{"id":239106,"date":"2026-02-20T09:19:52","date_gmt":"2026-02-20T05:19:52","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=239106","title":{"rendered":"Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259 bakteriyalar\u0131n bel\u0259 ya\u015faya bilm\u0259diyi yer"},"content":{"rendered":"<p><strong>Yer k&uuml;r\u0259si elm\u0259 m\u0259lum olan yegan\u0259 planetdir ki, h\u0259yat\u0131n m&ouml;vcud oldu\u011fu yerdir. H\u0259tta \u0259n \u0259lveri\u015fsiz yerl\u0259rd\u0259 bel\u0259, &ccedil;i&ccedil;\u0259kl\u0259n\u0259n bakteriyalar icmalar\u0131na rast g\u0259lm\u0259k olar. M\u0259s\u0259l\u0259n, isti vulkanlar\u0131n d\u0259likl\u0259rind\u0259 v\u0259 okeanlar\u0131n d\u0259rinlikl\u0259rind\u0259 \u0259n s\u0259rt m&uuml;hitl\u0259rd\u0259 h\u0259yata uy\u011funla\u015fm\u0131\u015f ekstremofill\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fmaq asand\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, lakin, bu yax\u0131nlarda t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131 Noah Fiererin r\u0259hb\u0259rlik etdiyi mikrobioloqlar qrupu Yer k&uuml;r\u0259sind\u0259 bir ne&ccedil;\u0259 &ccedil;\u0259tin \u0259traf m&uuml;hit \u015f\u0259raitinin c\u0259ml\u0259\u015fdiyi bir yer k\u0259\u015ff etdi: a\u015fa\u011f\u0131 hava temperaturu v\u0259 r&uuml;tub\u0259t, el\u0259c\u0259 d\u0259 y&uuml;ks\u0259k duzluluq. Aliml\u0259r bu yerd\u0259n g&ouml;t&uuml;r&uuml;lm&uuml;\u015f torpaq n&uuml;mun\u0259l\u0259rini ara\u015fd\u0131rd\u0131lar v\u0259 \u0259n davaml\u0131 bakteriyalar\u0131n bel\u0259 bel\u0259 s\u0259rt m&uuml;hitd\u0259 ya\u015faya bilm\u0259diyi q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259ldil\u0259r.<\/p>\n<p>G\u0259lin planetimizin haradan dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 v\u0259 niy\u0259 h\u0259yatdan m\u0259hrum ki&ccedil;ik bir torpaq sah\u0259sinin m&ouml;vcudlu\u011funun kosmik h\u0259v\u0259skarlar &uuml;&ccedil;&uuml;n bu q\u0259d\u0259r h\u0259y\u0259canverici x\u0259b\u0259r oldu\u011funu &ouml;yr\u0259n\u0259k.<\/p>\n<p>Yer k&uuml;r\u0259sinin \u0259n s\u0259rt yeri<br \/>\nMikrobioloqlar\u0131n t\u0259dqiqat\u0131 v\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ri Science News-da d\u0259rc edilib. Yer k&uuml;r\u0259sinin \u0259n cans\u0131z yerini axtaran aliml\u0259r Antarktidaya yola d&uuml;\u015f&uuml;bl\u0259r.<br \/>\nBu, a&ccedil;\u0131q-ayd\u0131n bir se&ccedil;im idi, &ccedil;&uuml;nki bu buzlu yerd\u0259 &ccedil;i&ccedil;\u0259kl\u0259n\u0259n h\u0259yat tapmaq \u015fans\u0131 olduqca azd\u0131r. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, orada m&uuml;xt\u0259lif mikroblar var, b\u0259zil\u0259ri h\u0259tta yadplanetli h\u0259yat\u0131n \u0259lam\u0259tl\u0259rini da\u015f\u0131y\u0131r, lakin planetimizd\u0259ki b&uuml;t&uuml;n dig\u0259r canl\u0131larla m&uuml;qayis\u0259d\u0259 sayca &ccedil;ox azd\u0131rlar.<\/p>\n<p>Antarktidadak\u0131 \u0259n cans\u0131z yer \u015eeklton buzla\u011f\u0131 oldu. 96 kilometrd\u0259n &ccedil;ox uzunlu\u011fu olan buzlaq 1939-1941-ci ill\u0259rd\u0259 Antarktida ekspedisiyas\u0131 zaman\u0131 k\u0259\u015ff edilib. O, Antarktidan\u0131n ingilis-irland t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131s\u0131 Ernest \u015eekltonun ad\u0131n\u0131 da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. Bu buzlaq h\u0259yat &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n \u0259lveri\u015fsiz &uuml;&ccedil; \u015f\u0259raiti bir yer\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fdirib: soyuq, quruluq v\u0259 y&uuml;ks\u0259k duzluluq.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131 Nik Draqonun s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, bir ne&ccedil;\u0259 \u0259lveri\u015fsiz \u0259traf m&uuml;hit \u015f\u0259raitinin birl\u0259\u015fm\u0259si h\u0259yat\u0131 t\u0259kba\u015f\u0131na h\u0259r hans\u0131 birind\u0259n daha &ccedil;\u0259tinl\u0259\u015fdirir. T\u0259dqiqatlar\u0131 zaman\u0131 t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar \u015eeklton buzla\u011f\u0131n\u0131n s\u0259thind\u0259n t\u0259xmin\u0259n 200 n&uuml;mun\u0259 g&ouml;t&uuml;r&uuml;bl\u0259r. Onlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 m&uuml;xt\u0259lif bakteriya n&ouml;vl\u0259rini tapa v\u0259 h\u0259tta m&uuml;\u0259yy\u0259n ed\u0259 bilibl\u0259r, lakin n&uuml;mun\u0259l\u0259rin 20%-i tamamil\u0259 bo\u015f olub. B\u0259zil\u0259ri aliml\u0259rin bu buzla\u011f\u0131 Yer k&uuml;r\u0259sinin \u0259n cans\u0131z yeri adland\u0131rark\u0259n \u015fi\u015firdirl\u0259r dey\u0259 bil\u0259r. Lakin canl\u0131 orqanizml\u0259rin bu q\u0259d\u0259r az konsentrasiyas\u0131 h\u0259qiq\u0259t\u0259n m&ouml;vcud deyil &#8211; \u0259n az\u0131ndan aliml\u0259r h\u0259l\u0259 daha bo\u015f bir yer tapmay\u0131blar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yer k&uuml;r\u0259si elm\u0259 m\u0259lum olan yegan\u0259 planetdir ki, h\u0259yat\u0131n m&ouml;vcud oldu\u011fu yerdir. H\u0259tta \u0259n \u0259lveri\u015fsiz yerl\u0259rd\u0259 bel\u0259, &ccedil;i&ccedil;\u0259kl\u0259n\u0259n bakteriyalar icmalar\u0131na rast g\u0259lm\u0259k olar. M\u0259s\u0259l\u0259n, isti vulkanlar\u0131n d\u0259likl\u0259rind\u0259 v\u0259 okeanlar\u0131n d\u0259rinlikl\u0259rind\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-239106","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239106","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=239106"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239106\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=239106"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=239106"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=239106"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}