{"id":126733,"date":"2021-08-18T12:47:57","date_gmt":"2021-08-18T08:47:57","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=126733","title":{"rendered":"<font color=red><b>Sentyabrda qada\u011falar qay\u0131d\u0131r<\/b><\/font> &#8211; vaksinasiyadan imtina ed\u0259nl\u0259ri n\u0259l\u0259r g\u00f6zl\u0259yir?"},"content":{"rendered":"<p><strong>M\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259, ticar\u0259t m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259, restoran-kafel\u0259r\u0259 v\u0259 marketl\u0259r\u0259 giri\u015f istisnas\u0131z olaraq barkodla olacaq v\u0259&#8230;<\/strong><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">Koronavirusa yoluxma say\u0131nda art\u0131m v\u0259 azalma olsa da, &ouml;l&uuml;m hallar\u0131 h\u0259r ke&ccedil;\u0259n g&uuml;n art\u0131r. Nazirl\u0259r Kabineti yan\u0131nda Operativ Q\u0259rargah\u0131n avqustun sonunda, sentyabr\u0131n \u0259vv\u0259lind\u0259 yeni q\u0259rarlar ver\u0259c\u0259yi g&ouml;zl\u0259nilir. Bu q\u0259rarlar\u0131n n\u0259 olaca\u011f\u0131 haqda \u0259n m&uuml;xt\u0259lif iddialar var. \u018fsas iddia budur ki, bir s\u0131ra Avropa &ouml;lk\u0259l\u0259rind\u0259ki kimi lakdaun olmasa da, b\u0259zi m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259r yenid\u0259n geri qay\u0131dacaq, iri m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259, t\u0259hsil ocaqlar\u0131na, ticar\u0259t m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259, restoran-kafel\u0259r\u0259 v\u0259 marketl\u0259r\u0259 giri\u015f istisnas\u0131z olaraq barkodla olacaq, y\u0259ni vaksinasiyadan ke&ccedil;m\u0259y\u0259nl\u0259r o c&uuml;r yerl\u0259r\u0259 burax\u0131lmayacaq. Qada\u011falar s\u0131ras\u0131na sentyabr\u0131n 10-dan etibar\u0259n k&uuml;&ccedil;\u0259d\u0259 maska taxmaq m\u0259cburiyy\u0259ti d\u0259 qay\u0131da bil\u0259r&#8230; \u018fks g&ouml;st\u0259ri\u015fi olmayan &ldquo;vaksinasiya dissidentl\u0259ri&rdquo; il\u0259 ba\u011fl\u0131 da x&uuml;susi qada\u011falar plan\u0131 da var ki, bu haz\u0131rda m&uuml;zakir\u0259 edilir. Ehtimal edilir ki, oktyabr\u0131n 1-d\u0259k vaksinasiyadan &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259 ke&ccedil;m\u0259y\u0259nl\u0259ri, onlar\u0131n ictimai yerl\u0259rd\u0259 karantin qada\u011fas\u0131n\u0131 pozdu\u011fu a\u015fkar edil\u0259rs\u0259 (m\u0259s\u0259l\u0259n, maska taxmasa) bir ne&ccedil;\u0259 d\u0259f\u0259 art\u0131q c\u0259rim\u0259 edilm\u0259si g&ouml;zl\u0259nilir.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">M&ouml;vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259kim-infeksionist Nicat \u018fzimli &ldquo;Yeni M&uuml;savat&rdquo;a dan\u0131\u015f\u0131b:&nbsp;&ldquo;\u018fhali aras\u0131nda t\u0259bli\u011fat daha da g&uuml;cl\u0259ndirilm\u0259lidir. &Ouml;z m&uuml;\u015fahid\u0259l\u0259rim\u0259 \u0259sas\u0259n dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, bizim \u0259hali dig\u0259r mill\u0259tl\u0259rl\u0259 m&uuml;qayis\u0259d\u0259 vaksin olunma\u011fa daha &ccedil;ox meyllidir. T\u0259bii ki, bu h\u0259l\u0259lik yet\u0259rli deyil. \u018fhalinin 50 faizind\u0259n az hiss\u0259si&nbsp; vaksinasiyada i\u015ftirak edib. Zamanla bu r\u0259q\u0259m artacaq. Ara\u015fd\u0131rmalar g&ouml;st\u0259rir ki, hans\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 vaksinasiya 50 faizi &ouml;t&uuml;bs\u0259, orada yoluxma say\u0131nda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r azalmalar m&uuml;\u015fahid\u0259 edilir. Fikrimc\u0259, vaksinasiya pandemiyan\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 probleml\u0259ri aradan qald\u0131racaq. H\u0259r k\u0259s &ouml;z&uuml;n&uuml; m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n qorumaq &uuml;&ccedil;&uuml;n, c\u0259rim\u0259l\u0259rd\u0259n qorumaq &uuml;&ccedil;&uuml;n vaksinasiyada i\u015ftirak etm\u0259lidir&rdquo;.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><img decoding=\"async\" alt=\"H\u0259kim-infeksionist: \u201c\u00c7i\u00e7\u0259k virusu kimi, koronavirusdan xilas\u0131n t\u0259k yolu  peyv\u0259nddir\u201d \/ Xeberpress.com\" src=\"https:\/\/xeberpress.com\/images\/news\/1615540551-aQ2_-eFi_400x400.jpg\" style=\"box-sizing: border-box; border: 0px; vertical-align: middle;\" \/><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><span style=\"box-sizing: border-box; font-weight: 700;\">Nicat \u018fzimli<\/span><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">\u0130nfeksionist deyir ki,&nbsp; r&uuml;\u015fv\u0259t verib saxta vaksinasiya pasportu alanlar v\u0259 satanlar&nbsp; haqq\u0131nda &ccedil;ox ciddi t\u0259dbirl\u0259r g&ouml;r&uuml;lm\u0259lidir:&nbsp;&ldquo;Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 g&uuml;z\u0259\u015ft\u0259 getm\u0259k olmaz. Buna \u015f\u0259rait yaradan insanlara \u0259n s\u0259rt c\u0259zalar t\u0259tbiq olunmal\u0131d\u0131r. Bu bir cinay\u0259tdir, &ccedil;&uuml;nki insanlar\u0131n yoluxmas\u0131na, h\u0259tta &ouml;l&uuml;m&uuml;n\u0259 s\u0259b\u0259b olurlar&rdquo;.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">N.\u018fzimli &ldquo;h\u0259r iki doza vaksin olunanlar\u0131n koronavirusdan &ouml;lm\u0259si, a\u011f\u0131rla\u015fmas\u0131&rdquo; kimi iddialara da cavab verib:&nbsp;&ldquo;Bu fikir \u0259sass\u0131zd\u0131r. Bel\u0259 t\u0259k-t\u0259k ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259r &uuml;mumi statistikan\u0131 \u0259ks etdirmir. He&ccedil; kim d\u0259 demir ki, vaksinl\u0259r y&uuml;z faiz qoruyucudur. &Ccedil;ox ki&ccedil;ik faiz olsa da, risk h\u0259mi\u015f\u0259 var. Ancaq orada m&uuml;xt\u0259lif m\u0259qamlar ola bil\u0259r ki, bunlar ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. &Uuml;mumi olaraq statistikaya n\u0259z\u0259r sald\u0131qda g&ouml;r&uuml;r&uuml;k ki, reanimasiyaya d&uuml;\u015f\u0259n vaksinsiz x\u0259st\u0259 say\u0131 vaksin olunmu\u015flara n\u0259z\u0259r\u0259n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 &ccedil;oxdur&rdquo;.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><img decoding=\"async\" alt=\"Az\u0259rbaycan Tibb Universiteti T\u0259dris C\u0259rrahiyy\u0259 Klinikas\u0131\" src=\"http:\/\/www.atu-tck.edu.az\/doctor-img\/5361753617israil%20meherrembeyli.jpg\" style=\"box-sizing: border-box; border: 0px; vertical-align: middle;\" \/><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><span style=\"box-sizing: border-box; font-weight: 700;\">&nbsp;\u0130srail M\u0259h\u0259rr\u0259mb\u0259yli<\/span><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin ba\u015f reanimatoloqu \u0130srail M\u0259h\u0259rr\u0259mb\u0259yli bildirib ki, evd\u0259 m&uuml;alic\u0259nin \u0259n yanl\u0131\u015f t\u0259r\u0259fi qan\u0131 yoxlan\u0131lmadan edil\u0259n &uuml;mumil\u0259\u015fdirilmi\u015f m&uuml;alic\u0259l\u0259rdir:&nbsp;&ldquo;\u0130ntensiv terapiya \u015f&ouml;b\u0259l\u0259ri x\u0259st\u0259xanan\u0131n dig\u0259r \u015f&ouml;b\u0259l\u0259rind\u0259 a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259l\u0259rin m&uuml;alic\u0259si v\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli m&uuml;\u015fahid\u0259sini t\u0259min etm\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n yarad\u0131lm\u0131\u015f ixtisasla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015f&ouml;b\u0259l\u0259rdir v\u0259 bu \u015f&ouml;b\u0259l\u0259r m&uuml;r\u0259kk\u0259b m&uuml;\u015fahid\u0259 avadanl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 t\u0259chiz olunub. T\u0259bii ki, insanlarda bununla ba\u011fl\u0131 qorxu var. &Ccedil;ox insan d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;r ki, s&uuml;ni t\u0259n\u0259ff&uuml;s aparat\u0131na qo\u015fulduqlar\u0131 zaman bu art\u0131q sondur. S&uuml;ni t\u0259n\u0259ff&uuml;s y&uuml;ng&uuml;l x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 a\u011fz\u0131na maska taxmaqla, a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 is\u0259 birba\u015fa a\u011fciy\u0259rin\u0259 hava balonunun yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si il\u0259 qo\u015fulur. Bu cihazlar vasit\u0259sil\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259r 100 faiz oksigenl\u0259 t\u0259min oluna bilirl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">Koronavirusa yoluxmu\u015f x\u0259st\u0259l\u0259rin ham\u0131s\u0131 reanimasiya \u015f&ouml;b\u0259sin\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmir. Birba\u015fa t\u0259n\u0259ff&uuml;s yollar\u0131na t\u0259sir g&ouml;st\u0259r\u0259n x\u0259st\u0259lik oldu\u011fu &uuml;&ccedil;&uuml;n reanimasiya \u015f&ouml;b\u0259sin\u0259 yerl\u0259\u015fdiril\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti t\u0259n\u0259ff&uuml;s sistemind\u0259 problem olanlard\u0131r. COV\u0130D-19 virusunun n\u0259inki bizim &ouml;lk\u0259d\u0259 b&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyada virusun hans\u0131 formada, intensivlikd\u0259 inki\u015faf ed\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 d\u0259qiq m\u0259lumat yoxdur. N\u0259d\u0259n qaynaqlan\u0131r, patogenetik istiqam\u0259ti nec\u0259dir, m&uuml;alic\u0259 prinsipi hans\u0131lard\u0131r, bu suallar &uuml;&ccedil;&uuml;n statistik d\u0259qiq bir m\u0259nb\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 yoxdur. T\u0259bii ki, insanlar yoluxdu\u011fu zaman onlarda virusa xas \u0259lam\u0259tl\u0259r &uuml;z\u0259 &ccedil;\u0131x\u0131r. Orqanizmin immun sistemi bu x\u0259st\u0259likd\u0259 &ccedil;ox b&ouml;y&uuml;k rola malikdir. Z\u0259if immun sistemin\u0259 malik orqanizmd\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, virusun inki\u015faf\u0131 da olduqca s&uuml;r\u0259tli ba\u015f verir. Statistik t\u0259hlill\u0259r d\u0259 g&ouml;st\u0259rir ki, x\u0259st\u0259xanalara daxil olan x\u0259st\u0259l\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti gecikmi\u015f halda m&uuml;raci\u0259t ed\u0259nl\u0259rdir. G&uuml;nl\u0259rl\u0259 evd\u0259 m&uuml;alic\u0259 alan, soyuqd\u0259ym\u0259dir deyib g&ouml;zl\u0259y\u0259n v\u0259 do\u011fru m&uuml;t\u0259x\u0259ssis t\u0259r\u0259find\u0259n d&uuml;zg&uuml;n m&uuml;alic\u0259 olunmayan x\u0259st\u0259l\u0259r art\u0131q gecikmi\u015f halda x\u0259st\u0259xanalara m&uuml;raci\u0259t edirl\u0259r. \u018fn &ccedil;ox da evd\u0259 m&uuml;alic\u0259 zaman\u0131 edil\u0259n yanl\u0131\u015f odur ki, m&uuml;\u0259yy\u0259n analizl\u0259r, qan d\u0259y\u0259rl\u0259ri yoxlan\u0131lmadan edil\u0259n &uuml;mumil\u0259\u015fdirilmi\u015f m&uuml;alic\u0259l\u0259r edilir. A\u011f\u0131rla\u015fan x\u0259st\u0259l\u0259rin q\u0259bul \u015f&ouml;b\u0259sind\u0259 v\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilir v\u0259 art\u0131q h\u0259kim t\u0259r\u0259find\u0259n x\u0259st\u0259nin palata \u015f\u0259raitind\u0259 v\u0259 yaxud reanimasiya \u015f&ouml;b\u0259sin\u0259 apar\u0131lmas\u0131 t\u0259yin edilir&quot;.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" alt=\"Koronavirus x\u0259st\u0259si hans\u0131 halda reanimasiyaya yerl\u0259\u015fdirilir?\" height=\"493\" src=\"https:\/\/cdn.trend.az\/2020\/07\/08\/mgh_koronavirus_080720_02.jpg\" style=\"box-sizing: border-box; border: 0px; vertical-align: middle;\" width=\"740\" \/><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">Ba\u015f reanimatoloq \u0259lav\u0259 edib ki, ilk n&ouml;vb\u0259d\u0259 reanimasiyaya hu\u015funu itirmi\u015f x\u0259st\u0259l\u0259r yerl\u0259\u015fdirilir:&nbsp;&ldquo;K\u0259skin t\u0259n\u0259ff&uuml;s &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n oldu\u011fu hallar, k\u0259skin hemodinamik pozulmalarla m&uuml;\u015fahid\u0259 olunmu\u015f hallar, yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan x\u0259st\u0259l\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, ola bil\u0259r ki, x\u0259st\u0259d\u0259 k\u0259skin t\u0259n\u0259ff&uuml;s &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131n, amma yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259ri var, \u015f\u0259k\u0259r, &uuml;r\u0259kd\u0259 stent, y&uuml;ks\u0259k t\u0259zyiq bu halda x\u0259st\u0259 dinamiki m&uuml;\u015fahid\u0259d\u0259 saxlanmaq &uuml;&ccedil;&uuml;n reanimasiyaya yerl\u0259\u015fdirilir. &Uuml;mumi g&ouml;st\u0259ricil\u0259ri bel\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259 bil\u0259rik ki, k\u0259skin t\u0259n\u0259ff&uuml;s &ccedil;at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 varsa, \u0259lb\u0259tt\u0259, bu, t\u0259n\u0259ff&uuml;s&uuml;n say\u0131na da ba\u011fl\u0131d\u0131r, bu say 30-un &uuml;st&uuml;nd\u0259dirs\u0259, oksigenin parsial t\u0259zyiqi 70-in alt\u0131ndad\u0131rsa, karbon qaz\u0131n\u0131n parsial t\u0259zyiqi 50-d\u0259n &ccedil;oxdursa, saturasiya g&ouml;st\u0259ricisi oksigen inqalyasiyas\u0131 il\u0259 80-86-ya b\u0259rab\u0259rdirs\u0259, bu hallar reanimasiya v\u0259 intensiv terapiya \u015f&ouml;b\u0259sin\u0259 yerl\u0259\u015fdirilm\u0259lidir. \u0130kinci &ouml;n\u0259mli g&ouml;st\u0259rici is\u0259 a\u011fciy\u0259rl\u0259rin komp&uuml;ter tomoqrafiya n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">\u0130ntubasiya, endotrakeal boru (ET) adlanan bir borunun a\u011f\u0131zdan v\u0259 sonra t\u0259n\u0259ff&uuml;s yoluna daxil edilm\u0259sidir. COV\u0130D-19 infeksiyas\u0131nda, x&uuml;susil\u0259 y&uuml;ks\u0259k a\u011fciy\u0259r tutulumu v\u0259 n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131 olan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259, qanda oksigen s\u0259viyy\u0259sinin a\u015fa\u011f\u0131 olmas\u0131 il\u0259 x\u0259st\u0259nin intub\u0259 edilm\u0259sin\u0259 ehtiyac ola bil\u0259r. \u0130ntubasiya olunmu\u015f x\u0259st\u0259 ventilyasiya cihaz\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu m&uuml;dd\u0259td\u0259 reanimasiya \u015f&ouml;b\u0259l\u0259rind\u0259 qal\u0131r. X\u0259st\u0259nin sa\u011flaml\u0131q v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq, intubasiyadan sonra bir m&uuml;dd\u0259t reanimasiyada qalmaq laz\u0131m g\u0259l\u0259 bil\u0259r. Ancaq h\u0259r bir reanimasiyada x\u0259st\u0259y\u0259 intubasiya edilmir. T\u0259n\u0259ff&uuml;s funksiyas\u0131n\u0131 m&uuml;st\u0259qil \u015f\u0259kild\u0259 yerin\u0259 yetir\u0259 bil\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 intubasiya t\u0259l\u0259b olunmur.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">\u0130ntub\u0259 edilmi\u015f x\u0259st\u0259l\u0259rin x\u0259st\u0259xanaya yerl\u0259\u015fdirm\u0259 &uuml;sulu x\u0259st\u0259nin v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 g&ouml;r\u0259 h\u0259kiml\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259yin oluna v\u0259 zaman-zaman d\u0259yi\u015fdiril\u0259 bil\u0259r. B\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259r intubasiya zaman\u0131 &uuml;z&uuml; a\u015fa\u011f\u0131ya qoyulur. B\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 klassik yatma m&ouml;vqeyin\u0259 &uuml;st&uuml;nl&uuml;k veril\u0259 bil\u0259r. COVID-19 v\u0259 t\u0259n\u0259ff&uuml;s\u0259 t\u0259sir ed\u0259n bir &ccedil;ox dig\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259, x\u0259st\u0259lik \u015fidd\u0259tli olarsa, m&uuml;\u0259yy\u0259n bir m&uuml;dd\u0259t intubasiya yolu il\u0259 mexaniki ventilyasiya almal\u0131 ola bil\u0259r. &Uuml;mumiyy\u0259tl\u0259, yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259 d\u0259rman m&uuml;alic\u0259l\u0259ri v\u0259 dig\u0259r m&uuml;alic\u0259 variantlar\u0131 s\u0131nand\u0131qda v\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 n\u0259tic\u0259 verm\u0259dikd\u0259 intubasiya t\u0259tbiq olunur.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\"><img decoding=\"async\" alt=\"Antiviral dermanlar niye bizde yoxdur?&amp;quot; -\" src=\"https:\/\/metbuat.az\/images\/metbuat\/images_p\/1385127.jpg\" style=\"box-sizing: border-box; border: 0px; vertical-align: middle;\" \/><\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">Buna g&ouml;r\u0259 d\u0259 intub\u0259 COV\u0130D-19 x\u0259st\u0259l\u0259rind\u0259 antiviral d\u0259rmanlar, antikoaqulyantlar (qan suland\u0131r\u0131c\u0131) kimi bir &ccedil;ox m&uuml;alic\u0259 &uuml;sulunun kifay\u0259t q\u0259d\u0259r n\u0259tic\u0259 verm\u0259diyi hallarda t\u0259tbiq olunan bir prosedurdur. \u0130ntubasiyan\u0131n ne&ccedil;\u0259 g&uuml;n &ccedil;\u0259k\u0259c\u0259yi tamamil\u0259 x\u0259st\u0259nin v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. B\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 yaln\u0131z bir ne&ccedil;\u0259 g&uuml;n\u0259, b\u0259zi a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 is\u0259 h\u0259ft\u0259l\u0259rl\u0259 intubasiyaya davam etm\u0259k laz\u0131m ola bil\u0259r. X\u0259st\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r uzun m&uuml;dd\u0259t intub\u0259 olarsa, komplikasiya ehtimal\u0131 da o q\u0259d\u0259r y&uuml;ks\u0259k olar.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">Uzun m&uuml;dd\u0259t intub\u0259 edilmi\u015f x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259n\u0259ff&uuml;s yollar\u0131n\u0131n daralmas\u0131 v\u0259 a\u011fciy\u0259rl\u0259rin t\u0259n\u0259ff&uuml;s d\u0259st\u0259yind\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 kimi riskl\u0259r inki\u015faf edir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n bir ne&ccedil;\u0259 h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 sa\u011falmayan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 traxeostomiya kimi f\u0259rqli &uuml;sullar\u0131n t\u0259tbiq edilm\u0259si laz\u0131m ola bil\u0259r. Traxeostomiyada birba\u015fa n\u0259f\u0259s borusuna a&ccedil;\u0131lan bir yolun k&ouml;m\u0259yi il\u0259 n\u0259f\u0259s almaq m&uuml;mk&uuml;n olur. Elmi statistikaya baxd\u0131qda, intubasiya edilmi\u015f COV\u0130D-19 x\u0259st\u0259l\u0259rinin t\u0259xmin\u0259n d&ouml;rdd\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n&uuml;n sa\u011f qald\u0131\u011f\u0131 g&ouml;r&uuml;l&uuml;r. Buna g&ouml;r\u0259 intubasiya olunmu\u015f x\u0259st\u0259nin sa\u011f qalma ehtimal\u0131n\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 y&uuml;ks\u0259k oldu\u011funu s&ouml;yl\u0259m\u0259k olar. \u0130ntub\u0259 edilm\u0259y\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n intub\u0259 edilmi\u015f x\u0259st\u0259nin &ouml;l&uuml;m nisb\u0259tinin artmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi, ventilyatora qo\u015fulan x\u0259st\u0259nin a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259 olmas\u0131d\u0131r. \u0130ntubasiya zaman\u0131 x\u0259st\u0259nin t\u0259qibi v\u0259 m&uuml;alic\u0259 prosesi &ccedil;ox vacibdir. \u0130ntubasiya olunmu\u015f x\u0259st\u0259l\u0259rin t\u0259qibi &uuml;&ccedil;&uuml;n reanimasiya \u0259n \u0259lveri\u015fli m&uuml;hitdir. Sa\u011falma\u011fa ba\u015flayan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 ventilyasiya d\u0259st\u0259yi k\u0259sildikd\u0259n sonra x\u0259st\u0259y\u0259, &uuml;mumiyy\u0259tl\u0259, bir m&uuml;dd\u0259t oksigen d\u0259st\u0259yi verilm\u0259lidir&quot;.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">H\u0259kim qeyd edir ki, b&uuml;t&uuml;n bu t\u0259tbiql\u0259r zaman\u0131 h\u0259r bir x\u0259st\u0259nin sa\u011flaml\u0131q v\u0259ziyy\u0259ti unikal olaca\u011f\u0131ndan, proses v\u0259 t\u0259tbiql\u0259r x\u0259st\u0259d\u0259n x\u0259st\u0259y\u0259 f\u0259rqli ola bil\u0259r. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n intub\u0259 edilmi\u015f x\u0259st\u0259l\u0259rin yax\u0131nlar\u0131n\u0131n yaln\u0131z h\u0259kiml\u0259rinin t&ouml;vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 uy\u011fun h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259l\u0259ri faydal\u0131d\u0131r. X\u0259st\u0259lik ciddi \u015f\u0259kild\u0259 ir\u0259lil\u0259y\u0259rs\u0259 v\u0259 evd\u0259 izl\u0259nil\u0259n COV\u0130D-19 x\u0259st\u0259l\u0259rind\u0259 n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131 inki\u015faf ed\u0259rs\u0259, intubasiya laz\u0131m ola bil\u0259r. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n n\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131 yaranan COV\u0130D-19 x\u0259st\u0259l\u0259ri d\u0259rhal tibb m&uuml;\u0259ssis\u0259l\u0259rinin t\u0259cili xidm\u0259tl\u0259rin\u0259 m&uuml;raci\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">H\u0259qiq\u0259t\u0259n reanimasiya \u015f\u0259raitind\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259rin n\u0259 ya\u015fad\u0131qlar\u0131n\u0131 anlamaq &uuml;&ccedil;&uuml;n bu m&uuml;hiti g&ouml;rm\u0259k laz\u0131md\u0131r. H\u0259mi\u015f\u0259 deyir\u0259m, COV\u0130D-19 x\u0259st\u0259l\u0259rinin reanimasiya v\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri dig\u0259r hallardan &ccedil;ox f\u0259rql\u0259nir. X\u0259st\u0259nin \u015f&uuml;uru yerind\u0259dir v\u0259 o, a\u011fr\u0131n\u0131 tamamil\u0259 hiss edir. Bu, h\u0259qiq\u0259t\u0259n &ccedil;ox a\u011f\u0131rd\u0131r. H\u0259tta b\u0259z\u0259n h\u0259mkarlar\u0131m\u0131zla dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman koma v\u0259ziyy\u0259tinin bel\u0259 bu haldan daha az \u0259zab verdiyi q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259lirik. Bunu ancaq ya\u015fam\u0131\u015f insanlar anlaya bil\u0259r. \u018fg\u0259r insanlar bu m\u0259nz\u0259r\u0259nin qorxunclu\u011funu g&ouml;r\u0259 bils\u0259l\u0259rdi, \u0259min\u0259m d&uuml;\u015f&uuml;nc\u0259l\u0259ri tamam f\u0259rqli olard\u0131.<\/p>\n<p style=\"box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; font-family: SourceSansProRegular; font-size: 17px;\">V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131za bu v\u0259ziyy\u0259tl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fmamaq &uuml;&ccedil;&uuml;n bir daha s\u0259sl\u0259nir\u0259m: \u0259n g&ouml;z\u0259l m&uuml;alic\u0259 x\u0259st\u0259liy\u0259 tutulmamaqd\u0131r. A\u011f\u0131rla\u015fma v\u0259 &ouml;l&uuml;m hallar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq &uuml;&ccedil;&uuml;n m&uuml;tl\u0259q vaksinasiyada i\u015ftirak ed\u0259k. Eyni zamanda 3 q\u0131z\u0131l qaydan\u0131 unutmayaq: sosial m\u0259saf\u0259 saxlayaq, maskadan istifad\u0259 ed\u0259k, gigiyena qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l ed\u0259k&quot;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259, ticar\u0259t m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259, restoran-kafel\u0259r\u0259 v\u0259 marketl\u0259r\u0259 giri\u015f istisnas\u0131z olaraq barkodla olacaq v\u0259&#8230; Koronavirusa yoluxma say\u0131nda art\u0131m v\u0259 azalma olsa da, &ouml;l&uuml;m hallar\u0131 h\u0259r ke&ccedil;\u0259n g&uuml;n art\u0131r. Nazirl\u0259r Kabineti yan\u0131nda Operativ&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-126733","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/126733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=126733"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/126733\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=126733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=126733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=126733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}