{"id":225981,"date":"2025-06-24T10:03:03","date_gmt":"2025-06-24T06:03:03","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=225981","title":{"rendered":"K\u00f6rp\u0259l\u0259r h\u0259l\u0259 15 ay\u0131nda m\u00fcc\u0259rr\u0259d d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131rlar"},"content":{"rendered":"<p><strong>K&ouml;rp\u0259l\u0259rin &ouml;zl\u0259ri s&ouml;hb\u0259tin kontekstind\u0259n yeni s&ouml;zl\u0259rin m\u0259nas\u0131n\u0131 &ldquo;tuturlar&rdquo; v\u0259 b&ouml;y&uuml;kl\u0259rin obyekt\u0259 i\u015far\u0259 etm\u0259sini g&ouml;zl\u0259mirl\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, \u015eimal-Q\u0259rb Universiteti (AB\u015e) v\u0259 Harvard Universitetinin aliml\u0259ri ilk d\u0259f\u0259 olaraq s&uuml;but edibl\u0259r ki, 15 ayl\u0131q k&ouml;rp\u0259l\u0259r h\u0259tta m&uuml;vafiq obyekt gizl\u0259dilmi\u015f olsa bel\u0259, yeni s&ouml;z&uuml;n zehni t\u0259svirini formala\u015fd\u0131ra bilirl\u0259r. N\u0259tic\u0259l\u0259r PLOS One jurnal\u0131nda d\u0259rc olunub.<\/p>\n<p>T\u0259bii s&ouml;hb\u0259tl\u0259rd\u0259 s&ouml;zl\u0259r &ccedil;ox vaxt aid olduqlar\u0131 obyektl\u0259rin yoxlu\u011funda ba\u015f verir.&nbsp;<br \/>\nBunu yoxlamaq &uuml;&ccedil;&uuml;n t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar 134 k&ouml;rp\u0259 &#8211; 12 v\u0259 15 ayl\u0131q 67 u\u015faq &#8211; i\u015f\u0259 g&ouml;t&uuml;r&uuml;bl\u0259r v\u0259 &uuml;&ccedil; m\u0259rh\u0259l\u0259li t\u0259cr&uuml;b\u0259 apar\u0131l\u0131b. \u018fvv\u0259lc\u0259 k&ouml;rp\u0259l\u0259r tan\u0131\u015f s&ouml;zl\u0259r (&ldquo;alma&rdquo;, &ldquo;banan&rdquo;, &ldquo;&uuml;z&uuml;m&rdquo;) e\u015fitdil\u0259r v\u0259 m&uuml;vafiq \u015f\u0259kill\u0259ri g&ouml;rd&uuml;l\u0259r. Sonra yeni s&ouml;z (m\u0259s\u0259l\u0259n, ekzotik meyv\u0259 &ldquo;papaya&rdquo;) t\u0259qdim edildikd\u0259, \u015f\u0259kil gizl\u0259dilib. N\u0259hay\u0259t, ekranda iki yeni t\u0259svir &#8211; papaya v\u0259 tamamil\u0259 tan\u0131\u015f olmayan obyekt (m\u0259s\u0259l\u0259n, &ccedil;\u0131rpma &ccedil;\u0259ng\u0259l) n&uuml;mayi\u015f olundu v\u0259 s\u0131naq&ccedil;\u0131lar k&ouml;rp\u0259d\u0259n &quot;Papaya haradad\u0131r?&quot;<\/p>\n<p>M\u0259lum oldu ki, 15 ayl\u0131q u\u015faqlar he&ccedil; vaxt papaya v\u0259 ya bu s&ouml;zl\u0259 qo\u015fala\u015fm\u0131\u015f &ccedil;\u0131rpma g&ouml;rm\u0259s\u0259l\u0259r d\u0259, tan\u0131\u015f olmayan obyekt\u0259 nisb\u0259t\u0259n d&uuml;zg&uuml;n meyv\u0259y\u0259 xeyli uzun bax\u0131blar. 12 ayl\u0131q u\u015faqlar bel\u0259 bir t\u0259sir g&ouml;st\u0259rm\u0259dil\u0259r. Bu onu g&ouml;st\u0259rir ki, 18 ayl\u0131q u\u015faqlar linqvistik kontekstd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k yeni s&ouml;z&uuml;n m\u0259nas\u0131n\u0131 &ccedil;\u0131xara v\u0259 m&uuml;c\u0259rr\u0259d d&uuml;\u015f&uuml;n\u0259 bilirl\u0259r.<br \/>\nAliml\u0259r t\u0259klif edirl\u0259r ki, bir ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar tan\u0131\u015f kontekstl\u0259r\u0259 etibar etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox m\u0259hdud l&uuml;\u011f\u0259t\u0259 malikdirl\u0259r, halbuki 15 ayda dil bu c&uuml;r m&uuml;c\u0259rr\u0259d n\u0259tic\u0259 &ccedil;\u0131xarmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n art\u0131q kifay\u0259t q\u0259d\u0259r m\u0259nims\u0259nilir.<\/p>\n<p>Bu k\u0259\u015ff dilin m\u0259nims\u0259nilm\u0259sinin ilkin mexanizml\u0259rin\u0259 i\u015f\u0131q sal\u0131r: bu g&ouml;st\u0259rir ki, k&ouml;rp\u0259l\u0259r passiv \u015f\u0259kild\u0259 b&ouml;y&uuml;kl\u0259rin obyekti g&ouml;st\u0259rm\u0259sini g&ouml;zl\u0259mirl\u0259r, yeni s&ouml;zl\u0259rin m\u0259nas\u0131 modelini qurmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n tan\u0131\u015f s&ouml;zl\u0259rd\u0259n v\u0259 &uuml;mumi s&ouml;hb\u0259t m&ouml;vzular\u0131ndan f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n<p>M&uuml;\u0259llifl\u0259r vur\u011fulay\u0131rlar ki, t\u0259bii h\u0259yatda k&ouml;rp\u0259l\u0259r daima g&ouml;r&uuml;n\u0259n kontekstd\u0259n k\u0259narda &#8211; ail\u0259 s&ouml;hb\u0259tl\u0259ri, kitab oxumaq v\u0259 ya g\u0259zintil\u0259r zaman\u0131 tan\u0131\u015f olmayan s&ouml;zl\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015f\u0131r v\u0259 bel\u0259 situasiyalardan qiym\u0259tli semantik n\u0259tic\u0259l\u0259r &ccedil;\u0131xara bilirl\u0259r.<br \/>\nBu t\u0259dqiqat daha effektiv erk\u0259n nitq &ouml;yr\u0259tm\u0259 metodlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanmas\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n ipu&ccedil;lar\u0131 verir v\u0259 insan \u015f&uuml;urunun birba\u015fa g&ouml;r\u0259 bilm\u0259diyi \u015feyl\u0259rin zehni \u015f\u0259kill\u0259rini nec\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131na dair anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 geni\u015fl\u0259ndirir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K&ouml;rp\u0259l\u0259rin &ouml;zl\u0259ri s&ouml;hb\u0259tin kontekstind\u0259n yeni s&ouml;zl\u0259rin m\u0259nas\u0131n\u0131 &ldquo;tuturlar&rdquo; v\u0259 b&ouml;y&uuml;kl\u0259rin obyekt\u0259 i\u015far\u0259 etm\u0259sini g&ouml;zl\u0259mirl\u0259r. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, \u015eimal-Q\u0259rb Universiteti (AB\u015e) v\u0259 Harvard Universitetinin aliml\u0259ri ilk d\u0259f\u0259 olaraq s&uuml;but edibl\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-225981","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225981","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=225981"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225981\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=225981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=225981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=225981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}