{"id":123781,"date":"2021-07-13T15:20:35","date_gmt":"2021-07-13T11:20:35","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=123781","title":{"rendered":"Xaricd\u0259 t\u0259hsil v\u0259d ed\u0259n f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131 \u015f\u0259b\u0259k\u0259 yenid\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7ib"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 q\u0259bul n\u0259tic\u0259l\u0259rinin a&ccedil;\u0131qlanmas\u0131 xaricd\u0259 t\u0259hsil v\u0259d ed\u0259n f\u0131r\u0131ldaq&ccedil;\u0131 \u015f\u0259b\u0259k\u0259ni yenid\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259tirib.<\/strong><\/p>\n<p>Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bunu&nbsp;Trend-\u0259 a&ccedil;\u0131qlamas\u0131nda t\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dov deyib.<\/p>\n<p>O bildirib ki, valideynl\u0259r bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 son d\u0259r\u0259c\u0259 diqq\u0259tli olmal\u0131d\u0131r:<\/p>\n<p>&quot;\u0130lk n&ouml;vb\u0259d\u0259 qeyd etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m ki, haz\u0131rda xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hsil alan az\u0259rbaycanl\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin say\u0131 40 min\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Onlardan 21 mini qarda\u015f T&uuml;rkiy\u0259d\u0259, 8 mini Ukraynada, 6 mind\u0259n &ccedil;oxu Rusiya, G&uuml;rc&uuml;stan universitetl\u0259rind\u0259 t\u0259hsil al\u0131r. Xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hsil almaq &uuml;&ccedil;&uuml;n ged\u0259nl\u0259ri \u0259sas\u0259n bir ne&ccedil;\u0259 qrupa b&ouml;lm\u0259k olar:<\/p>\n<p>Birincisi D&ouml;vl\u0259t \u0130mtahan M\u0259rk\u0259zi t\u0259r\u0259find\u0259n ke&ccedil;iril\u0259n q\u0259bul imtahanlar\u0131nda toplad\u0131qlar\u0131 balla burada ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 q\u0259bul ola bilm\u0259y\u0259nl\u0259rdir. Bunlar\u0131n say\u0131 h\u0259dsiz d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 &ccedil;oxdur. Bu kateqoriyaya aid olan \u015f\u0259xsl\u0259r daha &ccedil;ox Ukrayna, Rusiya, D\u0259rb\u0259nd, Da\u011f\u0131stan, G&uuml;rc&uuml;stan kimi \u0259razil\u0259rin universitetl\u0259rind\u0259 t\u0259hsil alma\u011fa &uuml;st&uuml;nl&uuml;k verirl\u0259r. S\u0259b\u0259b is\u0259 odur ki, bu universitetl\u0259rd\u0259 h\u0259tta prestijli ixtisaslarda t\u0259hsil alsalar bel\u0259, qeyri-qanuni yollarla t\u0259hsill\u0259rini ba\u015fa vura bil\u0259c\u0259kl\u0259r. Bu &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hsil alma\u011fa ged\u0259nl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti h&uuml;quq, maliyy\u0259-iqtisadiyyat kimi ixtisaslara &uuml;st&uuml;nl&uuml;k verir.<\/p>\n<p>\u0130kinci kateqoriyan\u0131 o \u015f\u0259xsl\u0259r t\u0259\u015fkil edir ki, onlar Az\u0259rbaycanda ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 q\u0259bul olurlar, amma ald\u0131qlar\u0131 t\u0259hsil onlar\u0131 qane etmir. Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259 daha y&uuml;ks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259hsil almaq &uuml;&ccedil;&uuml;n xarici &ouml;lk\u0259l\u0259r\u0259 &uuml;z tuturlar. M&uuml;\u0259yy\u0259n \u015f\u0259xl\u0259r d\u0259 var ki, ali t\u0259hsil almaq ist\u0259yir, amma Az\u0259rbaycanda t\u0259hsil haqlar\u0131 y&uuml;ks\u0259k oldu\u011fu &uuml;&ccedil;&uuml;n daha ucuz t\u0259hsil haqq\u0131 olan &ouml;lk\u0259l\u0259r\u0259 gedirl\u0259r. Bu \u015f\u0259xsl\u0259r daha &ccedil;ox T&uuml;rkiy\u0259, Macar\u0131stan v\u0259 dig\u0259r Avropa &ouml;lk\u0259l\u0259rinin univerisitetl\u0259rin\u0259 &uuml;z tuturlar v\u0259 se&ccedil;dikl\u0259ri ixtisaslar tibb, komputer v\u0259 ya informasiya texnologiyalar\u0131, nano texnologiya kimi ixtisaslar olur.<\/p>\n<p>&Uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; kateqoriyan\u0131 is\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 2007-2015-ci ill\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n Xaricd\u0259 t\u0259hsil D&ouml;vl\u0259t Proqram\u0131 &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hsil alma\u011fa ged\u0259nl\u0259r t\u0259\u015fkil edir. Bu proqram &ccedil;\u0259r&ccedil;iv\u0259sind\u0259 daha &ccedil;ox Az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259ncl\u0259rin &ouml;lk\u0259 &uuml;&ccedil;&uuml;n z\u0259ruri ixtisaslar &uuml;zr\u0259 xaricd\u0259 t\u0259hsil almalar\u0131n\u0131 v\u0259 &ouml;lk\u0259nin inki\u015faf\u0131n\u0131n m&uuml;h&uuml;m amilin\u0259 &ccedil;evrilm\u0259l\u0259rini t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259di g&uuml;d&uuml;l&uuml;r. Xaricd\u0259 T\u0259hsil proqram\u0131 il\u0259 g\u0259ncl\u0259rin se&ccedil;diyi prioritet ixtisaslar: Beyn\u0259lxalq m&uuml;nasib\u0259tl\u0259r, Tibb, Baytarl\u0131q, K\u0259nd t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131, M&uuml;h\u0259ndislik, Y&uuml;ks\u0259k texnologiyalar, Q\u0259dim dill\u0259r ixtisaslar\u0131 \u0259hat\u0259 edir&quot;.<\/p>\n<p>Ekspert vur\u011fulay\u0131b ki, haz\u0131rda \u0259n ciddi problem xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hsil alanlar\u0131n diplomlar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r:<\/p>\n<p>&quot;Bu, b\u0259zi hallarda xarici t\u0259hsil xidm\u0259ti g&ouml;st\u0259r\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259rin \u015f\u0259xsi kommersiya maraqlar\u0131 ucbat\u0131ndan ba\u015f verir. Bel\u0259 ki, lisenziya m&uuml;dd\u0259ti bitmi\u015f v\u0259 akreditasiyas\u0131 olmayan universitetl\u0259r\u0259 q\u0259bul h\u0259yata ke&ccedil;irilir.<\/p>\n<p>Ona g&ouml;r\u0259 d\u0259 valideynl\u0259r yaln\u0131z xaricd\u0259 t\u0259hsill\u0259 ba\u011fl\u0131 m&uuml;t\u0259x\u0259sisl\u0259r\u0259 m&uuml;raci\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r. Bilm\u0259lidirl\u0259r ki, &ouml;vladlar\u0131n\u0131 T&uuml;rkiy\u0259y\u0259 qiyabi t\u0259hsil alma\u011fa g&ouml;nd\u0259rirl\u0259rs\u0259, onun diplomu birm\u0259nal\u0131 olaraq tan\u0131nmayacaq, &ccedil;&uuml;nki T&uuml;rkiy\u0259d\u0259 qiyabi t\u0259hsil yoxdur. Bundan ba\u015fqa t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r oxuma\u011fa getdikl\u0259ri &ouml;lk\u0259d\u0259 qiyabi t\u0259hsil alacaqlarsa, az\u0131 15 g&uuml;n, \u0259yani t\u0259hsil alacaqlarsa, 90 g&uuml;n semestr \u0259rzind\u0259 o &ouml;lk\u0259nin \u0259razisind\u0259 olmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p>Bundan ba\u015fqa h\u0259r bir xarici &ouml;lk\u0259y\u0259 oxuma\u011fa ged\u0259n \u015f\u0259xs enic-naric sistemind\u0259 o universitetin olub olmamas\u0131n\u0131 yoxlamal\u0131d\u0131r. Bunlarla yana\u015f\u0131 xarici &ouml;lk\u0259l\u0259rd\u0259 oxuma\u011fa ged\u0259nl\u0259r o &ouml;lk\u0259nin dilini v\u0259 t\u0259dris dilini bilmirl\u0259r ki, bu da sonradan onlar\u0131n diplomlar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 zaman\u0131 mane\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b olur. M\u0259hz D\u0130M-in ke&ccedil;ridiyi imtahanlarda a\u015fa\u011f\u0131 bal toplayaraq t\u0259l\u0259b\u0259 ad\u0131n\u0131 qazana bilm\u0259y\u0259n abituriyentl\u0259r m&uuml;xt\u0259lif yollardan istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 t\u0259hsil almaq ist\u0259yirl\u0259r&quot;.<\/p>\n<p>Kamran \u018fs\u0259dov h\u0259m&ccedil;inin \u0259lav\u0259 edib ki, bu g&uuml;n xaricd\u0259 t\u0259hsill\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259dd\u0259n &ccedil;ox \u015firk\u0259t f\u0259aliyy\u0259t g&ouml;st\u0259rir v\u0259 onlar\u0131n he&ccedil; birinin lisenziyas\u0131 yoxdur:<\/p>\n<p>&quot;Son vaxtlar sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259, radio v\u0259 televiziya kanallar\u0131nda xaricd\u0259 t\u0259hsil elanlar\u0131 &ccedil;oxal\u0131b.<\/p>\n<p>Vacib bir qeydi deyim ki, &ouml;lk\u0259d\u0259 xarici &ouml;lk\u0259l\u0259r\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259 q\u0259bulu xidm\u0259ti g&ouml;st\u0259r\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259rin he&ccedil; birinin T\u0259hsil Nazirliyi il\u0259 bir ba\u011flant\u0131s\u0131 yoxdur v\u0259 r\u0259smi lisenziya almay\u0131blar. Sad\u0259c\u0259 olaraq vergi &ouml;d\u0259yicisi kimi qeydiyyatdan ke&ccedil;ib xidm\u0259t g&ouml;st\u0259rirl\u0259r. \u018flb\u0259td\u0259 ki, bu, h&uuml;quq pozuntsu deyil. Sad\u0259c\u0259 olaraq valideynl\u0259r, abituriyentl\u0259r bilm\u0259lidir ki, xaricd\u0259 t\u0259hsil xidm\u0259ti g&ouml;st\u0259r\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259rin hans\u0131sa &uuml;st&uuml;nl&uuml;y&uuml; yoxdur. Onlar &ouml;zl\u0259ri d\u0259, ist\u0259dikl\u0259ri xarici universitetin sayt\u0131ndan qeydiyyatdan ke&ccedil;ib t\u0259l\u0259b olunan s\u0259n\u0259dl\u0259ri g&ouml;nd\u0259rm\u0259kl\u0259 bu prosesi h\u0259yata ke&ccedil;ir\u0259 bil\u0259rl\u0259r&quot;.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 q\u0259bul n\u0259tic\u0259l\u0259rinin a&ccedil;\u0131qlanmas\u0131 xaricd\u0259 t\u0259hsil v\u0259d ed\u0259n f\u0131r\u0131ldaq&ccedil;\u0131 \u015f\u0259b\u0259k\u0259ni yenid\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259tirib. Ucnoqta.az x\u0259b\u0259r verir ki, bunu&nbsp;Trend-\u0259 a&ccedil;\u0131qlamas\u0131nda t\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dov deyib. O bildirib ki, valideynl\u0259r bu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-123781","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cemiyyet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/123781","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=123781"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/123781\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=123781"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=123781"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=123781"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}