{"id":239105,"date":"2026-02-20T08:59:04","date_gmt":"2026-02-20T04:59:04","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=239105","title":{"rendered":"B\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri varm\u0131 v\u0259 onlar vacibdir?"},"content":{"rendered":"<p><strong>B\u0259zil\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n onlar a\u011fr\u0131l\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 p&uuml;sk&uuml;r&uuml;r, dig\u0259rl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n ill\u0259rdir &ccedil;\u0259n\u0259d\u0259 qal\u0131r, dig\u0259rl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n is\u0259 onlar\u0131n yoxlu\u011fu yaln\u0131z rentgen m&uuml;ayin\u0259sind\u0259 a\u015fkar edilir. A\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri stomatologiyada \u0259n sirli m&ouml;vzulardan biridir.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri v\u0259 ya &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; az\u0131 di\u015fl\u0259ri \u0259n\u0259n\u0259vi olaraq &ccedil;\u0259n\u0259mizin &quot;son s\u0131na\u011f\u0131&quot; hesab olunur. Onlar ad\u0259t\u0259n 18-24 ya\u015flar\u0131 aras\u0131nda &#8211; art\u0131q u\u015faq olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, lakin h\u0259l\u0259 emosional c\u0259h\u0259td\u0259n y&uuml;kl\u0259nmi\u015f di\u015f \u0259m\u0259liyyat\u0131na haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman ortaya &ccedil;\u0131x\u0131r.<br \/>\nAmma h\u0259qiq\u0259t budur ki, ham\u0131 bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259n ke&ccedil;mir. B\u0259zil\u0259rinin he&ccedil; vaxt a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri olmay\u0131b v\u0259 bu, Medical News Today-in x\u0259b\u0259r verdiyi kimi, anomaliya deyil, t\u0259kam&uuml;l, genetik v\u0259 h\u0259tta sosial izahlar\u0131 olan tamamil\u0259 t\u0259bii bir fenomendir.<\/p>\n<p>A\u011f\u0131l di\u015fl\u0259rin\u0259 niy\u0259 ehtiyac\u0131m\u0131z var?<br \/>\nT\u0259kam&uuml;l bax\u0131m\u0131ndan a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri uzaq \u0259cdadlar\u0131m\u0131zdan miras qal\u0131b. Q\u0259dim insanlar\u0131n &ccedil;\u0259n\u0259l\u0259ri xeyli b&ouml;y&uuml;k idi v\u0259 &ccedil;iy \u0259t, k&ouml;k v\u0259 s\u0259rt bitkil\u0259r kimi qaba, s\u0259rt qidalar yeyirdil\u0259r. \u018flav\u0259 az\u0131 di\u015fl\u0259ri bu c&uuml;r qidalar\u0131 effektiv \u015f\u0259kild\u0259 &ccedil;eyn\u0259m\u0259y\u0259 k&ouml;m\u0259k edirdi.<\/p>\n<p>Lakin zaman ke&ccedil;dikc\u0259 qidalanmam\u0131z d\u0259yi\u015fdi, qida daha yum\u015faq v\u0259 daha &ccedil;ox i\u015fl\u0259nmi\u015f oldu v\u0259 &ccedil;\u0259n\u0259l\u0259rimiz ki&ccedil;ildi. M&uuml;asir insanlarda &ccedil;ox vaxt 32 di\u015fin ham\u0131s\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n kifay\u0259t q\u0259d\u0259r yer olmur. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri tez-tez &ccedil;\u0259tinlikl\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131r v\u0259 ya &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259 &ccedil;\u0131xm\u0131r.<\/p>\n<p>Niy\u0259 b\u0259zi insanlarda a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri yoxdur<br \/>\nA\u011f\u0131l di\u015fl\u0259rinin itm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n tibbi termin agenezdir, y\u0259ni di\u015f q&ouml;n&ccedil;\u0259l\u0259rinin anadang\u0259lm\u0259 olmamas\u0131d\u0131r. Bu, \u0259n &ccedil;ox &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; az\u0131 di\u015fl\u0259rin\u0259 t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir. D&uuml;nya miqyas\u0131nda insanlar\u0131n 10%-d\u0259n 41%-\u0259 q\u0259d\u0259rind\u0259 \u0259n az\u0131 bir a\u011f\u0131l di\u015fi, b\u0259z\u0259n is\u0259 he&ccedil; biri yoxdur. S\u0259b\u0259bl\u0259r f\u0259rqli ola bil\u0259r:<\/p>\n<p>Genetika. \u018fg\u0259r valideynl\u0259rinizin a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri yoxdursa, onlar\u0131n olma ehtimal\u0131 art\u0131r.<br \/>\nCins. T\u0259dqiqatlar g&ouml;st\u0259rir ki, qad\u0131nlar ki\u015fil\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; az\u0131 di\u015fl\u0259rinin itm\u0259si ehtimal\u0131 bir q\u0259d\u0259r y&uuml;ks\u0259kdir.<br \/>\nEtnik m\u0259nsubiyy\u0259t. B\u0259zi populyasiyalarda, x&uuml;sus\u0259n d\u0259 yerli Amerika xalqlar\u0131 v\u0259 b\u0259zi Asiya qruplar\u0131 aras\u0131nda a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259rinin itm\u0259si qlobal orta g&ouml;st\u0259ricid\u0259n daha &ccedil;ox yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>U\u015faql\u0131q d&ouml;vr&uuml;nd\u0259ki inki\u015faf, qidalanma v\u0259 h\u0259tta do\u011fum &ccedil;\u0259kisi kimi sosial-iqtisadi amill\u0259r di\u015fl\u0259rin \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259sin\u0259 t\u0259sir g&ouml;st\u0259r\u0259 bil\u0259r.<br \/>\n&Uuml;z v\u0259 &ccedil;\u0259n\u0259 &ouml;l&ccedil;&uuml;s&uuml;. Ki&ccedil;ik &uuml;z qurulu\u015funa malik insanlarda a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259rinin &ccedil;\u0131xma ehtimal\u0131 xeyli azd\u0131r.<br \/>\nDi\u015fl\u0259r olduqda, lakin g&ouml;r&uuml;nm\u0259dikd\u0259<br \/>\nA\u011f\u0131l di\u015fi q&ouml;n&ccedil;\u0259l\u0259ri \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259ls\u0259 bel\u0259, bu, onlar\u0131n &ccedil;\u0131xaca\u011f\u0131na z\u0259man\u0259t vermir. G\u0259nc yetkinl\u0259rin t\u0259xmin\u0259n 80%-d\u0259 \u0259n az\u0131 bir a\u011f\u0131l di\u015fi var, y\u0259ni o, &ccedil;\u0259n\u0259d\u0259 gizl\u0259nir.<br \/>\nBu di\u015fl\u0259r bucaq alt\u0131nda b&ouml;y&uuml;y\u0259, qon\u015fu di\u015fl\u0259r\u0259 basa v\u0259 ya tamamil\u0259 &ccedil;\u0131xa bilm\u0259z. &Ccedil;\u0131xan di\u015fl\u0259r a\u011fr\u0131, iltihab, infeksiya v\u0259 ya di\u015fl\u0259rin s\u0259hv d&uuml;z&uuml;l&uuml;\u015f&uuml; d\u0259 daxil olmaqla probleml\u0259rin \u0259n &ccedil;ox yay\u0131lm\u0131\u015f s\u0259b\u0259bidir.<br \/>\nH\u0259r k\u0259sin a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259rinin &ccedil;\u0131xar\u0131lmas\u0131na ehtiyac\u0131 varm\u0131?<br \/>\nQ\u0131sa cavab xeyrdir. \u018fg\u0259r a\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri d&uuml;zg&uuml;n &ccedil;\u0131x\u0131bsa, dig\u0259r di\u015fl\u0259r\u0259 mane olmursa v\u0259 d&uuml;zg&uuml;n t\u0259mizl\u0259n\u0259 bilirs\u0259, ill\u0259rl\u0259 a\u011f\u0131rla\u015fmadan xidm\u0259t ed\u0259 bil\u0259rl\u0259r. Stomatoloqlar ad\u0259t\u0259n yaln\u0131z di\u015fl\u0259rin a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 hallarda &ccedil;\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131 t&ouml;vsiy\u0259 edirl\u0259r:<br \/>\na\u011fr\u0131 v\u0259 ya \u015fi\u015fkinliy\u0259 s\u0259b\u0259b olursa<br \/>\nt\u0259krarlanan iltihaba s\u0259b\u0259b olursa<br \/>\ns\u0131x\u0131lmaya s\u0259b\u0259b olursa<br \/>\ndi\u015f &ccedil;&uuml;r&uuml;m\u0259sinin v\u0259 ya di\u015f \u0259ti x\u0259st\u0259liyinin inki\u015faf\u0131na k&ouml;m\u0259k edirs\u0259<br \/>\nkistalar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tirirs\u0259<br \/>\n&Ccedil;\u0131xarma q\u0259rar\u0131 h\u0259mi\u015f\u0259 m&uuml;ayin\u0259 v\u0259 rentgen \u015f&uuml;alar\u0131na \u0259sas\u0259n f\u0259rdi olaraq q\u0259bul edilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u0259zil\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n onlar a\u011fr\u0131l\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 p&uuml;sk&uuml;r&uuml;r, dig\u0259rl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n ill\u0259rdir &ccedil;\u0259n\u0259d\u0259 qal\u0131r, dig\u0259rl\u0259ri &uuml;&ccedil;&uuml;n is\u0259 onlar\u0131n yoxlu\u011fu yaln\u0131z rentgen m&uuml;ayin\u0259sind\u0259 a\u015fkar edilir. A\u011f\u0131l di\u015fl\u0259ri stomatologiyada \u0259n sirli m&ouml;vzulardan biridir. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[97],"tags":[],"class_list":["post-239105","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maraqli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239105","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=239105"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/239105\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=239105"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=239105"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=239105"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}