{"id":201519,"date":"2024-05-06T05:05:20","date_gmt":"2024-05-06T01:05:20","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=201519","title":{"rendered":"Daha az yem\u0259k \u00f6mr\u00fc uzad\u0131r?\u00a0"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ya\u015flanman\u0131 ara\u015fd\u0131ran m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r deyirl\u0259r ki, kaloril\u0259rin m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 aral\u0131q oruc heyvanlar\u0131n &ouml;mr&uuml;n&uuml; art\u0131r\u0131r. Eyni v\u0259ziyy\u0259tin insanlara t\u0259siri ill\u0259rdir m&uuml;zakir\u0259 edilir. Yax\u015f\u0131, normaldan daha az kalori q\u0259bul ed\u0259nl\u0259rin h&uuml;ceyr\u0259l\u0259ri daha az ya\u015flan\u0131r? Az yem\u0259k v\u0259 ya m&uuml;\u0259yy\u0259n vaxtda yem\u0259k insan orqanizmin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?<\/strong><\/p>\n<p>Biz tez-tez qidalanma t\u0259rzinin uzun&ouml;m&uuml;rl&uuml;l&uuml;y\u0259 t\u0259sir etdiyi, sa\u011flam v\u0259 yax\u015f\u0131 qidalanman\u0131n h\u0259yat keyfiyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 x\u0259b\u0259rl\u0259rini e\u015fidirik.&nbsp;<br \/>\nUcnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bu g&uuml;n\u0259 q\u0259d\u0259r apar\u0131lan bir &ccedil;ox ara\u015fd\u0131rma uzun&ouml;m&uuml;rl&uuml; insanlar\u0131n ortaq n&ouml;qt\u0259sini onlar\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 kalorili qidalanmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r h\u0259r k\u0259sin arzusu olan uzun &ouml;mr&uuml;n a&ccedil;arlar\u0131ndan birinin daha az yem\u0259k v\u0259 sa\u011flam &ccedil;\u0259kid\u0259 qalmaq oldu\u011funu s&ouml;yl\u0259yirl\u0259r. B\u0259s, bu m\u0259lumat\u0131n do\u011frulu\u011fu h\u0259qiq\u0259t\u0259n s&uuml;but olunubmu? Daha az yem\u0259k h\u0259qiq\u0259t\u0259n daha uzun ya\u015fay\u0131r?<\/p>\n<p><strong>Az yey\u0259n insan uzun m&uuml;dd\u0259t acl\u0131q zaman\u0131 &ouml;z&uuml;n&uuml; yenil\u0259yirmi?<\/strong><br \/>\nAliml\u0259r bunu ilk d\u0259f\u0259 1930-cu ill\u0259rd\u0259 k\u0259\u015ff edibl\u0259r. Son 90 ild\u0259 bu t\u0259dqiqatlar meymunlardan qurdlara q\u0259d\u0259r m&uuml;xt\u0259lif n&ouml;vl\u0259r &uuml;z\u0259rind\u0259 t\u0259krarlan\u0131b. Sonrak\u0131 ara\u015fd\u0131rmalar, h\u0259m&ccedil;inin kalori m\u0259hdudla\u015fd\u0131ran heyvanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin x\u0259r&ccedil;\u0259ng v\u0259 ya\u015flanma il\u0259 \u0259laq\u0259li dig\u0259r xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 tutulma ehtimal\u0131n\u0131n daha az oldu\u011funu m&uuml;\u0259yy\u0259n edib.<br \/>\n&nbsp;B&uuml;t&uuml;n ara\u015fd\u0131rmalara baxmayaraq, m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r h\u0259l\u0259 d\u0259 bunun nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini v\u0259 istehlak edil\u0259n kaloril\u0259rin miqdar\u0131n\u0131n v\u0259 ya onlar\u0131n yeyildiyi m&uuml;dd\u0259tin daha vacib olub olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 m&uuml;zakir\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Niy\u0259 kalori q\u0259bulunu azaltmaq &ouml;mr&uuml; uzad\u0131r?<\/strong><br \/>\nDaha az yem\u0259k n\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n bir heyvan\u0131n v\u0259 ya insan\u0131n daha uzun ya\u015famas\u0131na s\u0259b\u0259b oldu\u011fu tam ayd\u0131n deyil, lakin bu m&ouml;vzuda bir &ccedil;ox f\u0259rziyy\u0259nin t\u0259kam&uuml;l meyli var. V\u0259h\u015fi t\u0259bi\u0259td\u0259ki heyvanlar, insan \u0259cdadlar\u0131m\u0131z kimi bolluq v\u0259 acl\u0131q d&ouml;vrl\u0259rini ya\u015fay\u0131rlar. Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259, insan biologiyas\u0131 t\u0259kc\u0259 bolluq m&ouml;vs&uuml;ml\u0259rind\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259hrumiyy\u0259t m&ouml;vs&uuml;ml\u0259rind\u0259 sa\u011f qalmaq v\u0259 inki\u015faf etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n t\u0259kam&uuml;l etmi\u015fdir.<\/p>\n<p>San Antoniodak\u0131 Texas Universitetinin Sa\u011flaml\u0131q Elml\u0259ri M\u0259rk\u0259zind\u0259 h&uuml;ceyr\u0259 v\u0259 inteqrativ fiziologiya professoru Ceyms Nelson deyir ki, bu m&ouml;vzuda ir\u0259li s&uuml;r&uuml;l\u0259n n\u0259z\u0259riyy\u0259l\u0259rd\u0259n biri d\u0259 budur ki, h&uuml;ceyr\u0259 s\u0259viyy\u0259sind\u0259 kalori m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 heyvanlar\u0131 fiziki stressl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 daha davaml\u0131 edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, kalori q\u0259bulu m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lan si&ccedil;anlar toksinl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 daha &ccedil;ox m&uuml;qavim\u0259t g&ouml;st\u0259rdil\u0259r v\u0259 z\u0259d\u0259 hal\u0131nda daha tez sa\u011fald\u0131lar.<br \/>\nBa\u015fqa bir izahat, daha az kalorili yem\u0259kl\u0259rin h\u0259m insanlarda, h\u0259m d\u0259 heyvanlarda madd\u0259l\u0259r m&uuml;badil\u0259sini yava\u015flatmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>The New York Times-a dan\u0131\u015fan Duke Universiteti Tibb Fak&uuml;lt\u0259sinin tibb &uuml;zr\u0259 dosenti, insanlarda kalori m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131ran Dr. Kim Huffman deyir: &quot;V&uuml;cudunuz n\u0259 q\u0259d\u0259r az metaboliz\u0259 ets\u0259, bir o q\u0259d\u0259r &ccedil;ox ya\u015faya bil\u0259r. Bilirsiniz, sad\u0259c\u0259 t\u0259k\u0259rl\u0259ri yava\u015flatsan\u0131z, t\u0259k\u0259rl\u0259r daha uzun s&uuml;r\u0259c\u0259k&quot;.<\/p>\n<p>Uzun&ouml;m&uuml;rl&uuml;l&uuml;k v\u0259 kaloril\u0259rin m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 tap\u0131nt\u0131lara bir ne&ccedil;\u0259 diqq\u0259t\u0259layiq istisnalar var. \u018fn maraql\u0131s\u0131 is\u0259 Dr. Bu, Nelsonun 2010-cu ild\u0259 genetik c\u0259h\u0259td\u0259n m&uuml;xt\u0259lif si&ccedil;anlar &uuml;z\u0259rind\u0259 n\u0259\u015fr etdiyi bir ara\u015fd\u0131rma idi. O, b\u0259zi si&ccedil;anlar\u0131n daha az yedikd\u0259 daha uzun ya\u015fad\u0131qlar\u0131n\u0131, lakin daha b&ouml;y&uuml;k bir faizin \u0259slind\u0259 daha q\u0131sa &ouml;m&uuml;r s&uuml;rd&uuml;y&uuml;n&uuml;, lakin dig\u0259r t\u0259dqiqat&ccedil;\u0131lar Dr. Onlar Nelsonun tap\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tini m&uuml;bahis\u0259 etdil\u0259r.<\/p>\n<p>20 il \u0259rzind\u0259 meymunlar &uuml;z\u0259rind\u0259 apar\u0131lan v\u0259 2009 v\u0259 2012-ci ill\u0259rd\u0259 n\u0259\u015fr olunan iki ara\u015fd\u0131rma bir-birin\u0259 zidd olan tap\u0131nt\u0131lar\u0131 bildirdi. H\u0259r iki t\u0259cr&uuml;b\u0259d\u0259 heyvanlar kaloril\u0259rin m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259zi sa\u011flaml\u0131q faydalar\u0131n\u0131 g&ouml;rd&uuml;l\u0259r, lakin yaln\u0131z bir qrup daha uzun ya\u015fad\u0131 v\u0259 &uuml;r\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri v\u0259 diabet kimi ya\u015fa ba\u011fl\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 daha az m\u0259ruz qald\u0131.<\/p>\n<p>Prof. dr. Berrin Karada\u011f bildirib ki, burada \u0259slind\u0259 b\u0259hs edil\u0259n \u015fey, az yem\u0259kd\u0259n &ccedil;ox &ccedil;ox yem\u0259yin z\u0259r\u0259rli olmas\u0131d\u0131r.<br \/>\n&ldquo;\u018fg\u0259r b\u0259d\u0259nimiz\u0259 laz\u0131m olan\u0131 yem\u0259s\u0259k, b\u0259d\u0259nimiz z\u0259ifl\u0259y\u0259c\u0259k. B\u0259d\u0259nimizin ehtiyac\u0131ndan &ccedil;ox q\u0259bul ets\u0259k bel\u0259, b&uuml;t&uuml;n orqanlar\u0131m\u0131zda ya\u011f \u015f\u0259klind\u0259 y\u0131\u011f\u0131l\u0131r. &quot;&Ccedil;ox az, &ccedil;ox pisdir&quot; dey\u0259n Karada\u011f, &quot;az kalori&quot;nin &quot;kafi kalori&quot; m\u0259nas\u0131n\u0131 verdiyini v\u0259 insan b\u0259d\u0259ninin genetik qurulu\u015funun texnologiyan\u0131n inki\u015faf tempin\u0259 uy\u011funla\u015fa bilm\u0259y\u0259c\u0259yini ifad\u0259 etdi bel\u0259dir:<br \/>\nGenetikam\u0131z h\u0259l\u0259 d\u0259 biz\u0259 &ccedil;oxlu yem\u0259k tapma\u011f\u0131, lakin zaman zaman ac qalma\u011f\u0131 s&ouml;yl\u0259yir. Amma texnologiya o q\u0259d\u0259r inki\u015faf edib ki, marketl\u0259r\u0259 gedirik v\u0259 yem\u0259k qutular\u0131 ya\u011flanm\u0131\u015f, duzlu, \u015firinl\u0259\u015fdirilmi\u015f formada biz\u0259 t\u0259qdim olunur. Texnologiya bizi qidaland\u0131r\u0131r, lakin genetik qurulu\u015fumuz deyir ki, h\u0259ddind\u0259n art\u0131q yem\u0259k h\u0259l\u0259 d\u0259 z\u0259r\u0259rlidir, &ccedil;&uuml;nki bu qidalar\u0131n istehlak\u0131 t\u0259hl&uuml;k\u0259lidir, &ccedil;&uuml;nki onlar &ccedil;ox kalorilidirl\u0259r.<\/p>\n<p>Bu \u015f\u0259kild\u0259 yes\u0259k, immun sistemimizin s\u0131x\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 tutulma \u015fans\u0131m\u0131z\u0131n artaca\u011f\u0131n\u0131 ifad\u0259 ed\u0259n Karada\u011f, h\u0259r zaman dediyi bir k\u0259lam\u0131 xat\u0131rlad\u0131b: &ldquo;M&uuml;k\u0259mm\u0259l yax\u015f\u0131n\u0131n d&uuml;\u015fm\u0259nidir. &quot;M&uuml;k\u0259mm\u0259lliy\u0259 &ccedil;atmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n deyil, bunu etm\u0259, bunu etm\u0259 kimi qaydalara ili\u015fm\u0259d\u0259n b\u0259d\u0259nimizi tarazl\u0131qda saxlayacaq \u015f\u0259kild\u0259 yem\u0259liyik.&quot;<br \/>\n18-20 ya\u015fl\u0131 bir insan\u0131n ehtiyac duydu\u011fu kalorinin 70 ya\u015fl\u0131 bir insan\u0131n ehtiyac duydu\u011fu kalori il\u0259 eyni olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 kalori q\u0259bulunun azald\u0131lmas\u0131 laz\u0131m oldu\u011funu ifad\u0259 ed\u0259n Karada\u011f, bir Geriatr olaraq bunu etdikl\u0259rinin vur\u011fulad\u0131. 65 ya\u015fdan yuxar\u0131 insanlar\u0131n &ccedil;ox ar\u0131q olmas\u0131n\u0131 ist\u0259m\u0259dikl\u0259rini v\u0259 b\u0259d\u0259n k&uuml;tl\u0259 indeksinin 25-35 aras\u0131nda olmas\u0131n\u0131 ist\u0259dikl\u0259rini &ccedil;\u0259kdi. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n g\u0259ncl\u0259rin daha az yem\u0259k v\u0259 daha az kalori q\u0259bul etm\u0259sinin insulin m&uuml;qavim\u0259tini azaltd\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 ya\u015flanmaya qar\u015f\u0131 m&uuml;bariz\u0259 n&ouml;v&uuml; olan b&ouml;y&uuml;m\u0259 hormonunu art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, uzun s&uuml;r\u0259n orucdan sonra h&uuml;ceyr\u0259l\u0259rin yenil\u0259nm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da \u0259lav\u0259 edib.<br \/>\nLaz\u0131m olandan &ccedil;ox kalori q\u0259bul etm\u0259s\u0259k v\u0259 laz\u0131m olan kaloril\u0259ri azald\u0131lm\u0131\u015f kalori il\u0259 istehlak ets\u0259k, &ouml;z&uuml;m&uuml;z&uuml; bir &ccedil;ox x\u0259st\u0259likd\u0259n qoruyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ifad\u0259 ed\u0259n Karada\u011f, ehtiyac duydu\u011fumuz q\u0259d\u0259r kalori q\u0259bul ets\u0259k, ya\u011f, qar\u0131n ya\u011flar\u0131, insulin m&uuml;qavim\u0259ti, ateroskleroz v\u0259 &uuml;r\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259ri kimi x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s&ouml;yl\u0259yib.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ya\u015flanman\u0131 ara\u015fd\u0131ran m&uuml;t\u0259x\u0259ssisl\u0259r deyirl\u0259r ki, kaloril\u0259rin m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 aral\u0131q oruc heyvanlar\u0131n &ouml;mr&uuml;n&uuml; art\u0131r\u0131r. Eyni v\u0259ziyy\u0259tin insanlara t\u0259siri ill\u0259rdir m&uuml;zakir\u0259 edilir. Yax\u015f\u0131, normaldan daha az kalori q\u0259bul ed\u0259nl\u0259rin h&uuml;ceyr\u0259l\u0259ri daha az&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-201519","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/201519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=201519"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/201519\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=201519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=201519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=201519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}