{"id":216401,"date":"2025-01-15T06:42:29","date_gmt":"2025-01-15T02:42:29","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=216401","title":{"rendered":"Antibiotikl\u0259rin t\u0259siri azal\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u018fks\u0259riyy\u0259timiz h\u0259yat\u0131m\u0131zda \u0259n az\u0131 bir d\u0259f\u0259 antibiotik q\u0259bul etmi\u015fik, amma n&ouml;vb\u0259ti d\u0259f\u0259 c\u0259hd ets\u0259niz, n\u0259tic\u0259 verm\u0259s\u0259 nec\u0259 olar? Bel\u0259 bir v\u0259ziyy\u0259t h\u0259yat\u0131 ciddi t\u0259hl&uuml;k\u0259 alt\u0131nda qoya bil\u0259r.<br \/>\nBakteriyalar ekosistemimizin m&uuml;h&uuml;m hiss\u0259sidir v\u0259 biz bu mikroskopik canl\u0131lar\u0131n &ccedil;oxu il\u0259 birlikd\u0259 ya\u015fay\u0131r\u0131q.&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az Medical News Today-\u0259 istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, onlar immunitet sistemimiz\u0259 k&ouml;m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r, madd\u0259l\u0259r m&uuml;badil\u0259sini t\u0259\u015fviq ed\u0259 bil\u0259r, lakin eyni zamanda ciddi x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>B\u0259d\u0259nimiz insan v\u0259 bakteriya h&uuml;ceyr\u0259l\u0259rinin m&uuml;r\u0259kk\u0259b simbiozudur, onlar\u0131n say\u0131 t\u0259xmin\u0259n eynidir. Ancaq bakteriyalar f\u0259rqlidir: b\u0259zil\u0259ri m&uuml;\u0259yy\u0259n \u015f\u0259rtl\u0259r alt\u0131nda dostdan d&uuml;\u015fm\u0259n\u0259 &ccedil;evril\u0259 bil\u0259r. 1920-ci ill\u0259rd\u0259 antibiotikl\u0259rin k\u0259\u015ffind\u0259n b\u0259ri b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t patogen bakteriyalarla m&uuml;bariz\u0259 aparmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n bu d\u0259rmanlara arxalan\u0131r. Bununla bel\u0259, indi biz antibiotikl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 artan bakteriya m&uuml;qavim\u0259ti il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131q.<\/p>\n<p>H\u0259r il d\u0259rmana davaml\u0131 bakteriya v\u0259 ya g&ouml;b\u0259l\u0259kl\u0259rin yaratd\u0131\u011f\u0131 &ccedil;oxlu sayda infeksiya hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131r. Bu d\u0259rmanlar\u0131n t\u0259sirsiz olmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n h\u0259r il t\u0259xmin\u0259n 23 000 insan &ouml;l&uuml;r.<\/p>\n<p>Bakteriyalar DNT mutasiyalar\u0131na qadirdirl\u0259r. Bu, onlar\u0131n t\u0259bii t\u0259kam&uuml;l&uuml;n&uuml;n bir hiss\u0259sidir ki, bu da onlara \u0259traf m&uuml;hitd\u0259ki d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 uy\u011funla\u015fma\u011fa imkan verir.<br \/>\nBir bakteriya m&uuml;\u0259yy\u0259n bir d\u0259rmana davaml\u0131 olduqda, dig\u0259rl\u0259ri &ouml;l\u0259nd\u0259 bel\u0259 sa\u011f qal\u0131r. \u018flveri\u015fli \u015f\u0259raitd\u0259 bakteriya &ccedil;oxal\u0131r v\u0259 sonradan dominant n&ouml;v\u0259 &ccedil;evril\u0259 bil\u0259n n\u0259slin\u0259 qar\u015f\u0131 m&uuml;qavim\u0259t g&ouml;st\u0259rir.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, bakteriyalar &ldquo;bakterial cinsi&rdquo; olaraq da bilin\u0259n &uuml;f&uuml;qi gen transferi yolu il\u0259 m&uuml;qavim\u0259t genl\u0259rini dig\u0259r mikroorqanizml\u0259r\u0259 &ouml;t&uuml;r\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nBu proses nadir olsa da, bakteriyalar son d\u0259r\u0259c\u0259 mobil canl\u0131lard\u0131r v\u0259 onlara genetik material\u0131 aktiv \u015f\u0259kild\u0259 m&uuml;badil\u0259 etm\u0259y\u0259 imkan verir.<br \/>\nAntibiotik m&uuml;qavim\u0259ti m&uuml;asir sa\u011flaml\u0131q, \u0259rzaq t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyi v\u0259 inki\u015faf &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n b&ouml;y&uuml;k t\u0259hdidl\u0259rd\u0259n birin\u0259 &ccedil;evril\u0259 bil\u0259r.<br \/>\nProblem antibiotikl\u0259rin h\u0259ddind\u0259n art\u0131q v\u0259 az istifad\u0259sidir. Buraya h\u0259m \u0259sass\u0131z olaraq d\u0259rman resepti yazmaq, h\u0259m d\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259rin m&uuml;alic\u0259y\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259m\u0259si daxildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u018fks\u0259riyy\u0259timiz h\u0259yat\u0131m\u0131zda \u0259n az\u0131 bir d\u0259f\u0259 antibiotik q\u0259bul etmi\u015fik, amma n&ouml;vb\u0259ti d\u0259f\u0259 c\u0259hd ets\u0259niz, n\u0259tic\u0259 verm\u0259s\u0259 nec\u0259 olar? Bel\u0259 bir v\u0259ziyy\u0259t h\u0259yat\u0131 ciddi t\u0259hl&uuml;k\u0259 alt\u0131nda qoya bil\u0259r. Bakteriyalar ekosistemimizin m&uuml;h&uuml;m&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-216401","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/216401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=216401"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/216401\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=216401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=216401"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=216401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}