{"id":196991,"date":"2024-02-22T12:21:09","date_gmt":"2024-02-22T08:21:09","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=196991","title":{"rendered":"Xocal\u0131da insanlar\u0131n ya\u015famaq h\u00fcququ kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulub &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><strong>Xocal\u0131da insanlar\u0131n ya\u015famaq h&uuml;ququ kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulub.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 Ombudsman S\u0259bin\u0259 \u018fliyevan\u0131n Xocal\u0131 faci\u0259sinin 32-ci ild&ouml;n&uuml;m&uuml; il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259yanat\u0131nda qeyd edilib.<\/p>\n<p>B\u0259yanatda deyilir:<\/p>\n<p>&quot;B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t tarixinin insanl\u0131q \u0259leyhin\u0259 y&ouml;n\u0259lmi\u015f \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biri olan, Erm\u0259nistan\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke&ccedil;irdiyi etnik z\u0259mind\u0259 nifr\u0259t v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tini s&uuml;but ed\u0259n Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131ndan 32 il &ouml;t&uuml;r.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan silahl\u0131 q&uuml;vv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n ke&ccedil;mi\u015f sovet qo\u015funlar\u0131n\u0131n 366-c\u0131 motoat\u0131c\u0131 alay\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 1992-ci il fevral\u0131n 25-d\u0259n 26-na ke&ccedil;\u0259n gec\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri i\u015f\u011fal edilmi\u015f, yerli \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 cinay\u0259ti t&ouml;r\u0259dilmi\u015f, \u015f\u0259h\u0259r yerl\u0259 yeksan olunmu\u015fdur.<\/p>\n<p>Bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259sind\u0259 fundamental insan h&uuml;quqlar\u0131, beyn\u0259lxalq humanitar h&uuml;ququn norma v\u0259 prinsipl\u0259ri kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulmu\u015f, 63 u\u015faq, 106 qad\u0131n v\u0259 70 ah\u0131l olmaqla, 613 Xocal\u0131 sakini amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 8 ail\u0259 tamamil\u0259 m\u0259hv edilmi\u015f, 25 u\u015faq h\u0259r iki valideynini, 130 u\u015faq is\u0259 valideynl\u0259rind\u0259n birini itirmi\u015fdir. 76 u\u015faq olmaqla, 487 n\u0259f\u0259r a\u011f\u0131r yaralanm\u0131\u015fd\u0131r. Q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259n 56 n\u0259f\u0259ri x&uuml;susi q\u0259ddarl\u0131qlarla &ouml;ld&uuml;r&uuml;lm&uuml;\u015f, diri-diri yand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, ba\u015f\u0131n\u0131n d\u0259risi soyulmu\u015f, dig\u0259r d\u0259h\u015f\u0259tli i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015fd\u0131r. Eyni zamanda, h\u0259min vaxt girov g&ouml;t&uuml;r&uuml;lm&uuml;\u015f 1275 sakind\u0259n 150 n\u0259f\u0259rin, o c&uuml;ml\u0259d\u0259n 68 qad\u0131n\u0131n v\u0259 26 u\u015fa\u011f\u0131n taleyi h\u0259l\u0259 d\u0259 nam\u0259lum olaraq qalmaqdad\u0131r&quot;.<\/p>\n<p>Ombudsman bildirib ki, Xocal\u0131 q\u0259tliam\u0131nda &ldquo;M&uuml;harib\u0259 qurbanlar\u0131n\u0131n m&uuml;dafi\u0259si haqq\u0131nda&rdquo; Cenevr\u0259 konvensiyalar\u0131n\u0131n, h\u0259m&ccedil;inin &ldquo;Soyq\u0131r\u0131m\u0131 cinay\u0259tinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 v\u0259 c\u0259zaland\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda&rdquo;, &ldquo;\u0130\u015fg\u0259nc\u0259 v\u0259 dig\u0259r q\u0259ddar, qeyri-insani v\u0259 ya l\u0259yaq\u0259ti al&ccedil;aldan r\u0259ftar v\u0259 ya c\u0259za \u0259leyhin\u0259&rdquo;, &ldquo;\u0130rqi ayr\u0131-se&ccedil;kiliyin b&uuml;t&uuml;n formalar\u0131n\u0131n l\u0259\u011fv edilm\u0259si haqq\u0131nda&rdquo;, &ldquo;U\u015faq h&uuml;quqlar\u0131 haqq\u0131nda&rdquo; konvensiyalar\u0131n, &ldquo;M&uuml;lki v\u0259 siyasi h&uuml;quqlar haqq\u0131nda&rdquo;, &ldquo;\u0130qtisadi, sosial v\u0259 m\u0259d\u0259ni h&uuml;quqlar haqq\u0131nda&rdquo; beyn\u0259lxalq paktlar\u0131n m&uuml;dd\u0259alar\u0131, x&uuml;susil\u0259 insanlar\u0131n ya\u015famaq h&uuml;ququ kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulub.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n &Uuml;mummilli Lideri Heyd\u0259r \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb&uuml;s&uuml; il\u0259 30 il \u0259vv\u0259l Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Milli M\u0259clisi t\u0259r\u0259find\u0259n Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na ilk siyasi-h&uuml;quqi qiym\u0259t verilmi\u015f v\u0259 26 fevral tarixi Xocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 G&uuml;n&uuml; kimi elan edilib.<\/p>\n<p>&quot;Heyd\u0259r \u018fliyev Fondunun t\u0259\u015fkilat&ccedil;\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n d&uuml;nya ictimaiyy\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nmas\u0131, bu cinay\u0259t \u0259m\u0259lin\u0259 h&uuml;quqi v\u0259 siyasi qiym\u0259tin verilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 davaml\u0131 olaraq h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n &ldquo;Xocal\u0131ya \u0259dal\u0259t&rdquo; kampaniyas\u0131 bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 m\u0259lumatl\u0131l\u0131\u011f\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131, k&uuml;tl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlara, etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259, irqi, dini v\u0259 etnik ayr\u0131-se&ccedil;kilik hallar\u0131na qar\u015f\u0131 b&ouml;y&uuml;k m&uuml;qavim\u0259tin g&ouml;st\u0259rilm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan &ccedil;ox m&uuml;h&uuml;m \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Kampaniya &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 h\u0259yata ke&ccedil;iril\u0259n f\u0259aliyy\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 17 d&ouml;vl\u0259tin qanunvericilik orqan\u0131, AB\u015e-\u0131n 24 \u015ftat\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 v\u0259 T&uuml;rk D&ouml;vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n bu q\u0259ddar q\u0259tliam pisl\u0259nilmi\u015f, soyq\u0131r\u0131m\u0131 kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015f, bununla ba\u011fl\u0131 m&uuml;vafiq q\u0259rar v\u0259 q\u0259tnam\u0259l\u0259r q\u0259bul olunub.<\/p>\n<p>\u0130kinci Qaraba\u011f m&uuml;harib\u0259sind\u0259n v\u0259 &ouml;t\u0259n il h\u0259yata ke&ccedil;irilmi\u015f lokal xarakterli antiterror t\u0259dbirl\u0259rind\u0259n&nbsp;sonra i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 apar\u0131lan tikinti-quruculuq, axtar\u0131\u015f-qaz\u0131nt\u0131 i\u015fl\u0259ri zaman\u0131 A\u011fdam, \u015eu\u015fa, Xocav\u0259nd, F&uuml;zuli, K\u0259lb\u0259c\u0259r \u0259razil\u0259rind\u0259, h\u0259m&ccedil;inin bir m&uuml;dd\u0259t \u0259vv\u0259l Xocal\u0131 rayonunun \u018fsg\u0259ran qalas\u0131n\u0131n yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda k&uuml;tl\u0259vi m\u0259zarl\u0131qlar\u0131n tap\u0131lmas\u0131, h\u0259min m\u0259zarl\u0131qlardak\u0131 insan qal\u0131qlar\u0131n\u0131n &uuml;z\u0259rind\u0259 i\u015fg\u0259nc\u0259 izl\u0259rinin a\u015fkarlanmas\u0131 Xocal\u0131da t&ouml;r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131 zaman\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirildikl\u0259rini, az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tinin apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir daha t\u0259sdiql\u0259yir.<\/p>\n<p>T\u0259r\u0259fimizd\u0259n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 m&uuml;raci\u0259t edilm\u0259sin\u0259 baxmayaraq, Erm\u0259nistan itkin d&uuml;\u015fm&uuml;\u015f d&ouml;rd min\u0259 yax\u0131n \u015f\u0259xsin taleyinin m&uuml;\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir add\u0131m atm\u0131r, i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qoyulmaqla q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n basd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 k&uuml;tl\u0259vi m\u0259zarl\u0131qlar bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat vermir.<\/p>\n<p>Beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar, d&uuml;nya ictimaiyy\u0259ti XX \u0259srin \u0259n b&ouml;y&uuml;k q\u0259tliamlar\u0131ndan biri say\u0131lan Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na h&uuml;quqi qiym\u0259t verm\u0259li, insanl\u0131q \u0259leyhin\u0259 y&ouml;n\u0259lmi\u015f bu d\u0259h\u015f\u0259tli cinay\u0259t \u0259m\u0259linin t&ouml;r\u0259dilm\u0259sind\u0259 t\u0259qsirkar \u015f\u0259xsl\u0259r \u0259dal\u0259t m&uuml;hakim\u0259si qar\u015f\u0131s\u0131nda cavab verm\u0259lidir&quot; &#8211; dey\u0259, b\u0259yanatda vur\u011fulan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xocal\u0131da insanlar\u0131n ya\u015famaq h&uuml;ququ kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulub. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 Ombudsman S\u0259bin\u0259 \u018fliyevan\u0131n Xocal\u0131 faci\u0259sinin 32-ci ild&ouml;n&uuml;m&uuml; il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259yanat\u0131nda qeyd edilib. B\u0259yanatda deyilir: &quot;B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t tarixinin insanl\u0131q&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-196991","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/196991","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=196991"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/196991\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=196991"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=196991"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=196991"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}