{"id":203078,"date":"2024-05-30T08:06:31","date_gmt":"2024-05-30T04:06:31","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=203078","title":{"rendered":"D\u00fcnya x\u0259rit\u0259si 2024:"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0130st\u0259nil\u0259n x\u0259rit\u0259 proyeksiyas\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k b&uuml;t&uuml;n Yer s\u0259thini g&ouml;st\u0259r\u0259n D&uuml;nya x\u0259rit\u0259si tez-tez istifad\u0259 olunur. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259l\u0259ri &ccedil;ox vaxt siyasi v\u0259 ya fiziki olaraq t\u0259rtib edilir. Siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259r, b&ouml;lg\u0259l\u0259r, s\u0259rh\u0259dl\u0259r kimi varl\u0131qlar\u0131 g&ouml;st\u0259rir. Fiziki x\u0259rit\u0259l\u0259r relyef formalar\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259rir. X\u0259rit\u0259l\u0259r insanlar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 \u0259traf m&uuml;hiti v\u0259 yer k&uuml;r\u0259sini bilm\u0259k s\u0259yl\u0259rinin m\u0259hsulu kimi meydana &ccedil;\u0131x\u0131b. Kartoqrafiyan\u0131n tarixi b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin oturaq h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 ke&ccedil;id d&ouml;vr&uuml;n\u0259 gedib &ccedil;\u0131x\u0131r. <\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, D&uuml;nya siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259ri cari g&uuml;nd\u0259mi izl\u0259y\u0259nl\u0259rin v\u0259 ya t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin maraqland\u0131\u011f\u0131 m&ouml;vzular aras\u0131ndad\u0131r. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259si Yerin s\u0259thini g&ouml;st\u0259r\u0259n r\u0259smdir v\u0259 &ccedil;ox vaxt co\u011frafi x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259ri, s\u0259rh\u0259dl\u0259ri, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri v\u0259 dig\u0259r vacib detallar\u0131 ehtiva edir. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259l\u0259rinin m&uuml;xt\u0259lif n&ouml;vl\u0259ri var; b\u0259zil\u0259ri siyasi s\u0259rh\u0259dl\u0259ri v\u0259 &ouml;lk\u0259l\u0259ri g&ouml;st\u0259rir, b\u0259zil\u0259ri is\u0259 fiziki x&uuml;susiyy\u0259tl\u0259r\u0259 diqq\u0259t yetirir. X\u0259rit\u0259l\u0259r m&uuml;xt\u0259lif formatlarda, adi ka\u011f\u0131zda v\u0259 ya sferik proyeksiyalardan istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 t\u0259qdim edil\u0259 bil\u0259r. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259l\u0259rinin istifad\u0259si t\u0259hsild\u0259n tutmu\u015f naviqasiyaya, beyn\u0259lxalq \u0259laq\u0259l\u0259rd\u0259n tutmu\u015f \u0259traf m&uuml;hitin &ouml;yr\u0259nilm\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r m&uuml;xt\u0259lifdir.<\/p>\n<p>D&uuml;nya x\u0259rit\u0259si, h\u0259r hans\u0131 bir x\u0259rit\u0259 proyeksiyas\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k b&uuml;t&uuml;n Yer s\u0259thini g&ouml;st\u0259r\u0259n bir x\u0259rit\u0259dir. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259l\u0259ri &ccedil;ox vaxt siyasi v\u0259 ya fiziki olaraq t\u0259rtib edilir. Siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259r, b&ouml;lg\u0259l\u0259r, s\u0259rh\u0259dl\u0259r kimi varl\u0131qlar\u0131 g&ouml;st\u0259rir. Fiziki x\u0259rit\u0259l\u0259r relyef formalar\u0131n\u0131 g&ouml;st\u0259rir. Uzunlu\u011fun &ouml;l&ccedil;&uuml;lm\u0259si &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259razi v\u0259 diametr hesablamalar\u0131nda istifad\u0259 edil\u0259n siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259trafdak\u0131 &ouml;lk\u0259l\u0259r v\u0259 onlar\u0131n qon\u015fular\u0131, hans\u0131 qon\u015funun hans\u0131 b&ouml;lg\u0259d\u0259 yerl\u0259\u015fdiyi g&ouml;st\u0259rilir. B&uuml;t&uuml;n bunlara \u0259lav\u0259 olaraq, qit\u0259l\u0259rin v\u0259 &ouml;lk\u0259l\u0259rin hans\u0131 d\u0259nizl\u0259rl\u0259 h\u0259ms\u0259rh\u0259d oldu\u011fu v\u0259 bu d\u0259nizl\u0259rin hans\u0131 &ouml;lk\u0259l\u0259ri v\u0259 sahilyan\u0131 \u0259razil\u0259ri ehtiva etdiyini g&ouml;rm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259r\u0259 bax\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>D&uuml;nyada ne&ccedil;\u0259 &ouml;lk\u0259 var?<\/strong><br \/>\nD&uuml;nyada Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n &uuml;zv&uuml; olan &uuml;mumilikd\u0259 193 &ouml;lk\u0259 var. Amma dediyimiz kimi, BMT-y\u0259 &uuml;zv olmayan v\u0259 &ouml;lk\u0259 say\u0131lan &ouml;lk\u0259l\u0259r d\u0259 var. Ara\u015fd\u0131rmalara g&ouml;r\u0259, &ouml;lk\u0259l\u0259rin &uuml;mumi say\u0131n\u0131n 220-d\u0259n &ccedil;ox oldu\u011fu d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;l&uuml;r.<br \/>\nBMT-y\u0259 &uuml;zv olan &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 193 &ouml;lk\u0259<br \/>\nF\u0130FA-ya &uuml;zv olan &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 208 &ouml;lk\u0259<br \/>\nFIBA-ya &uuml;zv olan &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 213 &ouml;lk\u0259<br \/>\n&Uuml;ST-y\u0259 &uuml;zv &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 193 &ouml;lk\u0259<br \/>\n&Uuml;TT-y\u0259 &uuml;zv &ouml;lk\u0259l\u0259r: 153 &ouml;lk\u0259<br \/>\nUNICEF-\u0259 &uuml;zv olan &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 190 &ouml;lk\u0259<br \/>\nHam\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul edil\u0259n &ouml;lk\u0259l\u0259rin say\u0131: 206\/\/\/cnnturk<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130st\u0259nil\u0259n x\u0259rit\u0259 proyeksiyas\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k b&uuml;t&uuml;n Yer s\u0259thini g&ouml;st\u0259r\u0259n D&uuml;nya x\u0259rit\u0259si tez-tez istifad\u0259 olunur. D&uuml;nya x\u0259rit\u0259l\u0259ri &ccedil;ox vaxt siyasi v\u0259 ya fiziki olaraq t\u0259rtib edilir. Siyasi x\u0259rit\u0259l\u0259r &ouml;lk\u0259l\u0259r, b&ouml;lg\u0259l\u0259r, s\u0259rh\u0259dl\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[97],"tags":[],"class_list":["post-203078","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maraqli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/203078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=203078"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/203078\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=203078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=203078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=203078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}