{"id":223771,"date":"2025-05-20T07:09:41","date_gmt":"2025-05-20T03:09:41","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=223771","title":{"rendered":"Xolesterol sa\u011flaml\u0131\u011fa nec\u0259 t\u0259sir edir \u2013"},"content":{"rendered":"<p><strong>Bu g&ouml;st\u0259rici bir insan\u0131n yax\u015f\u0131 v\u0259ziyy\u0259ti v\u0259 funksionall\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox vacibdir. Bir t\u0259r\u0259fd\u0259n onsuz orqanizmd\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n prosesl\u0259r m&uuml;mk&uuml;n deyil, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 &uuml;r\u0259yin i\u015finin pozulmas\u0131na, h\u0259tta infarkt ke&ccedil;irm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olan amill\u0259rd\u0259ndir.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki. xolesterin haqq\u0131nda \u0259n vacib \u015feyl\u0259ri Oksford Tibb klinikas\u0131n\u0131n kardioloqu Natalya Baxian deyir.<\/p>\n<p><strong>Pis v\u0259 ya yax\u015f\u0131<\/strong><br \/>\nXolesterol ya\u011fa b\u0259nz\u0259r bir madd\u0259dir v\u0259 d&uuml;zg&uuml;n i\u015fl\u0259m\u0259miz laz\u0131md\u0131r. Hormonlar\u0131n, D vitamini v\u0259 &ouml;d tur\u015fular\u0131n\u0131n sintezind\u0259 i\u015ftirak edir, h\u0259m&ccedil;inin h&uuml;ceyr\u0259 membran\u0131n\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259sidir.<\/p>\n<p>Ancaq &ccedil;ox \u015fey sa\u011flam deyil: bu madd\u0259nin art\u0131ql\u0131\u011f\u0131 b\u0259d\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n udulmaya bil\u0259r v\u0259 qanda art\u0131q miqdarda qala bil\u0259r ki, bu da t\u0259hl&uuml;k\u0259li v\u0259ziyy\u0259tl\u0259rin v\u0259 ya x\u0259st\u0259likl\u0259rin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>Sad\u0259 dill\u0259 des\u0259k, xolesterin 2 n&ouml;v\u0259 b&ouml;l&uuml;n&uuml;r &#8211; pis v\u0259 yax\u015f\u0131. Pis xolesterol a\u015fa\u011f\u0131 s\u0131xl\u0131ql\u0131 lipoproteindir (LDL), qan d&ouml;vran\u0131nda s\u0131x konqlomeratlar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tirir v\u0259 damarlarda yerl\u0259\u015f\u0259r\u0259k aterosklerotik l&ouml;vh\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tirir.<br \/>\nY&uuml;ks\u0259k s\u0131xl\u0131ql\u0131 xolesterin bir az f\u0259rqli t\u0259rkib\u0259 malikdir v\u0259 \u0259ksin\u0259, LDL-nin &ccedil;\u0131xar\u0131lmas\u0131na k&ouml;m\u0259k edir, &ccedil;&uuml;nki o, qan damarlar\u0131n\u0131n elastikliyini t\u0259min edir v\u0259 kardioloji profilimizi yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Niy\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 s\u0131xl\u0131ql\u0131 xolesterol t\u0259hl&uuml;k\u0259lidir?<\/strong><br \/>\nBirincisi, LDL qan damarlar\u0131n\u0131n v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 t\u0259sir g&ouml;st\u0259rir, onlar\u0131 i&ccedil;\u0259rid\u0259n s\u0131x\u0131r v\u0259 deformasiya edir, bu da aterosklerozun inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Damarlar daral\u0131r, qan ax\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r v\u0259 m&uuml;vafiq olaraq y&uuml;ks\u0259k t\u0259zyiq &uuml;&ccedil;&uuml;n ilkin \u015f\u0259rtl\u0259r yaran\u0131r.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, l&ouml;vh\u0259l\u0259rd\u0259n t\u0259sirl\u0259n\u0259n b\u0259zi damarlarda qan ax\u0131n\u0131 tamamil\u0259 pozulur, bu da koroner &uuml;r\u0259k x\u0259st\u0259liyin\u0259, angina pektorisin\u0259, infarkt, vuru\u015f v\u0259 ya qan t\u0259dar&uuml;k&uuml;n&uuml;n pisl\u0259\u015fm\u0259sinin xroniki prosesl\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<br \/>\nBir insan\u0131n diabet v\u0259 ya qan x\u0259st\u0259likl\u0259ri kimi m&uuml;\u015fayi\u0259t olunan sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259ri varsa (s\u0131xl\u0131q artd\u0131qda), v\u0259ziyy\u0259t \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 pisl\u0259\u015fir: orqanlar v\u0259 sisteml\u0259r daha az oksigen, amin tur\u015fular\u0131, vitaminl\u0259r v\u0259 normal f\u0259aliyy\u0259t &uuml;&ccedil;&uuml;n z\u0259ruri olan dig\u0259r madd\u0259l\u0259r al\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Xolesterolu v\u0259 l&ouml;vh\u0259l\u0259ri nec\u0259 yoxlamaq olar<\/strong><br \/>\nBoyun v\u0259 ba\u015f\u0131n damarlar\u0131n\u0131n Doppleroqrafiyas\u0131 il\u0259 damarlar\u0131n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si v\u0259 xolesterol l&ouml;vh\u0259l\u0259rinin \u0259lam\u0259tl\u0259ri a\u015fkar edilir.<br \/>\nPis v\u0259 yax\u015f\u0131 xolesterinin s\u0259viyy\u0259sini m&uuml;\u0259yy\u0259n etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n lipidoqramma adlanan qan testi t\u0259yin edilir. Laboratoriya n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq, kardioloq nec\u0259 davam ed\u0259c\u0259yin\u0259 q\u0259rar verir &#8211; x&uuml;susi terapiyaya ehtiyac olub-olmamas\u0131, v\u0259ziyy\u0259ti m&uuml;\u015fahid\u0259 etm\u0259y\u0259 davam etm\u0259k v\u0259 ya ba\u015fqa vasit\u0259l\u0259rl\u0259 t\u0259sir etm\u0259k m&uuml;mk&uuml;n olub-olmamas\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g&ouml;st\u0259rici bir insan\u0131n yax\u015f\u0131 v\u0259ziyy\u0259ti v\u0259 funksionall\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n &ccedil;ox vacibdir. Bir t\u0259r\u0259fd\u0259n onsuz orqanizmd\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n prosesl\u0259r m&uuml;mk&uuml;n deyil, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 &uuml;r\u0259yin i\u015finin pozulmas\u0131na, h\u0259tta infarkt ke&ccedil;irm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-223771","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=223771"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/223771\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=223771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=223771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=223771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}