\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n birg\u0259 hesab a&ccedil;\u0131ld\u0131qda bu Qaydan\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259ri h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259rin h\u0259r birin\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda t\u0259tbiq edilir.<\/p>\n<p><strong>\u018fsas anlay\u0131\u015flar<\/strong><\/p>\n<p>Bu Qaydada istifad\u0259 olunan \u0259sas anlay\u0131\u015flar a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 m\u0259nalar\u0131 ifad\u0259 edir:<\/p>\n<p>m\u0259saf\u0259d\u0259n hesablar\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131- n\u0259zar\u0259t subyekti \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n v\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;raci\u0259t ed\u0259n \u015f\u0259xsin (bundan sonra &#8211; m&uuml;\u015ft\u0259ri) eyni zamanda birg\u0259 fiziki i\u015ftirak\u0131 olmadan informasiya texnologiyalar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 hesablar\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131;<\/p>\n<p>hesab &#8211; bank v\u0259 dig\u0259r &ouml;d\u0259ni\u015f hesab\u0131, m&uuml;\u015ft\u0259ri hesab\u0131 (depo hesab\u0131 v\u0259 marja hesab\u0131);<\/p>\n<p>\u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si &#8211; \u015f\u0259kil &ccedil;\u0259kili\u015fi, video&ccedil;\u0259kili\u015f v\u0259 ya videoz\u0259ng vasit\u0259sil\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259rinin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 verifikasiyas\u0131;<\/p>\n<p>videoz\u0259ng &#8211; n\u0259zar\u0259t subyekti \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n v\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259rinin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 real vaxtda informasiya texnologiyalar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 videoqeydiyyat format\u0131nda h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si;<\/p>\n<p>\u015f\u0259kil &ccedil;\u0259kili\u015fi &#8211; n\u0259zar\u0259t subyekti \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n birba\u015fa i\u015ftirak\u0131 olmadan informasiya texnologiyalar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 fotoqeydiyyat formas\u0131nda h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si;<\/p>\n<p>video&ccedil;\u0259kili\u015f &#8211; n\u0259zar\u0259t subyekti \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n birba\u015fa i\u015ftirak\u0131 olmadan informasiya texnologiyalar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 videoqeydiyyat format\u0131nda h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si.<\/p>\n<p>Bu Qaydada istifad\u0259 edil\u0259n &quot;g&uuml;cl\u0259ndirilmi\u015f elektron imza&quot; anlay\u0131\u015f\u0131 &quot;Elektron imza v\u0259 elektron s\u0259n\u0259d haqq\u0131nda&quot; Qanunla m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015f m\u0259nalar\u0131 ifad\u0259 edir.<\/p>\n<p>Bu Qaydada istifad\u0259 olunan dig\u0259r anlay\u0131\u015flar dig\u0259r normativ h&uuml;quqi v\u0259 normativ xarakterli aktlarda m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilmi\u015f m\u0259nalar\u0131 ifad\u0259 edir.<\/p>\n<p><strong>Hesablar\u0131n m\u0259saf\u0259d\u0259n a&ccedil;\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lan zaman n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n istifad\u0259 edil\u0259n informasiya texnologiyalar\u0131, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n informasiya sistemi, proqram t\u0259minat\u0131 &quot;F\u0259rdi m\u0259lumatlar haqq\u0131nda&quot; Qanun v\u0259 dig\u0259r h&uuml;quqi aktlarla m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015f t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 cavab verm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Fiziki \u015f\u0259xs olan m&uuml;\u015ft\u0259ril\u0259r\u0259 m&uuml;nasib\u0259td\u0259 qanuni n&uuml;may\u0259nd\u0259 qismind\u0259 valideynl\u0259r, &ouml;vladl\u0131\u011fa g&ouml;t&uuml;r\u0259nl\u0259r v\u0259 ya q\u0259yyumlar, h&uuml;quqi \u015f\u0259xs olan m&uuml;\u015ft\u0259ril\u0259r\u0259 m&uuml;nasib\u0259td\u0259 qanuni t\u0259msil&ccedil;i istisna olmaqla m&uuml;\u015ft\u0259riy\u0259 dig\u0259r s\u0259lahiyy\u0259tli n&uuml;may\u0259nd\u0259 vasit\u0259sil\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131na yol verilmir.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti m\u0259saf\u0259d\u0259n a&ccedil;\u0131lan hesablar il\u0259 ba\u011fl\u0131 limitl\u0259r m&uuml;\u0259yy\u0259n etdikd\u0259, bu bar\u0259d\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259riy\u0259 m\u0259lumat verilm\u0259li v\u0259 hesab a&ccedil;\u0131lark\u0259n h\u0259min limitl\u0259r\u0259 riay\u0259t olunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti xidm\u0259t g&ouml;st\u0259rdiyi \u015f\u0259xsin yaz\u0131l\u0131 m&uuml;raci\u0259ti il\u0259 ona m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131rmaq imkan\u0131 yaratmal\u0131d\u0131r. M&uuml;vafiq m\u0259hdudiyy\u0259t yaln\u0131z h\u0259min \u015f\u0259xsin n\u0259zar\u0259t subyektind\u0259 fiziki i\u015ftirak\u0131 il\u0259 t\u0259qdim etdiyi yaz\u0131l\u0131 m&uuml;raci\u0259ti \u0259sas\u0131nda aradan qald\u0131r\u0131la bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>M&uuml;raci\u0259tin edilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;\u015ft\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n n\u0259zar\u0259t subyektin\u0259 elektron qaydada m&uuml;raci\u0259t edilir.<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 abzasda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan hallar istisna olmaqla m&uuml;\u015ft\u0259rinin m&uuml;raci\u0259ti \u0259sas\u0131nda n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n qanunvericilikl\u0259 t\u0259l\u0259b edil\u0259n m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r n\u0259zar\u0259t subyektin\u0259 t\u0259qdim olunmal\u0131d\u0131r. M\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r elektron formada t\u0259qdim edildikd\u0259 m\u0259lumatlar m&uuml;\u015ft\u0259rinin, s\u0259n\u0259dl\u0259r onlar\u0131 t\u0259rtib etmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin g&uuml;cl\u0259ndirilmi\u015f elektron imzas\u0131 il\u0259 t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f formada, ka\u011f\u0131z da\u015f\u0131y\u0131c\u0131da t\u0259qdim edildikd\u0259 is\u0259 \u0259sli v\u0259 ya sur\u0259ti qanunvericiliy\u0259 uy\u011fun olaraq t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f formada olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 hallarda m&uuml;\u015ft\u0259rid\u0259n m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259rin n\u0259zar\u0259t subyektin\u0259 t\u0259qdim edilm\u0259si t\u0259l\u0259b olunmur:<\/p>\n<p>n\u0259zar\u0259t subyektind\u0259 daha &ouml;nc\u0259 hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 zaman\u0131 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f m&uuml;vafiq m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r m&ouml;vcud olduqda v\u0259 bu m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r m&uuml;\u015ft\u0259ri uy\u011funlu\u011fu t\u0259dbirl\u0259rinin davaml\u0131 olaraq t\u0259tbiq edilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yenil\u0259nmi\u015f olduqda;<\/p>\n<p>n\u0259zar\u0259t subyekti &quot;Cinay\u0259t yolu il\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f \u0259mlak\u0131n leqalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na v\u0259 terror&ccedil;ulu\u011fun maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 m&uuml;bariz\u0259 haqq\u0131nda&quot; Qanuna m&uuml;vafiq olaraq q\u0259bul edilmi\u015f &quot;M&uuml;\u015ft\u0259ri uy\u011funlu\u011fu v\u0259 yeni texnologiyalar\u0131n t\u0259tbiqi zaman\u0131 verifikasiya t\u0259dbirl\u0259rin\u0259, risk faktorlar\u0131n\u0131n m&uuml;\u0259yy\u0259n edilm\u0259sin\u0259 v\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259ri profilinin risk qruplar\u0131na aid edilm\u0259sin\u0259 dair Qaydalar&quot;a (bundan sonra &#8211; MUT Qaydalar\u0131) uy\u011fun olaraq t\u0259l\u0259b edil\u0259n m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259ri &quot;Cinay\u0259t yolu il\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f \u0259mlak\u0131n leqalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na v\u0259 terror&ccedil;ulu\u011fun maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 m&uuml;bariz\u0259 haqq\u0131nda&quot; Qanuna m&uuml;vafiq olaraq &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 g&uuml;v\u0259n\u0259r\u0259k \u0259ld\u0259 etdikd\u0259;<\/p>\n<p>d&ouml;vl\u0259t informasiya sisteml\u0259rin\u0259 inteqrasiya t\u0259min olundu\u011fu halda n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n m&uuml;vafiq m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r h\u0259min informasiya sisteml\u0259rind\u0259n \u0259ld\u0259 edildikd\u0259.<\/p>\n<p>\u018fld\u0259 edilmi\u015f m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r \u0259sas\u0131nda n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n MUT Qaydalar\u0131na uy\u011fun olaraq verifikasiya t\u0259dbirl\u0259ri g&ouml;r&uuml;l&uuml;r, n\u0259zar\u0259t subyektinin daxili qaydalar\u0131na uy\u011fun olaraq risk qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si h\u0259yata ke&ccedil;irilir. Risk qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq proses\u0259 xitam verilm\u0259si hallar\u0131 n\u0259zar\u0259t subyektinin daxili qaydalar\u0131 il\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n edilir.<\/p>\n<p>\u018fld\u0259 edilmi\u015f m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r \u0259sas\u0131nda n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n m&uuml;\u015ft\u0259rinin f\u0259aliyy\u0259t qabiliyy\u0259ti, s\u0259lahiyy\u0259ti v\u0259 g&uuml;cl\u0259ndirilmi\u015f elektron imzas\u0131 qanunvericiliy\u0259 uy\u011fun olaraq yoxlan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Bu Qayda il\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015f \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 dair t\u0259l\u0259bl\u0259rin t\u0259tbiqi &uuml;zr\u0259 biznes prosesl\u0259rinin v\u0259 n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259rinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131ndan &ouml;nc\u0259 n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259m\u0259liyyat v\u0259 komplayens riskl\u0259rinin t\u0259hlili v\u0259 onlar\u0131n effektiv idar\u0259 edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n m&uuml;vafiq t\u0259hl&uuml;k\u0259sizlik t\u0259dbirl\u0259ri g&ouml;r&uuml;l&uuml;r.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259n \u0259vv\u0259l n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n m&uuml;\u015ft\u0259ri eynil\u0259\u015fdirilm\u0259nin ke&ccedil;irilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 qaydalarla v\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015f \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 tan\u0131\u015f edilir, habel\u0259 hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n qanuna uy\u011fun olaraq t\u0259l\u0259b olunan f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n &quot;F\u0259rdi m\u0259lumatlar haqq\u0131nda&quot; Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Qanununa uy\u011fun olaraq toplan\u0131lmas\u0131na v\u0259 i\u015fl\u0259nilm\u0259sin\u0259 yaz\u0131l\u0131 raz\u0131l\u0131q al\u0131n\u0131r.<\/p>\n<p>Bu Qaydan\u0131n &quot;M&uuml;raci\u0259tin edilm\u0259si&quot; hiss\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq, m&uuml;vafiq prosedurlardan ke&ccedil;\u0259n \u015f\u0259xs\u0259 m&uuml;nasib\u0259td\u0259 \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si prosesin\u0259 ba\u015flan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si risk \u0259sasl\u0131 yana\u015fma n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla, n\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259sdiq edilmi\u015f daxili qaydalar \u0259sas\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 &uuml;sullardan biri v\u0259 ya bir ne&ccedil;\u0259sinin t\u0259tbiqi yolu il\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;irilir:<\/p>\n<p>\u015f\u0259kil &ccedil;\u0259kili\u015fi vasit\u0259sil\u0259 eynil\u0259\u015fdirm\u0259;<\/p>\n<p>video&ccedil;\u0259kili\u015f vasit\u0259sil\u0259 eynil\u0259\u015fdirm\u0259;<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n \u015f\u0259kil &ccedil;\u0259kili\u015fi, video&ccedil;\u0259kili\u015f v\u0259 ya videoz\u0259ng n\u0259tic\u0259sind\u0259 m&uuml;vafiq g&ouml;r&uuml;nt&uuml;l\u0259r \u0259ld\u0259 edilm\u0259lidir. G&ouml;r&uuml;nt&uuml;l\u0259r a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 uy\u011fun olmal\u0131d\u0131r:<\/p>\n<p>g&ouml;r&uuml;nt&uuml; v\u0259 s\u0259s keyfiyy\u0259ti az\u0131 sinxronizasiya olunmu\u015f \u015f\u0259kild\u0259 b&uuml;t&uuml;n proses zaman\u0131 \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 v\u0259 verifikasiyas\u0131na imkan verm\u0259lidir;<\/p>\n<p>g&ouml;r&uuml;nt&uuml; r\u0259ngli olmal\u0131d\u0131r;<\/p>\n<p>g&ouml;r&uuml;nt&uuml;d\u0259 \u015f\u0259xsin &uuml;z t\u0259sviri ayd\u0131n g&ouml;r&uuml;nm\u0259li, &uuml;z t\u0259sviri a&ccedil;\u0131q olmal\u0131 v\u0259 &uuml;z\u0259rin\u0259 k&ouml;lg\u0259 d&uuml;\u015fm\u0259m\u0259li, &uuml;z t\u0259svirini &ouml;rt\u0259n h\u0259r hans\u0131 \u0259\u015fya, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n eyn\u0259k v\u0259 ya &uuml;z&uuml;&ouml;rt\u0259n h\u0259r hans\u0131 bir vasit\u0259 olmamal\u0131d\u0131r;<\/p>\n<p>g&ouml;r&uuml;nt&uuml;d\u0259 \u015f\u0259xsd\u0259n ba\u015fqa &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; \u015f\u0259xsl\u0259r i\u015ftirak etm\u0259m\u0259li, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; \u015f\u0259xsl\u0259rin k&ouml;m\u0259yind\u0259n istifad\u0259 olunmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Videoz\u0259ng real vaxtda v\u0259 fasil\u0259siz olaraq h\u0259yata ke&ccedil;irilir.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si prosesind\u0259 fiziki \u015f\u0259xsin canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u015fkarlayan &uuml;sullar istifad\u0259 edilm\u0259lidir. Canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n yoxlan\u0131lmas\u0131 proqram t\u0259minat\u0131 vasit\u0259sil\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259lidir. \u015e\u0259xsin canl\u0131 insan oldu\u011fundan \u0259min olmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n ondan t\u0259sad&uuml;fi s\u0131ra il\u0259 minimum 3 h\u0259r\u0259k\u0259tin edilm\u0259si t\u0259l\u0259b olunur. Proqram t\u0259minat\u0131 vasit\u0259sil\u0259 \u015f\u0259xsin reaksiyalar\u0131n\u0131n verilmi\u015f tap\u015f\u0131r\u0131qlara uy\u011funlu\u011fu, \u015f\u0259xsin &uuml;z t\u0259svirinin canl\u0131 dinamikas\u0131, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n onun \u015f&uuml;urlu idar\u0259 ed\u0259 bilm\u0259diyi t\u0259bii fizioloji reaksiyalar\u0131 t\u0259hlil edilir.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si zaman\u0131 \u015f\u0259xsin &uuml;z t\u0259sviri onun d&ouml;vl\u0259t informasiya sistemind\u0259ki foto\u015f\u0259kili il\u0259 proqram t\u0259minat\u0131 vasit\u0259sil\u0259 &uuml;zl\u0259\u015fdirilir.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyektind\u0259 hesab\u0131 m&ouml;vcud olan m&uuml;\u015ft\u0259ril\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259min n\u0259zar\u0259t subyektind\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n yeni hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 zaman\u0131 \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259sinin h\u0259yata ke&ccedil;irilm\u0259si t\u0259l\u0259b olunmur. N\u0259zar\u0259t subyekti bu qaydada hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131n\u0131 riskli hesab ed\u0259rs\u0259, yuxar\u0131da n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan &uuml;sullardan birini v\u0259 ya bir ne&ccedil;\u0259sini t\u0259tbiq ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si zaman\u0131 n\u0259zar\u0259t subyekti il\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259ri aras\u0131ndak\u0131 rabit\u0259nin b&uuml;t&ouml;vl&uuml;y&uuml; v\u0259 m\u0259xfiliyi, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n m\u0259lumatlar\u0131n &ouml;t&uuml;r&uuml;lm\u0259si kanallar\u0131n\u0131n tam \u015fifr\u0259l\u0259nm\u0259si t\u0259min edilir.<\/p>\n<p><strong>M&uuml;qavil\u0259l\u0259rin ba\u011flanmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Bu Qaydan\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 riay\u0259t olunduqda v\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131ndan imtina edilm\u0259dikd\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259ri il\u0259 n\u0259zar\u0259t subyekti aras\u0131nda hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131na dair m&uuml;vafiq m&uuml;qavil\u0259 ba\u011flan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n m&uuml;vafiq m&uuml;qavil\u0259nin layih\u0259si ayd\u0131n v\u0259 oxunaql\u0131 formada davaml\u0131 da\u015f\u0131y\u0131c\u0131da (m\u0259lumat\u0131n onun m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 uy\u011fun m&uuml;dd\u0259t \u0259rzind\u0259 saxlanmas\u0131na imkan ver\u0259n v\u0259 saxlan\u0131lan m\u0259lumat\u0131n d\u0259yi\u015fiklik olmadan \u0259ks etdirilm\u0259si m&uuml;mk&uuml;n olan ist\u0259nil\u0259n vasit\u0259) m&uuml;\u015ft\u0259riy\u0259 t\u0259qdim edilir.<\/p>\n<p>M&uuml;\u015ft\u0259ri ona t\u0259qdim olunmu\u015f m&uuml;qavil\u0259 layih\u0259si il\u0259 tan\u0131\u015f olur v\u0259 \u015f\u0259rtl\u0259ri il\u0259 raz\u0131 olduqda m&uuml;qavil\u0259ni v\u0259 dig\u0259r \u0259laq\u0259li s\u0259n\u0259dl\u0259ri g&uuml;cl\u0259ndirilmi\u015f elektron imza il\u0259 t\u0259sdiq edir.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti h\u0259min m&uuml;qavil\u0259ni g&uuml;cl\u0259ndirilmi\u015f elektron imza il\u0259 t\u0259sdiq edir v\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259riy\u0259 davaml\u0131 da\u015f\u0131y\u0131c\u0131da t\u0259qdim edir. N\u0259zar\u0259t subyekti m&uuml;\u015ft\u0259rinin t\u0259l\u0259bi il\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n ba\u011flanm\u0131\u015f m&uuml;qavil\u0259nin sur\u0259tini m&uuml;\u015ft\u0259rinin se&ccedil;diyi formada (ka\u011f\u0131zda v\u0259 ya dig\u0259r davaml\u0131 da\u015f\u0131y\u0131c\u0131da) \u0259l&ccedil;atan etm\u0259lidir.<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 hallarda m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131ndan imtina edilir:<\/p>\n<p>bu Qaydan\u0131n 1.3-c&uuml; b\u0259ndind\u0259 g&ouml;st\u0259ril\u0259n h&uuml;quqi aktlarda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f hallar m&ouml;vcud olduqda;<\/p>\n<p>bu Qaydan\u0131n 4.5-ci b\u0259ndin\u0259 uy\u011fun olaraq apar\u0131lan yoxlama n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 m&uuml;mk&uuml;n olmad\u0131qda;<\/p>\n<p>bu Qaydan\u0131n 5-ci hiss\u0259sinin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si m&uuml;mk&uuml;n olmad\u0131qda.<\/p>\n<p>N\u0259zar\u0259t subyekti t\u0259r\u0259find\u0259n hesab\u0131n m\u0259saf\u0259d\u0259n a&ccedil;\u0131lmas\u0131ndan imtina edildikd\u0259 bu bar\u0259d\u0259 m&uuml;\u015ft\u0259riy\u0259 onun t\u0259qdim etdiyi m&uuml;vafiq \u0259laq\u0259 vasit\u0259l\u0259ri il\u0259 (SMS m\u0259lumatland\u0131rma, elektron po&ccedil;t &uuml;nvan\u0131 v\u0259 s.) bildiri\u015f g&ouml;nd\u0259rilir v\u0259 bildiri\u015fd\u0259 imtinan\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259ri g&ouml;st\u0259rilir.<\/p>\n<p><strong>Yekun m&uuml;dd\u0259alar<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131 xidm\u0259tini g&ouml;st\u0259r\u0259n n\u0259zar\u0259t subyektinin m&uuml;\u015fahid\u0259 (direktorlar) \u015furas\u0131 (bel\u0259 orqan olmad\u0131qda n\u0259zar\u0259t subyektinin icra orqan\u0131) t\u0259r\u0259find\u0259n bu xidm\u0259tl\u0259r\u0259 dair daxili qaydalar t\u0259sdiq edilir. \u015e\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si prosesinin adekvatl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yoxlan\u0131lmas\u0131 ild\u0259 bir d\u0259f\u0259d\u0259n az olmayaraq n\u0259zar\u0259t subyektinin daxili qaydalar\u0131 il\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015f d&ouml;vrilikl\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;irilir.<\/p>\n<p>T\u0259hl&uuml;k\u0259sizlik pozuntular\u0131n\u0131n a\u015fkarlanmas\u0131 v\u0259 ya ba\u015f verm\u0259si, aidiyy\u0259ti h&uuml;quqi aktlarda d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin edilm\u0259si, n\u0259zar\u0259t subyektinin m&uuml;mk&uuml;n f\u0131r\u0131ldaq&ccedil;\u0131l\u0131q v\u0259 ya dig\u0259r h&uuml;quq pozuntusu hallar\u0131ndan x\u0259b\u0259rdar olmas\u0131 v\u0259 \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131qlar\u0131n a\u015fkarlanmas\u0131 hallar\u0131nda texnoloji inki\u015faf v\u0259 prosesin t\u0259tbiqind\u0259 qazan\u0131lan t\u0259cr&uuml;b\u0259 d\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla m\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131 prosesl\u0259rin\u0259 yenid\u0259n bax\u0131l\u0131r, z\u0259rur\u0259t olduqda daxili qaydalarda m&uuml;vafiq d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edilir.<\/p>\n<p>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesab a&ccedil;\u0131lmas\u0131 zaman\u0131 \u0259ld\u0259 olunmu\u015f b&uuml;t&uuml;n m\u0259lumat v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n \u015f\u0259xsin eynil\u0259\u015fdirilm\u0259si zaman\u0131 yarad\u0131lm\u0131\u015f video v\u0259 audio fayllar, \u015f\u0259kill\u0259r, loqlar qanunvericiliy\u0259 uy\u011fun qaydada v\u0259 m&uuml;dd\u0259tl\u0259rd\u0259 saxlan\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u0259saf\u0259d\u0259n hesablar\u0131n a&ccedil;\u0131lmas\u0131 qaydas\u0131 t\u0259sdiql\u0259nib. Ucnoqta.az&nbsp;Trend-\u0259 istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, bununla ba\u011fl\u0131 M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n s\u0259dri Taleh Kaz\u0131movun 15 dekabr 2025-ci ild\u0259 imzalad\u0131\u011f\u0131 m&uuml;vafiq q\u0259rar 2026-c\u0131 il mart\u0131n 30-dan q&uuml;vv\u0259y\u0259 minib.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[88],"tags":[],"class_list":["post-240937","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomika"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/240937","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=240937"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/240937\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=240937"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=240937"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=240937"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}