{"id":228230,"date":"2025-08-01T09:42:00","date_gmt":"2025-08-01T05:42:00","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=228230","title":{"rendered":"H\u0259r g\u00fcn n\u0259 q\u0259d\u0259r plastik uddu\u011fumuz hesablan\u0131b"},"content":{"rendered":"<p><strong>Yeni ara\u015fd\u0131rmaya g&ouml;r\u0259, insanlar qapal\u0131 m\u0259kanlarda h\u0259r g&uuml;n 70 000-d\u0259n &ccedil;ox mikroplastik hiss\u0259cikl\u0259ri n\u0259f\u0259s ala bilirl\u0259r &#8211; bu, \u0259vv\u0259ll\u0259r d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;ld&uuml;y&uuml;nd\u0259n xeyli &ccedil;oxdur. Bu hiss\u0259cikl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti o q\u0259d\u0259r ki&ccedil;ikdir ki, a\u011fciy\u0259rl\u0259rimiz\u0259 d\u0259rind\u0259n n&uuml;fuz ed\u0259 bilirl\u0259r.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, ara\u015fd\u0131rma PLOS One jurnal\u0131nda d\u0259rc olunub.<br \/>\nPlastik d&ouml;vr&uuml;m&uuml;z&uuml;n \u0259sas ekoloji probleml\u0259rind\u0259n birin\u0259 &ccedil;evrilib, h\u0259m su h&ouml;vz\u0259l\u0259rini, h\u0259m d\u0259 qan\u0131 &ccedil;irkl\u0259ndirir. Mikroskopik hiss\u0259cikl\u0259r b\u0259d\u0259n\u0259 t\u0259kc\u0259 qida v\u0259 i&ccedil;kil\u0259rl\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 n\u0259f\u0259s ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z hava il\u0259 daxil olur.<\/p>\n<p>Tuluza Universitetinin (Fransa) aliml\u0259ri yeni ara\u015fd\u0131rmada g&uuml;nd\u0259lik n\u0259 q\u0259d\u0259r plastik hiss\u0259cikl\u0259ri n\u0259f\u0259s ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259n edibl\u0259r. Onlar m\u0259nzill\u0259rind\u0259n v\u0259 avtomobill\u0259rind\u0259n 16 hava n&uuml;mun\u0259si g&ouml;t&uuml;r&uuml;b, sonra mikroplastikl\u0259rin konsentrasiyas\u0131n\u0131 &ouml;l&ccedil;m\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n Raman spektroskopiyas\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k analiz edibl\u0259r.<\/p>\n<p>Orta konsentrasiya m\u0259nzill\u0259rd\u0259 h\u0259r kubmetrd\u0259 528 mikroplastik hiss\u0259cik, avtomobill\u0259rd\u0259 is\u0259 heyr\u0259tamiz d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 2238 kubmetr olub. Bu hiss\u0259cikl\u0259rin 94% -i 10 mikrometrd\u0259n ki&ccedil;ik idi, bu da n\u0259f\u0259s ald\u0131qda a\u011fciy\u0259r toxumas\u0131na d\u0259rind\u0259n n&uuml;fuz etm\u0259y\u0259 imkan verib.<\/p>\n<p>Bu v\u0259 dig\u0259r ara\u015fd\u0131rmalara \u0259saslanaraq, komanda hesablay\u0131b ki, b&ouml;y&uuml;kl\u0259r g&uuml;nd\u0259 t\u0259xmin\u0259n 71.000 mikroplastik hiss\u0259cik n\u0259f\u0259s al\u0131rlar, onlardan 68.000-i 10 mikrometrd\u0259n ki&ccedil;ikdir.<br \/>\nMikroplastikl\u0259rin b\u0259d\u0259n\u0259 nec\u0259 t\u0259sir etdiyi v\u0259 b\u0259d\u0259nimizd\u0259ki hiss\u0259cikl\u0259rl\u0259 n\u0259 ba\u015f verdiyi h\u0259l\u0259 d\u0259qiq deyil, lakin elm adamlar\u0131 bunun z\u0259r\u0259rli ola bil\u0259c\u0259yind\u0259n \u015f&uuml;bh\u0259l\u0259nirl\u0259r. Son t\u0259dqiqatlar m&uuml;\u0259yy\u0259n x\u0259r&ccedil;\u0259ng, m\u0259hsuldarl\u0131q probleml\u0259ri v\u0259 &uuml;r\u0259k-damar probleml\u0259ri riskinin m&uuml;mk&uuml;n artmas\u0131na i\u015far\u0259 edir.<br \/>\nM&uuml;\u0259llifl\u0259r qeyd edirl\u0259r ki, mikroplastikl\u0259rin bioloji t\u0259sirl\u0259rini &ouml;yr\u0259nm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n daha &ccedil;ox t\u0259dqiqata ehtiyac var.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yeni ara\u015fd\u0131rmaya g&ouml;r\u0259, insanlar qapal\u0131 m\u0259kanlarda h\u0259r g&uuml;n 70 000-d\u0259n &ccedil;ox mikroplastik hiss\u0259cikl\u0259ri n\u0259f\u0259s ala bilirl\u0259r &#8211; bu, \u0259vv\u0259ll\u0259r d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;ld&uuml;y&uuml;nd\u0259n xeyli &ccedil;oxdur. Bu hiss\u0259cikl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti o q\u0259d\u0259r ki&ccedil;ikdir ki, a\u011fciy\u0259rl\u0259rimiz\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-228230","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/228230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=228230"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/228230\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=228230"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=228230"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=228230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}