{"id":239208,"date":"2026-02-23T08:29:49","date_gmt":"2026-02-23T04:29:49","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=239208","title":{"rendered":"Q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f\u0131n yem\u0259k qoxusu qaynad\u0131lm\u0131\u015fdan daha \u00e7ox g\u0259lir &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><strong>He&ccedil; q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f kartofun v\u0259 ya \u0259tin b&uuml;t&uuml;n m\u0259tb\u0259xi &ouml;z \u0259tri il\u0259 doldurdu\u011funu, qaynad\u0131lm\u0131\u015f toyuqun is\u0259 daha sakit qoxu verdiyini g&ouml;rm&uuml;s&uuml;n&uuml;zm&uuml;? Bu, &quot;dadl\u0131 olub-olmamas\u0131nda&quot; deyil, t\u0259miz kimya m\u0259s\u0259l\u0259sidir.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, f\u0259rq temperaturda, z&uuml;lallar\u0131n v\u0259 \u015f\u0259k\u0259rl\u0259rin reaksiyas\u0131nda v\u0259 aromatik molekullar\u0131n nec\u0259 buxarlanmas\u0131ndad\u0131r. Burnumuz burada inc\u0259 analitik al\u0259t kimi i\u015fl\u0259yir.<\/p>\n<p>Niy\u0259 q\u0131zartma g&uuml;cl&uuml; bir qoxu yarad\u0131r?<br \/>\nQidalar q\u0131zard\u0131ld\u0131qda, onlar\u0131n s\u0259thl\u0259ri 140-180&deg;C v\u0259 ya daha y&uuml;ks\u0259k temperatura q\u0259d\u0259r q\u0131z\u0131r. Bu n&ouml;qt\u0259d\u0259 amin tur\u015fular\u0131 v\u0259 \u015f\u0259k\u0259rl\u0259rin m&uuml;r\u0259kk\u0259b qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 t\u0259siri olan Maillard reaksiyas\u0131 tetiklenir. Bu reaksiya y&uuml;zl\u0259rl\u0259 yeni aromatik birl\u0259\u015fm\u0259 yarad\u0131r: qozlu v\u0259 &ccedil;&ouml;r\u0259klid\u0259n karamel v\u0259 \u0259tliy\u0259 q\u0259d\u0259r.<\/p>\n<p>Qaynama zaman\u0131 temperatur t\u0259xmin\u0259n 100&deg;C il\u0259 m\u0259hdudla\u015f\u0131r (su qaynayark\u0259n). Bu \u015f\u0259raitd\u0259 Maillard reaksiyas\u0131 minimal t&ouml;hf\u0259 verir. Z&uuml;lallar laxtalan\u0131r, lakin d\u0259rin aromatik transformasiyalar ba\u015f vermir. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 bi\u015fmi\u015f yem\u0259yin \u0259tri daha yum\u015faq v\u0259 daha &quot;d&uuml;z&quot; olur.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f \u0259td\u0259 mind\u0259n &ccedil;ox u&ccedil;ucu birl\u0259\u015fm\u0259nin \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259ldiyini m&uuml;\u0259yy\u0259n edibl\u0259r. V\u0259 onlar\u0131n bir &ccedil;oxu mikroskopik konsentrasiyalarda aktivl\u0259\u015fir &#8211; burnumuz onlar\u0131 milyardda bir hiss\u0259 s\u0259viyy\u0259sind\u0259 a\u015fkar edir.<\/p>\n<p>Niy\u0259 ya\u011fda q\u0131zartma qoxunu art\u0131r\u0131r<br \/>\nQ\u0131zartma dem\u0259k olar ki, h\u0259mi\u015f\u0259 ya\u011fla ba\u011fl\u0131d\u0131r. Aromatik molekullar lipidl\u0259rd\u0259 yax\u015f\u0131 h\u0259ll olur v\u0259 sonra q\u0131zd\u0131r\u0131lan ya\u011fla birlikd\u0259 aktiv \u015f\u0259kild\u0259 buxarlan\u0131r. \u0130sti ya\u011f \u0259tir g&uuml;cl\u0259ndiricisi kimi &ccedil;\u0131x\u0131\u015f edir v\u0259 u&ccedil;ucu birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri havaya yay\u0131r.<\/p>\n<p>Qaynad\u0131qda, \u0259tirl\u0259rin \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir hiss\u0259si bulyonda qal\u0131r. Buxar onlar\u0131 daha az apar\u0131r v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 temperatur daha az buxarlanma dem\u0259kdir.<br \/>\nQ\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f yem\u0259k daha &quot;aqressiv&quot; oldu\u011funa g&ouml;r\u0259 deyil, daha y&uuml;ks\u0259k temperatur daha &ccedil;ox u&ccedil;ucu aromatik molekullar yaratd\u0131\u011f\u0131na g&ouml;r\u0259 daha g&uuml;cl&uuml; qoxuyur.&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>He&ccedil; q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f kartofun v\u0259 ya \u0259tin b&uuml;t&uuml;n m\u0259tb\u0259xi &ouml;z \u0259tri il\u0259 doldurdu\u011funu, qaynad\u0131lm\u0131\u015f toyuqun is\u0259 daha sakit qoxu verdiyini g&ouml;rm&uuml;s&uuml;n&uuml;zm&uuml;? Bu, &quot;dadl\u0131 olub-olmamas\u0131nda&quot; deyil, t\u0259miz kimya m\u0259s\u0259l\u0259sidir.&nbsp; Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[97],"tags":[],"class_list":["post-239208","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maraqli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239208","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=239208"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239208\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=239208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=239208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=239208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}