{"id":230971,"date":"2025-09-24T09:38:56","date_gmt":"2025-09-24T05:38:56","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=230971","title":{"rendered":"Qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259n"},"content":{"rendered":"<p><strong>Hipertoniyadan \u0259ziyy\u0259t &ccedil;\u0259k\u0259n insanlar qida rasionuna gil\u0259meyv\u0259, banan, qarp\u0131z, &uuml;z&uuml;m, kivi v\u0259 dig\u0259r meyv\u0259l\u0259ri \u0259lav\u0259 etm\u0259kd\u0259n faydalana bil\u0259r. Onlar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259n lif, vitaminl\u0259r, minerallar v\u0259 faydal\u0131 bitki birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri var.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, \u041dealth n\u0259\u015fri hans\u0131 meyv\u0259nin qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 sald\u0131\u011f\u0131n\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259n edib.<\/p>\n<p><strong>banan<\/strong><br \/>\nBananlarda qan t\u0259zyiqini idar\u0259 etm\u0259y\u0259 k&ouml;m\u0259k ed\u0259n bir mineral olan kalium var. Kalium &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 zamanla y&uuml;ks\u0259k t\u0259zyiq\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<br \/>\nYetkinl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n t&ouml;vsiy\u0259 olunan g&uuml;nd\u0259lik norma ki\u015fil\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n 3400 milliqram, qad\u0131nlar &uuml;&ccedil;&uuml;n is\u0259 2600 milliqramd\u0131r. T\u0259xmin\u0259n 115 qram a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda olan bir bananda 375 milliqram kalium var.<\/p>\n<p>2019-cu ild\u0259 edil\u0259n bir ara\u015fd\u0131rma, g&uuml;nd\u0259lik 40 qram bi\u015fmi\u015f ya\u015f\u0131l banan\u0131n istehlak\u0131n\u0131n, prediyabet v\u0259 diabetli insanlarda alt\u0131 aydan sonra sistolik qan t\u0259zyiqini azaltd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259rdi.<\/p>\n<p><strong>Qaragil\u0259<\/strong><br \/>\nQaragil\u0259, h&uuml;ceyr\u0259l\u0259ri z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259d\u0259n qoruma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259n bir &ccedil;ox antioksidan, x&uuml;sus\u0259n d\u0259 antosiyaninl\u0259r ehtiva edir. Onlar h\u0259m&ccedil;inin qan damarlar\u0131n\u0131 rahatla\u015fd\u0131ran, qan ax\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ran azot oksidinin istehsal\u0131n\u0131 t\u0259\u015fviq ed\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<br \/>\n2015-ci ild\u0259 edil\u0259n bir ara\u015fd\u0131rma, g&uuml;nd\u0259lik qaragil\u0259 istehlak\u0131n\u0131n 1-ci m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 hipertansiyonu v\u0259 prehipertenziyas\u0131 olan postmenopozal qad\u0131nlarda qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 sald\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 nitrik oksidin s\u0259viyy\u0259sini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259rdi.<\/p>\n<p><strong>Kivi<\/strong><br \/>\nKivi C vitamininin \u0259la m\u0259nb\u0259yidir. 2020-ci ild\u0259 apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rmalar g&ouml;st\u0259rir ki, bu vitamin hipertansiyonlu insanlarda qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. 75 qraml\u0131q bir kivinin t\u0259rkibind\u0259 t\u0259xmin\u0259n 56 milliqram C vitamini var.<\/p>\n<p>Bir ara\u015fd\u0131rmada i\u015ftirak&ccedil;\u0131lar iki ay \u0259rzind\u0259 g&uuml;nd\u0259 &uuml;&ccedil; kivi v\u0259 ya bir alma yeyibl\u0259r. Kivi yey\u0259nl\u0259rin qan t\u0259zyiqi alma qrupundan a\u015fa\u011f\u0131 olub.<\/p>\n<p><strong>Qarp\u0131z<\/strong><br \/>\nQarp\u0131z\u0131n t\u0259rkibind\u0259 L-sitrulin adl\u0131 bir amin tur\u015fusu var ki, orqanizm onu \u200b\u200bba\u015fqa bir amin tur\u015fusundan L-arginin\u0259 &ccedil;evirir. B\u0259d\u0259nin qan damarlar\u0131n\u0131 rahatla\u015fd\u0131ran v\u0259 qan ax\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259n azot oksidi istehsal etm\u0259y\u0259 k&ouml;m\u0259k edir.<\/p>\n<p>B\u0259zi t\u0259dqiqatlar g&ouml;st\u0259rir ki, qarp\u0131z \u0259lav\u0259l\u0259ri qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Bununla birlikd\u0259, 2021-ci ild\u0259 edil\u0259n ki&ccedil;ik bir ara\u015fd\u0131rmada, d&ouml;rd h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 g&uuml;nd\u0259 t\u0259xmin\u0259n 720 mililitr qarp\u0131z suyu i&ccedil;\u0259n qad\u0131nlar he&ccedil; bir d\u0259yi\u015fiklik g&ouml;rm\u0259dil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Qreypfrut<\/strong><br \/>\nBir st\u0259kan qreypfrutda 290-330 milliqram kalium v\u0259 76-85 milliqram C vitamini var. Bir st\u0259kan qreypfrut \u015fir\u0259sind\u0259 t\u0259xmin\u0259n 400 milliqram kalium v\u0259 94 milliqram C vitamini var ki, bu da insanlar\u0131n &ccedil;oxunun ehtiyac duydu\u011fu C vitamininin g&uuml;nd\u0259lik d\u0259y\u0259rinin 104%-ni t\u0259\u015fkil edir.<\/p>\n<p>2021-ci ild\u0259 apar\u0131lan bir ara\u015fd\u0131rma, t\u0259k qreypfrut suyunun qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259rdi. Ancaq &ccedil;u\u011fundur suyu il\u0259 birl\u0259\u015fdirildikd\u0259, sistolik qan t\u0259zyiqini t\u0259k &ccedil;u\u011fundur suyundan daha &ccedil;ox a\u015fa\u011f\u0131 sald\u0131. T\u0259dqiqatlar g&ouml;st\u0259rir ki, &ccedil;u\u011fundur suyu b\u0259d\u0259nd\u0259 azot oksidi istehsal\u0131n\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259r\u0259k qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Bu ara\u015fd\u0131rma g&ouml;st\u0259rir ki, qreypfrut suyu \u0259lav\u0259 etm\u0259k bu effekti g&uuml;cl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>&Uuml;z&uuml;m<\/strong><br \/>\n&Uuml;z&uuml;md\u0259 antosiyaninl\u0259r v\u0259 quercetin kimi polifenollar adlanan faydal\u0131 bitki birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri var. T\u0259dqiqatlar\u0131n n\u0259z\u0259rd\u0259n ke&ccedil;irilm\u0259si, 733 milliqramdan az &uuml;z&uuml;m polifenolunun istehlak\u0131n\u0131n qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k etdiyini g&ouml;st\u0259rdi.<\/p>\n<p>Daha \u0259vv\u0259l apar\u0131lan bir ara\u015fd\u0131rmada, normal qan t\u0259zyiqi olan insanlar s\u0259kkiz h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 h\u0259r kiloqram b\u0259d\u0259n &ccedil;\u0259kisi &uuml;&ccedil;&uuml;n 7 mililitr Konkord &uuml;z&uuml;m \u015fir\u0259si i&ccedil;mi\u015fl\u0259r. Onlar\u0131n g&uuml;nd&uuml;z t\u0259zyiql\u0259ri d\u0259yi\u015fm\u0259yib. Bununla bel\u0259, onlar\u0131n gec\u0259 qan t\u0259zyiqi azald\u0131, bu da qan t\u0259zyiqin\u0259 n\u0259zar\u0259tin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259r\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>avokado<\/strong><br \/>\nAvokado kalium v\u0259 E vitamini il\u0259 z\u0259ngin bir meyv\u0259dir. Bir avokado (t\u0259xmin\u0259n 200 qram) 975 milliqram kalium ehtiva edir. O, h\u0259m&ccedil;inin 4,2 milliqram antioksidant E vitamini ehtiva edir ki, bu da \u0259ks\u0259r insanlar &uuml;&ccedil;&uuml;n g&uuml;nd\u0259lik d\u0259y\u0259rin 28%-ni t\u0259\u015fkil edir. T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar 67.000-d\u0259n &ccedil;ox qad\u0131n\u0131n avokado istehlak v\u0259rdi\u015fl\u0259rini ara\u015fd\u0131r\u0131b v\u0259 orta hesabla 2,2 il onlar\u0131 t\u0259qib edibl\u0259r. H\u0259ft\u0259d\u0259 be\u015f v\u0259 ya daha &ccedil;ox porsiya avokado yey\u0259n i\u015ftirak&ccedil;\u0131larda hipertoniyaya tutulma ehtimal\u0131 17% azd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Nar<\/strong><br \/>\nNar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 h&uuml;ceyr\u0259l\u0259rin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alan, iltihab\u0131 azaldan v\u0259 mikroblardan qoruyan bir &ccedil;ox madd\u0259l\u0259r var.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqatlar g&ouml;st\u0259rir ki, nar qan t\u0259zyiqini bir ne&ccedil;\u0259 yolla a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Onlar qan damarlar\u0131ndak\u0131 h&uuml;ceyr\u0259l\u0259rin daha yax\u015f\u0131 i\u015fl\u0259m\u0259sin\u0259 k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r, sa\u011flam qan ax\u0131n\u0131 t\u0259\u015fviq ed\u0259 bil\u0259r. Nar h\u0259m&ccedil;inin bu h&uuml;ceyr\u0259l\u0259ri z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259d\u0259n qoruya bil\u0259r v\u0259 qan damarlar\u0131nda l&ouml;vh\u0259 y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131n v\u0259 daralmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hipertoniyadan \u0259ziyy\u0259t &ccedil;\u0259k\u0259n insanlar qida rasionuna gil\u0259meyv\u0259, banan, qarp\u0131z, &uuml;z&uuml;m, kivi v\u0259 dig\u0259r meyv\u0259l\u0259ri \u0259lav\u0259 etm\u0259kd\u0259n faydalana bil\u0259r. Onlar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k&ouml;m\u0259k ed\u0259n lif, vitaminl\u0259r, minerallar v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-230971","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/230971","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=230971"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/230971\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=230971"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=230971"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=230971"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}