{"id":221194,"date":"2025-04-08T05:57:56","date_gmt":"2025-04-08T01:57:56","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=221194","title":{"rendered":"H\u0259tta t\u00fcst\u00fcs\u00fcn\u00fcn t\u0259rkibind\u0259 minl\u0259rl\u0259 kimy\u0259vi madd\u0259 var"},"content":{"rendered":"<p><strong>Siqaret &ccedil;\u0259km\u0259k b&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyada qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131na bil\u0259n x\u0259st\u0259likl\u0259rin v\u0259 &ouml;l&uuml;m&uuml;n \u0259n b&ouml;y&uuml;k s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri olmaqda davam edir.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, &Uuml;mumd&uuml;nya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (&Uuml;ST) m\u0259lumat\u0131na g&ouml;r\u0259, h\u0259r il t\u0259xmin\u0259n 8 milyon insan t&uuml;t&uuml;nl\u0259 \u0259laq\u0259li x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n &ouml;l&uuml;r. &Uuml;st\u0259lik, bu &ouml;l&uuml;ml\u0259rin 1,3 milyonu siqaret &ccedil;\u0259km\u0259y\u0259nl\u0259r aras\u0131nda, ikincili t&uuml;st&uuml;y\u0259 m\u0259ruz qalanlar aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>M&uuml;t\u0259x\u0259ssis Dr. Merda Erdemir I\u015f\u0131k siqaretin a\u011fciy\u0259r sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na olan da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 t\u0259sirl\u0259rin\u0259 diqq\u0259t &ccedil;\u0259k\u0259r\u0259k x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edib.<br \/>\n&nbsp;&quot;Siqaretin t\u0259rkibind\u0259 7 mind\u0259n &ccedil;ox kimy\u0259vi madd\u0259 var. Bunlar\u0131n 70-i kanserogen madd\u0259l\u0259rdir. Siqaret &ccedil;\u0259k\u0259n \u015f\u0259xs bu z\u0259r\u0259rli madd\u0259l\u0259ri h\u0259r g&uuml;n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 i&ccedil;in\u0259 &ccedil;\u0259kir. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n passiv siqaret &ccedil;\u0259k\u0259nl\u0259rin d\u0259 bu v\u0259ziyy\u0259td\u0259n t\u0259sirl\u0259ndiyini&quot; &ndash; h\u0259kim deyir.&nbsp;<\/p>\n<p>\u018fn &ccedil;ox rast g\u0259lin\u0259n v\u0259 g&uuml;cl&uuml; as\u0131l\u0131l\u0131qlardan biri olan siqaret as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 h\u0259m fiziki, h\u0259m d\u0259 psixoloji t\u0259sirl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259 t\u0259rk edilm\u0259si \u0259n &ccedil;\u0259tin as\u0131l\u0131l\u0131qlardan biri hesab olunur.<br \/>\n&quot;As\u0131l\u0131l\u0131qla m&uuml;bariz\u0259d\u0259 \u0259n m&uuml;h&uuml;m add\u0131m maarifl\u0259ndirm\u0259kdir. Siqaret &ccedil;\u0259k\u0259n h\u0259r k\u0259s as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan qurtulmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n bir add\u0131m atarsa, h\u0259m &ouml;z sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131, h\u0259m d\u0259 c\u0259miyy\u0259tin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n b&ouml;y&uuml;k bir qazanc olar. Siqaretin t\u0259rkibind\u0259ki nikotin beynin m&uuml;kafatland\u0131rma mexanizmini t\u0259sir edir v\u0259 ciddi bir \u0259lav\u0259 olaraq q\u0259bul edil\u0259n bir \u0259lav\u0259 madd\u0259dir narkomaniya kimi.&quot;<\/p>\n<p>Siqaret t&uuml;st&uuml;s&uuml;n&uuml;n t\u0259rkibind\u0259 7 mind\u0259n &ccedil;ox kimy\u0259vi madd\u0259 oldu\u011funu v\u0259 \u0259n az 70-nin kanserogen oldu\u011funu dey\u0259n m&uuml;t\u0259x\u0259ssis siqaretin a\u011fciy\u0259rl\u0259r\u0259 verdiyi z\u0259r\u0259ri bel\u0259 izah etdi: &quot;Siqaret xroniki obstruktiv a\u011fciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 (KOAH) s\u0259b\u0259b olaraq t\u0259n\u0259ff&uuml;s yollar\u0131na v\u0259 a\u011fciy\u0259r toxumas\u0131na geri d&ouml;nm\u0259z ziyan vurur. Bu x\u0259st\u0259lik n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131, xroniki &ouml;sk&uuml;r\u0259k v\u0259 b\u0259l\u011f\u0259m ifraz\u0131 il\u0259 &ouml;z&uuml;n&uuml; g&ouml;st\u0259r\u0259 bil\u0259r. Bu x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxma riski t\u0259xmin\u0259n 30-15 d\u0259f\u0259 y&uuml;ks\u0259kdir Bundan \u0259lav\u0259, siqaret t\u0259n\u0259ff&uuml;s yollar\u0131nda m&uuml;dafi\u0259 mexanizml\u0259rini z\u0259ifl\u0259dir v\u0259 s\u0259t\u0259lc\u0259m v\u0259 bronxit kimi infeksiya riskini art\u0131r\u0131r, zamanla a\u011fciy\u0259r tutumunu azald\u0131r, oksigen q\u0259bulunu &ccedil;\u0259tinl\u0259\u015fdirir v\u0259 h\u0259tta g&uuml;nd\u0259lik f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri &ccedil;\u0259tinl\u0259\u015fdirir.&quot;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Siqaret &ccedil;\u0259km\u0259k b&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyada qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131na bil\u0259n x\u0259st\u0259likl\u0259rin v\u0259 &ouml;l&uuml;m&uuml;n \u0259n b&ouml;y&uuml;k s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri olmaqda davam edir. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, &Uuml;mumd&uuml;nya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (&Uuml;ST) m\u0259lumat\u0131na g&ouml;r\u0259, h\u0259r il t\u0259xmin\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-221194","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/221194","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=221194"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/221194\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=221194"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=221194"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=221194"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}