{"id":225156,"date":"2025-06-12T06:43:49","date_gmt":"2025-06-12T02:43:49","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=225156","title":{"rendered":"DNT-nin zehni m\u00f6hk\u0259mliy\u0259 t\u0259siri &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u018ftraf m&uuml;hit\u0259 h\u0259ssasl\u0131\u011fa genetik amill\u0259r t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir<br \/>\nPsixi sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131za h\u0259m genl\u0259r, h\u0259m d\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raiti t\u0259sir edir, amma&#8230; g&ouml;r&uuml;nd&uuml;y&uuml; kimi, ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raitin\u0259 reaksiya da genetikadan as\u0131l\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, London Kral Kollecinin aliml\u0259ri b\u0259zi insanlar\u0131n \u0259traf m&uuml;hit\u0259 az v\u0259 ya &ccedil;ox h\u0259ssas olmas\u0131na s\u0259b\u0259b olan genetik faktorlar\u0131 m&uuml;\u0259yy\u0259n edibl\u0259r. &ldquo;Nature Human Behaviour&rdquo; jurnal\u0131nda d\u0259rc edil\u0259n t\u0259dqiqat insanlar\u0131n \u0259traf m&uuml;hit faktorlar\u0131na f\u0259rqli h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131n\u0131n DEHB simptomlar\u0131, autistik x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259r, narahatl\u0131q v\u0259 depressiya \u0259lam\u0259tl\u0259ri, psixotik t\u0259cr&uuml;b\u0259l\u0259r v\u0259 nevrotiklik s\u0259viyy\u0259sin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259c\u0259yini ara\u015fd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>M&uuml;\u0259llifl\u0259r 11 t\u0259dqiqatdan 21 792 eyni \u0259kizd\u0259n (10 896 c&uuml;t) \u0259ld\u0259 edil\u0259n m\u0259lumatlar\u0131n meta-analizini apar\u0131blar. Bu, eyni \u0259kizl\u0259r &uuml;z\u0259rind\u0259 bu g&uuml;n\u0259 q\u0259d\u0259r apar\u0131lan \u0259n b&ouml;y&uuml;k ara\u015fd\u0131rmad\u0131r.<\/p>\n<p>\u018ftraf m&uuml;hit\u0259 h\u0259ssasl\u0131qdak\u0131 f\u0259rql\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259li bir ne&ccedil;\u0259 genetik faktor m&uuml;\u0259yy\u0259n edilmi\u015fdir. Bu, bir insan\u0131n imtahandan sakit ke&ccedil;diyi yerd\u0259, dig\u0259rinin psixoloji travma almas\u0131n\u0131 izah ed\u0259 bil\u0259r.<br \/>\n\u0130nsan x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259ri, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n insanlar\u0131n depressiya, narahatl\u0131q, DEHB v\u0259 autizm kimi \u015f\u0259rtl\u0259ri n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 yax\u015f\u0131 ya\u015fad\u0131qlar\u0131 genl\u0259r v\u0259 h\u0259yat t\u0259cr&uuml;b\u0259l\u0259ri il\u0259 formala\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Monozigotik \u0259kizl\u0259r genetik c\u0259h\u0259td\u0259n dem\u0259k olar ki, 100% eynidir, y\u0259ni x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259rind\u0259ki h\u0259r hans\u0131 bir f\u0259rq, &ccedil;ox g&uuml;man ki, onlar\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raiti il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r. Bu m\u0259lumatdan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, genom \u0259traf m&uuml;hit\u0259 h\u0259ssasl\u0131qdak\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 t\u0259sir ed\u0259n genl\u0259ri m&uuml;\u0259yy\u0259n etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n skan edil\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r m&uuml;\u0259yy\u0259n edibl\u0259r ki, b&ouml;y&uuml;m\u0259 faktorlar\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n genl\u0259r (immun cavab\u0131nda v\u0259 m\u0259rk\u0259zi sinir sisteminin inki\u015faf\u0131nda m&uuml;h&uuml;m rol oynayan molekullar) autizm \u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir. Stress reaksiyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259li genl\u0259r depressiya \u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u018ftraf m&uuml;hit\u0259 h\u0259ssasl\u0131\u011fa genetik amill\u0259r t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir Psixi sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131za h\u0259m genl\u0259r, h\u0259m d\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raiti t\u0259sir edir, amma&#8230; g&ouml;r&uuml;nd&uuml;y&uuml; kimi, ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raitin\u0259 reaksiya da genetikadan as\u0131l\u0131d\u0131r. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-225156","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225156","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=225156"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/225156\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=225156"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=225156"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=225156"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}