{"id":162557,"date":"2022-11-14T13:23:24","date_gmt":"2022-11-14T09:23:24","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=162557","title":{"rendered":"\u00d6lk\u0259d\u0259 qiym\u0259t art\u0131m\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 almaq olar? &#8211;<font color=red><b> Ekspert a\u00e7\u0131qlad\u0131<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p><strong>&quot;H&ouml;rm\u0259tli deputat Vahid \u018fhm\u0259dov minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131n\u0131n 500 manat olmas\u0131n\u0131 t\u0259klif edib &ndash; lap yax\u015f\u0131, maa\u015flar da, t\u0259qa&uuml;dl\u0259r d\u0259 art\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, &ccedil;&uuml;nki inflyasiya, qiym\u0259t art\u0131m\u0131 insanlar\u0131n belini b&uuml;k&uuml;b, amma bu add\u0131m\u0131 atmadan &ouml;nc\u0259 bir ne&ccedil;\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 d\u0259 m&uuml;tl\u0259q h\u0259ll edilm\u0259lidir.&quot;<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bunu REAL partiyas\u0131n\u0131n icra&ccedil;\u0131 katibi Natiq C\u0259f\u0259rli deyib. Natiq C\u0259f\u0259rli qeyd edir ki, ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 qanunvericilikd\u0259 V&Ouml;EN-l\u0259 &ccedil;al\u0131\u015fanlar\u0131n Sosial M&uuml;dafi\u0259 Fonduna &ouml;d\u0259ni\u015fl\u0259rinin minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131na ba\u011flant\u0131s\u0131 aradan qald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r &ndash; &ccedil;ox m\u0259ntiqsiz qaydad\u0131r:&nbsp;<\/p>\n<p>&quot;M\u0259s\u0259l\u0259n, ay \u0259rzind\u0259 500 manat d&ouml;vriyy\u0259si olan da, 5000 manat olan da eyni &ouml;d\u0259ni\u015f, y\u0259ni, minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131n\u0131n 25%-ni DSMF-y\u0259 &ouml;d\u0259m\u0259lidir (b\u0259zi f\u0259layiyy\u0259t n&ouml;vl\u0259rind\u0259 h\u0259tta 50%-ni &ouml;d\u0259m\u0259k m\u0259cburiyy\u0259ti var). Bu yana\u015fma qanundan &ccedil;\u0131xar\u0131lmal\u0131d\u0131r, minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131 artd\u0131qca DSMF-y\u0259 &ouml;d\u0259ni\u015fl\u0259rin d\u0259 avtomatik olaraq artmas\u0131 do\u011fru yana\u015fma deyil. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259, bu ba\u011flant\u0131 qanunvericilikd\u0259n &ccedil;\u0131xar\u0131lmal\u0131, \u0259v\u0259zind\u0259 ancaq d&ouml;vriyy\u0259d\u0259n DSMF-y\u0259 &ouml;d\u0259ni\u015f n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmal\u0131d\u0131r &ndash; t\u0259klif edir\u0259m ki, d&ouml;vriyy\u0259nin 2%-i DSMF-y\u0259 &ouml;d\u0259ni\u015f kimi ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan yeni qanun q\u0259bul edilsin,<br \/>\n&#8211; Daha bir problem odur ki, indiki idar\u0259etm\u0259 v\u0259 iqtisadi sistemd\u0259 maa\u015f v\u0259 t\u0259qa&uuml;dl\u0259rin art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u0259lav\u0259 inflyasiya basq\u0131s\u0131 yarad\u0131r, h\u0259tta, &ldquo;maa\u015f-t\u0259qa&uuml;dl\u0259r artacaq&rdquo;, x\u0259b\u0259ri bel\u0259 art\u0131q qiym\u0259tl\u0259rin y&uuml;ks\u0259lm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259, maa\u015f v\u0259 t\u0259qa&uuml;dl\u0259ri art\u0131rmaqla paralel olaraq vergil\u0259r v\u0259 g&ouml;mr&uuml;k d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259ri d\u0259 azald\u0131lmal\u0131, inflyasiyan\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 &ccedil;\u0259k\u0259c\u0259k t\u0259dbirl\u0259r g&ouml;r&uuml;lm\u0259lidir. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 aylar &ouml;nc\u0259 t\u0259klif etdiyimiz m\u0259s\u0259l\u0259 bu g&uuml;n d\u0259 aktuald\u0131r, h\u0259ll edilm\u0259lidir &#8211; \u0259rzaq v\u0259 d\u0259rmanlar\u0131n \u018fDV-si 18%-d\u0259n 2%-\u0259 endirilm\u0259li, &ouml;lk\u0259y\u0259 g\u0259tiril\u0259n d\u0259rman vasit\u0259l\u0259ri is\u0259 &uuml;mum\u0259n g&ouml;mr&uuml;k r&uuml;sumlar\u0131ndan tam azad edilm\u0259lidir, bu yolla qiym\u0259t art\u0131m\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq, inflyasiyan\u0131 k\u0259skin azaltmaq olar. T\u0259bii ki, paralel olaraq 30 ildir m&uuml;st\u0259qillikd\u0259n b\u0259ri xroniki &ldquo;x\u0259st\u0259liy\u0259&rdquo; &ccedil;evrilmi\u015f inhisar&ccedil;\u0131l\u0131q problemi d\u0259 sistemli v\u0259 iqtisadi yana\u015fmalarla h\u0259ll edilm\u0259lidir,<br \/>\n&#8211; &Ouml;lk\u0259d\u0259 DSMF-nin i\u015fl\u0259m\u0259 qaydalar\u0131 da d\u0259yi\u015fdirilm\u0259lidir, bu g&uuml;n &ouml;d\u0259diyimiz v\u0259saitd\u0259n D&ouml;vl\u0259t faizsiz istifad\u0259 edir, f\u0259rdi hesablar\u0131m\u0131za toplanan v\u0259saiti he&ccedil; olmasa inflyasiyaya g&ouml;r\u0259 bel\u0259 indeksl\u0259\u015fdirmir. M\u0259s\u0259l\u0259n, m\u0259nim DSMF-d\u0259ki f\u0259rdi hesab\u0131mda ill\u0259rdir &ouml;d\u0259diyim 20 min manatdan &ccedil;ox v\u0259sait var, D&ouml;vl\u0259t bu v\u0259saitd\u0259n ist\u0259diyi kimi istifad\u0259 edir, amma buna g&ouml;r\u0259 m\u0259n\u0259 divident &ouml;d\u0259m\u0259m\u0259si bir q\u0131ra\u011fa, y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259saitin inflyasiyaya g&ouml;r\u0259 d\u0259y\u0259rd\u0259n d&uuml;\u015fm\u0259sini bel\u0259 kompensasiya etmir. D&ouml;vl\u0259t ya &ouml;z\u0259l t\u0259qa&uuml;d fondlar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131na v\u0259 F\u018fRD\u0130 m&uuml;qavil\u0259l\u0259r\u0259 icaz\u0259 verm\u0259li, ya da v\u0259t\u0259nda\u015fdan toplad\u0131\u011f\u0131 v\u0259 istifad\u0259 etdiyi v\u0259saiti h\u0259r il inflyasiyaya g&ouml;r\u0259 indeksl\u0259\u015fdirm\u0259lidr.&quot;<\/p>\n<p>N.C\u0259f\u0259rli bildirir ki, &ouml;lk\u0259d\u0259 qiym\u0259t art\u0131m\u0131, inflyasiya v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n &ccedil;iynind\u0259ki a\u011f\u0131r y&uuml;kd&uuml;r, dolay\u0131 vergil\u0259ndirm\u0259dir, bu y&uuml;k&uuml;n azald\u0131lmas\u0131 d&ouml;vl\u0259tin boynunun borcudur:&nbsp;&quot;DSMF is\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flardan toplad\u0131\u011f\u0131 v\u0259saiti, faktiki olaraq depoziti ist\u0259diyi kimi x\u0259rcl\u0259y\u0259n, buna g&ouml;r\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015fa divident verm\u0259y\u0259n bir qurumdur &ndash; yuxar\u0131da qeyd etdiyim probleml\u0259r &ccedil;&ouml;z&uuml;lm\u0259s\u0259 maa\u015f-t\u0259qa&uuml;dl\u0259rin art\u0131m\u0131 n&ouml;vb\u0259ti d\u0259f\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n xeyr kimi deyil d\u0259, qiym\u0259t art\u0131m\u0131 y&uuml;k&uuml; kimi geri d&ouml;n\u0259c\u0259k&#8230;&quot;<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&quot;H&ouml;rm\u0259tli deputat Vahid \u018fhm\u0259dov minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131n\u0131n 500 manat olmas\u0131n\u0131 t\u0259klif edib &ndash; lap yax\u015f\u0131, maa\u015flar da, t\u0259qa&uuml;dl\u0259r d\u0259 art\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, &ccedil;&uuml;nki inflyasiya, qiym\u0259t art\u0131m\u0131 insanlar\u0131n belini b&uuml;k&uuml;b, amma bu add\u0131m\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[88],"tags":[],"class_list":["post-162557","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomika"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=162557"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162557\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=162557"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=162557"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=162557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}