{"id":205233,"date":"2024-07-09T13:07:14","date_gmt":"2024-07-09T09:07:14","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=205233","title":{"rendered":"AK\u0130-d\u0259 ekoloji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliy\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n elmi t\u0259dqiqatlar geni\u015fl\u0259ndirilir"},"content":{"rendered":"<p><strong>&nbsp;&nbsp;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin akademik \u018fli Quliyev ad\u0131na A\u015fqarlar Kimyas\u0131 \u0130nstitutunda (AK\u0130) &ldquo;Ya\u015f\u0131l d&uuml;nya namin\u0259 h\u0259mr\u0259ylik ili&rdquo; il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259dbirl\u0259r plan\u0131na uy\u011fun olaraq ekoloji maarifl\u0259ndirm\u0259 seminarlar\u0131 davam etdirilir.<\/strong><\/p>\n<p>AK\u0130-d\u0259n Ucnoqta.az-a veril\u0259n m\u0259lumata g&ouml;r\u0259, iyulun 9-da&nbsp;institutda &ldquo;Ya\u015f\u0131l energetika v\u0259 onun perspektivl\u0259ri&rdquo; m&ouml;vzusunda n&ouml;vb\u0259ti seminar t\u0259\u015fkil edilib.<br \/>\nGiri\u015f nitqi il\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n \u0130nstitutun icra&ccedil;\u0131 direktoru professor \u018ffsun Sucayev bildirib ki, qlobal ekoloji probleml\u0259rin h\u0259lli, &ouml;lk\u0259mizd\u0259 \u0259traf m&uuml;hitin sa\u011flamla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, ya\u015f\u0131ll\u0131qlar\u0131n b\u0259rpas\u0131, su ehtiyatlar\u0131ndan v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259nin t\u0259min edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 &ccedil;ox ciddi d&ouml;vl\u0259t \u0259h\u0259miyy\u0259tli i\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131r. Aliml\u0259rimiz d\u0259 elan olunan ya\u015f\u0131lla\u015fd\u0131rma h\u0259r\u0259kat\u0131na k&ouml;m\u0259k g&ouml;st\u0259rm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259, &ouml;z t\u0259dqiqat sah\u0259l\u0259rin\u0259 uy\u011fun fundamental v\u0259 t\u0259tbiqy&ouml;nl&uuml; elmi ara\u015fd\u0131rmalar aparmaqla &ouml;z t&ouml;hf\u0259l\u0259rini verm\u0259y\u0259 &ccedil;al\u0131\u015f\u0131rlar.&nbsp;<\/p>\n<p>\u018f.Sucayev qeyd edib ki, &ldquo;Ya\u015f\u0131l d&uuml;nya namin\u0259 h\u0259mr\u0259ylik ili&rdquo;n\u0259 h\u0259sr etdiyimiz seminarlar\u0131n m\u0259qs\u0259di d\u0259 indiy\u0259 q\u0259d\u0259r yerin\u0259 yetirlimi\u015f t\u0259dqiqatlar\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rini m&uuml;zakir\u0259 etm\u0259k v\u0259 bundan sonra h\u0259min t\u0259dqiqatlar\u0131n davam\u0131 olaraq perspektiv f\u0259aliyy\u0259t istiqam\u0259tl\u0259rini m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259kdir.<\/p>\n<p>Sonra &ldquo;Yanacaq &nbsp;kompozisiyalar\u0131&rdquo; laboratoriyas\u0131n\u0131n apar\u0131c\u0131 elmi i\u015f&ccedil;isi kimya &uuml;zr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru Lal\u0259 Mahmudova &ldquo;Ya\u015f\u0131l energetika v\u0259 onun perspektivl\u0259ri&rdquo; &nbsp;m&ouml;vzusunda geni\u015f t\u0259qdimatla &ccedil;\u0131x\u0131\u015f edib.<br \/>\nO, qeyd edib ki, &ccedil;al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 laboratoriyada apar\u0131lan elmi-t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259rinin \u0259sas istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri dizel yanacaqlar\u0131n\u0131n setan \u0259d\u0259dini art\u0131rmaq v\u0259 onlar\u0131n istismar\u0131 zaman\u0131 t&uuml;st&uuml;l\u0259nm\u0259ni v\u0259 z\u0259r\u0259rli qazlar\u0131n miqdar\u0131n\u0131 azaltmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 bir s\u0131ra asetallar, ketallar v\u0259 alkilfenollar \u0259sas\u0131nda metalsaxlayan birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r sintezi v\u0259 t\u0259dqiqini \u0259hat\u0259 etmi\u015fdir. Onun t\u0259r\u0259find\u0259n sintez edilmi\u015f birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin yanacaqlar\u0131n saxlan\u0131lmas\u0131 v\u0259 istismar\u0131 zaman\u0131 onlarda ged\u0259n prosesl\u0259r\u0259 t\u0259siri &ouml;yr\u0259nilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>L.Mahmudova onu da \u0259lav\u0259 etmi\u015fdir ki, laboratoriyada apar\u0131lan elmi-t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259rinin bir istiqam\u0259ti d\u0259 biodizel yanaca\u011f\u0131 \u0259sas\u0131nda ekoloji t\u0259hl&uuml;k\u0259siz, y&uuml;ks\u0259k keyfiyy\u0259tli a\u015fqar v\u0259 yanacaq kompozisiyalar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r: &ldquo;Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 bitki ya\u011flar\u0131n\u0131n efirl\u0259\u015fm\u0259 reaksiyas\u0131 apar\u0131l\u0131r, al\u0131nm\u0131\u015f qar\u0131\u015f\u0131q m\u0259hsullar\u0131n t\u0259rkibin\u0259 heteroatomlar (N, S), q\u0259l\u0259vi metallar v\u0259 m&uuml;\u0259yy\u0259n keyfiyy\u0259t g&ouml;st\u0259ricil\u0259rin\u0259 malik funksional qruplar daxil edil\u0131r&rdquo;.<\/p>\n<p>Onun s&ouml;zl\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, laboratoriyada inki\u015faf etdiril\u0259n bu elmi istiqam\u0259tl\u0259r &ouml;lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n bir s\u0131ra m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin s\u0259m\u0259r\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259ll edilm\u0259sin\u0259 v\u0259 \u0259traf m&uuml;hitin ekoloji t\u0259hl&uuml;k\u0259sizliyinin qorunmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k.<br \/>\nT\u0259qdimatla ba\u011fl\u0131 laboratoriya m&uuml;diri tex.e.d. Yulduz Ramazanova, apar\u0131c\u0131 elmi i\u015f&ccedil;i k.&uuml;.f.d. N&uuml;sr\u0259t \u018fliyev v\u0259 dig\u0259rl\u0259ri &ouml;z fikirl\u0259rini bildirib, r\u0259y v\u0259 t\u0259klifl\u0259rini s\u0259sl\u0259ndiribl\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;&nbsp;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin akademik \u018fli Quliyev ad\u0131na A\u015fqarlar Kimyas\u0131 \u0130nstitutunda (AK\u0130) &ldquo;Ya\u015f\u0131l d&uuml;nya namin\u0259 h\u0259mr\u0259ylik ili&rdquo; il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259dbirl\u0259r plan\u0131na uy\u011fun olaraq ekoloji maarifl\u0259ndirm\u0259 seminarlar\u0131 davam etdirilir.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-205233","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/205233","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=205233"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/205233\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=205233"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=205233"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=205233"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}