{"id":229444,"date":"2025-08-26T10:24:40","date_gmt":"2025-08-26T06:24:40","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=229444","title":{"rendered":"Bitkil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn kalsium: Ehtiyac olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 nec\u0259 bilm\u0259k olar\u00a0"},"content":{"rendered":"<p><strong>Kalsium t\u0259kc\u0259 g&uuml;cl&uuml; insan s&uuml;m&uuml;kl\u0259rinin \u0259sas\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 bitki sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n vacib elementl\u0259rd\u0259n biridir.<br \/>\nKalsium h&uuml;ceyr\u0259 divarlar\u0131n\u0131 g&uuml;cl\u0259ndirir, g&uuml;cl&uuml; g&ouml;vd\u0259 v\u0259 yarpaqlar\u0131n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259sin\u0259 k&ouml;m\u0259k edir, x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n v\u0259 stressd\u0259n qoruyur. Torpaqda kalsium yoxdursa, h\u0259tta \u0259n diqq\u0259tli qulluq ist\u0259nil\u0259n m\u0259hsulu ver\u0259 bilm\u0259z.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, Real Simple bitkil\u0259rin kalsiuma ehtiyac duydu\u011funu v\u0259 onu \u0259lav\u0259 etm\u0259yin t\u0259hl&uuml;k\u0259siz v\u0259 t\u0259bii yollar\u0131n\u0131 nec\u0259 ba\u015fa d&uuml;\u015fm\u0259yi t\u0259qdim edir.<\/p>\n<p>Bitkil\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n kalsiumun \u0259h\u0259miyy\u0259ti<br \/>\nTikinti material\u0131: h&uuml;ceyr\u0259 divarlar\u0131n\u0131n bir hiss\u0259sidir, onlar\u0131 m&ouml;hk\u0259m edir.<br \/>\nB&ouml;y&uuml;m\u0259 t\u0259nziml\u0259yicisi: H&uuml;ceyr\u0259 inki\u015faf\u0131 v\u0259 stres\u0259 qar\u015f\u0131 m&uuml;qavim\u0259t &uuml;&ccedil;&uuml;n cavabdehdir.<br \/>\nX\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunma: kifay\u0259t q\u0259d\u0259r kalsium olan bitkil\u0259r &ccedil;&uuml;r&uuml;k, g&ouml;b\u0259l\u0259k v\u0259 z\u0259r\u0259rvericil\u0259rd\u0259n daha az t\u0259sirl\u0259nir.<br \/>\nDaha yax\u015f\u0131 &ccedil;i&ccedil;\u0259kl\u0259m\u0259 v\u0259 meyv\u0259: kifay\u0259t q\u0259d\u0259r kalsium s\u0259viyy\u0259si pomidor v\u0259 bib\u0259rd\u0259 &quot;apikal &ccedil;&uuml;r&uuml;k&quot; riskini azald\u0131r.<\/p>\n<p>Kalsium &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259lam\u0259tl\u0259ri<br \/>\nKifay\u0259t q\u0259d\u0259r kalsium yoxdursa, bitkil\u0259r siqnal ver\u0259c\u0259kdir:<br \/>\nb&ouml;y&uuml;m\u0259nin dayand\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 ya \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 yava\u015flamas\u0131;<br \/>\nyarpaqlar\u0131n q\u0131vr\u0131lmas\u0131 v\u0259 sararmas\u0131;<br \/>\nyarpaqlarda qaranl\u0131q damarlar;<br \/>\nz\u0259if, k&ouml;vr\u0259k g&ouml;vd\u0259l\u0259r;<br \/>\nyarpaqlar\u0131n quru v\u0259 ya q\u0259hv\u0259yi k\u0259narlar\u0131;<br \/>\npomidor v\u0259 ya bib\u0259r &uuml;z\u0259rind\u0259 &ccedil;&uuml;r&uuml;k l\u0259k\u0259l\u0259r.<br \/>\nTez-tez problem torpaqda kalsium &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n deyil, onun z\u0259if udulmas\u0131, m\u0259s\u0259l\u0259n, nizams\u0131z suvarma, y&uuml;ks\u0259k r&uuml;tub\u0259t v\u0259 ya &ccedil;ox tur\u015fu torpaqlar s\u0259b\u0259bind\u0259n g&ouml;r&uuml;n&uuml;r.<br \/>\n\u018fn yax\u015f\u0131 yol torpa\u011f\u0131 t\u0259hlil etm\u0259kdir. Ev testl\u0259ri pH s\u0259viyy\u0259sini &ouml;yr\u0259nm\u0259y\u0259 k&ouml;m\u0259k ed\u0259c\u0259k, lakin d\u0259qiq n\u0259tic\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n n&uuml;mun\u0259ni laboratoriyaya g&ouml;nd\u0259rm\u0259k daha yax\u015f\u0131d\u0131r. Kalsiumun udulmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n optimal g&ouml;st\u0259rici t\u0259xmin\u0259n 6,5 pH-dir.<br \/>\n\u018fh\u0259miyy\u0259tli: art\u0131q kalsium onun &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 kimi z\u0259r\u0259rlidir, &ccedil;&uuml;nki o, dig\u0259r qida madd\u0259l\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Torpa\u011fa kalsium \u0259lav\u0259 etm\u0259yin 5 t\u0259bii yolu<\/strong><br \/>\n\u018fzilmi\u015f yumurta qab\u0131\u011f\u0131. Qab\u0131qlar\u0131 yax\u015f\u0131ca qurutmaq, \u0259zm\u0259k, tercihen bir q\u0259hv\u0259 d\u0259yirman\u0131nda, kompost v\u0259 ya birba\u015fa torpa\u011fa \u0259lav\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Onlar t\u0259dric\u0259n torpa\u011f\u0131 kalsiumla h\u0259ll edir v\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015fdirirl\u0259r.<br \/>\nOstein v\u0259 ya qab\u0131q q\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131. Qab\u0131qlara &ccedil;\u0131x\u0131\u015f\u0131 olan b&ouml;lg\u0259l\u0259rd\u0259 (m\u0259s\u0259l\u0259n, mollyuskalardan) onlar da \u0259zilir v\u0259 torpa\u011fa \u0259lav\u0259 olunur. Bu, mineral g&uuml;br\u0259l\u0259rd\u0259n daha yava\u015f i\u015fl\u0259yir, lakin tamamil\u0259 t\u0259biidir.<br \/>\nGips (kalsium sulfat). Kalsium v\u0259 k&uuml;k&uuml;rd m\u0259nb\u0259yidir. Gips torpa\u011f\u0131n strukturunu yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, s\u0131xl\u0131\u011f\u0131n\u0131 azald\u0131r, k&ouml;kl\u0259rin daha yax\u015f\u0131 &quot;n\u0259f\u0259s almas\u0131na&quot; k&ouml;m\u0259k edir. \u018fh\u0259ngd\u0259n f\u0259rqli olaraq, pH-\u0131 d\u0259yi\u015fmir.<br \/>\n\u018fh\u0259ngda\u015f\u0131 (t\u0259ba\u015fir, dolomit unu). Tur\u015fu torpaqlar &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;k\u0259mm\u0259ldir, eyni zamanda pH-\u0131 art\u0131r\u0131r v\u0259 kalsium \u0259lav\u0259 edir. Dolomit unun t\u0259rkibind\u0259 maqnezium da var ki, bu da \u0259lav\u0259 olaraq bitki b&ouml;y&uuml;m\u0259sini stimulla\u015fd\u0131r\u0131r.<br \/>\nS&uuml;m&uuml;k yem\u0259yi. Yaln\u0131z kalsiumu deyil, h\u0259m d\u0259 k&ouml;k sistemi &uuml;&ccedil;&uuml;n vacib element olan fosforu t\u0259min ed\u0259n t\u0259bii g&uuml;br\u0259dir. T\u0259r\u0259v\u0259z v\u0259 &ccedil;i&ccedil;\u0259kl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n yax\u015f\u0131 uy\u011fun g\u0259lir.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kalsium t\u0259kc\u0259 g&uuml;cl&uuml; insan s&uuml;m&uuml;kl\u0259rinin \u0259sas\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 bitki sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n vacib elementl\u0259rd\u0259n biridir. Kalsium h&uuml;ceyr\u0259 divarlar\u0131n\u0131 g&uuml;cl\u0259ndirir, g&uuml;cl&uuml; g&ouml;vd\u0259 v\u0259 yarpaqlar\u0131n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259sin\u0259 k&ouml;m\u0259k edir, x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-229444","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/229444","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=229444"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/229444\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=229444"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=229444"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=229444"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}