{"id":216013,"date":"2025-01-09T06:00:18","date_gmt":"2025-01-09T02:00:18","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=216013","title":{"rendered":"Q\u0259hv\u0259 i\u00e7m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n yax\u015f\u0131 vaxt n\u0259 vaxtd\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131n\u0131n faydalar\u0131 onu n\u0259 vaxt i&ccedil;diyinizd\u0259n as\u0131l\u0131 ola bil\u0259r.<br \/>\nS\u0259h\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131rmaq erk\u0259n &ouml;l&uuml;m riskinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n yax\u015f\u0131s\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bunu &ldquo;European Heart Journal&rdquo;da d\u0259rc olunan ara\u015fd\u0131rman\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259ri s&uuml;but edir.<br \/>\n\u018fvv\u0259lki ara\u015fd\u0131rmalara g&ouml;r\u0259, orta s\u0259viyy\u0259d\u0259 q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 tip 2 diabet, &uuml;r\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri v\u0259 vaxt\u0131ndan \u0259vv\u0259l &ouml;l&uuml;m riskinin azalmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndiril\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Lakin genetika v\u0259 istehlak edil\u0259n v\u0259 ya \u0259lav\u0259 edil\u0259n tatland\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131n miqdar\u0131 kimi amill\u0259rin bu \u0259laq\u0259l\u0259r\u0259 t\u0259sir edib-etm\u0259diyin\u0259 dair elmi d\u0259lill\u0259r ziddiyy\u0259tli olmu\u015fdur.<br \/>\nM&uuml;\u0259llifl\u0259r 1999-cu ild\u0259n 2018-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r apar\u0131lan Milli Sa\u011flaml\u0131q v\u0259 Qidalanma M&uuml;ayin\u0259si Sor\u011fusundan 18 ya\u015f v\u0259 yuxar\u0131 40,725 b&ouml;y&uuml;kl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n p\u0259hriz v\u0259 sa\u011flaml\u0131q m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131blar.<\/p>\n<p>Uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 10 d&ouml;vr\u0259d\u0259n &ccedil;ox, bu i\u015ftirak&ccedil;\u0131lar \u0259vv\u0259lki g&uuml;n &uuml;&ccedil;&uuml;n p\u0259hriz t\u0259f\u0259rr&uuml;atlar\u0131n\u0131 t\u0259qdim etdil\u0259r. M&uuml;\u0259llifl\u0259r, h\u0259m&ccedil;inin, \u0259n az\u0131 bir h\u0259ft\u0259lik p\u0259hriz n&uuml;mun\u0259sin\u0259 \u0259m\u0259l ed\u0259n H\u0259yat T\u0259rzi Qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 T\u0259dqiqat\u0131ndan 1,463 b&ouml;y&uuml;kd\u0259n ibar\u0259t alt qrupa daxil idil\u0259r.<\/p>\n<p>H\u0259m kofeinli, h\u0259m d\u0259 kofeinsiz q\u0259hv\u0259 daxil edildi v\u0259 vaxt &uuml;&ccedil; d&ouml;vr\u0259 b&ouml;l&uuml;nd&uuml;: s\u0259h\u0259r (4:00-dan 11:59-a q\u0259d\u0259r), g&uuml;norta (12:00-dan 16:59-a q\u0259d\u0259r) v\u0259 ax\u015fam (17:00-dan 3:59-a q\u0259d\u0259r).<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar iki istehlak modelini m&uuml;\u0259yy\u0259n etdil\u0259r: s\u0259h\u0259r v\u0259 b&uuml;t&uuml;n g&uuml;n. T\u0259xmin\u0259n 10 illik orta t\u0259qib m&uuml;dd\u0259tinin sonunda b&uuml;t&uuml;n s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n 4295, &uuml;r\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n 1268 v\u0259 x\u0259r&ccedil;\u0259ngd\u0259n 934 &ouml;l&uuml;m qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.<br \/>\nQ\u0259hv\u0259 i&ccedil;m\u0259y\u0259n insanlarla m&uuml;qayis\u0259d\u0259 yaln\u0131z s\u0259h\u0259r q\u0259hv\u0259 i&ccedil;m\u0259k h\u0259r hans\u0131 s\u0259b\u0259bd\u0259n vaxt\u0131ndan \u0259vv\u0259l &ouml;l&uuml;m riskini 16%, &uuml;r\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n &ouml;l&uuml;m riskini is\u0259 31% azald\u0131r. B&uuml;t&uuml;n g&uuml;n&uuml; q\u0259hv\u0259 i&ccedil;\u0259nl\u0259r riskini azaltmay\u0131b.<br \/>\nM&uuml;\u0259llifl\u0259r yuxu saatlar\u0131, ya\u015f, irq, etnik m\u0259nsubiyy\u0259t, cins, ev t\u0259s\u0259rr&uuml;fatlar\u0131n\u0131n g\u0259lirl\u0259ri, t\u0259hsil, fiziki f\u0259aliyy\u0259t s\u0259viyy\u0259si v\u0259 diabet, hipertoniya kimi p\u0259hriz v\u0259 sa\u011flaml\u0131q qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259ri kimi n\u0259tic\u0259l\u0259ri qar\u0131\u015fd\u0131ra bil\u0259c\u0259k faktorlar\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 ald\u0131qdan sonra bel\u0259 bu tap\u0131nt\u0131lar qal\u0131b.<br \/>\nS\u0259h\u0259r q\u0259hv\u0259 i&ccedil;\u0259nl\u0259r &uuml;&ccedil;&uuml;n g&uuml;nd\u0259 bir fincandan az q\u0259hv\u0259 v\u0259 ya &uuml;&ccedil; st\u0259kandan &ccedil;ox q\u0259hv\u0259 i&ccedil;m\u0259l\u0259ri, istehlak etdikl\u0259ri kofeinli v\u0259 ya kofeinsiz i&ccedil;kinin miqdar\u0131n\u0131n da \u0259h\u0259miyy\u0259ti yox idi. S\u0259h\u0259r bunu etm\u0259k h\u0259l\u0259 d\u0259 &ouml;l&uuml;m riski bax\u0131m\u0131ndan dig\u0259r modell\u0259rd\u0259n daha yax\u015f\u0131 idi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131n\u0131n faydalar\u0131 onu n\u0259 vaxt i&ccedil;diyinizd\u0259n as\u0131l\u0131 ola bil\u0259r. S\u0259h\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131rmaq erk\u0259n &ouml;l&uuml;m riskinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n yax\u015f\u0131s\u0131d\u0131r. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bunu &ldquo;European Heart&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[97],"tags":[],"class_list":["post-216013","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maraqli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/216013","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=216013"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/216013\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=216013"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=216013"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=216013"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}