{"id":223971,"date":"2025-05-22T13:04:24","date_gmt":"2025-05-22T09:04:24","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=223971","title":{"rendered":"\u018fn \u00e7ox hans\u0131 banklar\u0131n kartlar\u0131ndan o\u011furluq edilir&#8230; &#8211;\u00a0"},"content":{"rendered":"<p><strong>&ldquo;Son 4 ayda v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n bank kartlar\u0131ndan 6 milyon manat o\u011furlan\u0131b. N\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, bir &ccedil;oxlar\u0131 &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259 kartlar\u0131ndan o\u011furluq haqq\u0131nda r\u0259smi m\u0259lumat vermir, bu o dem\u0259kdir ki, h\u0259r ay t\u0259xmin\u0259n 2 milyon manat kartlardan talan\u0131r&rdquo;.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az&nbsp;x\u0259b\u0259r verir ki, bu s&ouml;zl\u0259ri Az\u0259rbaycan \u0130nternet Forumunun prezidenti Osman G&uuml;nd&uuml;z qeyd edib. M&uuml;t\u0259x\u0259ssis bildirib ki, bu a&ccedil;\u0131qlamadan sonra M\u0259rk\u0259zi Bank d\u0259rhal reaksiya verm\u0259li, problem\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirm\u0259li idi:<\/p>\n<p>&ldquo;H\u0259l\u0259lik is\u0259 bunlar m&uuml;\u015fahid\u0259 olunmur.<\/p>\n<p>K&uuml;tl\u0259vi talamalar tam adil\u0259\u015fib. Art\u0131q h\u0259r g&uuml;n g&ouml;zl\u0259yirik ki, D\u0130N r\u0259smisi kartlardan n\u0259 q\u0259d\u0259r pul o\u011furland\u0131\u011f\u0131n\u0131 a&ccedil;\u0131qlayacaq. Bu n\u0259 vaxta q\u0259d\u0259r bel\u0259 davam ed\u0259c\u0259k?&nbsp;M\u0259rk\u0259zi Bank, banklar, h&ouml;kum\u0259t v\u0259 h&uuml;quq-m&uuml;hafiz\u0259 qurumlar\u0131 bu t\u0259hl&uuml;k\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 konkret n\u0259tic\u0259 ver\u0259c\u0259k t\u0259dbirl\u0259ri n\u0259 vaxt g&ouml;r\u0259c\u0259k? Fikrimc\u0259, n\u0259 q\u0259d\u0259r faydal\u0131 v\u0259 vacib olsa da, maarifl\u0259nm\u0259 v\u0259 r\u0259q\u0259msal savadl\u0131l\u0131qla bu problemi tez bir zamanda h\u0259ll etm\u0259k &ccedil;\u0259tin olacaq.<\/p>\n<p>Bir daha, banklara, M\u0259rk\u0259zi Banka, &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259, h&ouml;kum\u0259t\u0259 v\u0259 c\u0259miyy\u0259t\u0259 \u015f\u0259r\u0259f g\u0259tirm\u0259y\u0259n bu v\u0259ziyy\u0259tin d&uuml;z\u0259lm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 faydal\u0131 ola bil\u0259c\u0259k t\u0259klifl\u0259ri t\u0259krarlamaq ist\u0259rdim :<br \/>\n1. \u018fn &ccedil;ox o\u011furluq olan banklar haqq\u0131nda m\u0259lumatlar \u015f&uuml;bh\u0259siz ki, M\u0259rk\u0259zi Bankda v\u0259 D\u0130N-d\u0259dir.<\/p>\n<p>Bu m\u0259lumatlar\u0131n a&ccedil;\u0131qlanmas\u0131 banklara qar\u015f\u0131 ciddi ictimai q\u0131naq yarada bil\u0259r v\u0259 maliyy\u0259 sektorunun m\u0259suliyy\u0259tini daha da art\u0131ra bil\u0259rdi.<\/p>\n<p>G&uuml;man ki, banklar ciddi itkil\u0259r ver\u0259 bil\u0259c\u0259yind\u0259n M\u0259rk\u0259zi Bank bu tip m\u0259lumatlar\u0131 a&ccedil;\u0131qlamayacaq.&nbsp;<\/p>\n<p>D\u0130N-in h\u0259r g&uuml;n a&ccedil;\u0131qlad\u0131\u011f\u0131 statistika &ccedil;ox \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. D&uuml;\u015f&uuml;nm\u0259k olar ki D\u0130N-\u0259 qar\u015f\u0131 da m&uuml;\u0259yy\u0259n t\u0259sirl\u0259r var ki, \u0259n &ccedil;ox talanma olan banklar\u0131n adlar\u0131 a&ccedil;\u0131qlanmas\u0131n.<br \/>\nBel\u0259 olan halda is\u0259 bu problemin qanunvericilik bax\u0131m\u0131ndan h\u0259ll edilm\u0259si m&ouml;vcud problemin h\u0259llin\u0259 &ccedil;ox k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259rdi.<\/p>\n<p>2. M\u0259rk\u0259zi Bank Qaydalar\u0131na \u0259l g\u0259zdirm\u0259lidir, identifikasiya i\u015fl\u0259ri s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259lidir, banklar o\u011furlanm\u0131\u015f v\u0259saitl\u0259r\u0259 g&ouml;r\u0259 m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r.<br \/>\n&ldquo;Siz t\u0259sdiql\u0259misiniz&rdquo; dey\u0259r\u0259k m\u0259suliyy\u0259td\u0259n yay\u0131nmaq q\u0259bulolunmazd\u0131r.<\/p>\n<p>Mobil t\u0259tbiql\u0259rin kodlar\u0131 audit olunmal\u0131d\u0131r, \u0259vv\u0259ll\u0259r problemi olan banklardan m\u0259lumat s\u0131zmas\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>3. Banklarda v\u0259 mobil operatorlarda m&uuml;\u015ft\u0259ri m\u0259lumatlar\u0131na &ccedil;\u0131x\u0131\u015f\u0131 olan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 n\u0259zar\u0259t g&uuml;cl\u0259ndirilm\u0259li, daxili audit sisteml\u0259ri qurulmal\u0131d\u0131r. Xarici v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n bu sah\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259si qanunla m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nMaraql\u0131d\u0131r ki, m&ouml;vcud h&uuml;quqi normalara g&ouml;r\u0259, kritik qurumu audit ed\u0259n kiber provayderd\u0259 xarici v\u0259t\u0259nda\u015f i\u015fl\u0259y\u0259 bilm\u0259z, amma kritik qurumun h\u0259ssas strukturlar\u0131nda &ldquo;xarici v\u0259t\u0259nda\u015f i\u015fl\u0259y\u0259 bilm\u0259z&rdquo; dey\u0259n bir m&uuml;dd\u0259a yoxdur.<\/p>\n<p>4. Mobil t\u0259tbiql\u0259rd\u0259 &ldquo;kredit\u0259 STOP&rdquo; v\u0259 kartdan o\u011furluqla ba\u011fl\u0131 an\u0131nda m\u0259lumat verilm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n &ldquo;SOS&rdquo; \u0259laq\u0259 imkan\u0131 yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>5. F\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n qorunmas\u0131 haqq\u0131nda qanun s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259li, bank kartlar\u0131ndan talama il\u0259 ba\u011fl\u0131 cinay\u0259t m\u0259suliyy\u0259ti a\u011f\u0131rla\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, banklar\u0131n v\u0259 operatorlar\u0131n h&uuml;quqi m\u0259suliyy\u0259ti konkretl\u0259\u015fdirilm\u0259lidir v\u0259 s.&rdquo;, &#8211; dey\u0259 o \u0259lav\u0259 edib.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&ldquo;Son 4 ayda v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n bank kartlar\u0131ndan 6 milyon manat o\u011furlan\u0131b. N\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, bir &ccedil;oxlar\u0131 &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259 kartlar\u0131ndan o\u011furluq haqq\u0131nda r\u0259smi m\u0259lumat vermir, bu o dem\u0259kdir ki, h\u0259r ay t\u0259xmin\u0259n 2&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-223971","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223971","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=223971"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223971\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=223971"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=223971"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=223971"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}