{"id":238618,"date":"2026-02-12T07:58:36","date_gmt":"2026-02-12T03:58:36","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=238618","title":{"rendered":"Sa\u00e7 uzatmalar\u0131nda y\u00fczl\u0259rl\u0259 z\u0259h\u0259rli madd\u0259 a\u015fkarlan\u0131b"},"content":{"rendered":"<p><strong>Yeni bir ara\u015fd\u0131rma sa&ccedil; uzatmalar\u0131n\u0131n \u0259vv\u0259ll\u0259r d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;l\u0259nd\u0259n xeyli &ccedil;ox t\u0259hl&uuml;k\u0259li kimy\u0259vi madd\u0259 ehtiva etdiyini g&ouml;st\u0259rib.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, &ldquo;Medical Xpress&rdquo;in m\u0259lumat\u0131na g&ouml;r\u0259, Silent Spring \u0130nstitutunun aliml\u0259ri m\u0259hsullar\u0131n geni\u015fmiqyasl\u0131 t\u0259hlilini apar\u0131b v\u0259 h\u0259tta &quot;ekoloji c\u0259h\u0259td\u0259n t\u0259miz&quot; etiketli n&uuml;mun\u0259l\u0259rd\u0259 bel\u0259 toksinl\u0259rin m&ouml;vcudlu\u011funu a\u015fkar edibl\u0259r.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar h\u0259m sintetik, h\u0259m d\u0259 insan t&uuml;kl\u0259ri d\u0259 daxil olmaqla 43 m\u0259\u015fhur n&uuml;mun\u0259ni ara\u015fd\u0131r\u0131blar. H\u0259d\u0259fsiz analiz v\u0259 iki&ouml;l&ccedil;&uuml;l&uuml; xromatoqrafiyadan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar 900-d\u0259n &ccedil;ox kimy\u0259vi imza m&uuml;\u0259yy\u0259n edibl\u0259r v\u0259 doqquz t\u0259hl&uuml;k\u0259 sinfin\u0259 aid 169 madd\u0259ni m&uuml;\u0259yy\u0259n ed\u0259 bilibl\u0259r. Bunlara alov gecikdiricil\u0259ri, ftalatlar, pestisidl\u0259r, stirol v\u0259 arsen birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri daxildir.<\/p>\n<p>Q\u0131rx s\u0259kkiz madd\u0259 x&uuml;susil\u0259 t\u0259hl&uuml;k\u0259li madd\u0259l\u0259r siyah\u0131s\u0131na daxil edilib v\u0259 onlardan 12-si Kaliforniyan\u0131n x\u0259r&ccedil;\u0259ng, anadang\u0259lm\u0259 q&uuml;surlar v\u0259 reproduktiv z\u0259r\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b oldu\u011fu bilin\u0259n birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n 65-ci T\u0259klifinin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 cavab verir. Otuz alt\u0131 n&uuml;mun\u0259d\u0259 h\u0259m&ccedil;inin d&ouml;\u015f x\u0259r&ccedil;\u0259ngi riskinin artmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259li 17 kimy\u0259vi birl\u0259\u015fm\u0259 var idi. N&uuml;mun\u0259l\u0259rin t\u0259xmin\u0259n 10%-d\u0259 toksin konsentrasiyas\u0131 AB standartlar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar x&uuml;susil\u0259 PVC-d\u0259 istilik stabilizatoru kimi istifad\u0259 edil\u0259n &uuml;zvi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin m&ouml;vcudlu\u011fundan t\u0259\u0259cc&uuml;bl\u0259ndil\u0259r. Onlar d\u0259rinin q\u0131c\u0131qlanmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r v\u0259 x\u0259r&ccedil;\u0259ngl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir. Bu t\u0259hl&uuml;k\u0259li madd\u0259l\u0259r &quot;qeyri-toksik&quot; etiketli iki n&uuml;mun\u0259 istisna olmaqla, ham\u0131s\u0131nda tap\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u0131n apar\u0131c\u0131 m&uuml;\u0259llifi Dr. Elissia Franklinin s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, sa&ccedil; uzatma s\u0259nayesi uzun m&uuml;dd\u0259tdir ki, sa\u011flaml\u0131q riskl\u0259rini, x&uuml;sus\u0259n d\u0259 bu c&uuml;r prosedurlar\u0131n m\u0259d\u0259ni \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r v\u0259 g&uuml;nd\u0259lik rahatl\u0131qla \u0259laq\u0259li oldu\u011fu qarad\u0259rili qad\u0131nlar aras\u0131nda g&ouml;rm\u0259zd\u0259n g\u0259lib. AB\u015e-da qarad\u0259rili qad\u0131nlar\u0131n 70%-d\u0259n &ccedil;oxu ild\u0259 \u0259n az\u0131 bir d\u0259f\u0259 sa&ccedil; uzatmalar\u0131ndan istifad\u0259 edir, dig\u0259r qruplar aras\u0131nda is\u0259 bu nisb\u0259t t\u0259xmin\u0259n 10% a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r. Lifl\u0259r birba\u015fa ba\u015f d\u0259risin\u0259 yap\u0131\u015f\u0131r v\u0259 q\u0131zd\u0131r\u0131ld\u0131qda havaya toksinl\u0259r burax\u0131r. Qlobal sa&ccedil; uzatma bazar\u0131n\u0131n 2028-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r 14 milyard dollar\u0131 ke&ccedil;\u0259c\u0259yi proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<br \/>\nFranklin vur\u011fulay\u0131b ki, t\u0259dqiqat\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259ri m\u0259hsullara n\u0259zar\u0259tin g&uuml;cl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 v\u0259 \u015firk\u0259tl\u0259rin daha t\u0259hl&uuml;k\u0259siz materiallar istehsal etm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n t\u0259\u015fviql\u0259r\u0259 ehtiyac oldu\u011funu vur\u011fulay\u0131r.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yeni bir ara\u015fd\u0131rma sa&ccedil; uzatmalar\u0131n\u0131n \u0259vv\u0259ll\u0259r d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;l\u0259nd\u0259n xeyli &ccedil;ox t\u0259hl&uuml;k\u0259li kimy\u0259vi madd\u0259 ehtiva etdiyini g&ouml;st\u0259rib.&nbsp; Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, &ldquo;Medical Xpress&rdquo;in m\u0259lumat\u0131na g&ouml;r\u0259, Silent Spring \u0130nstitutunun aliml\u0259ri m\u0259hsullar\u0131n geni\u015fmiqyasl\u0131 t\u0259hlilini&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-238618","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/238618","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=238618"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/238618\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=238618"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=238618"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=238618"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}