{"id":237801,"date":"2026-01-29T06:24:43","date_gmt":"2026-01-29T02:24:43","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=237801","title":{"rendered":"\u0130\u015ftaha v\u0259 iltihaba k\u00f6m\u0259k ed\u0259n m\u0259hsul"},"content":{"rendered":"<p><strong>Barbara Pereira da Silvan\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi Vi&ccedil;osa Federal Universitetinin t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar\u0131ndan ibar\u0259t qrup, &ccedil;ia toxumu m\u0259hsullar\u0131n\u0131n sinir sistemin\u0259 t\u0259sirini ara\u015fd\u0131r\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, t\u0259dqiqat\u0131n apar\u0131c\u0131 m&uuml;\u0259llifi Patrisiya Nayara Estevam idi v\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259r Nutrition jurnal\u0131nda d\u0259rc edilib.<br \/>\nT\u0259cr&uuml;b\u0259l\u0259r erk\u0259k Wistar si&ccedil;ovullar\u0131 &uuml;z\u0259rind\u0259 apar\u0131l\u0131b. \u0130lk s\u0259kkiz h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 heyvanlara metabolik poz\u011funluqlara s\u0259b\u0259b olmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n donuz ya\u011f\u0131 v\u0259 fruktoza il\u0259 z\u0259ngin qida verilib.<\/p>\n<p>Bundan sonra b\u0259zi si&ccedil;ovullar orijinal p\u0259hrizl\u0259rini yem\u0259y\u0259 davam edibl\u0259r, dig\u0259rl\u0259rin\u0259 is\u0259 soya ya\u011f\u0131n\u0131n \u0259v\u0259zin\u0259 &ccedil;ia ya\u011f\u0131 v\u0259 ya &ccedil;ia toxumu unu verildi. Beyin toxumas\u0131 n&uuml;mun\u0259l\u0259ri molekulyar d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n t\u0259hlil edilib.<\/p>\n<p>M\u0259lum oldu ki, &ccedil;ia ya\u011f\u0131 i\u015ftahan\u0131 yat\u0131rmaqda i\u015ftirak ed\u0259n POMC v\u0259 CART genl\u0259rinin aktivliyini art\u0131r\u0131r. Bu z&uuml;lallar doyma siqnal\u0131n\u0131 verir. &Ccedil;ia unu il\u0259 b\u0259sl\u0259n\u0259n si&ccedil;ovullarda bel\u0259 bir t\u0259sir m&uuml;\u015fahid\u0259 edilm\u0259di, lakin h\u0259r iki m\u0259hsul acl\u0131\u011f\u0131 azaldan bir hormon olan leptin\u0259 qar\u015f\u0131 beynin h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131 v\u0259 i\u015ftahan\u0131 stimulla\u015fd\u0131ran Y neyropeptidinin aktivliyini azald\u0131b.<\/p>\n<p>&Ccedil;ia unu v\u0259 ya\u011f\u0131 iltihab\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n bir protein kompleksi olan NF-&kappa;B-nin aktivliyini azald\u0131b. &Ccedil;ia unu h\u0259m&ccedil;inin h&uuml;ceyr\u0259 antioksidan m&uuml;dafi\u0259sind\u0259n m\u0259sul olan Nrf2 geninin ifad\u0259sini art\u0131r\u0131b. Aliml\u0259r bunu toxumlardak\u0131 fenol birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirirl\u0259r.<br \/>\nKomp&uuml;ter modell\u0259\u015fdirm\u0259si g&ouml;st\u0259rdi ki, rozmarin v\u0259 kofein tur\u015fular\u0131 kimi madd\u0259l\u0259r i\u015ftahan\u0131 t\u0259nziml\u0259y\u0259n reseptorlara birba\u015fa ba\u011flana bil\u0259r. Bu, t\u0259cr&uuml;b\u0259d\u0259 m&uuml;\u015fahid\u0259 edil\u0259n molekulyar d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri izah edir. Lakin, heyvanlar\u0131n b\u0259d\u0259n &ccedil;\u0259kisi d\u0259yi\u015fm\u0259yib, bu, ehtimal ki, p\u0259hrizin y&uuml;ks\u0259k kalorili t\u0259rkibin\u0259 g&ouml;r\u0259dir. T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar n\u0259tic\u0259l\u0259rin heyvanlarda \u0259ld\u0259 edildiyini v\u0259 onlar\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tini qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n insanlarda klinik s\u0131naqlar\u0131n apar\u0131lmas\u0131n\u0131n vacibliyini qeyd edirl\u0259r. T\u0259dqiqat funksional qidalar\u0131n t\u0259kc\u0259 madd\u0259l\u0259r m&uuml;badil\u0259sin\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 beyind\u0259ki molekulyar prosesl\u0259r\u0259 t\u0259sir g&ouml;st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259yini t\u0259sdiql\u0259yir.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Barbara Pereira da Silvan\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi Vi&ccedil;osa Federal Universitetinin t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar\u0131ndan ibar\u0259t qrup, &ccedil;ia toxumu m\u0259hsullar\u0131n\u0131n sinir sistemin\u0259 t\u0259sirini ara\u015fd\u0131r\u0131b. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, t\u0259dqiqat\u0131n apar\u0131c\u0131 m&uuml;\u0259llifi Patrisiya Nayara Estevam idi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-237801","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/237801","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=237801"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/237801\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=237801"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=237801"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=237801"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}